Klinik Atölye

Tükürük ve tiroid bezleri · Patoloji · Orta öncelik

Pleomorfik adenom zemininde karsinom

Carcinoma ex pleomorphic adenoma

Pleomorfik adenom zemininde karsinom: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit

4 adım

Görüntü: Kessler AT, Bhatt AA., “Review of the Major and Minor Salivary Glands, Part 2: Neoplasms and Tumor-like Lesions.”, 2018, Figure 2. PMC6251244 · doi:10.4103/jcis.jcis_46_18 · CC BY-NC-SA 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı.

Özet

Pleomorfik adenom zemininde karsinom, önceden var olan pleomorfik adenom içinde gelişen malign dönüşümdür ve en sık parotiste görülür. Kontrastlı BT kitle morfolojisini, kalsifikasyonu, kemik ilişkisini ve boyun nodlarını gösterir; MR yumuşak doku invazyonunu daha iyi sınırlar. Uzun süredir bulunan kitlenin yeni düzensiz veya heterojen alanı malign dönüşüm kuşkusunu artırır, fakat görüntüleme tek başına dönüşümü kanıtlamaz. CT ve MR'da morfoloji ve sınır özellikleri Tip I/II ile Tip III ayrımında belirleyicidir; Tip III tümörlerde servikal lenf nodu metastazı ve uzak metastaz sıklığı daha yüksektir.

Faz ve pencere

Kontrastsız
Kontrastsız BT, kitle içi kalsifikasyonu ve komşu kemik korteksini gösterir; malign dönüşümün heterojen kontrastlanan alanını belirlemek için kontrastlı seri gerekir.
Kontrastlı tanısal
Heterojen kontrastlanma, kistik veya nekrotik alanlar, düzensiz solid bileşen ve bez dışına uzanım değerlendirilir; görüntüleme malign dönüşümü tek başına kanıtlamaz.

Önerilen pencereler: Yumuşak doku (G 400 / M 40), Kemik (G 1800 / M 400).

BT bulguları

  • Parotis içinde lobüle veya düzensiz kitle; eski incelemelerde bulunan kitlenin boyut ve kontur değişikliği özellikle karşılaştırılır.
  • Kontrastlı BT'de heterojen kontrastlanma, kontrastlanmayan kistik/nekrotik alanlar ve farklı görünümlü solid komponentler birlikte bulunabilir.
  • İyi sınırlı, küresel veya oval yapılar genellikle noninvaziv veya minimal invaziv tipleri yansıtırken, düzensiz kenarlar ve şekil bozukluğu geniş invazyon ile ilişkilidir.
  • Kitle çevresi yağ planında kayıp, masseter veya parafaringeal alana uzanım, yaygın invaziv bileşeni destekler.
  • Kitle içi kalsifikasyon kontrastsız BT'de seçilebilir; bu bulgu tek başına malign transformasyonu göstermez.
  • Kitle sınırlarının düzensizliği ve komşu yumuşak doku ya da kemik yüzeyine gerçek uzanım değerlendirilir; yalnızca anatomik komşuluk tek başına invazyon olarak kabul edilmez.
  • İntraparotid ve servikal lenf nodlarında nekroz veya düzensiz kontur, özellikle infiltratif kitleye eşlik ediyorsa bölgesel lenf nodu tutulumu kuşkusunu artırır.

Ölçütler ve sınıflamalar

Pleomorfik adenom zemininde karsinomun invazyon kategorileri
Histopatolojik sınıflama; karsinomun önceden var olan adenom kapsülü içinde kaldığı noninvaziv, kapsül dışına sınırlı geçtiği minimal invaziv ve yaygın invaziv tümörleri ayırır. Tip III CXPA'lar düzensiz şekil ve eşitsiz kenar özellikleriyle belirginleşir; bu morfolojik bulgular Tip I/II'den ayırt edici temel oluşturur. Tip III CXPA'lar düzensiz şekil ve eşitsiz kenar özellikleriyle belirginleşir; bu morfolojik bulgular Tip I/II'den ayırt edici temel oluşturur.

