Özet
Peritoneal tüberküloz, çoğu kez asit ve karın yakınmalarıyla seyreden ekstrapulmoner enfeksiyondur ve malign peritoneal yayılımı taklit edebilir. Portal venöz kontrastlı BT, peritonun düzgün kontrastlanan kalınlaşmasını, omental-mezenterik örüntüyü ve nekrotik lenf nodlarını birlikte göstererek olasılıkları daraltır. Görüntüleme tek başına etkeni kanıtlamaz; klinik, sıvı incelemesi veya doku örneklemesiyle korelasyon gerekir. Tüberkülozun kanser olarak yanlış sınıflandırılması gereksiz girişimlere yol açabilir; tanının gecikmesi morbiditeyi artırabilir.
Faz ve pencere
- Portal tanısal
- Peritonun belirgin ve düzgün kontrastlanması, serbest/loküle asit, omental bulanıklık, mezenterik damar demetlerinde sıkışma ve santrali düşük dansiteli halka kontrastlanan lenf nodları araştırılır.
Önerilen pencereler G genişlik, M merkez; değerler Hounsfield birimi (HU)
- BatınG 400 / M +50
- Yumuşak dokuG 400 / M +40
BT bulguları
- Düzgün peritoneal kalınlaşma — parietal periton boyunca kesintisiz veya yaygın, görece düzgün konturlu ve belirgin kontrastlanan yüzey izlenir.
- Asit örüntüsü — serbest veya loküle asit görülebilir; buna düzgün peritoneal kalınlaşma eşlik edebilir.
- Omentum bulanıklığı — omentumda yaygın infiltrasyon veya dansite artışı izlenebilir.
- Mezenterik kalabalıklaşma — kök yağında bulanıklık ve damarların birbirine yaklaşması, mezenterik inflamasyon/fibrozis görünümü oluşturur.
- Santral nekrozlu lenf nodu — düşük dansiteli merkez ve çevresel kontrastlanan nod, özellikle eşlik eden peritoneal paternle birlikte şüphe uyandırır.
- Kalsifiye lenf nodu veya dalak odakları — eşlik eden kalsifikasyonlar geçirilmiş ya da yaygın granülomatöz hastalık lehine ek bağlam sağlar.
- İleoçekal duvar tutulumu — terminal ileum ve çekumda kalınlaşma, karın içi tüberkülozun eşlik eden bağırsak bileşenini gösterebilir.
- Asit dansitesi hastalığın evresine bağlı olarak değişken olabilir.
Ölçütler ve sınıflamalar
- Wet (ıslak) tip
- Serbest veya loküle asit baskındır; düzgün kontrastlanan peritoneal kalınlaşma eşlik edebilir.
- Dry (kuru) tip
- Peritoneal ve mezenterik kalınlaşma, nodüller, lenf nodları ve yapışık anslar ön plandadır.
- Fibrotik tip
- Belirgin omental kalınlaşma ve sarılı/kümelenmiş bağırsak ansları kitle benzeri görünüm oluşturabilir.
Normalde
Tüberküloz peritonitinde peritoneal kalınlaşma düzgün olup belirgin kontrastlanabilir; omentumda yaygın infiltrasyon veya dansite artışı görülebilir. Düzgün ve belirgin kontrastlanan peritoneal kalınlaşma tüberkülozu destekleyebilir, nodüler implantlar karsinomatoziste sık görülür; ancak paternler örtüşür ve tek başına tanısal değildir.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0119; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Peritoneal karsinomatoziste nodüler implantlar ve düzensiz kalınlaşma sık görülür; tüberkülozda düzgün kalınlaşma ve nekrotik lenf nodları destekleyici olabilir. Bulgular örtüştüğünden görüntüleme tek başına ayrım yaptırmayabilir.
- Lenfoma
- tüberküloz lenf nodu tutulumunun ayırıcı tanıları arasındadır; santral düşük dansite ve periferik kontrastlanma kazeöz nekroz için tipik olmakla birlikte patognomonik değildir.
- Bakteriyel peritonit
- tüberküloz peritoniti için başlıca ayırıcı tanılarından biridir ancak granülomatöz hastalık özelliği göstermez.
