Klinik Atölye

Abdominal aorta ve dalları · Patoloji · Kritik

Rüptüre abdominal aort anevrizması

Ruptured abdominal aortic aneurysm

Rüptüre abdominal aort anevrizması: yayımlanmış olgu görüntüsü, koronal kesit

4 adım

Görüntü: Fodor M, Samuila S, Fodor L., “The role of the pedicle omental flap in ruptured abdominal aortic aneurysm: a case report and literature review.”, 2021, Figure 1.. PMC8267039 · doi:10.1177/03000605211028190 · CC BY-NC 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı, odak işaretleri eklendi.

Özet

Rüptüre AAA, anevrizma duvar bütünlüğünün bozulması sonucu periaortik alana kanamanın gerçekleşmesi durumudur ve ciddi mortalite riski taşır. Hemodinamik olarak yeterince stabil hastada BT anjiyografi kanamanın yerini, yayılımını, aktif ekstravazasyonu ve damar anatomisini hızla gösterir. Retroperitoneal hematom en belirgin bulgudur; kanama sınırlı olsa bile anevrizma ile bitişik hematom rüptür kabul edilmesini gerektirir. Tanının gecikmesi hızla ölümcül olabilen kan kaybını artırır.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal
Anevrizma çevresindeki akut retroperitoneal kan yüksek atenüasyonlu, böbrek çevresi, pararenal boşluklar ve psoas kası boyunca yayılan hematom olarak görülür; duvarda veya trombüs içinde görülen hiperdens hilal işareti kanamayı gösterebilir.
BTA tanısal
Arteriyel fazda lümen dışına çıkan kontrast odağı aktif kanamayı gösterir; eşzamanlı olarak rüptür seviyesindeki hematom, aort duvarındaki fokal kesinti ve iliak/viseral damar anatomisi belirlenir.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Anjiyo (G 600 / M 150).

BT bulguları

  • Anevrizma dış sınırına bitişik retroperitoneal hematom; kan perirenal, anterior/posterior pararenal alanlara veya psoas kası çevresine yayılabilir.
  • Arteriyel seride aort lümeninden çevre dokulara doğru uzanan kontrast yoğunluğu aktif ekstravazasyon lehinedir.
  • Çevresel kalsifik duvarın fokal kesintisi ve hemen komşuluğunda kanama odağı rüptür noktasını işaret edebilir.
  • Rüptürde hemoperitoneum görülebilir; ancak en sık ve belirgin bulgu retroperitoneal hematom olup anterior veya anterolateral rüptürlerde kanama peritoneal boşluğa yayılır.
  • Posterior aort duvarının normal bombeli konturunu kaybedip omur gövdesine yaslanması ve aradaki yağ planının silinmesi sınırlanmış (contained) rüptürde draped-aorta görünümünü oluşturur.
  • Anevrizma kesesinden uzak hematom, başka kanama kaynağı olasılığını artırır; hematomun aorta ile kesintisiz ilişkisini kesitler boyunca göster.
  • Yeni kesenin yılda >1 cm büyümesi rüptür riskini artırarak elektif onarım endikasyonu oluşturur; çevresel yağ dokusu infiltrasyonu (stranding) ise sınırlanmış rüptürün erken belirtisi olabilir.

Ölçütler ve sınıflamalar

Rüptür işaretlerinin anatomik gruplaması
İntramural: hiperdens hilal işareti, hızlı büyüme, fokal duvar kesintisi ve trombüs fissürasyonu; lüminal: aortoezofajiyal ve aortokaval fistüller; ekstralüminal: periaortik yağ kirlenmesi (stranding), kontrast ekstravazasyonu ve retro/intraperitoneal hematomlar. Draped-aorta görünümü sınırlanmış posterior rüptürü düşündürür.

Normalde

Normal aort ile omur arasında yağ planı korunurken, rüptürde bu planın kaybolması draped-aorta işareti olarak değerlendirilir. Ayırt edici bulgular için aynı kesim düzeyinde periaortik yağ planının hematomla silinmesi, aort dış konturunun bozulması ve arteriyel fazda kontrastın lümen dışına çıkışı incelenir.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Diğer vasküler rüptürler
renal kapsüler, lomber veya inferior pankreatoduodenal arter rüptürleri gibi — benzer hematom oluşturabilir; damar anatomisi ve girişim öyküsü ayrımı sağlar.
Enfekte (miyotik) anevrizma
gaz içeriği veya ekstravasküler enfeksiyon odakları (vertebral osteomiyelit, piyelonefrit) eşlik edebilir; genellikle sakkular şekil ve kalsifikasyonsuz duvar izlenir.
Spontan retroperitoneal kanama
hematom böbrek, adrenal bez veya psoas çevresinde başlayabilir; anevrizma kesesiyle direkt bağlantı göstermez.
Diğer vasküler yaralanmalar
lomber, renal kapsüler veya inferior pankreatoduodenal arter rüptürleri gibi — benzer hematom oluşturabilir; travma veya girişim öyküsü ayrımı sağlar.
Psödoanevrizmalar veya diğer vasküler lezyonlar
özellikle önceki girişim veya travma öyküsü olanlarda — benzer görüntüleme bulguları verebilir; damar kökeni analiz edilmelidir.

