Azygos/hemiazygos devamlılığı

Özet

Azygos veya hemiazygos devamlılığı, çoğunlukla suprarenal/infrahepatik vena kava inferior kesintisinde alt beden venöz dönüşünün yükselen lomber venler üzerinden azygos sistemine yönlendiği konjenital bir anatomik paternidir. Toraks ve batın BT’de alt IVC/iliak sistemden yükselen lomber venlere, retrokrural azygos yoluna ve azygos arkı üzerinden VKS’ye uzanan devamlılığı izlemek, tesadüfi mediastinal görünümü anatomik yol haritasına dönüştürür. Hepatik venöz dönüş azygos/hemiazygos yolundan ayrıdır ve sağ atriyuma ulaşır; kesinti düzeyini değerlendirirken bu çıkışı ayrıca gösterin. Varyantı kitle veya adenopati sanmak yanlış tanıya yol açabilir; tanınması girişim öncesi planlamayı etkileyebilir.

Faz ve pencere

Gecikmiş tanısal

Toraks-abdomeni kapsayan gecikmiş venöz fazda alt IVC/iliak sistemden yükselen lomber venler aracılığıyla retrokrural geniş azygos ya da hemiazygos vene uzanan yolu, vertebra boyunca kraniyale seyri ve azygos arkından VKS’ye katılımı gösterin. Hepatik venöz çıkışın bu yoldan ayrı olarak sağ atriyuma uzanımını ve IVC kesintisinin seviyesini izleyin. Gecikmiş venöz faz, venöz yapıların daha iyi opaklaşmasına yardımcı olur.

Önerilen pencereler: Mediasten (G 350 / M 50), Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Sağ retrokrural aralıkta genişlemiş azygos ven, diyafram krusunun arkasından toraksa girer ve vertebra gövdesinin sağ ön-yanında kraniyale yükselir.
• Azygos veni sağ posterior mediastende ark yaparak VKS’ye katılır; aksiyel ve koronal rekonstrüksiyonlar damar devamlılığını gösterir.
• Suprarenal/infrahepatik IVC segmenti kesintilidir; alt IVC ve iliak sistemden gelen dönüş, yükselen lomber venler üzerinden geniş retrokrural azygos veya hemiazygos sistemine yönlenir.
• Hepatik venöz dönüş, azygos devamlılığından ayrıdır ve sağ atriyuma ulaşır; korunmuş hepatik IVC segmenti varsa anatomisini ayrıca izleyin.
• Bazı sol taraflı IVC varyantlarında alt beden dönüşü hemiazygos ve aksesuar hemiazygos üzerinden azygos sistemine katılabilir; bu venlerin çapraz bağlantı düzeyini ve devamını izleyin.
• Geniş azygos arkı sağ paratrakeal konturu belirginleştirerek mediastinal kitle veya lenfadenopati görünümü oluşturabilir.
• Polispleni, situs anomalisi veya konjenital kalp hastalığı eşlik edebilir; dalak sayısı/konumu, karaciğer yerleşimi ve kardiyak anatomi aynı incelemede gözden geçirilir.

Normalde

Normalde infrarenal IVC renal venlerin üzerinden karaciğer arkasında yükselir, hepatik venleri alır ve diyaframı geçerek sağ atriyuma ulaşır; azygos veni ise daha ince paravertebral bir damar olarak toraksta yükselip VKS’ye katılır. Koronal ve aksiyel düzlemlerde alt IVC/iliak sistemden yükselen lomber venler üzerinden sağ atriyuma giden yolu izleyerek IVC kesintisini, geniş retrokrural azygosu ve hepatik venlerin ayrı suprahepatik drenajını normal seyirle karşılaştır.

Ayırıcı tanı

Kronik IVC trombozu ve kollateral azygos genişlemesi

IVC lümeninde edinilmiş dolum kusuru, duvar değişikliği veya eşlik eden çoklu abdominal kollateraller bulunabilir; konjenital kesinti örüntüsü ve ayrı hepatik drenaj şart değildir.

Sağ paratrakeal lenfadenopati

nodal yumuşak doku bir damar lümeni gibi kontrastlanmaz ve retrokrural IVC'ye devamlılık göstermez.

Posterior mediastinal nörojenik tümör

vertebra yanındaki solid kitle, azygos ven gibi devamlı kontrastlanan tübüler bir lümen oluşturmaz ve VKS’ye katılan azygos arkı devamlılığını göstermez.

Azygos ven anevrizması

azygos arkında venöz fazda kontrastlanan fokal anevrizmal genişleme kitle görünümü oluşturabilir; IVC kesintisi ve alt bedenin sistemik azygos devamlılığı ayrıca değerlendirilir.

Persiste sol VKS

sol juguler-subklavyen birleşimden inen sol taraflı dikey venöz yapı çoğunlukla koroner sinüse drene olur; sağ retrokrural IVC-azygos yolu ile aynı patern değildir.

Tuzaklar

• Geniş azygos arkını sağ paratrakeal kitle diye raporlama; kontrastlanan tübüler yapıyı aşağıya doğru retrokrural seviyeye ve oradan IVC'ye, yukarıda VKS'ye kadar izle.
• Yalnız toraks kesitleriyle anomalinin tamamını tanımlamayın; batında renal düzey, IVC kesinti seviyesi ve hepatik venlerin sağ atriyuma ayrı çıkışı devamlılık paternini gösterir.
• Azygosun erken arteriyel fazda opaklaşmamasını tromboz sayma; alt beden venöz dönüşü gösteren gecikmiş venöz seriyle dolum ve damar devamlılığını doğrula.
• Hemiazygos devamlılığını sağ azygos varyantıyla eşitleme; sol paravertebral venin çapraz bağlantı düzeyini ve VKS'ye hangi yoldan ulaştığını ayrı tarif et.

