Semento-osseöz displazi

Özet

Semento-osseöz displazi, özellikle diş taşıyan mandibular alveoler kemikte normal kemik dokusunun fibröz doku ve sement benzeri mineralize materyalle yer değiştirdiği benign bir fibro-osseöz süreçtir. Kontrastsız ince kesit BT, odakların diş apekslerine göre dağılımını, olgunlaşmayla artan mineralizasyonu ve çevresel düşük atenüasyonlu halkayı gösterir. Erken radyolüsent evre periapikal enfeksiyonu taklit edebilir; dişin canlılığı ve birden çok apeksin benzer dağılım göstermesi ayrımda önem taşır. Enfeksiyon sanılması gereksiz diş işlemlerine, olgun odakların gözden kaçması ise yaygın alveoler tutulumun eksik haritalanmasına yol açabilir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

COD farklı gelişim evrelerinde radyolüsent, karışık radyolüsent-radyopak ve radyopak-periferik radyolüsent halo şeklinde radyografik görünüm sergiler. COD, farklı gelişim evrelerinde radyolüsent, karışık radyolüsent-radyopak veya çevresinde radyolüsent halo bulunan radyopak görünümde izlenir.

Kemik algoritması tanısal

Periapikal tip ön mandibulayı, fokal tip genellikle tek posterior mandibular odağı, florid tip ise birden fazla kadranı tutar; lezyonlar iyi sınırlıdır ve lamina dura sıklıkla süreksizdir. Lezyonlar genellikle iyi sınırlıdır, etrafındaki yapılara minimal etki eder ve diş yer değiştirmesi yapmaz.

Önerilen pencereler: Kemik (G 1800 / M 400).

BT bulguları

• Periapikal dağılım — küçük yuvarlak odaklar çoğunlukla mandibular kesici dişlerin apeksleri çevresinde kümelenir.
• Fokal posterior tutulum — tek odak mandibular premolar-molar alveolde yer alabilir; her zaman apeks merkezli olmayabilir.
• Florid dağılım — iki taraflı ve birden çok çene kadranına yayılan, odaksal veya birleşme eğilimli sklerotik alanlar.
• Osteolitik evre — erken odak çevresinde ince sklerotik kenar olabilen radyolüsent medüller alan görünümündedir.
• Ara mineralizasyon evresi — hipodens alan içinde noktasal veya nodüler sement benzeri opasiteler belirir.
• Olgun evre — yoğun mineralize merkez, ince radyolüsent halo ile çevrilidir.
• Lezyon apeks yakınında olsa da ilişkili dişler çoğu kez canlıdır; ancak periodontal aralık ve lamina dura sıklıkla süreksiz veya bozulmuş olarak izlenir.
• Sınırlı ekspansiyon — çoğu odakta kemik dış konturu korunur; büyük ya da florid tutulumda hafif genişleme gelişebilir.

Ölçütler ve sınıflamalar

Anatomik dağılım alt tipleri

Periapikal tip çoğunlukla ön mandibula diş apekslerini; fokal tip tek, sıklıkla posterior mandibular odağı; florid tip ise çenelerde çok odaklı yayılımı tanımlar.

Radyolojik maturasyon evreleri

Osteolitik evre radyolüsent; sementoblastik evre radyolüsent zemin içinde nodüler opasiteli; olgun evre yoğun radyopak merkezli, çevresel radyolüsent halkalıdır.

Normalde

Normal mandibular alveolde her diş kökü çevresinde ince, düzgün periodontal aralık ve devamlı lamina dura vardır; apekslerin altında fokal sklerotik kümeler veya çevresel hipodens halkalar bulunmaz. Karşı taraf diş apekslerini ve mandibular gövde trabeküllerini aynı düzeyde kıyaslayarak odakların tek bir pulpal hastalıklı dişe mi yoksa birden çok apeks çevresine mi dağıldığını belirleyin.

Ayırıcı tanı

Periapikal granülom veya radiküler kist

pulpa nekrozu, çürük ya da endodontik öyküyle ilişkilidir; çoğunlukla tek bir diş apeksine odaklanır ve olgun sement benzeri merkez beklenmez.

Kondanse osteit

pulpal inflamasyonlu diş apeksinde lokalize skleroz yapar; COD'deki evreli halo ve birden çok dişe göre benzer dağılım yoktur.

Santral ossifiye fibrom

çeneyi genişleten, keskin sınırlı ve çoğu kez belirgin merkezli kitle oluşturur; COD çoğunlukla apikal odaklı ve az ekspansildir.

Kraniyofasiyal fibröz displazi, çenede sınırları belirsiz buzlu cam opasitesiyle görülebilir; COD ise diş apeksleriyle ilişkili odaklar şeklinde izlenir.

Paget hastalığı, metabolik kökenli bozuklaştırılmış kemik yeniden modellemesi ve pamuk yünü görünümü sergiler; ekstragnatik kemikleri tutabilir ve COD olgunlaşma paternini göstermez.