- Psödomiksoma peritonei, düşük dansiteli peritoneal lezyonlar ve visseral yüzeylerde çentiklenme ile görülebilir; tüberküloz peritonitinde ise düzgün peritoneal kalınlaşma ve santral nekrozlu lenf nodları görülebilir.
- Peritoneal mezotelyoma
- tüberküloz peritonitinin başlıca ayırıcı tanıları arasındadır.
Tuzaklar
- Omentum keklenmesi tüberkülozda da görülebilir; peritoneal yüzeyin düzgün ve düzenli olup olmadığını ve eşlik eden nekrotik lenf nodlarını değerlendirin.
- Asit tek başına özgül değildir; basit sıvı yoğunluğundan hastalık etkeni çıkarılamaz ve peritoneal/mezenterik bulgularla birlikte yorumlanmalıdır.
- Santrali nekrotik lenf nodları metastaz veya lenfomayla örtüşebilir; dağılım, eşlikçi ileoçekal tutulum ve mikrobiyolojik doğrulama gereksinimi göz önünde tutulmalıdır.
- Düzgün peritoneal kalınlaşma tüberkülozda, nodüler ve düzensiz kalınlaşma ise karsinomatoziste görülebilir; görüntüleme bulguları örtüşebildiğinden bu paternler tek başına tanı koydurmaz.
Kendini dene
BT'de asit, düzgün ve belirgin kontrastlanan peritoneal kalınlaşma, omental infiltrasyon ve santrali düşük dansiteli lenf nodları birlikte görülüyor. Bu görüntüleme bulgularıyla en çok hangi süreç düşünülmelidir?
Cevabı göster
Tüberküloz peritoniti. Düzgün kontrastlanan peritoneal kalınlaşma, asit ve nekrotik görünümlü lenf nodlarının birlikteliği tüberküloz peritonitini düşündürür; bulgular karsinomatozisle örtüştüğünden tanı mikrobiyolojik veya histolojik olarak doğrulanır.
Peritoneal tüberkülozu düşündüren asit ve düzgün peritoneal kalınlaşmaya terminal ileum tutulumu da eşlik ediyor. Bu tabloda önemli malign taklitçi hangisidir?
Cevabı göster
Peritoneal karsinomatozis. Tüberküloz peritonitinde düzgün ve düzenli peritoneal kalınlaşma görülebilir; ancak peritoneal karsinomatozisle görüntüleme bulguları örtüşebilir. Kesin tanı için mikrobiyolojik veya patolojik doğrulama gerekir.
Kaynaklar
Bu sayfadaki 45 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 22 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).
- Abdominal tuberculosis: a radiological review with emphasis on computed tomography and magnetic resonance imaging findings *pmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Tuberculous Peritonitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Evidence-based approach to diagnosis and management of abdominal tuberculosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multimodality imaging of common and uncommon peritoneal diseases: a review for radiologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging pearls and differential diagnosis of encapsulating peritoneal sclerosis: Emphasis on computed tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [Tuberculous peritonitis during etanercept therapy for rheumatoid arthritis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Primary small intestinal natural killer/T cell lymphoma mimicking tuberculous peritonitis: report of a case and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Atypical tuberculous peritonitis presenting as a peritoneal pseudocyst in an immunocompetent adult: insights from a case and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Tuberculous peritonitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [Tuberculous peritonitis. 'Forgotten' disease].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal sarcoidosis: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulse granuloma presenting as a complex pelvic cyst.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnosis of Peritoneal Tuberculosis from Primary Peritoneal Cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal lymphomatosis. A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Laparoscopy and Peritoneal Biopsy in the Diagnosis of Peritoneal Tuberculosis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal Tuberculosis in a Female Patient Mimicking Peritoneal Carcinomatosis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- An Atypical Presentation of Tuberculous Ascites, Severe Hyponatremia, and Acute Kidney Injury in a Young Male.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical and Radiological Parameters to Discriminate Tuberculous Peritonitis and Peritoneal Carcinomatosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Differentiating peritoneal tuberculosis and peritoneal carcinomatosis based on a machine learning model with CT: a multicentre study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Diagnostic Deceiver: Radiological Pictorial Review of Tuberculosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Lymphocyte-Predominant Ascites as a Clue to Peritoneal Tuberculosis: Two Case Reports and a Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Elevated Cancer Antigen 125 (CA125) Levels in an Indian Male: A Diagnostic and Therapeutic Marker in Extrapulmonary Tuberculosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Research progress on abdominal cocoon syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Epidemiological Features, Etiopathogenesis, Diagnostic Evaluation, and Management Protocol of Splenic Tuberculosis: A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Infected Thoracic Aneurysm with Progressive Exudative Unilateral Pleural Effusion: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Postpancreatitis extrapancreatic necrosis mimicking peritoneal carcinomatosis: A pediatric diagnostic pitfall.