Kendini dene

1. Kontrastlı torakoabdominal BT’de suprarenal IVC kesintisi ve alt IVC/iliak dönüşün yükselen lomber venler üzerinden retrokrural geniş damara, oradan azygos arkı yoluyla VKS’ye ulaştığı izleniyor. Bu anatomik paternin adı nedir?

   • IVC’nin azygos devamlılığı paterni
   • Persiste sol VKS
   • Sağ paratrakeal lenfoma
   • Azygos ven anevrizması
   Cevabı göster

   IVC’nin azygos devamlılığı paterni. Alt beden dönüşünün yükselen lomber venler üzerinden azygos sistemine ve oradan VKS’ye devam etmesi IVC’nin azygos devamlılığı paternidir. Bu görüntüleme paterni, etiyolojinin mutlaka konjenital olduğunu tek başına kanıtlamaz; edinilmiş IVC tıkanıklığı benzer kollateraller oluşturabileceğinden klinik öykü ve damar duvarı/lümen bulguları da değerlendirilir.

2. Sağ paratrakeal konturda kitle benzeri yapı görülüyor. Gecikmiş fazda yapı kontrastlanıyor ve aşağıda retrokrural venöz yola, yukarıda VKS’ye kesintisiz devam ediyor. Bu görünüm neyi temsil eder?

   • Geniş azygos arkı
   • Mediastinal lenfadenopati
   • Nörojenik tümör
   • Persiste sol VKS
   Cevabı göster

   Geniş azygos arkı. Kontrastlanan damar lümeninin retrokrural yol ile azygos arkı/VKS arasında kesintisiz izlenmesi geniş azygos arkını gösterir. Lenf nodu veya nörojenik tümörde bu damar devamlılığı beklenmez; persiste sol VKS ise sol üst mediastende seyreder ve sıklıkla koroner sinüse drene olur.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 40 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 22 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. The inferior vena cava: anatomical variants and acquired pathologieslink.springer.com
2. CT Findings of Azygos Venous System: Congenital Variants and Acquired Structural Changespubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. Computed tomography and magnetic resonance imaging of congenital thoracic systemic venous anomalieslink.springer.com
4. Thoracic Vascular Anomalies: Insights from Embryology and Imagingpubs.rsna.org
5. Hypoplasia of the inferior vena cava with compensatory azygos–hemiazygos dilatation complicated by superior mesenteric vein thrombosis and small bowel ischemiapmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. Polysplenia syndrome with semi-annular pancreas, midgut malrotation and interrupted inferior vena cava: A rare adult case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. Transcatheter Management of Congenital and Acquired Venous Lesions in Childrenpmc.ncbi.nlm.nih.gov
8. A remarkable case report of an interrupted inferior vena cava with hemiazygos and transhepatic continuationpmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. Transcatheter secundum atrial septal defect closure using intracardiac echocardiography in adult patient with azygos/hemiazygos continuation of the inferior vena cavapmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. High penetrance of inferior vena cava system atresia in severe thrombophilia caused by homozygous antithrombin Budapest 3 variant: Description of a new syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. A remarkable case report of an interrupted inferior vena cava with hemiazygos and transhepatic continuation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Hypoplasia of the inferior vena cava with compensatory azygos-hemiazygos dilatation complicated by superior mesenteric vein thrombosis and small bowel ischemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Polysplenia syndrome with semi-annular pancreas, midgut malrotation and interrupted inferior vena cava: A rare adult case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Congenital arteriovenous fistula between descending aorta and the left innominate vein.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Right heart catheterization via hemiazygos-azygos collaterals in the setting of inferior vena cava stenosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Transhepatic Access for Transcatheter ASD Closure in Patients With Interrupted IVC.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. From multiple spleens to absence: Insights from two cases of heterotaxy syndromes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Segmental Aplasia and Right Azygos Continuation of the Caudal Vena Cava in a Cat (Felis catus).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Kawashima procedure without fenestration in a 5-month-old infant with functional single ventricle and interrupted inferior vena cava: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Prenatal ultrasound findings of the IVC takeoff appearance: Teaching cases highlighting IVC interruption and double vessel sign.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Interrupted Inferior Vena Cava and Duplicated Superior Vena Cavae Identified During Catheter Ablation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Radiofrequency Ablation for Typical Atrial Flutter in Dextroversion With PLSVC and IVC Interruption.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Clotting Beyond Boundaries: Extensive Iliocaval Thrombosis Revealing Homozygous Factor V Leiden Mutation in a Young Adult Following Prolonged Air Travel.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Inferior Vena Cava-Atrial Anastomosis in Liver Transplant Recipient with Inferior Vena Cava Occlusion: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Confronting Upside-Down Video Assisted Thoracic Surgery for Posterior Mediastinal Müllerian Duct Cysts.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. A rare case of unicentric Castleman disease in the posterior mediastinum: case report and integrated literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Mediastinal epithelioid sarcoma: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Intra-atrial Baffling of an Infradiaphragmatic Scimitar Vein without Circulatory Arrest.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Complex inferior vena cava malformation initially manifesting as a pulmonary space-occupying lesion: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Transposition of the inferior vena cava with hemiazygos continuation: A rare case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Congenital Absence of the Inferior Vena Cava With Azygos Continuation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Situs Ambiguous With Polysplenia With Azygos Continuation of the Inferior Vena Cava (IVC): A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.