Klinik Atölye

Lenfatik sistem ve dalak · Patoloji · Orta öncelik

Dalakta granülomatöz enfeksiyon

Granulomatous infection of the spleen

Dalakta granülomatöz enfeksiyon: yayımlanmış olgu görüntüsü, koronal kesit

4 adım

Görüntü: Andaloussi S, Annattah S, Eljiar M ve ark., “Isolated splenic tuberculosis in an immunocompetent child: A case report.”, 2025, Fig. 1. PMC11788734 · doi:10.1016/j.ijscr.2025.110906 · CC BY 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı, odak işaretleri eklendi.

Özet

Tüberküloz, dissemine mantar enfeksiyonları ve bazı diğer enfeksiyonlar dalakta miliyer nodüllerden büyük nekrotik odaklara ve iyileşmiş kalsifiye granülomlara uzanan farklı görünümler oluşturabilir. Portal venöz kontrastlı BT, hipodens nodülleri, olası çevresel kontrastlanmayı, apseyi ve eşlik eden karaciğer/lenf nodu/akciğer hastalığını gösterir; etkeni çoğu zaman yalnız BT ile belirleyemez. İmmün baskılanma, ateş ve dissemine enfeksiyon örüntüsü bulguların yorumunu değiştirir. Çoklu hipoattenüan splenik nodüller enfeksiyon, sarkoidoz veya maligniteyle örtüşebileceğinden klinik bağlamı, diğer organ bulgularını ve lezyon paternini birlikte değerlendirin.

Faz ve pencere

Portal tanısal
Portal venöz kontrastlı BT’de dalak parankiminde rastgele dağılmış küçük hipodens nodüller izlenebilir; bu odaklar granülomatöz süreçlerde çevresel kontrastlanma gösterebilir veya merkezinde düşük dansite bulabilir. Karaciğer, abdominal nodlar ve eşlik eden apse/perisplenik inflamasyon da incelenir; kontrastlı seri lezyon dağılımını ve kontrastlanma paternini gösterir.
Kontrastsız
İyileşmiş granülomatöz enfeksiyon sonrasında dalakta çoklu noktasal veya kaba kalsifikasyon görülebilir; kontrastsız BT kalsifikasyonu göstermede yararlıdır, ancak kalsifikasyon tek başına aktif enfeksiyonu kanıtlamaz.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Karaciğer (G 150 / M 30), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

  • Miliyer nodüler dağılım — dalak parankimine rastgele dağılmış çok sayıda küçük hipoattenüan odak dissemine enfeksiyonla görülebilir.
  • Splenik tüberküloz — tek veya çoklu hipodens splenik odaklar görülebilir; granülomatöz süreçlerde çevresel kontrastlanma veya nekrotik merkez düşük dansitesi eşlik edebilir.
  • Mikroapse — özellikle nötropeni veya immün baskılanma bağlamında karaciğer ve dalakta çoklu küçük hipodens odaklar hepatosplenik fungal enfeksiyonla uyumlu olabilir.
  • Dalak apsesi — hipodens, sıvı yoğunluklu merkez ve çevresel kontrastlanma görülebilir; bazen gaz ve perisplenik yağ dokusu inflamasyonu eşlik eder.
  • Kronik kalsifiye granülom — iyileşmiş granülomatöz enfeksiyonlardan sonra dalakta kalsifiye odaklar kalabilir.
  • Splenomegali — enfeksiyona dalak büyümesi eşlik edebilir; splenomegali tek başına özgül değildir.
  • Eşlik eden organ bulguları — karaciğer, akciğer, lenf nodları veya başka organlardaki benzer odaklar dissemine yayılımı destekler.

