Reversibl serebral vazokonstriksiyon ve iskemik komplikasyon

Özet

Tekrarlayan ani şiddetli baş ağrısı veya fokal nörolojik bulguyla gelen hastada RCVS, orta ve büyük intrakraniyal arterlerde geçici çok odaklı daralma ile seyreder. Kontrastsız BT olası kanama ve belirgin infarktı gösterebilir; BT anjiyografi (BTA) damar lümenindeki segmental daralma-genişlemeyi ortaya koyabilir, ancak erken damar görüntülemesi normal olabilir. İskemik odaklar gelişebilir ve sınır-bölge dağılımında görülebilir; başlangıç BT'si erken veya küçük lezyonları göstermeyebilir. Normal BT ya da erken damar görüntülemesi RCVS'yi dışlamaz; vasküler ve parankimal bulguların zamansal evrimi önemlidir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Kontrastsız BT olası konveksite subaraknoid kanamasını, intraparankimal kanamayı veya iskemik hipodensiteyi gösterebilir; RCVS olgularının çoğunda başlangıç BT'sinde bu bulguların hiçbiri görülmeyebilir. Erken incelemenin normal olması RCVS'yi dışlamaz.

BTA tanısal

MCA, ACA ve PCA dallarında çok odaklı, segmental lümen daralması ve aralarda görece genişleme; daha proksimal segmentlerde de düzensizlik görülebilir. Erken BT anjiyografi normal olabilir.

Önerilen pencereler: Beyin (G 80 / M 40), Anjiyo (G 600 / M 150).

BT bulguları

• Boncuk dizisi görünümü — ACA, MCA veya PCA dallarında dönüşümlü darlık ve genişleme alanları.
• Çok damarlı segmental daralma — birden fazla intrakraniyal arterde kısa segmentli darlıklar ve aralarda normal kalibreli ya da genişlemiş kesimler görülebilir.
• Sınır-bölge infarktı — RCVS infarktları sıklıkla serebral arter sınır bölgelerinde, örneğin orta ve posterior serebral arter sınırında görülür.
• İskemik hipodensite — RCVS'li hastaların bir bölümünde başlangıç kontrastsız BT'de serebral infarkt görülebilir.
• Konveksite subaraknoid kanaması — verteks yakınındaki kortikal sulkuslarda ince hiperdens kan; bazal sisternal kanamadan farklı dağılım.
• Lobar intraparankimal kanama — RCVS'nin hemorajik komplikasyonlarından biridir; yayımlanmış serilerde lobar kanamalar bildirilmiştir.
• PRES benzeri ödem — çoğu kez iki taraflı parieto-oksipital ağırlıklı vazojenik ödem; RCVS ile birlikte görülebilir.

Normalde

Normal BTA'da RCVS'ye özgü çok odaklı segmental daralma ve aralarda genişleme örüntüsü izlenmez. Kontrastsız BT erken dönemde normal olabilir; normal parankim incelemesi damar daralmasını veya sonraki iskemik komplikasyonu dışlamaz.

Ayırıcı tanı

Primer santral sinir sistemi anjiyiti

damar düzensizliği RCVS'ye benzeyebilir; yaygın ve farklı evrelerde infarktlar PACNS'yi destekleyebilir.

Anevrizmal subaraknoid kanama

kan çoğunlukla bazal sisternlerde ve fissürlerde yoğunlaşır; RCVS'de konveksite sulkusları öne çıkar.

İntrakraniyal ateroskleroz

arteriyel darlığın başka bir nedeni ve RCVS için ayırıcı tanıdır; çok odaklı daralmanın zaman içinde geri dönüşü RCVS'yi destekler.

PRES

posterior vazojenik ödem ön plandadır; RCVS ile örtüşebilir, fakat tek başına PRES görünümü arterlerde boncuk dizisini açıklamaz.

Tuzaklar

• Erken BT anjiyografi normal olabilir; damar daralması başlangıçta küçük distal damarlarda sınırlı kalabileceğinden tek bir erken inceleme RCVS'yi dışlamaz.
• Hiperdens kortikal sulkusları yalnız anevrizmal kanama gibi okumayın; dağılımın verteks konveksitesinde mi bazal sisternlerde mi olduğunu karşılaştırın.
• İskemik lezyonlar başlangıç kontrastsız BT'de görünmeyebilir; normal BT iskemik komplikasyonu dışlamaz.
• Tek bir damardaki sabit darlık tek başına RCVS tanısını desteklemez; ateroskleroz ve santral sinir sistemi anjiyiti gibi diğer darlık nedenlerini de değerlendirin.

Kendini dene

1. Tekrarlayan ani baş ağrılarında BTA'da ACA ve MCA dallarında aralıklı daralma-genişleme, BT'de parasagittal hipodensite görülüyor. En olası tanı nedir?

