Dalak enfarktı

Özet

Dalak enfarktı splenik arter veya dallarının tıkanması, emboli ya da hematolojik hastalıklarla ilişkili parankim iskemisidir. Kontrastlı BT, canlı parankime göre az kontrastlanan alanı gösterir ve eşlik eden damar tıkanıklığı, kanama veya enfeksiyon gibi komplikasyonları araştırmaya yardım eder. Portal venöz fazda dalak gövdesinde, tabanı kapsüle dayanan ve hilusa doğru daralan kama biçimli hipoenhans alan görülür. Enfarktın apse, tümör veya geçici arteriyel heterojenlikle karıştırılması tanıyı geciktirebilir ve altta yatan nedeni kaçırmaya yol açabilir.

Faz ve pencere

Portal tanısal

Canlı parankime göre hipoenhans, periferik ve kapsül tabanlı kama biçimli alan; akut dönemde sınırlar silik olabilir, geç dönemde parankim kaybı ve kapsüler çekinti belirginleşebilir.

Arteriyel

Dalak arteri ve görünür dallarında dolum kusuru/tıkanma veya embolik neden aranabilir; erken faz heterojenliği enfarktın sınırını tek başına belirlemez.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Anjiyo (G 600 / M 150).

BT bulguları

• Periferik, tabanı kapsüle bakan kama biçimli hipoenhans parankim defekti
• Defektin ucunun dalak hilusuna yönelmesi ve segmental damar dağılımını izlemesi
• Akut dönemde ödem/nekroza bağlı belirsiz sınırlı düşük kontrastlanma alanı
• Kronik enfarktta parankim hacim kaybı, kama biçimli skar ve kapsüler çekinti
• Geniş enfarktta tüm parankimin kontrastlanmaması; kapsüler damar akımına bağlı ince periferik rim kontrastlanması görülebilmesi
• Splenik arter veya dallarında tıkanma, tromboz ya da embolik dolum kusuru
• Rüptür gibi komplikasyonları düşündüren perisplenik sıvı ya da kanama; sekonder apseyi işaret eden koleksiyon ve çevresel inflamasyon bulguları.

Normalde

Portal venöz fazda normal dalak parankimi homojen kontrastlanır ve kapsüler kontur düzgündür; ana splenik arter ile hilus dallarının açıklığı arteriyel fazda değerlendirilir. Aynı seviyede kama biçimli alanın çevre parankimden daha az kontrastlanıp kontrastlanmadığını, tabanının kapsüle dayanmasını ve olası kronik çekintiyi karşılaştır.

Ayırıcı tanı

Geçici arteriyel heterojenlik

şeritli yaygın patern portal fazda homojenleşir ve kalıcı kapsül tabanlı defekt bırakmaz.

Dalak apsesi

düşük atenüasyonlu, bazen çok bölmeli koleksiyon; çevresel kontrastlanan duvar veya gaz eşlik edebilir.

Lenfoma genellikle nodüler yapıda veya difüz dalak büyümesi ile seyreden bir süreçtir; enfarktüsün karakteristik tek kama biçimli yapısını taklit etmesi beklenmez.

Dalak laserasyonu

travma bağlamında parankimal yaralanmadır; hematom veya perisplenik kanama eşlik edebilir.

Basit (konjenital) dalak kisti

iyi sınırlı, ince duvarlı, su yoğunluklu ve kontrastlanmayan lezyondur.

Tuzaklar

• Arteriyel fazda normal şeritli kontrastlanmayı enfarkt olarak yorumlama; portal fazda aynı alanda kalıcı kontrast kaybı aramak gerekir.
• Akut dönemde sınırları belirsiz alanlar görülebileceğinden klasik kama görünümünün olmaması enfarktı dışlamaz; klinik ve embolik bağlamla birlikte değerlendir.
• Tüm dalağı tutan (global) enfarkt nadirdir; genellikle yalnızca bir segment etkilenir, ancak global enfarkt geliştiğinde tüm parankimin kontrastlanmaması görülebilir.
• Enfarkt sonradan enfekte olabilir; yeni gaz, çevresel inflamasyon veya koleksiyon gelişmesi sekonder apseyi düşündürür.

Kendini dene

1. Atriyal fibrilasyonu olan hastada portal faz BT’de kapsül tabanlı, hilusa yönelen hipoenhans kama var. En olası tanı nedir?

   • Dalak enfarktı
   • Dalak apsesi
   • Lenfoma
   • Basit kist
   Cevabı göster

   Dalak enfarktı. Kapsül tabanlı kama biçimli kontrastlanma kaybı enfarktın tipik görünümüdür. Apse hipoattenüasyonlu odaklar şeklinde görülebilir; tanı lehine gaz kabarcıkları veya çevresel kontrastlanan duvar bulunmasıdır. Çok sayıda nodül lenfoma olasılığını artırır; basit kistte içerik su yoğunluğuna benzer ve kontrast tutulumu beklenmez.