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Characteristic CT Imaging Features of Atraumatic Peritoneal and Subperitoneal Pathologies in Emergency Settings: A Pictorial Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Hidden in plain sight: Extrapulmonary manifestations of tuberculosis in Asia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal tuberculosis mimicking peritoneal carcinomatosis in a patient with T-cell lymphoma: Diagnostic pitfalls and radiologic correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Thoracoabdominal endometriosis mimicking pulmonary tuberculosis in a TB-endemic setting: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Sclerosing encapsulating peritonitis (cocoon bowel) presenting after laparotomy for splenic abscess.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- An intra-abdominal abscess or "rind" as a consequence of peritoneal dialysis-associated pseudomonas peritonitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnostic Imaging of Extrapulmonary Tuberculosis Across Organ Systems.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bacterial Granulomatous Lung Diseases: Radiological Findings and Differential Diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Liver Tuberculosis Presenting As Fever of Unknown Origin: A Case Report and Imaging Spectrum With a Review of Literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Comments and Illustrations of Ultrasound Findings in Extrapulmonary Tuberculosis Manifestations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Paradoxical ileocecal perforation during early anti-tuberculosis therapy: A rare case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A very rare presentation of extra-pulmonary tuberculosis discovered through acute appendicitis: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal Tuberculosis Mimicking Pseudomyxoma Peritonei: A Diagnostic Challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Recurrent Abdominal Wall Abscess as an Atypical Presentation of Peritoneal Tuberculosis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Many Faces of the Angry Peritoneum.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Intraperitoneal tuberculous abscess mimicking a para-gastric mass: A case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Primary and secondary tumors of the peritoneum: key imaging features and differential diagnosis with surgical and pathological correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Extrapulmonary tuberculosıs: an old but resurgent problem.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Role of Imaging in Peritoneal Surface Malignancies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A review of the oral health of individuals with disabilities in Puerto Rico and among U.S. Hispanics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Successful Management of Septic Splenitis in an Abyssinian Cat.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Non-Sexually Transmitted Infection (STI)-Related Pelvic Inflammatory Disease (PID).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Atypical Presentations in Melioidosis: A Case-Based Review from Endemic Regions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pseudomyxoma Peritonei Presenting With Progressive Abdominal Distension and Abdominal Hernia: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Primary diffuse malignant epithelioid peritoneal mesothelioma of the greater omentum in an asbestos-naive patient: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Evaluation of diagnostic laparoscopy results in Turkish patients with unexplained ascites.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Lupus enteritis and peritonitis presenting as initial manifestations of systemic lupus erythematosus: diagnostic challenge in tuberculosis-endemic regions - case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal lymphomatosis mimicking complicated hydatid cyst on imaging: A rare presentation of diffuse large B-cell lymphoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Coexistence of rectal adenocarcinoma and rectal and lymph node tuberculosis: a case report with a limited narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnosis and Management of Sarcoidosis-like Reaction in Adjuvant Immunotherapy: A Comprehensive Review and Clinical Implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pigtail Catheter for Treatment of Massive Postpartum Ascites: A Rare Case Report in Somalia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Best Practice Recommendations for Infertility Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal mesothelioma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- An Integrated Review of Conventional and Emerging Diagnostic and Therapeutic Modalities to Reduce the Risk of Surgical Resections in Intestinal Tuberculosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A Diagnostic Puzzle: Unveiling Tuberculosis Peritonitis in an Immunocompromised Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Role of Computed Tomography in the Evaluation of Peritoneal Carcinomatosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Abdominal Tuberculosis Mimicking Ovarian Cancer: A Diagnostic Dilemma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Differential Diagnosis of Abdominal Tuberculosis in the Adult-Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Surgical Management of Complicated Abdominal Tuberculosis: The First Systematic Review-New Treatments for an Ancient Disease and the State of the Art.