Normalde

Normal dalak portal venöz fazda genel olarak homojen kontrastlanır; parankimdeki fokal hipoattenüan odaklar ve sıvı koleksiyonları bu görünümden ayrılır. Nodüllerin dağılımını normal splenik parankimle, ardından karaciğer ve görüntüye giren akciğer tabanlarıyla karşılaştırın; kontrastsız seri varsa yoğun kalsifikasyonları hipodens lezyonlardan ayırın.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Splenik sarkoidoz
çoklu hipoattenüan nodüller ve splenomegali yapabilir; torasik hiler/mediastinal nodlar ve karaciğer tutulumu bağlam sağlar, ancak enfeksiyonla görüntüleme örtüşür.
Hepatosplenik lenfoma
dalak büyümesi ve çoklu hipodens infiltratif odaklar oluşturabilir; eşlik eden nodal hastalık veya bilinen hematolojik malignite bağlam sağlar.
Dalak metastazı
bilinen primer tümör ve başka organ metastazlarıyla birlikte tek ya da çoklu odak şeklinde görülebilir.
Piyojenik apse
hipodens sıvı merkezli, çevresel kontrastlanan odak ve bazen gaz içerebilir; enfeksiyon etkenleri arasında görüntüleme örtüşmesi vardır.
Splenik infarkt
periferik kama biçimli, kapsüle uzanan perfüzyon defekti yapar; yuvarlak çoklu mikronodüllerden farklı dağılım gösterir.

Tuzaklar

  • Miliyer hipoattenüan odakların her birini metastaz olarak adlandırma; nötropeni, hematolojik malignite, ateş ve eşlik eden karaciğer odakları mikroapse olasılığını artırır.
  • İyileşmiş kalsifiye granülom aktif enfeksiyon kanıtı değildir; kalsifikasyonun biçimini kontrastsız görüntüde değerlendir ve yeni yumuşak doku odağıyla karıştırma.
  • Tüberküloz, fungal enfeksiyon ve sarkoidozun dalak nodülleri örtüşebilir; CT etkeni güvenilir biçimde ayırmayabilir, klinik/mikrobiyolojik veya doku doğrulaması gerekebilir.
  • Çok küçük, özellikle fungal mikroapseler BT’de görünmeyebilir; güçlü klinik şüphede negatif BT dissemine enfeksiyonu bütünüyle dışlamaz.

Kendini dene

  1. Nötropenik hastada ateşle birlikte portal venöz BT’de karaciğer ve dalakta çok sayıda küçük hipodens odak görülüyor. Bu klinik bağlamdaki klasik görüntüleme paterni hangi lezyon grubunu düşündürür?

    Cevabı göster

    Hepatosplenik fungal mikroapseler. Nötropeni ve ateş bağlamında karaciğer-dalak küçük hipodens odakları hepatosplenik fungal mikroapse olasılığını düşündürür. Bu görünüm etkeni tek başına kanıtlamaz; başka enfeksiyon ve infiltratif hastalıklar da klinik bağlamda değerlendirilir.

  2. Kontrastsız BT’de dalak parankiminde çok sayıda noktasal kalsifikasyon var; çevrelerinde yeni yumuşak doku odağı veya inflamasyon yok. En uygun tanım hangisidir?

