Özet
Akut epigastrik ağrısı olan hastada bez ödemi ve çevre inflamasyon, nekroz olmadan gelişebilir. BT, pankreas parankim kontrastlanmasını, peripankreatik değişiklikleri ve koleksiyonları morfolojik olarak değerlendirmeye yardımcı olur. Pankreas parankiminin korunmuş kontrastlanması interstisyel ödemli tipi destekler; nekrotizan sınıflama için pankreatik ve peripankreatik nekroz birlikte değerlendirilir. Erken BT'de perfüzyon bozukluğu ve pankreatik/peripankreatik nekroz henüz belirginleşmeyebilir; bu nedenle nekrozun kapsamı olduğundan az değerlendirilebilir ve inceleme geçici olarak interstisyel ödemli morfoloji gösterebilir.
Faz ve pencere
- Portal tanısal
- Portal venöz fazlı kontrastlı BT'de pankreasın diffüz veya fokal ödemli büyümesi ve peripankreatik yağ çizgilenmesi görülebilir; parankim kontrastlanması genellikle korunur, kalıcı coğrafi kontrastlanmayan alan yoktur ve peripankreatik nekroz ayrıca aranır.
- Kontrastsız
- Kontrastsız BT peripankreatik çizgilenme ve sıvıyı gösterebilir, ancak pankreas canlılığını ve nekrozu değerlendirmek için sınırlıdır; kontrastlanma değerlendirilemez.
Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Karaciğer (G 150 / M 30).
BT bulguları
- Diffüz veya fokal pankreas büyümesi ve ödem; konturlar çoğu kez silikleşebilir
- Peripankreatik yağda retiküler çizgilenme görülebilir; inflamatuvar sıvı sol anterior pararenal boşluğa uzanabilir
- Portal venöz fazda pankreas parankiminin kontrastlanması genellikle korunur ve çoğunlukla homojendir; erken dönemde hafif heterojenlik tek başına nekroz göstermez
- Pankreas parankiminde nekroz lehine kalıcı, coğrafi kontrastlanmayan alan görülmez; peripankreatik nekroz ayrıca değerlendirilir
- Erken dönemde yalnız sıvı içeren peripankreatik koleksiyon görülebilir; Revize Atlanta terminolojisinde bu APFC olarak adlandırılır.
- Peripankreatik inflamatuvar sıvı sol anterior pararenal boşluğa uzanabilir
Ölçütler ve sınıflamalar
- Revize Atlanta sınıflaması
- İnterstisyel ödemli tipte pankreatik veya peripankreatik nekroz yoktur ve pankreas kontrastlanması genellikle korunur; nekrotizan tipte pankreatik ve/veya peripankreatik nekroz bulunur. Koleksiyonlar başlangıçtan geçen süre ve sıvı/nekrotik debris içeriğine göre APFC, psödokist, ANC veya WON olarak adlandırılır.
Normalde
Normal pankreasın başı, uncinat çıkıntısı, gövdesi ve kuyruğu benzer, genellikle homojen kontrastlanır; peripankreatik yağ planlarında inflamatuvar çizgilenme beklenmez. Aynı portal venöz fazda pankreas segmentlerini karşılaştır; kalınlaşmayı, parankimdeki odaksal kontrastlanma kaybını ve splenik ven çevresine yayılan yağ/sıvı değişikliklerini değerlendir.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Nekrotizan pankreatit
- pankreas parankiminde kontrastlanmayan alan ve/veya pankreatik ya da peripankreatik nekrotik koleksiyon/debris bulunabilir.
- Otoimmün pankreatit
- diffüz formda sosis biçimli büyüme ve kapsül benzeri rim görülebilir; eşlik eden başka organ bulguları tanıyı destekleyebilir.
- Pankreas adenokarsinomu
- hipoenhans/hipovasküler fokal kitle, pankreas kanalında ani kesilme, proksimal kanal genişlemesi veya kitlenin distalinde atrofi eşlik edebilir.
Tuzaklar
- İlk günlerde ödem veya nekroz ayrımı belirsiz kalabilir; klinik başlangıç zamanını ve önceki incelemeyi göz önünde tut.
- Peripankreatik yağ çizgilenmesi inflamasyonu gösterir, tek başına nekroz tanısı koydurmaz; koleksiyon varsa pankreas kontrastlanmasının yanı sıra içindeki solid nekrotik debris de değerlendirilir.
Kendini dene
Kontrastlı BT'de pankreas diffüz büyümüş, çevre yağda çizgilenme var; parankim kontrastlanması korunmuş ve pankreatik ya da peripankreatik nekroz bulgusu yok. Bu incelemede en uygun morfolojik tip hangisidir?