Tuzaklar

• Erken radyolüsent odağı otomatik olarak apikal apse sayma; diş vitalitesi, çürük veya endodontik öykü ve başka apekslerdeki benzer odaklar tanıyı değiştirir.
• Olgun radyopak odağı yalnızca opak merkez olarak raporlama; onu çevreleyen ince halo ile komşu diş köklerine göre konumu tanımlayıcıdır.
• Florid dağılımdaki sklerotik odakları tek bir odontojenik kitle gibi değerlendirme; ayrı çene kadranlarında süreklilik gösteren odakları ve varsa birleşmelerini haritala.

Kendini dene

1. Birden çok mandibular kesici apeksi çevresinde benzer odaklar var; birinde karışık merkez ve halo izleniyor. Dişler klinik olarak canlı. En olası tanı nedir?

   • Semento-osseöz displazi
   • Radiküler kist
   • Kondanse osteit
   • Santral ossifiye fibrom
   Cevabı göster

   Semento-osseöz displazi. Birden çok canlı diş apeksinde odakların benzer dağılımı ve mineralizasyon evrelerinin karışık olması semento-osseöz displaziyi destekler. Radiküler kist nekrotik tek dişle ilişkilidir; kondanse osteit inflamasyonlu diş çevresinde sklerozdur; ossifiye fibrom ekspansil ve keskin sınırlı kitle yapar.

2. Tek bir çürük molar apeksinde kötü sınırlı skleroz var; çevresel halo ve başka apikal odak yok. En olası ayırıcı tanı hangisidir?

   • Kondanse osteit
   • Florid semento-osseöz displazi
   • Çene fibröz displazisi
   • Kompleks odontom
   Cevabı göster