Normalde

Parotis parankimi normalde görüntülemede homojen yapıdadır; invaziv malignite şüphesinde komşu yağ planlarında kayıp, düzensiz kontur ve heterojenite gibi bulgular aranır. Şüpheli kitlede eski BT ile yeni BT'yi aynı düzeyde karşılaştırarak kontur, kitle içi yoğunluk farkı, yeni bez dışı uzanım ve mandibula korteksini değerlendir.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0622; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Pleomorfik adenom
uzun süreli, düzgün sınırlı ve lobüle kitle olabilir; önceki görüntülerdeki büyüme ve yeni heterojen alanlar önem kazanır.
Mukoepidermoid karsinom
parotis kitlesi olarak görülebilir; CXPA tanısında ayırıcı temel, uzun süredir bilinen pleomorfik adenom zemininde gelişen yeni heterojen, düzensiz ve bez dışına uzanan infiltratif bileşenin öyküsüdür.
Asiner hücreli karsinom
düzgün sınırlı parotis kitlesi olarak görünebilir; tek BT morfolojisiyle güvenilir ayrım yapılamaz.
Warthin tümörü
parotidin en sık ikinci benign epitelyal tümörüdür ve bilateral veya tek taraflı çok odaklı prezentasyonlar gösterebilir; CXPA'nın önceden var olan bir pleomorfik adenomdan köken alması bu iki entityyi ayırır.
İntraparotid metastaz
cilt kanseri veya melanom öyküsünde nodal morfoloji ve diğer servikal nodlar değerlendirilir.

Tuzaklar

  • Düzgün sınırlı bir parotis kitlesini yalnızca bu özelliğe dayanarak benign kabul etme; noninvaziv veya minimal invaziv dönüşüm radyolojik olarak iyi sınırlı kalabilir.
  • Kitle içindeki kalsifikasyonu tek başına karsinom tanısı sayma; benign pleomorfik adenomlarda da kalsifikasyon görülebilir.
  • Önceki inceleme yoksa 'yeni gelişen' malign alan ifadesini kullanma; tek incelemede heterojenite özgül değildir.
  • Kistik veya nekrotik alanı yalnız kontrastsız BT'de solid tümör olarak sınıflama; kontrastlı yumuşak doku serisinde gerçek kontrastlanmayı ayırt et.

Kendini dene

  1. Yıllardır bilinen parotis kitlesinde yeni düzensiz, heterojen kontrastlanan alan ve yağ planı kaybı oluşmuş. En uygun yorum nedir?

    Cevabı göster

    Malign dönüşüm kuşkusu artmıştır. Önceden bilinen pleomorfik adenom içinde yeni heterojen, düzensiz ve bez dışına ilerleyen bölüm malign dönüşüm kuşkusunu artırır; görüntüleme tek başına tanıyı doğrulamaz. Doku değerlendirmesi gerekir.

  2. Parotis kitlesinde kalsifikasyon görülmesi carcinoma ex pleomorphic adenoma için hangi çıkarımı sağlar?

    Cevabı göster

    Maligniteyi düşündüren özgül bir bulgu olabilir. Kaynaklara göre kitle içi kalsifikasyon maligniteyi düşündüren özgül bir bulgu olarak kabul edilebilir; ancak kesin tanı için histopatolojik inceleme şarttır. Tip III CXPA'lar servikal lenf nodu metastazı ve uzak metastaz açısından daha yüksek risk taşır; bu nedenle invazyon düzeyi ve nodal durum raporlama açısından kritiktir.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 40 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 13 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