Tuzaklar

  • Hiperdens hilal işareti kontrastsız seride lümenle karşılaştırıldığında daha yüksek atenüsyona sahiptir; arteriyel seride psoas kasına göre yüksekliğini korur.
  • Draped-aorta işareti kronik contained ruptürlerde de görülebilir; omurda pürüzsüz erozyon varlığı ve hematomun akutlığı klinik tabloyla desteklenmelidir.
  • İntravenöz kontrast bolusu gecikmesi aktif kaçağı görünmez kılabilir; kontrast zamanlamasını ve daha geç seriyi incele, fakat hematom bulgusunu göz ardı etme.
  • Fokal duvar kesintisi, önceden tam kalsifiye duvar bütünlüğünün bozulması olarak tanımlanır; kesiti ardışık eksenel ve multiplanar yeniden yapılandırmalarda takip ederek doğrulanmalıdır.

Kendini dene

  1. Ağrılı AAA çevresinde yüksek atenüasyonlu retroperitoneal hematom var; arteriyel seride kaçak seçilmiyor. En doğru yorum hangisi?

    Cevabı göster

    Rüptüre AAA. Anevrizma kesesine bitişik retroperitoneal hematom rüptür için güçlü doğrudan bulgudur; aktif ekstravazasyonun görülmemesi sınırlanmış veya o anda aktif olmayan kanamayı dışlamaz. Diseksiyon için flep, inflamasyon için periaortik yumuşak doku beklenir.

  2. Posterior anevrizma duvarı omur ön yüzünü izliyor, aradaki yağ planı silinmiş ve çevrede hematom mevcut. Hangi işaret tanımlanır?

    Cevabı göster

    Draped-aorta işareti. Omur konturuna uyum gösteren posterior aorta ve kaybolan yağ planı draped-aorta görünümüdür; eşlik eden hematom contained rüptürü destekler. Omur konturuna uyum gösteren posterior aorta ve kaybolan yağ planı contained rüptürde draped-aorta işareti oluşturur; eşlik eden hematom tanısını güçlendirir.

Bu konunun yer aldığı turlar

Kaynaklar

Bu sayfadaki 40 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 14 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

