Klinik Atölye

Serebral damarlar · Patoloji · Kritik

Rüptüre intrakraniyal anevrizma ve kaynak eşleştirmesi

Ruptured intracranial aneurysm and source localization

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez.

Rüptüre intrakraniyal anevrizma ve kaynak eşleştirmesi: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit
Görüntü konuyu kısmen gösteriyor; bulgunun bir bölümü seçilebilir.

4 adım

Görüntü: Hellerhoff, “Basale Subarachnoidalblutung bei Anterioraneurysma 43M - CT axial”, Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0. Değişiklik: yeniden boyutlandırıldı.

Özet

İntrakraniyal anevrizma rüptürü çoğunlukla subaraknoid kanama oluşturur; eşlik eden intraparenkimal hematom veya intraventriküler kanama görülebilir. Bu, zaman kritik bir beyin damar acilidir. Kontrastsız BT kanamanın sistern, fissür, ventrikül ve parankimdeki dağılımını gösterir; BT anjiyografi anevrizmanın yerini, şeklini ve komşu damarlarla ilişkisini değerlendirir. Kanamanın BT’deki dağılımı olası anevrizma kaynağını düşündürebilir; eşlik eden yayılım nedeniyle tek başına kesin lokalizasyon sağlamaz. Anevrizma rüptüründe erken yeniden kanama ve akut hidrosefali önemli komplikasyonlardır; ventrikül genişlemesi ve kanama yayılımı ayrıca değerlendirilmelidir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal
Akut SAK kontrastsız BT’de bazal sisternler, Sylvian fissürler veya interhemisferik fissürde hiperdens kan olarak görülebilir; eşlik eden intraventriküler/intraparenkimal kanama ve ventrikül genişlemesi de incelenir. Kanamanın dağılımı olası kaynağı düşündürür, ancak tek başına kaynağı kanıtlamaz.
BTA tanısal
BTA’da anevrizmanın yeri, şekli, boynu ve komşu damarlarla ilişkisi kanamanın dağılımıyla birlikte değerlendirilir; ince aksiyel kaynak kesitler ile multiplanar/3B rekonstrüksiyonlar damar anatomisini göstermeye yardımcı olur. Küçük anevrizmalar BTA’da gözden kaçabilir; şüphe sürüyor ya da inceleme belirsiz kalıyorsa kaynak araştırması DSA ile tamamlanabilir.

Önerilen pencereler: Beyin (G 80 / M 40), Subdural (G 200 / M 75), Anjiyo (G 600 / M 150).

BT bulguları

  • Suprasellar, interpedinküler, ambient veya prepontin bazal sisternlerde subaraknoid hiperdens kan; dağılım anevrizmal kanamayı düşündürebilir.
  • Anterior interhemisferik fissürde baskın pıhtı; ACA/ACom kompleksi kaynağı lehine örüntü.
  • Bir tarafta distal Sylvian fissüre uzanan belirgin kan; aynı taraftaki MCA bifurkasyonu veya dal anevrizmasıyla kaynak uyumu araştırılır.
  • Suprasellar veya anterior bazal sisternlerde yoğunlaşan kan, komşu ICA/PCom ve ACom bölgelerinin BTA’da eşleştirilmesini gerektirir; kan dağılımı tek başına kaynağı kesinleştirmez.
  • İnterpedinküler veya prepontin sisternlerde baskın kan, posterior dolaşım (özellikle vertebrobaziler sistem) kaynağını düşündürebilir.
  • İntraventriküler kan, SAK’ye eşlik edebilir ve kanamanın ventriküllere yayılımını gösterir.
  • Ventrikül genişlemesi, aSAH sonrası akut hidrosefaliyle uyumlu bir görüntüleme bulgusudur.
  • BTA’da kanama merkezine anatomik olarak uyan anevrizma kesesi kaynak eşleşmesini destekler; kanama dağılımı ile damar kökeni birlikte değerlendirilir.

Ölçütler ve sınıflamalar

Frontera (modifiye Fisher) BT derecelendirmesi
Derece 0: SAK ve IVH yok; 1: ince (<1 mm) SAK, IVH yok; 2: ince (<1 mm) SAK ve IVH var; 3: kalın (>1 mm) SAK, IVH yok; 4: kalın (>1 mm) SAK ve IVH var. Modifiye Fisher ölçeği, anevrizmal SAK’da kullanılan radyolojik derecelendirme ölçeklerinden biridir.