  1. Metastasizing Pleomorphic Adenoma: A Systematic Review and Pooled Case-Report Analysispmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Parapharyngeal space carcinoma ex pleomorphic adenoma: case report and literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Pleomorphic adenoma of the lacrimal gland: A review with updates on malignant transformation and molecular geneticspmc.ncbi.nlm.nih.gov
  4. A systematic review of 1143 parapharyngeal space tumors reported over 20 yearspmc.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Large carcinoma ex pleomorphic adenoma of the parotid gland: a case report and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Pre-operative radiological and radiomic features predicting Carcinoma Ex Pleomorphic Adenoma: Systematic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Significant and durable clinical benefit from trastuzumab in 2 patients with HER2-amplified salivary gland cancer and a review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Epithelial-Myoepithelial Carcinoma of the Submandibular Gland: Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Carcinoma Expleomorphic Adenoma of the Lacrimal Gland.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Surgical treatment results of parapharyngeal space tumors: a report of 22 cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Ossifying Parotid Carcinoma ex Pleomorphic Adenoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Diplopia: a unique presentation of recurrence of a salivary gland carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Squamous carcinoma ex pleomorphic adenoma of the lacrimal gland.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Tumors of the parapharyngeal space: the VU University Medical Center experience over a 20-year period.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Carcinoma ex pleomorphic adenoma of major salivary glands: CT and MR imaging findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Masses of the Lacrimal Gland: Evaluation and Treatment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Carcinoma ex pleomorphic adenoma of the trachea: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Genetic alterations and targeted therapies in salivary gland neoplasms.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Benign and Malignant Parotid Gland Tumors: Insights from a Five-Year Northeast Romanian Population.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Single-cell transcriptomics reveals cellular evolution underlying pleomorphic adenoma recurrence and malignant transformation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Metastasizing pleomorphic adenoma of the parotid gland: A case report with multimodal imaging and histopathological correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Atypical imaging characteristics in patients with epithelial tumors of lacrimal gland and impact on initial surgical planning.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. A case report of pleomorphic adenoma in a 27-year-old female.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. The Role of Dynamic Contrast-Enhanced Magnetic Resonance Imaging (DCE-MRI) in Differentiating Salivary Gland Neoplasms Compared with Fine-Needle Aspiration (FNA).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Parotid pleomorphic adenoma: can a biopsy be omitted in the setting of a characteristic MRI?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Clinicopathologic Features and Postoperative Outcomes of Parotidectomy: A 16-Year Retrospective Cohort Study from a Tertiary Referral Center.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Recurrent Pleomorphic Adenoma of the Palate: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Imaging features of lacrimal gland disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. A Case of Pleomorphic Adenoma of the Submandibular Gland Radiologically Suspected to be Malignant.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Magnetic resonance imaging of parotid gland tumors: a pictorial essay.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Certainties, Doubts, and Myths in the Diagnosis and Treatment of Salivary Gland Tumors of the Head and Neck.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Treatment Outcomes of Total Versus Superficial Parotidectomy With Postoperative Radiotherapy for High-Grade Parotid Carcinoma Confined to the Superficial Lobe: A Propensity Score-Adjusted Analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Survival and prognostic factors of parotid malignancies in Northern Italy: a multicentric study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Assessment of Quality of Life in Patients With Upper Aerodigestive Tract Cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Surgical management of benign tumors of the parotid gland: the advantages of extracapsular dissection compared to traditional surgical techniques.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Active Surveillance for Pleomorphic Adenomas of the Parotid-Tumor Growth Rate, Potential Malignancy, and Surgical Sequalae.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Special Issue: EACR 2026 Congress: Innovative Cancer Science, 8-11 June 2026.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. EACR 2025 Congress: Innovative Cancer Science, 16-19 June 2025.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Commentary: an eye on PET quantification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Mucin dysregulation in salivary gland tumorigenesis: Diagnostic, prognostic, and therapeutic insights: A systematic review & meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Deep learning-based histopathological classification and subclassification of benign and malignant salivary gland tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Primary pulmonary salivary gland-type tumors in cytopathology practice: A systematic review and meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Cross-sectional imaging in cancers of the head and neck: how we review and report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Advanced magnetic resonance neurography for preoperative facial nerve assessment and surgical planning in parotid tumors: a review of current evidence and surgical translation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Artificial Intelligence-enabled Automatic Computed Tomography Segmentation for Craniomaxillofacial Surgery Using a Real Surgical Database.