2. Arteriyel fazda yaygın şeritli dalak heterojenliği portal fazda tamamen kayboluyor. Bu en çok neyle uyumludur?

   • Fizyolojik geçici heterojenlik
   • Segmental enfarkt
   • Piyojenik apse
   • Dalak laserasyonu
   Cevabı göster

   Fizyolojik geçici heterojenlik. Enfarkt portal venöz fazda kalıcı fokal defekt; apse düşük atenüasyonlu, duvarı kontrastlanan veya gaz içeren koleksiyon; laserasyon ise travma bağlamında parankimal yaralanma olarak görünür.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 37 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 13 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Imaging findings of splenic emergencies: a pictorial reviewlink.springer.com
2. Computed tomography of the spleen: how to interpret the hypodense lesionlink.springer.com
3. Multimodal imaging features to diagnose abdominal complications of sickle cell diseaselink.springer.com
4. Infarcts and ischemia in the abdomen: an imaging perspective with an emphasis on cross-sectional imaging findingslink.springer.com
5. Splenic Infarction Associated with Sickle Cell Trait: A Diagnosis Based on a Characteristic History of Climbing Mt. Fuji, with a Brief Literature Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. Acute Brucella infection associated with splenic infarction: a case report and review of the literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. Gastrointestinal complications of cocaine use: a narrative literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
8. Splenic infarction after Epstein–Barr virus infection in a patient with hereditary spherocytosis: a case report and literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. Splenic Infarction with Aortic Thrombosis in COVID-19pmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. Wandering Spleen: An Overview.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Splenic Infarction with Aortic Thrombosis in COVID-19.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. [Mantle cell lymphoma presenting with spontaneous splenic rupture].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. A rare case of non-traumatic intrasplenic pseudoaneurysms in a patient with acute T-cell lymphoblastic leukemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Splenic sequestration in the adult: cross sectional imaging appearance of an uncommon diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Post-Bariatric Splenic Complications; Diagnosis and Treatment. A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Association between MTHFR 677C>T polymorphism and vascular complications in sickle cell disease: A meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Renal infarction in the ED: 10-year experience and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Coeliac trunk dissection causing splenic infarction: a comprehensive review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Acute torsion of a wandering spleen.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Culture-negative peritonitis caused by splenic infarction in a continuous ambulatory peritoneal dialysis patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Abiotrophia endocarditis in children with no underlying heart disease: a rare but a virulent organism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Decision-making and therapeutic options in intact splenic artery aneurysms: single-center experience and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. [The causes of splenic infarction: An almost systematic review of the literature].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Underlying thrombotic conditions in patients with splenic infarction: a 10-year retrospective analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Our Experience in the Management of Splenic Arterial Thrombosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Splenic Infarction and Recurrent Pulmonary Embolism in Atrial Fibrillation Associated With Subtherapeutic Anticoagulation and Medication Nonadherence: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Computed Tomography and Sonography of Spleen-related Complications in Sickle Cell Anemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Paraneoplastic Hypereosinophilia With Multisystem Involvement as an Atypical Presentation of Lung Adenocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Multimodal imaging features to diagnose abdominal complications of sickle cell disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Abdominal and gastrointestinal manifestations in COVID-19 patients: Is imaging useful?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Commentary: an eye on PET quantification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Decision-making in emergency colorectal surgery for cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Spectrum of Neuroimaging Findings in CNS Lymphoproliferative Disorders.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Ultrasound innovations in abdominal radiology: techniques and clinical applications in pediatric imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Spontaneous Splenic Rupture in a Patient With Recent Use of Performance-Enhancing Compounds: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Splenic Rupture Presenting 48 Hours after Colonoscopy: A Case Report Emphasizing the Need for Prolonged Monitoring.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. Pitfall in necrotizing pancreatitis: Organized hematoma with arteriovenous fistula mimicking a splenic artery pseudoaneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Infected splenic artery pseudoaneurysm within a complex splenic cystic lesion: CT angiography pitfalls and surgical correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. A safe seal: controlled flow arrest with dual balloon protection for embolisation of a large spontaneous splenic arteriovenous fistula-a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Hepatic Infarct: Uncommon Causes of an Uncommon Vascular Complication Revealed at Nontransplant Medical Autopsies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Infarcts and ischemia in the abdomen: an imaging perspective with an emphasis on cross-sectional imaging findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. The diagnostic challenge of wandering spleen with torsion: a rare cause of acute abdomen in children - a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Multifocal autoimmune pancreatitis complicated by pancreatic insufficiency and segmental portal hypertension: A case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. Splenic pathologies: A pictorial review of common, wandering, twisting and rare presentations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Delayed splenic rupture 10 days following blunt abdominal trauma in a child.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
46. Splenic Rupture in Pregnancy Necessitating Antepartum Splenectomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
47. Spontaneous Splenic Laceration in Plasmodium falciparum Malaria: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
48. Splenic Marginal Zone Lymphoma as a Vascular-Appearing Mass in a Patient With Sustained Virologic Response to Hepatitis C Therapy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
49. Common and Uncommon Splenic Lesions: A Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
50. Splenic-preserving total duodenopancreatectomy and a conservative postoperative management: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
51. Case Report: Delayed complications of endovascular treatment of recurrent erosive hemorrhage in necrotizing pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
52. Splenic infarction after endoscopic glue injection for gastric varices: proportion, exploratory correlates, and clinical outcomes from a propensity score-matched analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
53. Imaging of the chemotherapy-induced hepatic damage: Yellow liver, blue liver, and pseudocirrhosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
54. Imaging side effects and complications of chemotherapy and radiation therapy: a pictorial review from head to toe.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
55. Adult Hepatic Infarction for Internists: A Practical Diagnostic and Management Pathway to Avoid Misdiagnosis, Unnecessary Drainage, and Delayed Vascular Recognition.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
56. Benign or malignant: FDG-avid splenic lesion in a patient with melanoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
57. True Spontaneous Splenic Rupture Mimicking Peptic Ulcer Disease: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
58. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
59. Renal Infarction Following Anticoagulant Discontinuation in a Pediatric Patient With Congenital Heart Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
60. Tissue infarction secondary to brucellosis: a systematic review of case reports and case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.