Cevabı göster
İnterstisyel ödemli pankreatit. Bu incelemede pankreas ve peripankreatik dokuda nekroz bulgusu olmadan korunmuş kontrastlanma interstisyel ödemli morfolojiyi destekler; erken BT'de gelişen nekroz henüz görünmeyebileceği için klinik başlangıç zamanı yorumda dikkate alınır.
Pankreatitli hastada bez çevresi yağ çizgilenmesi var, ancak pankreas parankimi homojen kontrastlanıyor ve pankreatik ya da peripankreatik nekroz görülmüyor. Bu bulgular hangi morfolojik tiple uyumludur?
Cevabı göster
İnterstisyel ödemli pankreatit. Peripankreatik yağ çizgilenmesi inflamasyonu destekler, tek başına nekroz göstermez; korunmuş kontrastlanan parankim ve nekroz bulgusu olmaması interstisyel ödemli tipi destekler. Psödokist, Revize Atlanta sınıflamasında bir koleksiyon adıdır; kanal taşı ise pankreatit morfolojik tipi değildir.
Bu konunun yer aldığı turlar
Kaynaklar
Bu sayfadaki 34 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 28 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).
- Classification of acute pancreatitis—2012: revision of the Atlanta classification and definitions by international consensuspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- ACG Guideline Highlights: Acute Pancreatitis (2024)webfiles.gi.org
- The role of imaging in acute pancreatitispubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Acute Pancreatitis: Clinical and Morphologic Classificationpubs.rsna.org
- Imaging diagnosis of autoimmune pancreatitis: computed tomography and magnetic resonance imaginglink.springer.com
- Pancreatic Cancer and Its Mimicspubs.rsna.org
- 2019 WSES guidelines for the management of severe acute pancreatitislink.springer.com
- Role of computed tomography and magnetic resonance imaging in local complications of acute pancreatitispubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnostic Errors in US of the Pancreas: A Comprehensive Case-based Review of Lessons Learned from Quality Assurance Roundspubs.rsna.org
- COVID-19 and Acute Pancreatitis: A Systematic Review of Case Reports and Case Seriespmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Rapid Interval Development of a Left Hepatic Artery Pseudoaneurysm During Acute Interstitial Edematous Pancreatitispmc.ncbi.nlm.nih.gov
- The Significance of Diffusion-Weighted Imaging and Apparent Diffusion Coefficient in the Diagnosis of Early Acute Interstitial Edematous Pancreatitispmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Probable Vildagliptin-Associated Acute Pancreatitis in a Patient With Well-Controlled Type 2 Diabetes Mellitus: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Intragastric Balloon-Induced Pancreatitis in a 21-Year-Old Male: A Case-Based Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Beyond acute cholecystitis-gallstone-related complications and what the emergency radiologist should know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Initial experience with 3D CT cinematic rendering of acute pancreatitis and associated complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Candida albicans pancreatitis in a child with cystic fibrosis post lung transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Necrotizing pancreatitis: diagnosis, imaging, and intervention.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Acute pancreatitis in pregnancy following COVID-19 vaccine: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- An unusual presentation of COVID-19: Acute pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Hypertriglyceridemia-Induced Acute Pancreatitis During Pregnancy: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Acute pancreatitis and pneumonia due to Mycoplasma pneumoniae: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Outcome of Acute Pancreatic and Peripancreatic Collections Occurring in Patients With Acute Pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Post-Coronavirus Disease-2019-associated Multisystem Inflammatory Syndrome in Adults: A Case from India.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Gender-Affirming Hormone Therapy With Estrogen Causing Gallstone Associated Acute Pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Significance of Diffusion-Weighted Imaging and Apparent Diffusion Coefficient in the Diagnosis of Early Acute Interstitial Edematous Pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- COVID-19 and Acute Pancreatitis: A Systematic Review of Case Reports and Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Voriconazole-Induced Pancreatitis Despite Therapeutic Trough Concentrations During Treatment of Disseminated Fusariosis in a Hospitalized Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Walled-Off Pancreatic Necrosis Mimicking a Pancreatic Pseudocyst: A Diagnostic Pitfall With Therapeutic Implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A Case of Acute Pancreatitis With Fat Saponification Mimicking Carcinomatosis in an Adolescent: Is It Carcinomatosis or Fat Necrosis?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Utility of Diffusion Weighted Magnetic Resonance Imaging in Early Detection and Staging of Acute Pancreatitis: Correlation with Revised Atlanta Classificationpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Recognition of a Sausage-Shaped Pancreas on Non-contrast Computed Tomography as an Early Clue to Type 2 Autoimmune Pancreatitis in a Young Adult.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Rapid Interval Development of a Left Hepatic Artery Pseudoaneurysm During Acute Interstitial Edematous Pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Groove pancreatitis, diagnosis, and management strategies: a case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Probable Vildagliptin-Associated Acute Pancreatitis in a Patient With Well-Controlled Type 2 Diabetes Mellitus: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.