Klinik Atölye

Burun ve paranazal sinüsler · Varyant · Orta öncelik

Lamina papyracea dehisansı

Lamina papyracea dehiscence

Bölge anatomisi, BT kesiti: Kafatası sınırı sarı çizgiyle işaretli
Bölge anatomisi Bu konu için açık lisanslı ve doğrulanmış bir olgu görüntüsü bulunamadı. Görüntü, “Lamina papyracea dehisansı” bulgusunu göstermez; bulgunun arandığı bölgeyi (kafatası, sarı sınır) veri setinde patolojisiz olarak etiketlenmiş başka bir incelemede gösterir.

Görüntü: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), veri setinde patolojisiz etiketli olgu, vaka s0849 · CC BY 4.0. Değişiklik: tek kesit seçildi, pencere uygulandı, organ sınırı çizildi.

Özet

Lamina papyracea, etmoid hücreleri orbitadan ayıran ince medial orbital duvardır; sınırlı bir kemik açıklığında orbital yağ etmoid hücrelere doğru bombeleşebilir. Bulguyu tanımak özellikle endonazal cerrahi planlamasında önemlidir ve inflamasyon, tümör, travma ya da cerrahiye bağlı kemik kaybından ayrılmalıdır. Kontrastsız ince kesit sinüs BT'si (MSCT), ince kemik yapılarının ve kemik süreksizliğinin değerlendirilmesinde temel incelemedir. Dehisansın invaziv süreç sanılması yanlış yorum ve cerrahi risk doğurabilir, gerçek orbital yayılımın gözden kaçması ise komplikasyonu saklayabilir.

Okuma sırası

  1. Lamina papyracea. Koronal kesitte orbita ile etmoid hava hücreleri arasındaki ince kemik sınırı bul ve ön etmoid boyunca takip et.
  2. Medial orbital duvar. Fokal kesintiyi komşu kesitlerde ve aksiyel düzlemde yeniden kontrol et; tek seviyeli parsiyel hacim görüntüsünü gerçek defektten ayır.
  3. Ekstrakonal orbital yağ. Kemik açıklığından etmoid hücreye uzanan yağ dokusunu göster ve karşı taraftaki orbital yağ sınırıyla kıyasla.
  4. Etmoid hücreler ve orbita. Son olarak etmoid opasifikasyonunu, orbital yağ çizgilenmesini, medial rektus konumunu ve travmatik ya da postoperatif değişikliği ara.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal
Aksiyel ve koronal kesitlerde lamina papyracea boyunca fokal kemik süreksizliğini ve orbital yağın etmoid hava hücresi içine doğru yer değiştirmesini gösterir; yaygın etmoid opasifikasyon veya yağda inflamatuvar kirlenme eşlik etmediğinde izole kemik varyantı desteklenir.
Kemik algoritması tanısal
İnce kemik rekonstrüksiyonunda medial orbital duvardaki açıklığın kenarları, komşu lamina devamlılığı ve varsa kırık basamağı ayırt edilir; yağın etmoid tarafa protrüzyonu yumuşak doku penceresinde eşleştirilir.

Önerilen pencereler: Kemik (G 1800 / M 400), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

  • Lamina papyracea üzerinde fokal kemik açıklığı aksiyel ve koronal kesitlerde doğrulanır.
  • Ekstrakonal orbital yağ açıklıktan etmoid hava hücresine doğru uzanabilir.
  • Medial rektus kası dehisans içine eşlik ederek yer değiştirebilir; kas sınırını orbita boyunca izle.
  • İzole varyantta komşu yağ planlarında çizgilenme ve sinüs içi infiltratif yumuşak doku beklenmez.
  • Düzgün, eski konturlu defekt gelişimsel olabilir; akut travmada kırık hattı, basamak ve çevre yumuşak doku şişliği aranır.
  • Etmoid sinüzit, orbital sellülit veya kitle eşlik ediyorsa kemik açıklığından ayrı bir yayılım değerlendirmesi gerekir.

Normalde

Normalde lamina papyracea etmoid hava hücreleri ile orbital yağ arasında ince fakat kesintisiz kortikal bir çizgi oluşturur; orbital yağ etmoid hücre lümenine geçmez. Aynı koronal ve aksiyel düzeyde iki tarafın kemik çizgisini ve yağ sınırını karşılaştır; tek taraflı defektin kenarını komşu kesitlerde doğrula ve çevre yağın temiz olup olmadığına bak.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0849; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Medial orbital duvar kırığı
akut travma, keskin kırık hattı, kemik basamağı ve orbital içerikte eşlikçi yer değiştirme olabilir.
Etmoid kaynaklı orbital sellülit
lamina komşuluğunda yaygın yumuşak doku dansitesi ve orbital yağda inflamatuvar çizgilenme görülür.
Sinonazal tümör
kitle, düzensiz kemik destrüksiyonu ve komşu anatomik boşluklara infiltratif uzanım oluşturabilir.
Orbital psödotümör veya kitle
yumuşak doku orbitada merkezlenir ve etmoid hücreye uzanım gösterebilir.
Cerrahi sonrası medial duvar açıklığı
işlem öyküsüyle uyumlu kemik çıkarımı ve eşlik eden postoperatif değişiklikler bulunur.

