Dalak sarkoidozu

Özet

Sarkoidozda dalak tutulumu asemptomatik splenomegaliden çok sayıda parankimal granüloma kadar değişebilir ve çoğu kez torasik nodal ya da hepatik hastalıkla birliktedir. Portal venöz kontrastlı BT, büyümeyi ve çevre parankime göre hipoattenüan, çoğunlukla belirgin kontrastlanmayan nodülleri gösterir; görünüm tüberküloz, mantar enfeksiyonu ve lenfomayla örtüşebilir. Toraks ve karaciğerdeki eşlik eden örüntü sistemik dağılımı tanımaya yardım eder ancak tek başına histolojik doğrulama sağlamaz. Enfeksiyon veya maligniteyi sarkoidoz sanmak uygun tanı yolunu geciktirebilir; sarkoidozu metastaz diye yorumlamak da gereksiz girişime yol açabilir.

Faz ve pencere

Portal tanısal

Portal venöz kontrastlı abdomen BT'de splenomegali homojen veya çok sayıda, çevreleyen dalak parankimine göre hipoattenüan ve görece az kontrastlanan nodüller şeklinde olabilir; daha büyük odaklar birleşerek coğrafi alan oluşturabilir. Eş zamanlı karaciğer odakları ve alt torakstaki hiler/mediastinal nodlar sistemik sarkoidoz dağılımını destekler.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Karaciğer (G 150 / M 30), Mediasten (G 350 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Splenomegali — dalak diffüz büyümüş olabilir; fokal nodül olmaması sarkoidoz tutulumunu dışlamaz.
• Çoklu hipoattenüan splenik nodüller — tek veya çok sayıda, düzensiz şekilli ve birleşme eğilimli odaklar görülebilir.
• Görece az kontrastlanan odaklar — nodüller portal fazda dalak parankimine göre daha düşük atenüanslı kalabilir.
• Coğrafi infiltratif alan — birleşen granülomlar daha geniş, sınırları düzensiz hipoattenüan bölgeler oluşturabilir.
• Eşlik eden hepatik nodüller — karaciğerde benzer dağılım, tek başına splenik neoplaziden daha sistemik bir örüntü sunar.
• Torasik lenfadenopati — hiler veya mediastinal nodlar eşlik edebilir; görüntüleme örüntüsü klinik bağlamla birlikte ele alınır.
• Kronik kalsifikasyon — uzun süreli granülomatöz hastalıkta dalak veya lenf nodlarında kalsifikasyon gelişebilir; varlığı sarkoidoza özgü değildir.

Normalde

Normal dalak portal fazda homojen kontrastlanır; hilus damarları dışında parankim boyunca dağınık hipoattenüan nodüller veya birleşen infiltratif alanlar bulunmaz. Nodülü çevreleyen dalak dokusuyla aynı kesitte karşılaştır, ardından karaciğer segmentlerini ve toraks hiler/mediastinal nodlarını tarayarak tutulumun tek organa mı yoksa sistemik örüntüye mi uyduğunu belirle.

Ayırıcı tanı

Splenik tüberküloz

izole dalak nodüllerinin ayırıcı tanısında yer alır.

Hepatosplenik kandidiyaz

özellikle hematolojik malignitesi olan ve uzamış nötropenisi bulunan hastalarda görülür; BT, hepatosplenik lezyonların saptanmasında rol oynar.

Lenfoma, izole karaciğer veya dalak nodüllerinin ayırıcı tanısında yer alır.

Dalak metastazı

bilinen primer tümör varlığında tek veya çoklu hipoattenüan odaklar gelişebilir; eşlik eden metastatik dağılım aranır.

Piyojenik splenik apse

splenik nodüllerin ayırıcı tanısında yer alır; görüntüleme bulguları klinik bağlamla birlikte değerlendirilmelidir.

Tuzaklar

• Hipoattenüan splenik nodüller sarkoidoza özgü değildir; tüberküloz, mantar mikroapseleri, lenfoma ve metastazla örtüşür, eşlik eden toraks/karaciğer örüntüsü ve klinik bilgiyi ara.
• Sarkoidozda nodüller küçük olabilir veya BT'de görünür olmayabilir; normal parankim görünümü klinik olarak şüpheli hastada splenik tutulumu kesin dışlamaz.
• Dalak kalsifikasyonunu aktif hastalık olarak yorumlama; kronik granülom, geçirilmiş enfeksiyon ve başka eski lezyonlar da kalsifiye olabilir.
• Birleşen büyük hipoattenüan alanı tek bir tümör kitlesi olarak yorumlamadan önce, splenik nodüllerin birleşme eğiliminde olabileceğini göz önünde bulundur.

