ECMO kanüllerinin konumu, malpozisyonu ve artefaktları

Özet

Ekstrakorporeal membran oksijenasyonu (ECMO) kanüllerinin konumu ve yönü drenaj, dönüş ve resirkülasyon akımını etkiler; malpozisyon veya migrasyon devre işlevini bozabilir ve kanül ilişkili kanama, tromboz ya da damar yaralanması gibi komplikasyonlarla birlikte görülebilir. BT, venöz kanüllerin vena kava-sağ atriyum ilişkisini, çift lümenli kanül yönünü ve giriş yeri çevresindeki kanamayı gösterir. ECMO akımı kontrast dağılımını değiştirir: VA-ECMO'da akım sınırlarında aortik yalancı dolum defektleri görülebilir; VV-ECMO'da pulmoner arter yalancı defekti daha seyrektir ve özel dönüş kanülü/akım konfigürasyonlarında oluşabilir. Damar opasifikasyonu enjeksiyon yeri, devre akımı ve kardiyak debiye bağlıdır. Akım artefaktını gerçek trombüs veya emboliden ayırmak hatalı tanı riskini azaltmaya yardımcı olur.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Kontrastsız toraks BT’de kanülün SVC, IVC, sağ atriyum ve ventrikülle ilişkisi ile giriş yeri çevresi hematom görülebilir; damar içi trombüsün değerlendirilmesi için kontrastlı BT serileri gerekir.

BTA tanısal

Kontrastlı ve kontrastlanmamış kanın homojen karışmaması akım sınırlarında katmanlaşma ve yalancı dolum defekti oluşturabilir; bulgunun damar opasifikasyonu, kesitler arası devamlılığı ve ek fazda değişimi birlikte değerlendirilerek gerçek trombüs olasılığı araştırılır.

Önerilen pencereler: Mediasten (G 350 / M 50), Anjiyo (G 600 / M 150), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• İki kanüllü femorojuguler VV-ECMO'da femoral drenaj kanülü IVC'de, juguler dönüş kanülü sağ atriyumda sonlanır; gerçek hedefi kurulum şeması ve kanül etiketleriyle doğrula.
• Kanül ucunun tanımlanan devre düzeninde beklenmeyen kalp boşluğu veya damar segmentinde bulunması ya da giriş damarı dışına çıkması malpozisyonu düşündürür; önceki görüntülere göre yeni yer değiştirme migrasyonu destekler.
• Çift lümenli juguler kanülde ucun IVC'ye uzanması tasarımın parçası olabilir; proksimal veya distal migrasyon resirkülasyona yol açabilir, dönüş jeti hepatik vene yönelirse hepatik konjesyon, ven hasarı ya da devre akımında azalma görülebilir.
• Bikaval çift lümenli juguler VV kanülde drenaj açıklıkları SVC ve IVC'den kan toplarken geri dönüş jeti sağ atriyum içinde triküspit kapağın merkezine yönelmelidir; dönüklük jetin hedefini değiştirebilir.
• VA-ECMO’da venöz drenaj ucu sağ atriyum/SVC bileşkesinde olabilir; arteriyel dönüş kanülünün periferik ucu femoral, aksiller/subklavyen arterde veya santral konfigürasyonda aortadadır.
• Kontrastlı BT'de akım ayrışması yamalı opasifikasyon ve yalancı dolum defekti oluşturabilir; aortadaki akım sınırı VA-ECMO'da, pulmoner arterdeki akım sınırı ise VV-ECMO'nun özel dönüş kanülü konfigürasyonlarında görülebilir.
• Giriş damarında hematom, damar dışı kanama veya mediastinal kan koleksiyonu kanül ilişkili kanamayı düşündürür.

Ölçütler ve sınıflamalar

VV-ECMO kanülasyon konfigürasyonları

Femoroatriyal, femorofemoral ve tek kanüllü çift lümenli (bikaval) düzenler farklı drenaj ve geri dönüş açıklığı konumlarıyla tanımlanır.

VA-ECMO kanülasyon konfigürasyonları

Periferik konfigürasyonda venöz drenaj ve arteriyel geri dönüş ayrı periferik damarlarla; santral konfigürasyonda sağ atriyumdan drenaj ve aortaya dönüşle sağlanır.

