Perfore peptik ülser

Özet

Peptik ülser perforasyonu, ani epigastrik ağrı ve periton irritasyonu ile başvurabilen, acil tanınması gereken bir üst gastrointestinal sistem komplikasyonudur. BT, az miktardaki serbest havayı saptamaya ve odağı mide ya da duodenum duvarına yakın bulgularla yerleştirmeye yardımcı olur. Küçük veya örtülü perforasyonda pnömoperitoneum görülmeyebilir; duvar defekti, komşu yağ dokusu ve lokal sıvı birlikte aranır. Perfore peptik ülserde peritonit ve sepsis veya septik şok gelişebilir.

Faz ve pencere

Portal tanısal

İntravenöz kontrastlı portal venöz seride mide veya bulbus çevresindeki duvar kalınlaşması ve mukozal hiperemi, çevre yağ dokusunda çizgilenme, lokal sıvı, duvar kesintisi ve serbest hava birlikte değerlendirilir; oral kontrast kaçağı varsa ekstralüminal olarak izlenebilir.

Kontrastsız tanısal

Üst abdomen ve perihepatik alandaki küçük ekstralüminal gaz odakları, lümen içindeki gazdan ayrılarak görülebilir; tek başına kontrastsız seri perforasyon odağını her zaman göstermez.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Akciğer (G 1500 / M -600).

BT bulguları

• Mide, bulbus veya duodenum komşuluğunda serbest peritoneal hava; küçük odaklar karaciğer yüzeyi ya da lesser sac boyunca kümelenebilir
• Antrum, küçük kurvatur veya duodenal bulbus duvarında fokal kalınlaşma ve dış konturda kesinti
• Ülser krateri ya da duvar defektiyle ilişkili, duvar dışına uzanan hava veya sıvı odağı
• Bulbus ile pankreas başı arasındaki yağlı dokuda kirlenme ve sınırlı sıvı
• Posterior mide duvarı ülserinde lesser sac içinde sınırlı hava veya oral kontrast
• Örtülü kaçakta serbest hava az ya da yokken duvar çevresinde inflamatuvar değişiklik ve lokal koleksiyon
• Ekstralüminal suda çözünen oral kontrast, doğrudan kaçak bulgusudur; saptanmaması perforasyonu dışlamaz

Normalde

Normal distandü mide duvarı kesintisizdir; mide lümeni ile karaciğer yüzeyi ve lesser sac arasında ekstralüminal gaz bulunmaz. Bulbus ile pankreas başı arasındaki yağ planı temiz, peritoneal boşlukta açıklanamayan lokal sıvı yoktur. Şüpheli kesitte küçük kurvaturu, antrumu ve bulbus dış konturunu izleyip duvar kesintisiyle komşu yağ çizgilenmesi veya sıvı odağını ara.

Ayırıcı tanı

Perfore gastrik malignite

fokal düzensiz kitle benzeri kalınlaşma, lenf nodu veya peritoneal yayılım ülser odağıyla birlikte olabilir.

Yakın zamanda geçirilmiş cerrahi

ameliyat sonrası serbest hava görülebilir; özellikle ilk haftada artan serbest hava veya asit, kaçak ya da perforasyon düşündürür.

Divertikülit kaynaklı pnömoperitoneum

sigmoid veya diğer kolon segmentinde divertikül, duvar kalınlaşması ve komşu kirli yağ odağı gösterir.

İskemik bağırsak perforasyonu

etkilenen anslarda azalmış duvar kontrastlanması, pnömatozis veya damar oklüzyonu eşlik edebilir.

Tuzaklar

• Serbest hava görülmemesi küçük veya örtülü ülser perforasyonunu dışlamaz; mide ve bulbus çevresindeki lokal sıvı ile yağ çizgilenmesini incele.
• Mide lümenindeki hava kabarcıklarını serbest gaz sanma; şüpheli odağın mide duvarının dış tarafında kaldığını ardışık kesitlerde doğrula.
• Posterior duvar kaynaklı kaçak lesser sac içinde sınırlı kalabilir; yalnız karaciğer ön yüzünde yaygın hava aramak odağı kaçırabilir.
• Ekstralüminal oral kontrast sık görülmez; kontrast kaçağının yokluğu perforasyon lehine diğer bulguları geçersiz kılmaz.