  1. Rupture signs on computed tomography, treatment, and outcome of abdominal aortic aneurysmspmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Abdominal aortic aneurysms that have ruptured or are at imminent risk of rupturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Ruptured abdominal aortic aneurysm: endovascular program development and results.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Chronic rupture of abdominal aortic aneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Nonocclusive mesenteric hypoperfusion syndromes: recognition and treatment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. A Contained Ruptured Abdominal Aortic Aneurysm Presenting with Vertebral Erosion.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Acute mesenteric ischemia (part I) - Incidence, etiologies, and how to improve early diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Contained ruptured abdominal aortic aneurysm presenting as cauda equina syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Sealed rupture of abdominal aortic aneurysms: CT features in 6 patients and a review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Primary infected, ruptured abdominal aortic aneurysms: what we learned in 10 years.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. In patients with ruptured abdominal aortic aneurysm does endovascular repair improve 30-day mortality?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Vertebral erosion resulting from a 'non-ruptured' abdominal aortic aneurysm: case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Ruptured abdominal aortic aneurysm presenting as painless testicular ecchymosis: the scrotal sign of Bryant revisited.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. [Endovascular treatment of ruptured abdominal aortic aneurysm].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Acute Mesenteric Ischemia: A Challenge for the Acute Care Surgeon.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Blunt abdominal trauma revealing a giant splenic artery aneurysm in a cirrhotic patient: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. The Diagnostic Value of D-Dimer Testing in the Differential Diagnosis of Acute Abdomen in the Emergency Department.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Visceral artery aneurysms: a literature review of etiology, natural history, diagnosis and treatment paradigms.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Case Report: Acute Testicular Pain as the Initial Manifestation of a Ruptured Common Iliac Artery Aneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Contained rupture of a thoracic aortic aneurysm at the diaphragmatic hiatus: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Wunderlich syndrome in a hypertensive male with multiple renal arteries: a rare case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Ruptured Giant Abdominal Aortic Aneurysm with Bilateral Giant Common Iliac Artery Aneurysms: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Ruptured Abdominal Aortic Aneurysm Identified on Point-of-Care Ultrasound.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. A Case of Loeys-Dietz Syndrome Treated With Emergency Endovascular Repair for a Ruptured Internal Iliac Artery Aneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Ruptured Intracranial Mycotic Aneurysm in Infective Endocarditis: Multidisciplinary Management to Determine Timing of Cardiac Surgery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Infected aortic aneurysm with rupture due to <i>Streptococcus equi</i> infection: A case report and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Timing of surgery for a melioidosis-associated abdominal aortic pseudoaneurysm: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Abdominal aortic aneurysm: pictorial review of common appearances and complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. It's Not All in Your Head: Thoracic Manifestations of Neurologic Diseases and Disorders.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Atypical presentation of an impending thoracoabdominal aortic aneurysm rupture: The hyperattenuating crescent sign as a life-saving imaging feature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Abdominal apoplexy complicating ulcerative colitis: a case report of venous mesenteric hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Imaging-Based Diagnosis of a Ruptured Isolated Dissecting Abdominal Aortic Aneurysm: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Ultrasonography of acute retroperitoneum.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Emphysematous conditions of the abdomen and pelvis: pearls and pitfalls.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Type III endoleaks following endovascular aortic repair: a case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Contained Juxtarenal Aortic Perforation in the Setting of Severe Warfarin-Associated Coagulopathy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. The life-saving role of intraluminal clot tamponade in contained rupture of abdominal aortic aneurysm following low-impact trauma: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Fatal splenic artery aneurysm rupture at medicolegal autopsy: A case series and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Atherosclerotic Abdominal Aortic Aneurysms on Computed Tomography Angiography: A Narrative Review on Spectrum of Findings, Structured Reporting, Treatment, Secondary Complications and Differential Diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Between Blood and Tumor: Retroperitoneal Hematoma Look-Alike Revealed as Diffuse Large B-Cell Lymphoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. 2022 ACC/AHA guideline for the diagnosis and management of aortic disease: A report of the American Heart Association/American College of Cardiology Joint Committee on Clinical Practice Guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. 2022 ACC/AHA Guideline for the Diagnosis and Management of Aortic Disease: A Report of the American Heart Association/American College of Cardiology Joint Committee on Clinical Practice Guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. The Great Vasculitis Pretenders: Mycotic Pseudoaneurysm, Aortitis with Occlusive Iliac Thrombus, and Paraneoplastic Aortitis. A Case-Based Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Abdominal applications of quantitative 4D flow MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. In Vivo Quantification of Regional Circumferential Green Strain in the Thoracic and Abdominal Aorta by Two-Dimensional Spiral Cine DENSE MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Multimodality Imaging Approach in Diagnosis and Follow-Up of Aortic Coarctation in Adulthood.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Current updates in acute traumatic aortic injury: radiologic diagnosis and management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. MDCT Imaging of Non-Traumatic Thoracic Aortic Emergencies and Its Impact on Diagnosis and Management-A Reappraisal.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Computed Tomography Imaging of Thoracic Aortic Surgery: Distinguishing Life-Saving Repairs from Life-Threatening Complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Chronic contained rupture of an abdominal aortic aneurysm mimicking a retroperitoneal mass with hydronephrosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Minimally Invasive Treatment of an Isolated Ruptured Aneurysm of the Common Iliac Artery: A Rare Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Clinical Imaging and Innovations in Aortic Aneurysm and Dissection.