Normalde

Normal konfigürasyon kanül türüne göre değişir: iki kanüllü femorojuguler VV-ECMO'da drenaj ucu IVC'de ve dönüş ucu sağ atriyumda; çift lümenli bikaval kanülde drenaj açıklıkları SVC ve IVC'de, dönüş jeti sağ atriyumdan triküspit kapağa yönelir; VA-ECMO'da ise arteriyel dönüş kanülü hedef arterde sonlanır. Aynı düzeyde kanülün damar lümeni içinde devamını, ucun kalp boşluğuna göre yerini, çift lümenli kanülün jet yönünü ve kontrast dolumunun akım yönlerine göre homojenliğini kıyasla.

Ayırıcı tanı

Gerçek pulmoner emboli

yeterince opasifiye pulmoner arter içinde kalıcı intraluminal dolum defekti görülür; akım artefaktı daha bulanık/katmanlı olabilir ve ek fazda değişebilir.

ECMO akımına bağlı yalancı dolum defekti

kontrast yoğunluğu damar içinde bölgesel/katmanlı değişir ve devre akımı ile enjeksiyon yoluna uyar.

İntrakardiyak trombüs

VA-ECMO'da ilk geçişte kontrastın devreye yönelmesi kalp boşluklarında yalancı dolum eksikliği oluşturabilir; gecikmiş fazda süren opasifikasyon eksikliği intrakardiyak trombüsü düşündürür.

Vena kava akım karışımı

karşıt yoğunluktaki kan kolları damar içinde birleşirken geçici katmanlaşma oluşturabilir; görünüm uygun gecikmiş fazda azalabilir veya kaybolabilir.

Tuzaklar

• Kanülün ideal yeri ECMO türü ve devre düzenine göre değişir; femoroatriyal VV konumunu çift lümenli veya VA kanüle uygulama.
• Kontrast enjeksiyon yeri, ECMO konfigürasyonu, devre akımı ve kardiyak debi damar opasifikasyonunu değiştirebilir; düşük opasifikasyonda küçük trombüs hakkında kesin hüküm verme.
• Yalancı dolum defekti akım oranı, kardiyak debi ve enjeksiyon yoluna bağlı olabilir; tek fazlı BT'de trombüs yorumlamadan önce kontrastın dolaşım yolunu ve damar opasifikasyon yeterliliğini belirle.
• Kanül ucu sağ atriyumda görünmesi tek başına doğru işlevsel pozisyon demek değildir; drenaj/geri dönüş açıklıkları ve çift lümenli kanülde yönelim de önemlidir.

Kendini dene

1. Femoro-femoral VA-ECMO'da aortada kontrastlanması yamalı, ek fazda değişen yalancı dolum defekti görülüyor. En olası açıklama?

   • Aortik watershed artefaktı
   • Aort trombüsü
   • Aort diseksiyonu
   • Kontrast ekstravazasyonu
   Cevabı göster

   Aortik watershed artefaktı. VA-ECMO dönüş akımı ile kontrastlı doğal dolaşımın karşılaştığı aortik akım sınırında geçici yalancı defekt oluşabilir; bulgu trombüs veya diseksiyonu taklit edebilir.

2. İki kanüllü femorojuguler VV-ECMO'da femoral drenaj kanülü sağ atriyumdan geçerek sağ ventrikül içinde sonlanıyor. Hangi sorun öncelikle tarif edilir?

   • Aşırı ilerlemiş kanül
   • Normal femoroatriyal seyir
   • Aortik diseksiyon
   • Perikard kisti
   Cevabı göster

   Aşırı ilerlemiş kanül. Drenaj kanülünün sağ ventriküle ilerlemesi beklenen vena kava/atriyal yerleşimin ötesinde malpozisyondur; diğer seçenekler kanül ucunun anatomik seviyesini açıklamaz.

İlgili konular

• Santral venöz kateter ucu malpozisyonu

Kaynaklar

Bu sayfadaki 40 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 21 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Imaging insights in veno-venous and veno-arterial extracorporeal membrane oxygenation (ECMO): CT protocols, underlying pathophysiology, and main complicationslink.springer.com
2. Imaging adults on extracorporeal membrane oxygenation (ECMO)link.springer.com
3. Management of Adult Patients Supported with Venovenous Extracorporeal Membrane Oxygenation: ELSO Guidelinepubmed.ncbi.nlm.nih.gov
4. Evaluation and Utilization of Flow Artifacts at CTpubs.rsna.org
5. CT Angiography of Venoarterial Extracorporeal Membrane Oxygenationpubs.rsna.org
6. Veno-venous extracorporeal membrane oxygenation (VV ECMO) cannula malposition identified with point-of-care ultrasoundpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. Echocardiography for extracorporeal membrane oxygenationpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. Veno-venous extracorporeal membrane oxygenation (VV ECMO) cannula malposition identified with point-of-care ultrasoundlink.springer.com

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.