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Fine-needle aspiration cytology reduces the frequency of surgeries for malignant salivary gland tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Orbital tumours and tumour-like lesions: exploring the armamentarium of multiparametric imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Current management and future challenges in salivary glands cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Current Insights and Progress in the Clinical Management of Head and Neck Cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Imaging of salivary gland tumours.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Carcinoma ex Pleomorphic Adenoma With an Epithelial-Myoepithelial Carcinoma Component in the Submandibular Gland: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Preliminary Evaluation of Static and Kinematic Magnetic Resonance Imaging (MRI) of the Feline Temporomandibular Joint (TMJ): A Comparative Analysis of Joint Inclination Angles in Intact and Dislocated Conditions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. A distinct radiologic perspective on parotid pleomorphic adenoma: sialo-CBCT case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Major Salivary Gland Examinations of the Donkey (Equus asinus) Using Sectional Anatomy, Computed Tomography and Magnetic Resonance Imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Patient-derived 3D organotypic co-cultures as a long-term ex vivo model for pleomorphic adenoma of the parotid gland.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Pleomorphic Adenomas and Their Atypical Morphology: Pitfalls in the Diagnosis of Salivary Gland Tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Risk-adapted neck dissection in salivary gland carcinoma: integrating occult nodal metastasis patterns with contemporary guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Clinical diagnosis, treatment, and survival analysis of 61 cases of salivary duct carcinoma: a retrospective study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Carcinoma ex Pleomorphic Adenoma: Multi-Institutional Retrospective Cohort Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Multiparametric ultrasonography, elastography, and the Milan System for reporting salivary gland cytopathology in the preoperative evaluation of major salivary gland tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. Preoperative ultrasound risk stratification of submandibular gland lesions: a retrospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Parotid gland masses: outcomes in the pediatric age group.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. The radiologic (CT/MRI)-pathological correlations of the salivary duct carcinoma (SDC) with hyaline degeneration and peripheral nerve invasion.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Contemporary Management of Benign and Malignant Parotid Tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. Diagnostic Utility of the Milan System for Reporting Salivary Gland Cytopathology With Cytohistological Correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. Pedunculated Pleomorphic Adenoma With Adipocytic Metaplasia of the Hard Palate: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. MR imaging of parotid tumors: typical lesion characteristics in MR imaging improve discrimination between benign and malignant disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. Skin-analogue primary poroid neoplasms of the head and neck with YAP1/WWTR1::MAML2/NUTM1 fusions: clinicopathologic and genetic spectrum of a novel tumor family delineated in a series of 10 cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. Contemporary Management of Malignancies of the Parotid Gland: A State-of-the-Art Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  70. Prognostic Factors in Salivary Gland Malignancies: A Multicenter Study of 229 Patients from the Polish Salivary Network Database.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  71. A Review of the Clinical Presentation, Outcomes, and Treatments of Patients Having Desmoid Tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  72. Total laparoscopic radical hysterectomy for cervical cancer in prolapsed uterus.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  73. Key Updates on the Version 9 AJCC/UICC Staging System for Salivary Gland Carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  74. Basal cell adenocarcinoma of the parotid gland: prognostic factors and survival outcomes: a systematic review and pooled patient-level analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  75. Fibrolipoma of the Buccal Space in a 47-Year-Old Male: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  76. Auriculotemporal Carcinoma - A Retrospective Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  77. Role of fine-needle aspiration cytology and cell morphology in determining the histogenesis of salivary gland lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  78. Could Obesity Be Related to the Increasing Incidence of Warthin Tumors?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  79. Bilateral and multifocal Warthin's tumor of parotid gland: two case reports and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  80. Parotid Metastases from Head-Neck Cutaneous Squamous Cell Carcinoma: A Prognostic Stratification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  81. Facial Nerve Preservation in Advanced Facial Cutaneous Squamous Cell Carcinoma With Parotid Invasion: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  82. Case Report: Epidemiology, clinical features and progress in disease management for lymphoepithelial carcinoma of salivary glands: report of 3 cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  83. Giant Pleomorphic Adenoma of the Hard Palate in a 17-Year-Old Afghan Male.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  84. Bilateral synchronous salivary gland tumors: report of three cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  85. Chaotic transformation of parotid acinic cell carcinoma to metastatic dedifferentiated high-grade pathology - A rare case with clinical and emotional challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.