Normalde

Kontrastsız BT’de kanama sistern ve fissürlerdeki dağılımıyla, BTA’da anevrizma kesesi ve komşu damar anatomisiyle değerlendirilir. Olası kanama odağına komşu ACA/ACom, ICA-PCom, MCA ve baziler tepe damarları BTA’da kanama dağılımıyla birlikte karşılaştırılır.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0103; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Perimezensefalik patern
kan tipik olarak mezensefalonun önündeki perimezensefalik sisternle sınırlıdır; bu patern posterior dolaşım anevrizmasını tek başına dışlamaz.
Travmatik SAK
kafa travması sonrasında BT’de subaraknoid aralıkta hiperdens kan görülebilir; kanama bazal sisternlerde veya kortikal sulkus/Sylvian fissürde sınırlı olabilir.
Kortikal venöz tromboz
birkaç kortikal sulkusta, çoğunlukla konveksitede sınırlı SAK yapabilir; bazal sisternler tipik olarak korunur ve ilişkili kortikal ven/sinüs trombozu araştırılır.
Arteriovenöz malformasyon rüptürü de spontan SAK’nın nadir nedenlerindendir; BT anjiyografi besleyici arterler ve drene edici venler gibi ilişkili damarları gösterebilir.
Yaygın beyin ödemi sonrasında bazal sisternlerde psödo-SAK benzeri hiperdens görünüm oluşabilir.

Tuzaklar

  • Küçük hacimli SAK veya gecikmiş başvuruda kontrastsız BT’nin duyarlılığı azalabilir; hiperdens damar ve görüntüleme artefaktlarını gerçek pıhtıdan ayır.
  • Perimezensefalik paternde posterior dolaşım anevrizması nadiren görülebilir; dağılımı tek başına anevrizmasızlık kanıtı sayma ve BTA ile birlikte yorumla.
  • Birden çok anevrizma varsa BT’deki kanama örüntüsü sorumlu keseyi ayırt etmeye yardımcı olur; tek bir fissüre yayılımı tek başına kaynak kabul etme.
  • Küçük anevrizmalar BTA’da gözden kaçabilir; kanama paterniyle uyumsuz veya negatif incelemede şüphe sürüyorsa DSA ile kaynak araştırmasını tamamla.

Kendini dene

  1. Kontrastsız BT’de interhemisferik fissürde baskın kan var; BTA’da kanama merkeziyle anatomik olarak uyumlu ACom bileşke anevrizması izleniyor. En olası kaynak hangisidir?

    Cevabı göster

    Ön komünikan arter anevrizması. İnterhemisferik baskın kan ACom/ACA kompleksi kaynağıyla uyumludur ve BTA’daki kese bu eşleşmeyi destekler. MCA anevrizması Sylvian fissür dağılımıyla, baziler tepe anevrizması posterior sistern dağılımıyla uyumludur; tipik perimezensefalik kanama mezensefalon önündeki sisternlerle sınırlıdır.

  2. Kanama sağ distal Sylvian fissürde yoğun, BTA'da sağ MCA bifurkasyonundan çıkan sakküler kese izleniyor. Kaynak eşleşmesi hangisi?