    Cevabı göster

    Geçirilmiş granülomatöz enfeksiyonla uyumlu kalsifiye odaklar. Çoklu splenik kalsifikasyonlar geçirilmiş granülomatöz enfeksiyonun kalıntısı olabilir; kalsifikasyon tek başına aktif enfeksiyonu göstermez.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 37 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 2 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Splenic-preserving total duodenopancreatectomy and a conservative postoperative management: a case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Diagnostic Journey to Granulomatosis with Polyangiitis with Rare Hepatic and Suspected Splenic Involvement: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Silent Renal Autodestruction: Incidental Discovery of End-Stage Genitourinary Tuberculosis (Putty Kidney) 14 Years After Treatment for Pulmonary Tuberculosis With Multisystem Sequelaepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Probable Acquired Autosplenectomy in Systemic Lupus Erythematosus and Sjögren’s Overlap Syndrome: A Case Report With Serial Imaging Evidencepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Proliferative Sparganosis Due to Spirometra mansoni in a Dog: A Detailed Diagnostic Picturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Multiresistent opportunistic talaromycosis in a patient with ovarian cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Confusion and abdominal symptoms following a rugby tackle.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Sarcoidosis: Causes, Diagnosis, Clinical Features, and Treatments.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. An Atypical Presentation of Extrapulmonary Sarcoidosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Laparoscopic splenectomy for isolated splenic sarcoidosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Common variable immunodeficiency presenting as sarcoidosis in a 9-year-old child.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Severe Multisystem Involvement of Chronic Granulomatous Disease in a Pediatric Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. [Latent-disseminated tuberculosis revealed by atypical skin ulcerations].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Liver granulomatosis: a case of Chlamydophila pneumoniae infection.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Multimodality imaging of splenic lesions and the role of non-vascular, image-guided intervention.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Disseminated Mycobacterium gordonae infection in an immunocompetent host.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Disseminated Bartonella henselae Infection Visualized by [ 18 F]FDG-PET/CT and MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Canine Circovirus 1 (CaCV-1) and Canine Parvovirus 2 (CPV-2): Recurrent Dual Infections in a Papillon Breeding Colony.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Renal involvement in sarcoidosis: histological patterns and prognosis, an Italian survey.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. International Harmonization of Nomenclature and Diagnostic Criteria (INHAND): Non-proliferative and Proliferative Lesions of the Non-human Primate ( M. fascicularis ).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. International Harmonization of Nomenclature and Diagnostic Criteria (INHAND): Nonproliferative and Proliferative Lesions of the Rabbit.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Case Report: Multimodality imaging features and serial metabolic changes on <sup>18</sup> F-FDG PET/CT in a dog with granulomatous hepatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Common and Uncommon Splenic Lesions: A Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Splenic pathologies: A pictorial review of common, wandering, twisting and rare presentations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Histoplasmosis-Associated Hemophagocytic Lymphohistiocytosis Presenting as Pyrexia of Unknown Origin With Splenic Masses.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Disseminated Histoplasmosis Masquerading as Metastatic Malignancy: A Diagnostic Odyssey in an Immunocompromised Host.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Fatal Catheter-Related Hematogenous Disseminated MSSA Sepsis in an Immunocompromised Lung Cancer Patient: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Imaging in scrub typhus - a pictorial review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. The Many Faces of the Angry Peritoneum.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Tumor-like conditions that mimic liver tumorspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Case Report: Eschar-like subcutaneous lesion in disseminated melioidosis revealing anti-interferon-γ autoantibody-associated adult-onset immunodeficiency and a review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Clinical Diagnosis of Tuberculosis With Atypical Manifestations Involving the Liver and Spleen With Spontaneous Subscapular Hematoma in a Resource-Limited Setting: A Case Report and Review of Literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Epidemiological Features, Etiopathogenesis, Diagnostic Evaluation, and Management Protocol of Splenic Tuberculosis: A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Pediatric pulmonary tuberculosis masquerading as chest neoplasms.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Two Cases of Intestinal Tuberculosis With Severe and Fatal Gastrointestinal Bleeding: Is the Indication for Intravenous Therapy Essential?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Isolated splenic tuberculosis mimicking a solid splenic neoplasm in an immunocompetent patient: A surgical case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Treatment and outcome of chronic disseminated candidiasis in the era of antifungal prophylaxis: a retrospective multicentre cohort of 111 patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. A case of chronic disseminated candidiasis in metamizole-induced neutropaenia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. "Chronic Disseminated Aspergillosis," a Novel Fungal Immune Reconstitution Inflammatory Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Silent Renal Autodestruction: Incidental Discovery of End-Stage Genitourinary Tuberculosis (Putty Kidney) 14 Years After Treatment for Pulmonary Tuberculosis With Multisystem Sequelae.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Genetic Determinants of Wound Healing: Monogenic Disorders and Polygenic Influence.