   Kondanse osteit. Çürük veya pulpal inflamasyonlu tek diş apeksindeki sınırlı skleroz kondanse osteiti destekler. Florid COD çok odaklıdır; fibröz displazi ise genellikle sınırları belirsiz buzlu cam görünümüyle ayırt edilir.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 44 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 10 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Familial florid cemento-osseous dysplasia in two young sisters: case report and literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Clinical characteristics of simple bone cyst associated within florid cemento-osseous dysplasia: a meta-analysispmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. Are implant-based treatments considered viable for patients with focal or florid cemento-osseous dysplasia? A systematic reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. Failure rate and treatment plan options of dental implants in patients with fibro-osseous lesions: a systematic reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
5. Clinical and radiologic outcomes of dental implants in cemento-osseous dysplasia: a systematic review and retrospective case seriespmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. Florid Cemento-osseous Dysplasia: A Report of Two Cases and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. Concomitant cemento-osseous dysplasia and aneurysmal bone cyst of the mandible: a rare case report with literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. Efficiency and Safety of Dental Implantation in the Area of Hyperdense Jaw Lesions: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
9. Differential Diagnosis of a Periapical Radiolucent Lesion. A Case Report and Review of the Literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Dental management of florid cemento-osseous dysplosia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Osseous (cemento-osseous) dysplasia of the jaws: clinical and radiographic analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. [Progress in the diagnosis of florid cemento-osseous dysplasia].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Expansive focal cemento-osseous dysplasia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Cemento-Osseous Dysplasias: Imaging Features Based on Cone Beam Computed Tomography Scans.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Periapical cemento-osseous dysplasia: clinicopathological features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Retrospective radiological analysis of cemento-osseous dysplasia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Imaging of Fibro-osseous Lesions and Other Bone Conditions of the Jaws.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. A contraindication to orthodontic and endodontic treatment: periapical cemento-osseous dysplasia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Appearance of Florid Cemento-Osseous Dysplasia on SPECT/CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Familial florid cemento-osseous dysplasia in two young sisters: case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Cemento-ossifying fibroma: A South American multicenter study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Failure rate and treatment plan options of dental implants in patients with fibro-osseous lesions: a systematic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Periapical cemento-osseous dysplasia masquerading as asymptomatic chronic apical periodontitis in a Chinese woman: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Imaging approach for jaw and maxillofacial bone tumors with updates from the 2022 World Health Organization classification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. The Curious Case of a 'Maverick' Cementoblastoma!pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. A Cystic-like Lesion of Uncertain Origin-A Discussion on Cemento-Osseous Dysplasia and Traumatic Bone Cysts.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Clinical, CBCT and Histological Analysis of a Florid Cemento-Osseous Dysplasia with Co-Occurrence of Simple Bone Cyst in the Mandible: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Mandibular Cemento-Osseous Dysplasia: A Report of Three Cases in Indian Women With Emphasis on Diagnostic Challenges.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. The Vital Illusion: Cone-Beam Computed Tomography (CBCT)-Tracked Evolution of Periapical Cemento-Osseous Dysplasia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Why was the concordance rate of imaging and clinical diagnosis in cemento-osseous dysplasia low? A retrospective study of 55 cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Giant cementoblastoma involving multiple teeth: A rare case report and review of differential diagnoses.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Sclerotic Lesions of the Jaw: A Pictorial Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Radiolucent rim as a possible diagnostic aid for differentiating jaw lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. When plasmacytoma defies expectations: An unusual maxillary presentation with mixed imaging features in a young patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Cemento-osseous dysplasia: Clinicopathological spectrum of 10 cases analyzed in a tertiary dental institute.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Ossifying Fibroma of Non-odontogenic Origin: A Fibro-osseous Lesion in the Craniofacial Skeleton to be (Re-)considered.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. CBCT findings of periapical cemento-osseous dysplasia: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Fibrous Dysplasia Presenting as an Exophytic Gingival Mass: A Rare Clinical Presentation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Fibrous Dysplasia Developed at the Site of a Previous Central Giant Cell Granuloma in a Middle-Aged Patient: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Cemento-Osseous Dysplasia in a Female Bronze Age Skeleton (North Caucasus).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Panoramic radiographic prevalence of dental developmental anomalies and jaw lesions in Mallorca, Spain: a retrospective cross-sectional study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. Benign fibro-osseous lesions of the craniofacial complex. A review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Cemento-Osseous Dysplasia: A Detailed Comparison of the 2005 and 2017 WHO Classifications and Case Analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. The Occurrence and Outcomes of Cemento-Osseous Dysplasias (COD) in the Jaw Bones of the Population of Lower Silesia, Poland.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Radiographic and cone-beam computed tomography characterization of Chevron lucency in 82 clinically healthy maxillary canine teeth of dogs: a retrospective descriptive study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
46. A Comparative Study of Radiography and Computed Tomography in Detecting Periapical Infections in Alpacas (<i>Vicugna pacos</i>).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
47. Using Young Tongue-Holding Forceps for Third Molar Autotransplantation as a New Method for Tooth Handling: A Case Report with a 1-Year Follow-Up :.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
48. Segmentation of Cemento-Osseous Dysplasias Using an Artificial Intelligence Algorithm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
49. Differential Outcomes of Dental Implant Osseointegration in Florid Cemento-Osseous Dysplasia: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
50. Florid cemento-osseous dysplasia: A rare case report evaluated with cone-beam computed tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
51. Radiologic Evaluation of Odontogenic Sinusitis and Its Etiologic Factors: Lessons Learned from a Retrospective Study with a Proposed Imaging-Guided Management Pathway.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
52. Nonsurgical Endodontic Retreatment of a Large Cyst-Like Periapical Lesion With Buccal and Palatal Cortical Plate Perforations and Maxillary Sinus Involvement: A 2-Year CBCT Follow-Up Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
53. Combination of Platelet-Rich Fibrin and Carbonate Hydroxyapatite for Bone Regeneration in the Management of Radicular Cyst: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
54. Maxillofacial Cemento-Ossifying Fibroma: A Rare Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
55. Cemento-Ossifying Fibroma of the Craniofacial Region: A Diagnostically Challenging Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
56. Cyst-Resembling Fibrous Dysplasia of the Mandible: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
57. A Giant Pediatric Ossifying Fibroma: A Case Report of a Rare Occipital Presentation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
58. Case report: Radiopaque mandibular lesions in three dogs.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
59. Craniofacial disorders and dysplasias: Molecular, clinical, and management perspectives.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
60. Paget's disease of the jaws: Histopathological features of a series of 31 cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
61. Radiolucent lesions that may resemble inflammatory periapical lesions: A review article.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
62. Idiopathic Osteosclerosis in Orthodontic Patients: A Report of Two Cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
63. Benign and malignant lesions of the mandible and maxilla: imaging findings and systematic approach.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
64. Soft Tissue Special Issue: Gnathic Fibro-Osseous Lesions and Osteosarcoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
65. Osteosarcoma associated with cemento-osseous dysplasia: co-incidence or two related entities?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
66. Performance of AI Chatbots in Preliminary Diagnosis of Maxillofacial Pathologies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
67. Rare presentation of cementoblastoma associated with the deciduous maxillary second molar.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
68. Incidental findings in a consecutive series of digital panoramic radiographs.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
69. Trabecular Juvenile Ossifying Fibroma Involving the Maxilla: A Rare Case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
70. New diagnostic molecular markers and biomarkers in odontogenic tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
71. Characteristics of imaging findings for medication-related osteonecrosis of the jaw in patients with cemento-osseous dysplasia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
72. Craniofacial Osteomas: From Diagnosis to Therapy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
73. Denosumab usage in atypical cemento-osseous dysplasia involving the entire mandible: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
74. A unique case of a recurrent extraosseous ossifying fibroma of the orbit: A diagnostic dilemma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
75. Clinical and Pathological Features of Osteosarcomas of the Jaws: A Retrospective Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
76. Giant osteoid osteoma of mandible in a 24-year-old female: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
77. A Pattern-based Imaging Approach to Pediatric Jaw Lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
78. Cemento-ossifying Fibroma Of Paranasal Sinus Presenting Acutely As Orbital Cellulitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
79. Clinical characteristics of simple bone cyst associated within florid cemento-osseous dysplasia: a meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
80. Clinical and radiologic outcomes of dental implants in cemento-osseous dysplasia: a systematic review and retrospective case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.