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Tuberculosis meningoencephalitis mimicking lung cancer with metastasis: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Image-guided puncture for differentiating malignant from benign peritoneal lesions: a systematic review and meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Common peritoneal disorders: what the physician should know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Hidden in Plain Sight: Peritoneal Tuberculosis Mimicking Ovarian Neoplasm-A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Non-Tuberculous Mycobacterium Peritoneal Dialysis-Associated Peritonitis: A Case Report of <i>Mycobacterium neoaurum</i>.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Case Report: A case of refractory tuberculous peritonitis mimicking and complicating suspected encapsulating peritoneal sclerosis in a long-term peritoneal dialysis patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A Case of Pancreatic Cancer Complicated by Active Pulmonary Tuberculosis Successfully Managed through a Multidisciplinary Treatment Strategy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Non-Hodgkin Lymphoma Presenting as Peritoneal Lymphomatosis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Eosinophilic Duodenitis and Jejunitis with Ascites and Peripheral Eosinophilia: A Diagnostic Challenge-Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Disseminated Tuberculosis Presenting With a Nodo-Colonic Fistula in a Newly Diagnosed HIV-Positive Patient: A Case Report From Tanzania.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal disease: key imaging findings that help in the differential diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnostic value of computed tomography and magnetic resonance imaging in ovarian malignant mesothelioma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Malignant Peritoneal Mesothelioma with Latent Tuberculosis Infection.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Investigating the causes and pattern of peritoneal involvement in CT scan and comparison with ultrasound findings in peritoneal conditions: A two-center, cross-sectional study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Cecal Perforation Presenting as Apparent Peritoneal Carcinomatosis: Distinguishing Acute Peritonitis From Malignant Mimicry.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diffuse peritoneal mesothelioma presenting with the appearance of mesenteric panniculitis: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bilateral ovarian masses, massive ascites, and prior appendectomy: must it be ovarian cancer? --a case report of pseudomyxoma peritonei 24 years after appendectomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Great Mimicker: Acute Obstructive Uropathy as a Rare Manifestation of Long-Standing Pseudomyxoma Peritonei.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pseudomyxoma peritonei originating from transverse colon mucinous adenocarcinoma: CT and MRI insights from a rare case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Primary Peritoneal High-Grade Serous Carcinoma Presenting With Diffuse Carcinomatosis and No Ovarian Mass: A Case of Exceptional Response.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- <sup>18</sup>F-FDG PET/CT diagnosis of gastric-type endocervical adenocarcinoma: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Case Report: Strangulated transverse colon inguinal hernia complicated by cecal perforation in a patient with sclerosing mesenteritis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- CT and MR in peritoneal malignancies: pearls and pitfalls at preoperative examination.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pretreatment CT differential diagnosis of tuberculous peritonitis from peritoneal carcinomatosis of advanced epithelial ovarian cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal Carcinomatosis and Its Mimics: Review of CT Findings for Differential Diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnostic Yield of Ultrasound-Guided Omental Biopsy for Omental Thickening Using Histopathology As the Reference Standard.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Gastrointestinal tuberculosis: A systematic review of epidemiology, presentation, diagnosis and treatment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Imaging of Primary Fallopian Tube Carcinoma: A Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Ultrasound and computed tomography in the evaluation of mesenteric lesions: A pictorial review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Comprehensive Computed Tomography Evaluation of Gastric Cancer: 2026 Consensus Recommendation From the Korean Society of Abdominal Radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Protecting organs-at-risk in cancer therapies through temporary organ displacement: a comprehensive review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peritoneal Carcinosis: What the Radiologist Needs to Know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.