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Cystic lung tuberculosis in children: A series of five cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Underlying thrombotic conditions in patients with splenic infarction: a 10-year retrospective analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Systemic Lupus Erythematosus Presenting With Febrile Illness and Hepatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Spontaneous Splenic Rupture Associated With Cytomegalovirus Infection: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Isolated Metachronous Splenic Metastasis of Lung Adenocarcinoma: Long-Term Survival After Splenectomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Disseminated hydatid cyst disease; a rare presentation in a tertiary care hospital of Azad Jammu Kashmir.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Splenectomy for breast carcinoma diffusely metastatic to the spleen presenting as severe transfusion-dependent anaemia and thrombocytopaenia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Peribiliary Inflammatory Phlegmon Masquerading as Cholangiocarcinoma in Janus Kinase 2 V617F-positive Primary Myelofibrosis: A Multimodality Imaging Diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Triple-Phase Computed Tomography for Differentiating Canine Cutaneous and Subcutaneous Mast Cell Tumors From Benign Lesions: A Size-Based Evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Primary splenic angiosarcoma presenting with multiple bone destruction as the initial manifestation: a case report and narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Abdominal Sarcoidosis: A Mystery Revisited.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Radiological Approach to Splenomegaly: Etiologies, Pathophysiologies, and Diagnostic Strategies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Uncommon Causes of Interlobular Septal Thickening on CT Images and Their Distinguishing Features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Multimodal imaging features to diagnose abdominal complications of sickle cell disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Cross-sectional imaging findings of splenic infections: is differential diagnosis possible?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Idiopathic myelofibrosis with disseminated hepatosplenic, mesenteric, renal and pulmonary extramedullary haematopoeisis, portal hypertension and tuberculosis: initial presentation and 2 years follow-up.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Carcinoma of Unknown Primary Origin Presenting as Rapidly Progressive Multifocal Skeletal Lesions and Fatal Systemic Thrombosis in a Dog: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Inflammatory pseudotumor-like follicular dendritic cell sarcoma of the spleen: A diagnostic challenge with imaging-pathologic correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Hepatosplenic sarcoidosis: A case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. Culture-negative cryptogenic splenic abscess in an immunocompetent host with recurrent misdiagnosis as pleural effusion: a case report with a review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Acute Necrotizing Pancreatitis Presenting With Extensive Unilateral Lower Limb Myositis, Fasciitis, and Sterile Reactive Knee Synovitis: A Rare Extra-pancreatic Manifestation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Imaging insights into pediatric liver masses: A comprehensive minireview for hepatology practice.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Adult Hepatic Infarction for Internists: A Practical Diagnostic and Management Pathway to Avoid Misdiagnosis, Unnecessary Drainage, and Delayed Vascular Recognition.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. Infarcts and ischemia in the abdomen: an imaging perspective with an emphasis on cross-sectional imaging findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. Contrast-enhanced ultrasonography findings of LAMNs with peritoneal and splenic metastases: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. Splenic Tuberculosis in a Patient With Crohn's Disease Receiving Anti-tumor Necrosis Factor-α (TNF-α) Therapy: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. Diagnostic Journey to Granulomatosis with Polyangiitis with Rare Hepatic and Suspected Splenic Involvement: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. Disseminated Tuberculosis Presenting With a Nodo-Colonic Fistula in a Newly Diagnosed HIV-Positive Patient: A Case Report From Tanzania.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  70. Cervicofacial Actinomycosis Presenting as a Fistulized Neck Mass During Pregnancy: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  71. Contrast enhanced ultrasound of liver lesions in patients treated for childhood malignancies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  72. Imaging Characteristics of Invasive Pulmonary Fungal Infection Secondary to Hematological Diseases and Comparison before and after Treatment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  73. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  74. Multisystem FDG-avid sarcoidosis with osseous involvement mimicking disseminated metastatic malignancy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  75. Splenic-preserving total duodenopancreatectomy and a conservative postoperative management: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  76. Miliary Tuberculosis: A Comprehensive Review of Epidemiology, Clinical Manifestations, Diagnosis, Treatment, and Complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  77. Miliary Tuberculosis in an Elderly Woman: A Diagnostic Challenge in the Absence of Immunosuppression.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  78. Utility of 18F-FDG PET/CT for diagnosing and staging solitary malignant tumors of the spleen.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  79. A Rare Case of Sterile Retrostyloid Abscess in a Patient With Crohn's Disease: Diagnostic and Therapeutic Insights.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  80. Multifocal autoimmune pancreatitis complicated by pancreatic insufficiency and segmental portal hypertension: A case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  81. Concurrent Burkholderia cepacia detected by plasma mcfDNA sequencing in a child with MRSA liver abscess and chronic granulomatous disease: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  82. Disseminated <i>Mycobacterium kansasii</i> infection with osseous involvement in anti-interferon-γ autoantibody-associated adult-onset immunodeficiency: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.