Kendini dene

1. Sarkoidozlu hastada BT'de splenomegali, çoklu hipoattenüan dalak nodülleri ve karaciğerde benzer odaklar görülüyor. En uygun görüntüleme yorumu nedir?

   • Hepatosplenik granülomatöz tutulum
   • Tek başına dalak infarktı
   • Splenik arter anevrizması
   • Basit epitel kisti
   Cevabı göster

   Hepatosplenik granülomatöz tutulum. Karaciğer ve dalaktaki benzer nodüller hepatosplenik sarkoidozla uyumlu olabilir; görüntüleme bulguları sıklıkla özgül değildir. Bu nodüllerin görüntüleme görünümü tek başına özgül bir tanı koydurmaz; bulgular klinik bağlamla birlikte değerlendirilmelidir.

2. İzole dalak nodüllerinin ayırıcı tanısında aşağıdakilerden hangisi kaynakta açıkça sayılmıştır?

   • Tüberküloz
   • Akut pankreatit
   • Böbrek kisti
   • Kolesistit
   Cevabı göster

   Tüberküloz. Dalak nodüllerinin sarkoidoz dışı nedenleri arasında tüberküloz da bulunur; görüntüleme bulguları özgül olmayabilir.

İlgili konular

• Dalakta granülomatöz enfeksiyon

Kaynaklar

Bu sayfadaki 35 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 15 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. CT Findings in Pulmonary and Abdominal Sarcoidosis. Implications for Diagnosis and Classificationpmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Hepatosplenic sarcoidosis: A case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. A Hematologic Mimic: Sarcoidosis Presenting With Myelodysplastic Syndrome-Like Marrow Dysplasia, Massive Splenomegaly, and Pancytopenia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
4. Diagnostic Journey to Granulomatosis with Polyangiitis with Rare Hepatic and Suspected Splenic Involvement: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
5. Case Report: Multimodality imaging features and serial metabolic changes on ¹⁸ F-FDG PET/CT in a dog with granulomatous hepatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
6. Splenic pathologies: A pictorial review of common, wandering, twisting and rare presentations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. Radiological Approach to Splenomegaly: Etiologies, Pathophysiologies, and Diagnostic Strategies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. Bone involvement in sarcoidosis: Insights from a multicentre Italian cohort.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
9. Multisystem FDG-avid sarcoidosis with osseous involvement mimicking disseminated metastatic malignancy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Multisystem IgG4-Related Disease Mimicking Malignancy With Cavitary Pulmonary Nodules, Pleural Thickening and Hepatic Mass-Like Lesions: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. EBUS-guided Cryobiopsy-Proven Anthracotic Mediastinal Lymph Node Mimicking Malignancy on FDG PET-CT: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Systemic chronic beryllium disease: beyond lung disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Abdominal Sarcoidosis: A Mystery Revisited.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Spontaneous bacteremia and spontaneous bacterial peritonitis share similar prognosis in patients with cirrhosis: a cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Hepatic brucelloma with initially negative antibodies: Diagnostic challenges in an endemic region.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Severe Hypercalcemia and Acute Kidney Injury as Initial Manifestations of Multisystem Sarcoidosis in an Adolescent With Type 1 Diabetes: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Case Report: IgG4-related autoimmune pancreatitis presenting as an infiltrative cystic-solid pancreatic mass: lessons from a diagnostic pitfall.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Ectopic β-hCG-Expressing Hepatic Neoplasm with Cutaneous Metastasis in a Young Postpartum Woman: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Contrast-Enhanced CT of the Coelom in a Female Bald Eagle (<i>Haliaeetus leucocephalus</i>): Development of a Preliminary CT-Based Anatomical Segmentation Workflow.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Common and Uncommon Splenic Lesions: A Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Disseminated peritoneal leiomyomatosis post-laparoscopic myomectomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Ultrasonographic Features and Associated Clinical Findings in 21 Dogs With Histologically Confirmed Abscessed and Non-Abscessed Splenitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Hepatic Candidiasis in an Immunocompetent Patient: A Diagnostic Challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Imaging of abdominal and pelvic infections in the cancer patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Imaging Approach to Pulmonary Infections in the Immunocompromised Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Inflammatory pseudotumor-like follicular dendritic cell sarcoma of the spleen: A diagnostic challenge with imaging-pathologic correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Culture-negative cryptogenic splenic abscess in an immunocompetent host with recurrent misdiagnosis as pleural effusion: a case report with a review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Acute Necrotizing Pancreatitis Presenting With Extensive Unilateral Lower Limb Myositis, Fasciitis, and Sterile Reactive Knee Synovitis: A Rare Extra-pancreatic Manifestation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. The Spectrum of Solitary Benign Splenic Lesions-Imaging Clues for a Noninvasive Diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Yersinia pseudotuberculosis bacteraemia with splenic abscesses: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. A Case of Metastatic Lung Adenocarcinoma, With Metastasis to the Brain, Spleen, Liver, and Bone, Mimicking Sarcoidosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Systemic Sarcoidosis Presenting With Hypercalcemia, Acute Kidney Injury, and Diffuse Lymphadenopathy: Unlocking Pandora's Box.