    Cevabı göster

    Sağ MCA anevrizması. Sağ Sylvian fissür baskınlığı ve aynı tarafta MCA bifurkasyon kesesi birbiriyle uyumludur. ACom kompleksi daha çok interhemisferik kan örüntüsüyle, baziler kaynak posterior sistern örüntüsüyle uyumludur; derin venöz tromboz arteriyel MCA bifurkasyon kesesini açıklamaz.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 44 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 34 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Diagnosis and management of subarachnoid haemorrhagenature.com
  2. Current Management of Aneurysmal Subarachnoid Hemorrhagepubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Subarachnoid haemorrhagepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Prediction of symptomatic vasospasm after subarachnoid hemorrhage: the modified fisher scalepubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Modified Fisher scale gradecde.nlm.nih.gov
  6. Cortical subarachnoid hemorrhage caused by cerebral venous thrombosispubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Initial experience with helical CT and 3D reconstruction in therapeutic planning of cerebral AVMspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Pseudosubarachnoid hemorrhagepubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. The hyperdense vessel sign in cerebral computed tomography: pearls and pitfallspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Evaluation of traumatic subarachnoid haemorrhage on computed tomographypubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Radiological findings in cerebral venous thrombosis presenting as subarachnoid hemorrhage: a series of 22 casespubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Intracranial Aneurysms in Patients with Subarachnoid Hemorrhage: CT Angiography as a Primary Examination Tool for Diagnosis—Systematic Review and Meta-Analysispubs.rsna.org
  13. Surgical resection of a ruptured left frontal mycotic aneurysm localized with ICG angiography: a case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Intraoperative ultrasound for localization of a ruptured M2–M3 middle cerebral artery aneurysm with temporal hematoma: A case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Ruptured A3 segment aneurysm in a patient with neurofibromatosis type 1: a case report and literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Sequential rupture of multiple intracranial aneurysms with rapid de novo bleb formation: A case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Radiomics and deep learning for intracranial aneurysm rupture-status assessment on CTA/MRA: a multicenter retrospective studypmc.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Frameless neuronavigation based only on 3D digital subtraction angiography using surface-based facial registration.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Simultaneous subarachnoid hemorrhage and cerebral infarction due to aneurysm rupture and occlusion of the parent terminal artery: A cause of angiogram-negative non-perimesencephalic subarachnoid hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Basilar artery perforator rupture as the cause of perimesencephalic subarachnoid hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Microsurgical Excision of Ruptured Lenticulostriate Artery Aneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Combining data from multiple sources to study mechanisms of aneurysm disease: Tools and techniques.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Recurrent perimesencephalic nonaneurysmal subarachnoid hemorrhage within a short period of time: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Ruptured AComA aneurysm and asymptomatic bilateral ACA vasospasm in an infant: surgical case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Stretching the Limits: A Rare Case Report of Perimesencephalic Subarachnoid Hemorrhage During Yoga.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. From Benign Symptoms to Subarachnoid Hemorrhage: A Pediatric Case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. The ABCs of Subarachnoid Hemorrhage Blood Volume Measurement: A Simplified Quantitative Method Predicts Outcomes and Delayed Cerebral Ischemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Neuroaxonal Injury May Mediate the Association Between Hyperglycemia and Prognosis in Spontaneous Subarachnoid Hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Surgical resection of a ruptured left frontal mycotic aneurysm localized with ICG angiography: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Radiomics and deep learning for intracranial aneurysm rupture-status assessment on CTA/MRA: a multicenter retrospective study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Ruptured A3 segment aneurysm in a patient with neurofibromatosis type 1: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Prognostic factors in aneurysmal subarachnoid hemorrhage with poor initial clinical grade.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Traumatic intracranial hematomas: prognostic value of contrast extravasation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Interventions to prevent hypothermia at birth in preterm and/or low birth weight infants.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Impact of Hemorrhage Extent on External Ventricular Drain-Associated Infections in Aneurysmal Subarachnoid Hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Safety/Efficacy of a Pusher, Thermal Detachment Coil for Ruptured Intracranial Aneurysms: A Multicenter Real-World Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Persistent headache after aneurysmal subarachnoid hemorrhage: Prevalence, characteristics, and migraine history as a prognostic factor.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Volumetric blood cutoff for outcome prediction in aneurysmal subarachnoid hemorrhage using semiautomated quantification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. The plus score as a dual-domain predictor of delayed cerebral ischemia and mortality after aneurysmal subarachnoid hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Comparison of non-contrast CT, CT perfusion, and CT angiography for predicting delayed cerebral ischemia after aneurysmal subarachnoid hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Cerebral Vasospasm Detection and Delayed Cerebral Ischemia Prediction after Aneurysmal Subarachnoid Hemorrhage: A Scoping Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Aneurysmal subarachnoid hemorrhage-risk score-impact of pre-existing cardiovascular risk factors on functional patient outcomes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Inflammation, coagulation, and nutritional reserves refine 90-day prognostic stratification after ruptured intracranial aneurysm repair.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Posterior Communicating Artery Aneurysm Microsurgery: PComA-CORE, an Anatomy-Informed Explainable AI Framework for Complexity, Neurovascular Risk, Oculomotor Recovery and Functional Outcome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Adult organotypic brain slice cultures recapitulate extracellular matrix remodeling in hemorrhagic stroke.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Endoscopic Endonasal Transodontoid Treatment of a Ruptured Anterior Spinal Artery Aneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Delayed identification and treatment of a cervicomedullary spinal vascular lesion following angiogram-negative, high-grade subarachnoid hemorrhage: illustrative case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Data-Driven Analysis of Systemic Indicators Linking Stroke-Associated Pneumonia, Delayed Cerebral Ischemia, and Outcome After Aneurysmal Subarachnoid Hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Exosomes derived from human umbilical cord mesenchymal stem cells attenuate neuroinflammation in intracerebral hemorrhage rats by modulating lactylation modification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Masked by Aneurysmal Hemorrhage: Herpes Simplex Virus (HSV)-2 Encephalitis in a Patient With Subarachnoid and Intraparenchymal Hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Mortality Prediction of Patients with Subarachnoid Hemorrhage Using a Deep Learning Model Based on an Initial Brain CT Scan.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Association of Diagonal Earlobe Crease (Frank's Sign) with Intracranial Aneurysm Rupture at Small Sizes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.