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Mechanisms of aortic dissection: From pathological changes to experimental and <i>in silico</i> models.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Systematic Review of the Application of Computational Fluid Dynamics for Adult Aortic Diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Retroperitoneal Ectopic Bronchogenic Cyst Mimicking an Adrenal Mass: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Correlation between imaging and histology in benign solitary retroperitoneal nerve sheath tumors: a pictorial review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Idiopathic retroperitoneal hematoma after normal vaginal delivery: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Clinical Diagnosis and Treatment of Ruptured Renal Artery Aneurysm During Pregnancy: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Left Sinus of Valsalva Pseudoaneurysm Causing Left Main Coronary Compression and Sudden Cardiac Arrest.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Hidden in Plain Sight: Unmasking a Pseudoaneurysm Without Contrast.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. Covered Stent Treatment of a Saphenous Vein Graft Pseudoaneurysm: A Rare Late Complication of CABG.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Acute Traumatic Aortic Injury: What the Radiologist Needs to Know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Society of Chest Imaging and Interventions Consensus Guidelines for the Interventional Radiology Management of Hemoptysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Optimizing acute chest pain diagnosis: Efficacy of 64-channel multi-slice CT with Snap-Shot Freeze technique in Triple-Rule-out CT angiography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. Society for Cardiovascular Magnetic Resonance/European Society of Cardiovascular Imaging/American Society of Echocardiography/Society for Pediatric Radiology/North American Society for Cardiovascular Imaging Guidelines for the use of cardiovascular magnetic resonance in pediatric congenital and acquired heart disease : Endorsed by The American Heart Association.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. Role of CT in the Pre- and Postoperative Assessment of Conotruncal Anomalies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. Inflammatory Aortopathies in Rheumatic Diseases: A State-of-the-Art Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. 12th WINFOCUS world congress on ultrasound in emergency and critical care.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  70. Necrotizing pancreatitis with multifocal hepatic artery pseudoaneurysms: Diagnostic limitations and rare appearance of suspected IgG-4 related disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  71. Gastropleural Fistula with Aortic Intramural Involvement.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  72. CT-Centered Multimodality Imaging of Arterial Wall Fragility in Acute Aortic Syndromes: A Narrative Review of Imaging Markers and Clinical Implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  73. Multidisciplinary management of acute type A aortic dissection presenting with atypical symptoms, abdominal hemorrhage, and Rh-negative blood type: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  74. Drugs for preventing postoperative nausea and vomiting in adults after general anaesthesia: a network meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  75. Duodenal Obstruction and Grade III Acute Cholangitis Following Pancreaticoduodenal Artery Aneurysm Rupture During Conservative Management of Acute Type B Aortic Dissection: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  76. Conservative Management of Massive Retroperitoneal Hemorrhage in a Patient with Vascular Ehlers-Danlos Syndrome: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  77. Extensive Erosion of Vertebral Bodies Due to a Chronic Contained Ruptured Abdominal Aortic Aneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  78. International Society of Paediatric Surgical Oncology (IPSO) Surgical Practice Guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  79. Clinical Outcomes of the "Endovascular Aneurysm Repair-First" Protocol for Ruptured Abdominal Aortic Aneurysms: A 10-Year Single-Center Retrospective Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  80. aCTA structured reporting of aortic dissection and updated knowledge required by radiologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  81. Aortic dissection in Indonesia male: 3 case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  82. Imaging of penetrating vascular trauma of the body and extremities secondary to ballistic and stab wounds.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  83. Limited culprit-vessel reperfusion before endovascular aneurysm repair for ruptured abdominal aortic aneurysm with concurrent inferior ST-segment elevation myocardial infarction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  84. Ruptured Abdominal Aortic Aneurysm as the Initial Manifestation of Undiagnosed Pheochromocytoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  85. Esophageal Exclusion as a Damage-Control Strategy for Acute Esophageal Necrosis Secondary to Ruptured Stanford Type B Aortic Dissection: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  86. A Case of Common Iliac Artery Pseudoaneurysm Formation, Rupture, and Rectal Fistula Caused by <i>Escherichia coli</i>.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  87. Complete abdominal aortic occlusion following seat-belt trauma: a proposal for early recognition.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  88. Hyper-rapid progression in Salmonella-associated mycotic aortic aneurysms: a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  89. Abdominal vascular emergencies: US and CT assessment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  90. Spontaneous Intracranial Vertebral Artery Dissection: A Rare Cause of Ischemic Stroke.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  91. Spontaneous Renal Hemorrhage Secondary to Acute Pyelonephritis: An Unusual Presentation of Wunderlich Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  92. Radiologic evaluation of the kidney transplant donor and recipient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  93. Spontaneous Retroperitoneal Bleeding as a Complication of Unusual Renal Paraganglioma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  94. Exploring infectious aneurysms through a series of cases in a tertiary care unit in South India.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  95. Rare Cases of Escherichia coli-Induced Aortitis in Immunocompromised Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  96. Patterns of injury and violence in Yaoundé Cameroon: an analysis of hospital data.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  97. Anatomic locations of ureterovascular fistulae: a review of 532 patients in the literature and a new series of 8 patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  98. The treatment of acute traumatic aortic injuries with TEVAR: a retrospective analysis of 19 cases in a level-1 trauma center.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  99. Endovascular management of ruptured left gastric artery pseudoaneurysm giving rise to replaced left hepatic artery following radical cystectomy: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  100. Emergent Endovascular Stent Grafts for Ruptured Aortic Aneurysms.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  101. CT diagnosis and destiny of acute aortic intramural hematoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.