Osteomalazi ve renal osteodistrofi

Özet

Osteomalazi kemik mineralizasyonunun bozulduğu bir hastalıktır; renal osteodistrofi kronik böbrek hastalığıyla ilişkili kemik değişikliklerinin genel adıdır ve kemik dönüşümü, mineralizasyonu ve hacmine (TMV) göre sınıflanır. BT’de kemik yoğunluğu azalması, kaba ve belirsiz trabeküler yapı ile yetersizlik kırıkları görülebilir; osteopeni osteomalaziye özgü değildir ve osteoporozla birlikte bulunabilir. Vertebra korpuslarında skleroz ve saydamlık bantlarının dönüşümlü görünümü rugger-jersey görünümünü oluşturabilir; renal osteodistrofide BT’de kortikal incelme veya tünelleşme ile subperiostal ya da subkondral rezorpsiyon görülebilir. Sakral kırık hattını, ilerleyen çökme veya kanal/foramen uzanımını atlamak ağrının yapısal nedenini ve olası nörolojik etkilenmeyi gözden kaçırır.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Kemik penceresinde vertebra ve sakrum trabeküler dansitesi, kortikal incelme, son plak bantları ve yetersizlik kırığı çizgileri değerlendirilir.

Önerilen pencereler: Kemik (G 1800 / M 400), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Yaygın trabeküler seyrelme vertebra korpuslarında ve sakrumda kemik yoğunluğunun azalması şeklinde görülebilir; görünüm osteoporozdan tek başına ayrılamaz.
• Sakral alada ince dikey sklerotik çizgiye eşlik eden kortikal kesinti, yetersizlik kırığı hattını düşündürür.
• Bilateral sakral ala kırıkları transvers sakral bileşenle birleşerek aksiyel-koronal planda H biçimli kırık düzeni oluşturabilir.
• Osteomalazide Looser-Milkman psödokırıkları, kortekse dik uzanan ince radyolüsent bantlardır ve genellikle hastalığın geç döneminde belirginleşir.
• Vertebra korpuslarında son plak düzensizliği veya çökme, mineralizasyon bozukluğuna bağlı kırılganlık ve eşlik eden kırıkla ilişkili olabilir.
• Renal sekonder hiperparatiroidi bileşeninde üst-alt son plak sklerozu, düşük dansiteli korpus merkeziyle bantlı desen yapabilir.
• Trabeküler sıkışma sakral yetersizlik kırığında ince lineer sklerotik bant oluşturabilir; kortikal düzensizlik eşlik edebilir, ancak BT’de her kırıkta kortikal kesinti görülmez.
• Osteomalazide Looser zonları (psödokırıklar) görülebilir.

Normalde

Sakral ala sakroiliak eklem ile nöral foraminalar arasında uzanır; kortikal kontur ve trabeküler yapıyı karşı tarafla karşılaştırarak kırık çizgisi açısından değerlendirin. Aksiyel ve koronal kemik pencerelerinde iki ala boyunca dikey çizgi, kortikal çentik ve karşı tarafla dansite farkını ara; vertebra sagittal reformasyonunda son plakların düzgünlüğünü ve trabeküler yoğunluğu komşu seviyelerle kıyasla.

Ayırıcı tanı

Osteoporotik kemikte düşük enerjili bir olayla yetersizlik kırığı gelişebilir.

Sakral metastaz

fokal litik/sklerotik kemik yıkımı, kortikal destrüksiyon veya yumuşak doku kitlesi yetersizlik kırığından ayrılmasına yardım eder.

Sakroiliit

eklem yüzlerinde erozyon, skleroz ve eklem aralığı değişikliği sakral ala içindeki kırık hattından farklı olarak sakroiliak eklem çevresinde yoğunlaşır.

Travmatik sakrum kırığı

belirgin travma ve yer değiştirmiş kortikal kırık eşlik edebilir; yetersizlik kırığı düşük enerjili yüklenme zemininde ve çoğunlukla az deplase görünür.

Paget hastalığı

sakrumda genişleme ve kaba, kalın trabeküller yapar; yaygın düşük dansite ve ince kırık bantlarıyla giden mineralizasyon kusurundan farklıdır.

Tuzaklar

• BT’de yaygın osteopeniyi osteomalaziye özgü saymayın; osteoporoz ve renal osteodistrofide de kemik yoğunluğu azalabilir.
• Sakral aladaki tek bir sklerotik bandı tümör kabul etme; koronal planda karşı taraftaki benzer kırık hattını ve ince kortikal kırılmayı ara.
• Renal osteodistrofiyi yalnız rugger-jersey görünümüne indirgeme; kronik böbrek hastalığı mineral ve kemik bozukluğu osteomalazi, rezorpsiyon ve skleroz bileşenlerini farklı oranlarda içerebilir.
• Looser zonlarının vertebra BT’sinde beklenmesi gerekmez; tipik bölgeler arasında kaburgalar, pubik ramiler, femur ve skapula bulunur.
• Sakral yetersizlik kırığı şüphesinde MR, stres kırıklarını değerlendirmede en duyarlı ve özgül görüntüleme yöntemidir.

Kendini dene

1. Pelvik BT’de her iki sakral alada dikey sklerotik bantlar ve ince kortikal kesintiler var. En olası bulgu nedir?

   • Sakral yetersizlik kırığı
   • Sakroiliak ankiloz
   • Paget genişlemesi
   • Sakral kordoma
   Cevabı göster

   Sakral yetersizlik kırığı. Bilateral sakral ala boyunca dikey bant ve kortikal kırılma yetersizlik kırığıyla uyumludur; koronal planda transvers bileşen eşlik edebilir. Ankiloz eklem köprüleşmesi yapar, Paget kemiği genişletip trabekülleri kabalaştırır, kordoma çoğunlukla orta hat destrüktif kitle oluşturur.

