Fovea capitis — ligamentum teres tutunma çukuru

Özet

Fovea capitis, ligamentum teres'in femur başına tutunduğu ve hyalin kıkırdağın örtmediği normal anatomik çukurdur. Travma veya kalça ağrısı BT'sinde, foveanın konumu femur başındaki ayrı bir subkondral kırık ya da osteonekroz bulgusundan ayırt edilmesine yardımcı olur. BT kemik foveasının yerini ve biçimini gösterir; ligamentum teres ile kıkırdak bulgularını doğrudan değerlendirmek için MRG, gerektiğinde MR artrografi kullanılır. Fovea dışındaki subkondral çökme, kırık hattı veya başka bir kemik lezyonu normal foveaya bağlanmadan ayrıca değerlendirilmelidir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Fovea, semikoronal planda femur başının inferior yarısında; aksiyel planda femur boyun eksenine göre hafif posterior konumda izlenir.

Kemik algoritması tanısal

Koronal ve aksiyel rekonstrüksiyonlar foveanın posteroinferior, kıkırdaksız küçük bir çukur olduğunu göstermeye yardımcı olur; komşu subkondral kontur ayrıca incelenir.

Önerilen pencereler: Kemik (G 1800 / M 400).

BT bulguları

• Fovea capitis — ligamentum teresin femur başına tutunduğu küçük çukur, çoğunlukla posteroinferior kadrandadır.
• Kıkırdaksız alan — femur başı hyalin kıkırdakla örtülüdür; fovea bu örtünün istisnası olan küçük çukurdur.
• Morfoloji — fovea capitis normal anatomik bir çukurdur; kuru kemik çalışmasında çoğunlukla oval, daha az sıklıkla dairesel veya üçgen bulunmuştur.
• Ayrı subkondral bulgu — fovea dışındaki eklem yüzü çökmesi, kıkırdak hasarı veya kırık hattı normal fovea ile açıklanmaz.
• Ligamentum teres — bağ foveaya tutunur; BT sadece foveanın kemik konturunu gösterir, bu nedenle normal fovea görünümü ligamentum teres yırtığını dışlamaz; bağın bütünlüğü MRG veya MR artrografi ile değerlendirilir.
• Karşı taraf görünümü — BT morfometri çalışmasında ölçülen fovea yerleşimi parametrelerinde sağ ve sol kalçalar arasında anlamlı fark saptanmamıştır; taraf kıyası tek başına patoloji tanısı koydurmaz.
• Osteonekroz veya ayrı kırık — fovea dışındaki subkondral skleroz, kırık çizgisi ya da kontur çökmesi normal fovea ile açıklanmamalıdır.

Normalde

Femur başının hyalin kıkırdak örtüsü, ligamentum teresin tutunduğu küçük fovea çukurunda kesintiye uğrar; fovea bu nedenle normal anatomik bir yapıdır. Kıyaslarken foveanın posteroinferior konumunu ve kıkırdaksız çukur şeklini tanıyın; yük taşıyan eklem yüzündeki ayrı skleroz, kırık çizgisi veya çökme bulgularını ayrıca değerlendirin.

Ayırıcı tanı

Femur başı osteonekrozu

subkondral bölgede coğrafi lezyon ve sklerotik sınır görülebilir; ilerlemiş hastalıkta subkondral kırık ve femur başı çökmesi gelişebilir.

Subkondral kist

kalça osteoartritinde eklem aralığı daralması, osteofit ve subkondral sklerozla birlikte görülebilir; kistik odak foveanın anatomik çukurundan ayrıdır.

Femur başı erozyonu

inflamatuvar artropatide eklem efüzyonu, sinovyal kalınlaşma, kemik iliği ödemi ve kıkırdak hasarı eşlik edebilir; erozyon foveanın yerel anatomik çukuru değildir.