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Uncommon Causes of Interlobular Septal Thickening on CT Images and Their Distinguishing Features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. CT Findings in Pulmonary and Abdominal Sarcoidosis. Implications for Diagnosis and Classification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. CT and MR imaging of primary biliary cholangitis: a pictorial review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. Incidental Diffuse Splenic Polyangiomatosis With Long-Term Radiologic Stability: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Isolated splenic sarcoidosis: an unexpected cause for splenomegaly (a case report).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Robot-Assisted Spleen-Preserving Distal Pancreatectomy for an Epithelial Cyst Arising from an Intrapancreatic Accessory Spleen: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Splenoses and Other Ectopic and Heterotopic Splenic Tissue: The Use of Long-Lasting Enhancement in Contrast-Enhanced Ultrasound to Avoid Unnecessary Intervention.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Double Diagnostic Dilemma in Metaplastic Breast Carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. Case Report: A rare case of hemorrhagic cystic IPAS masquerading as pancreatic neoplasm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Pictorial Review of Rare Pancreatic Tumors and Tumor-like Lesions: Radiologic-Pathologic Correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. Redefining Ultrasound's role in early diagnosis of hepatosplenic candidiasis during neutropenia: A pediatric case report in solid tumor.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Hepatic Candidiasis in a Non-neutropenic Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
46. Treatment and outcome of chronic disseminated candidiasis in the era of antifungal prophylaxis: a retrospective multicentre cohort of 111 patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
47. Identifying the deceiver: the non-neoplastic mimickers of genital system neoplasms.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
48. Extra-cardiac findings in cardiovascular magnetic resonance: what the imaging cardiologist needs to know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
49. Imaging in tuberculosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
50. MDCT Findings of Splenic Pathology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
51. International Harmonization of Nomenclature and Diagnostic Criteria (INHAND): Non-proliferative and Proliferative Lesions of the Non-human Primate ( M. fascicularis ).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
52. The CXCR4-targeted theranostics era: a comprehensive review of a decade of progress (2015-2025).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
53. Case Report: Probable CLIPPERS in a patient with cutaneous T-cell lymphoma in remission: 5-year follow-up.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
54. Tumor-like conditions that mimic liver tumorspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
55. Tips and Tricks in Thoracic Radiology for Beginners: A Findings-Based Approach.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
56. Challenging Mimickers in the Diagnosis of Sarcoidosis: A Case Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
57. Granulomatosis with polyangiitis: clinical characteristics and updates in diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
58. Granulomatous liver diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
59. Multisystem Hepatic Sarcoidosis With Hypereosinophilia and Elevated IgG4 Mimicking IgG4-Related Disease and Lymphoma: A Diagnostic Challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
60. Diagnostic Imaging of Extrapulmonary Tuberculosis Across Organ Systems.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
61. Critical infections in the head and neck: A pictorial review of acute presentations and complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
62. Atypical radiological manifestations of thoracic sarcoidosis: A review and pictorial essay.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
63. Sarcoidosis manifesting as a pseudotumorous renal mass.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
64. Miliary tuberculosis with diagnostic challenges in infancy: a case report from Vietnam.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
65. Atypical presentations of parathyroid gland pathology: A pictorial review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
66. Partial splenectomy and pericardial devascularization for symptomatic patients with portal hypertension: a single-center retrospective study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
67. Wandering spleen combined with pedicle torsion and splenic infarction: a rare case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
68. Laparoscopic Resection of a Splenic Artery Aneurism with Spleen Preservation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.