Kendini dene

1. Ani epigastrik ağrıda bulbus yanında birkaç ekstralüminal hava odağı ve kirli yağ planı var. En olası kaynak nedir?

   • Perfore duodenal ülser
   • Sigmoid divertikülit
   • Akut pankreatit
   • Mezenter iskemi
   Cevabı göster

   Perfore duodenal ülser. Havanın duodenal bulbus duvarına komşuluğu ve çevresindeki inflamasyon, perforasyon odağını duodenum düzeyinde lokalize eder. Sigmoid divertikülitinde perforasyon odağı kolon çevresinde beklenir; diğer seçenekler bu bulbus komşuluğundaki fokal gazı daha az doğrudan açıklar.

2. Lesser sac içinde sınırlı hava ve posterior mide duvarında krater görülüyor. En olası tanı hangisidir?

   • Posterior gastrik ülser perforasyonu
   • Perfore safra kesesi
   • Kolon divertikül perforasyonu
   • Gastrik volvulus
   Cevabı göster

   Posterior gastrik ülser perforasyonu. Posterior duvar kaynaklı perforasyon lesser sac içine sınırlı kalabilir; mide duvarındaki kraterle komşu hava odağı mide kaynaklı kaçağı destekler.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 36 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 6 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Perforated and bleeding peptic ulcer: WSES guidelinespmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Multimodality imaging of adult gastric emergencies: A pictorial reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. Gastrointestinal perforation: clinical and MDCT clues for identification of aetiologylink.springer.com
4. An Overview of Gastroduodenal Perforationfrontiersin.org
5. Gastrointestinal tract perforation: MDCT findings according to the perforation siteskjronline.org
6. Perioperative Outcomes of No-Drain Strategy in Primary Repair of Perforated Peptic Ulcer: A Systematic Review and Meta-Analysispmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. Early detection and intervention for acute perforated peptic ulcer after elective spine surgeries: a review of 13 cases from 24,026 patientspmc.ncbi.nlm.nih.gov
8. Alternative treatments to treat perforated peptic ulcer: a systematic review and network meta-analysis of randomized controlled trialspmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. An Overview of Gastroduodenal Perforation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Ultrasound of colon diverticulitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Pneumatosis cystoides intestinalis: case report and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Non-perforated peptic ulcer disease: multidetector CT findings, complications, and differential diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Beyond appendicitis: evaluation and surgical treatment of pediatric acute abdominal pain.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Trends in diagnosis and surgical management of patients with perforated peptic ulcer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Ulcère Perforé-Bouché: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Stent treatment or surgical closure for perforated duodenal ulcers: a prospective randomized study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. A Review on Treatment of Perforated Peptic Ulcer by Minimally Invasive Techniques.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. A Cautionary Tale: Unveiling Valentino's Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Nonobstetric Surgical Emergencies in Pregnancy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. The etiology of pneumoperitoneum in the 21st century.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Non-operative management of perforated peptic ulcer: A single-center experience.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Atypical Presentation of Perforated Viscus as Biliary Colic.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Epigastric typhoid ileal perforation unmasking an incidental adult midgut malrotation: a rare clinical co-existence.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Prepyloric Gastric Ulceration Associated With Intermittent Nonsteroidal Anti-inflammatory Drug (NSAID) Use and Unintentional Exposure Through Herbal Supplements: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Rare forms of small intestinal diverticulum and diagnostic features. A clinical case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Ileal perforation as the initial presentation of Crohn's disease in a 20-year-old female: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Detection of Candida spp. from peritoneal swabs indicate worse outcome in patients with perforated peptic ulcer: revisiting a longstanding debate.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Perforated Gastric Cancer: Epidemiology, Diagnosis, and Surgical Management Strategies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Acute abdomen secondary to perforated jejunal diverticulitis: an unusual clinical presentation - case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Imaging Approach to Diverticular Disease of the Small Bowel.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. A novel approach to peritonitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. A Comparative Analysis of Generalized Peritonitis Secondary to Upper Gastrointestinal Perforation: Surgical Approaches, Antibiotic Management, and Patient Outcomes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Linking clinical presentation and histopathological data in perforation peritonitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Valentino Syndrome With Histologically Confirmed Acute Appendicitis: A Rare Dual Pathology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Multifocal cellulitis and polymicrobial infection in a patient with a perforated duodenal ulcer: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Trauma-Associated Perforation of a Duodenal Ulcer With Concomitant Acute Appendicitis Presenting As Generalized Peritonitis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.