2. Kronik böbrek hastasında vertebra son plakları belirgin sklerotik, korpus merkezleri daha saydamdır. Bu görünüm neyle ilişkilidir?

   • Sekonder hiperparatiroidi
   • Osteoblastik metastaz
   • Ankilozan spondilit
   • Vertebral hemanjiom
   Cevabı göster

   Sekonder hiperparatiroidi. Son plaklarda bant tarzı skleroz ve daha düşük dansiteli merkez, renal osteodistrofi/sekonder hiperparatiroidiye bağlı rugger-jersey görünümünü destekler. Metastaz odaksal kemik odakları, ankilozan spondilit sindesmofit ve füzyon, hemanjiom kalın trabeküler odak yapar.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 10 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Imaging Patients with Kidney Failurepubs.rsna.org
2. CT of Sacral Fractures: Classification Systems and Managementpubs.rsna.org
3. Imaging Findings of Metabolic Bone Diseasepubs.rsna.org
4. KDIGO 2017 Clinical Practice Guideline Update for CKD-MBDkdigo.org
5. Renal Osteodystrophy: Multimodality Imaginglink.springer.com
6. Paget's Disease or Densifying Metastasis: How to Sort It Outthieme-connect.de
7. Adult Inflammatory Arthritides: What the Radiologist Should Knowpubs.rsna.org
8. Bone up on spinal osseous lesions: a case review serieslink.springer.com
9. Bone-specific alkaline phosphatase as a marker of bone formation: Clinical and imaging correlatespmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. Bilateral Olecranon and Left Lesser Trochanter Avulsion Fractures in Renal Osteodystrophy: A Rare Case Report and Comprehensive Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
11. “The Renal Trail Reveals Masked Face” – A Unique Case Seriespmc.ncbi.nlm.nih.gov
12. Hypophosphatemic osteomalacia caused by diffuse tenosynovial giant cell tumor misdiagnosed as spondyloarthritis: a case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
13. Radiographic Assessment of Normal Periapical Bone Density: A Descriptive Analysis Based on Digital Imagingpmc.ncbi.nlm.nih.gov
14. Quantitative 31 P magnetic resonance imaging on pathologic rat bones by ZTE at 7T.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Micro-CT in the Assessment of Pediatric Renal Osteodystrophy by Bone Histomorphometry.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Metaphyseal bone collapse mimicking slipped capital femoral epiphysis in severe renal osteodystrophy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Aneurysmal bone cyst does not hinder the success of kidney transplantation. A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Bilateral Olecranon and Left Lesser Trochanter Avulsion Fractures in Renal Osteodystrophy: A Rare Case Report and Comprehensive Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Hypophosphatemic osteomalacia caused by diffuse tenosynovial giant cell tumor misdiagnosed as spondyloarthritis: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Impact of denosumab on bone high-resolution peripheral quantitative computed tomography in hemodialysis patients: a retrospective longitudinal observational study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Clinical risk factors associated with bone biopsy findings in CKD-associated osteoporosis: insights from the Brazilian Registry of Bone Biopsy (REBRABO).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Renal osteodystrophy in Egyptian CKD patients: observations from clinically indicated bone biopsies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Paget's Disease of Bone and Chronic Kidney Disease: A Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Chronic Kidney Disease with Mineral Bone Disorder and Vascular Calcification: An Overview.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Pathophysiology and therapies of CKD-associated secondary hyperparathyroidism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Primary hyperparathyroidism in an adolescent presenting with genu valgus progressing to extensive bone disease; a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Diagnostic Value of Opportunistic CT-Based Bone Density Assessment in Patients with and Without Sacral Insufficiency Fractures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Clinical Guidelines for the Diagnosis and Treatment of Fragility Fractures of the Pelvis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Sacral Insufficiency Fractures in Patients with Spinal Cord Injury: A Report of Two Unusual Cases and Review of Literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. "The Renal Trail Reveals Masked Face" - A Unique Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Beyond Chordoma: A Comprehensive Review of Sacral Lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Case Report: Gastrointestinal cancer initially presenting as postmenopausal osteoporosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Surgical Treatment for Osteomalacia Induced by Causative Tumor in the Knee Joint Region: A Single-Center Retrospective Clinical Study Over 10 Years.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Axial Spondyloarthritis: Mimics and Pitfalls of Imaging Assessment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Adult-onset hypophosphatemic osteomalacia as a cause of widespread musculoskeletal pain: A retrospective case series of single center experience.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Osteoporosis and CKD-Metabolic Bone Disease Under the Same Umbrella: Insights From a Joint Scientific Symposium.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. PTH Analog Therapy in CKD G4-G5D: Current Evidence and Potential Role of Abaloparatide in Adynamic Bone Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Uremic leontiasis ossea: distinctive imaging features allow differentiation from other clinical causes of leontiasis ossea.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Pregnancy-Related Sacral Stress Fractures: A Single Center Experience of 23 Cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Transient Osteoporosis of Pregnancy Affecting the Ankles: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Bone-modifying agents for reducing bone loss in women with early and locally advanced breast cancer: a network meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. Magnetic resonance imaging of the spine.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Stress fracture of the pelvis and lower limbs including atypical femoral fractures-a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. Glossary of terms for musculoskeletal radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Microdamage accumulation in the femoral head and its association with subchondral insufficiency fractures: A retrospective study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
46. Osteomalacia in Adults: A Practical Insight for Clinicians.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
47. Imaging findings of vitamin deficiencies: are they forgotten diseases?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
48. Bone disease in kidney transplant: don't forget about osteomalacia: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
49. Bisphosphonate-Induced Deterioration of Osteomalacia in Undiagnosed Adult Fanconi Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.