Femur başı subkondral yetmezlik kırığı

yük taşıyan yüzeye paralel düzensiz bir subkondral çizgi ve çevresel kemik iliği ödemi oluşturabilir; ilerlerse yüzey düzleşmesi veya çökmesi görülebilir.

Ligamentum teres tutunma lezyonu

yırtık foveal tutunma yerinde olabilir; MRG'de bağ sinyali, kalınlığı ve çevresindeki ödem değerlendirilir.

Tuzaklar

• Fovea femur başında normal bir çukurdur; tek bir aksiyel kesitte görülen lokal çöküklüğü, diğer düzlemleri ve eklem yüzü konturunu kontrol etmeden patolojik çökme diye adlandırmayın.
• Fovea posteroinferior konumdadır; yük taşıyan anterosuperior eklem yüzündeki düzensizlik veya çökme bu anatomik çukurlukla açıklanmaz.
• BT morfometri çalışmasında sağ ve sol fovea yerleşimi ölçümleri arasında anlamlı fark saptanmamıştır; karşı taraf kıyası tek başına patoloji kanıtı değildir.
• BT'de normal kemik foveası görülmesi ligamentum teres yaralanmasını dışlamaz; bağın kendisi MRG'de değerlendirilir.

Kendini dene

1. Kalça BT'sinde femur başının posteroinferiorunda küçük kıkırdaksız çukur var; eklem yüzünde ayrı kırık ya da çökme bulgusu yok. Bu görünüm nedir?

   • Fovea capitis
   • Osteonekroz
   • Subkondral kist
   • Femur başı kırığı
   Cevabı göster

   Fovea capitis. Femur başındaki küçük kıkırdaksız çukur, ligamentum teresin tutunduğu fovea capitis ile uyumludur. Osteonekroz ve subkondral kırık eklem yüzünde ayrı patolojik bulgular oluşturur; subkondral kist ise eklem yüzünün hemen altındaki kemikte yer alan iyi sınırlı bir odağı ifade eder.

2. Foveanın üstünde yük taşıyan yüzeyde coğrafi subkondral lezyon, sklerotik sınır ve kontur çökmesi saptanıyor. En olası patoloji hangisidir?

   • Femur başı osteonekrozu
   • Normal fovea
   • Osteoid osteoma
   • Femoroasetabular sıkışma
   Cevabı göster

   Femur başı osteonekrozu. Yük taşıyan femur başı yüzeyindeki skleroz ve çökme osteonekrozu destekler. Normal fovea lokal kıkırdaksız bir çukurdur; osteoid osteoma nidus çevresinde kortikal skleroz yapar, femoroasetabular sıkışma ise femur baş-boyun bileşkesinde veya asetabular kenarda kemik morfolojisiyle ilişkilidir.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 37 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 35 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. The position and morphometry of the fovea capitis femoris in computed tomography of the hipd-nb.info
2. Magnetic resonance imaging of the hip: anatomy and pathologypmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. The morphology and morphometry of the fovea capitis femorispubmed.ncbi.nlm.nih.gov
4. Atraumatic fractures of the femurpmc.ncbi.nlm.nih.gov
5. Femoroacetabular stabilization using a suspensory fixation device in post-traumatic hip instability after hip fracture–dislocation: technique and report of 6 casespmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. A three-dimensional analysis of fovea morphology in normal and diseased hipspmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. The ligamentum teres and its role in hip arthroscopy for femoroacetabular impingement: a systematic reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
8. Comparison Between Computed Tomography Arthrography (CTA) Without Traction, CTA With Traction, and Magnetic Resonance Arthrography in Hip Impingement: What Is the Best Method?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
9. The ligamentum teres and its role in hip arthroscopy for femoroacetabular impingement: a systematic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. SSR white paper: guidelines for utilization and performance of direct MR arthrography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Femoroacetabular stabilization using a suspensory fixation device in post-traumatic hip instability after hip fracture-dislocation: technique and report of 6 cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. A three-dimensional analysis of fovea morphology in normal and diseased hips.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.