   • RCVS
   • Primer CNS vasküliti
   • Anevrizmal subaraknoid kanama
   • İntrakraniyal ateroskleroz
   Cevabı göster

   RCVS. Birden fazla damardaki segmental daralma-genişleme ve sınır-bölge iskemisi RCVS ile uyumludur. PACNS’de küçük, yaygın ve farklı yaşlardaki çoklu infarktlar görülebilir; anevrizmal subaraknoid kanamada kan bazal sisternlere yayılabilir. Anjiyografik düzelme zaman içinde RCVS’yi destekler ve ateroskleroz gibi taklitçilerden ayırmaya yardımcı olur.

2. RCVS şüphesiyle çok erken çekilen BT anjiyografi normal. Bu bulgudan hangi çıkarım yapılabilir?

   • RCVS dışlanmış sayılmaz
   • Kesin anevrizma vardır
   • PRES tanısı kesindir
   • İnfarkt kanıtlanmıştır
   Cevabı göster

   RCVS dışlanmış sayılmaz. Vazokonstriksiyon erken dönemde distal arterlerde sınırlı kalabileceği için BT anjiyografi normal olabilir; erken normal inceleme RCVS'yi dışlamaz. Normal BTA anevrizma veya PRES tanısı koydurmaz ve parankimal infarktı da kanıtlamaz.

İlgili konular

• Serebral hiperperfüzyon ve reperfüzyon hasarı

Kaynaklar

Bu sayfadaki 39 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 22 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Reversible cerebral vasoconstriction syndrome: review of neuroimaging findingslink.springer.com
2. Reversible Cerebral Vasoconstriction Syndrome, Part 2: Diagnostic Work-Up, Imaging Evaluation, and Differential Diagnosispubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. Reversible cerebral vasoconstriction syndrome: A narrative reviewpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
4. Reversible Cerebral Vasoconstriction Syndromes: Analysis of 139 Casesjamanetwork.com
5. The prevalence of non-contrast CT imaging abnormalities in reversible cerebral vasoconstriction syndrome: A systematic review and meta-analysisjournals.plos.org
6. RCVS: by clinicians for clinicians—a narrative reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. Reversibl Serebral Vazokonstriksiyon Sendromu ve Rüptüre Olmamış Orta Serebral Arter Anevrizması Birlikteliğiturkiyeklinikleri.com
8. Reversible cerebral vasoconstriction syndrome with concomitant recurrent subarachnoid hemorrhage and coronary vasospastic angina: A manifestation of systemic vasoconstriction syndromepmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. Multimodal Monitoring in Eclamptic Intracerebral Hemorrhage Complicated by Reversible Cerebral Vasoconstriction Syndrome (RCVS): A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. Delayed ischemic stroke ten days after aluminum phosphide ingestion in a previously healthy 21-year-old Ethiopian woman: a case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
11. Reversible Cerebral Vasoconstriction Syndrome Following a Steroid Burst: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
12. Contrast-induced encephalopathy following cardiac catheterization.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Neuroimaging During Pregnancy and the Postpartum Period.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Stroke in pregnant and postpartum women.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Strokes are possible complications of cannabinoids use.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Catecholamine-induced cerebral vasospasm and multifocal infarctions in pheochromocytoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. [Acute ischemic stroke in female adolescent - Case report].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Neurological complications in COVID-19 - a diagnostic challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Acute Management of Ischemic Stroke During Pregnancy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Ipsilateral Reversible Cerebral Vasculopathy Secondary to Carotid Artery Revascularization: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. [Reversible cerebral vasoconstriction syndrome and ischemic stroke].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Perfusion Deficits in Patients with Posterior Reversible Encephalopathy Syndrome: a Retrospective, Two-Center Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Reversible Cerebral Vasoconstriction Syndrome for the Internist-A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Large artery intracranial stenosis in young adults with ischaemic stroke.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Reversible cerebral vasoconstriction syndrome with basilar artery stenosis: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. The Composite Homeostatic Wave: A Soliton-Based Framework for Understanding Consciousness Loss and Systemic Pathology in Aneurysmal Subarachnoid Hemorrhage.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Ruptured Brain Arteriovenous Malformation Coexisting With Reversible Cerebral Vasoconstriction Syndrome: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Clinical Outcomes of Diffuse Angiogram-Negative Subarachnoid Hemorrhage Versus Aneurysmal Subarachnoid Hemorrhage: A Propensity Score-Matched Analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Reversible cerebral vasoconstriction syndrome: review of neuroimaging findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Cross-Dataset Generalization of Deep Learning-Based Detectors for Intracranial Hemorrhage Subtype Localization on Noncontrast Head CT: A Comparative Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Treatment and imaging of intracranial atherosclerotic stenosis: current perspectives and future directions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Multimodal Monitoring in Eclamptic Intracerebral Hemorrhage Complicated by Reversible Cerebral Vasoconstriction Syndrome (RCVS): A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Reversible cerebral vasoconstriction syndrome with concomitant recurrent subarachnoid hemorrhage and coronary vasospastic angina: A manifestation of systemic vasoconstriction syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Reversible Cerebral Vasoconstriction Syndrome Associated With Vortioxetine: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.