Tuzaklar

  • Orbital yağın etmoid hücreye bombeleşmesini sinüzite bağlı invazyon sanma; kemik kenarını, yağ planlarını ve sinüs mukozasını birlikte incele.
  • Tek bir kesitte görünmeyen ince kemik hattını kesin dehisans kabul etme; ortogonal kesitlerde süreklilik kaybı aranmalıdır.
  • Travma veya cerrahi öyküsü olan hastada her defekti konjenital varyant olarak etiketleme; kırık çizgisi ve işlem sahasıyla ilişkisini denetle.

Kendini dene

  1. Etmoid hücreye uzanan orbital yağ ve fokal lamina papyracea açıklığı var; komşu yağ planı temiz. En uygun yorum hangisidir?

    Cevabı göster

    İzole lamina papyracea dehisansı. Fokal kemik açıklığı ve yağ protrüzyonu, infiltratif çevre değişiklikleri yoksa dehisansı destekler. Sellülitte orbital yağ kirlenir; tümörde yumuşak doku kitlesi, hematomda travma ilişkili kan yoğunluğu aranır.

  2. Yüz travması sonrası medial orbital duvarda keskin kemik basamağı ve etmoid içine kas yer değiştirmesi var. Dehisans için hangi ayırıcı önceliklidir?

    Cevabı göster

    Lamina papyracea kırığı. Travma öyküsü varsa lamina papyracea açıklığının kırıkla ilişkili olabileceği göz önünde bulundurulmalıdır. Diğer seçenekler sinonazal anatomik varyantlardır ve medial orbital duvar travmasını açıklamaz.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 35 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 2 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

  1. Flying through congested airspaces: imaging of chronic rhinosinusitispmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Multidetector CT of the Nasal Cavity and Paranasal Sinuses Variations in 73 Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Evaluation of lamina papyracea dehiscence with paranasal computed tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Radiographic Findings and Clinical Correlates in Pediatric Periorbital Infections.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Improving paranasal sinus computed tomography reporting prior to functional endoscopic sinus surgery - an ENT-UK panel perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Transient Orbital Compartment Syndrome Caused by Spontaneous Lamina Papyracea Dehiscence.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Analysis of the Lamina Papyracea Dehiscence Based on Computed Tomography Findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Recurrent periorbital cellulitis associated with rhinosinusitis in children: Characteristics, course of disease, and management paradigm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Traumatic Orbital Emphysema Following Blunt Trauma and Nose Blowing.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Valsalva-Induced Orbital and Subcutaneous Periorbital Emphysema Secondary to Lamina Papyracea Dehiscence: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Anatomical variations of lamina papyracea, internal carotid artery, and optic canal dehiscence and protrusion: a computed tomography retrospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. The association between sinonasal anatomical variants and the laterality of orbital complications in pediatric acute rhinosinusitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Surgeon versus radiologist: an inter-rater reliability analysis of the CLOSE checklist for preoperative CT sinus assessment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. [Dehiscence of the lamina papyracea].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Characteristics of Dehiscence of Lamina Papyracea Found on Computed Tomography Before Orbital and Endoscopic Endonasal Surgeries.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Rare Diseases of the Orbit.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Comprehensive review on endonasal endoscopic sinus surgery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Comprehensive review on rhino-neurosurgery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Comparative Imaging of Allergic Fungal Sinusitis With Orbital and Intracranial Extension: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Small ethmoid mucocele with intracranial extension associated with fibrous dysplasia: A rare case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Improving CT Sinus Reporting for Endoscopic Sinus Surgery Using the CLOSE Criteria: A Quality Improvement Project.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Black Fungus and beyond: COVID-19 associated infections.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Magnetic resonance imaging in rhino-orbital-cerebral mucormycosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Critical infections in the head and neck: A pictorial review of acute presentations and complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Spotlight on the pediatric eye: a pictorial review of orbital anatomy and congenital orbital pathologies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Imaging review of the anterior skull base.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Magnetic resonance imaging of optic nerve.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Critical anatomical variants in preoperative computed tomography of paranasal sinuses in a tertiary care center: a cross-sectional study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Combined Interhemispheric and Endoscopic Endonasal Resection of a Rare Olfactory Schwannoma with Preservation of Olfactory Function.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. A Retrospective Study of Imaging of Invasive Rhino-Orbital-Cerebral Mucormycosis in the COVID-19 Pandemic in a Tertiary Care Center.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Post-COVID-19 Related Rhinocerebral Mucormycosis in Bulgaria: A Report of Three Cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Anatomical Step-by-Step Dissection of Complex Skull Base Approaches for Trainees: Endoscopic Endonasal Approach to the Orbit.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Imaging of Skull Base Tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. MR imaging spectrum in COVID associated Rhino-Orbito-Cerebral mucormycosis with special emphasis on intracranial disease and impact on patient prognosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Surgical Anatomy in Orbital Fractures: A Surgeons Perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. The Frontal Sinus and Frontal Recess: Anatomical, Radiological and Surgical Concepts.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Can imaging suggest the aetiology in skull base osteomyelitis? A systematic literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Imaging characteristics and clinical correlations of orbital infections in pediatric sinusitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Rhinosinusitis: Evidence and experience - 2024.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. The Intraoperative Fabrication of PMMA Patient-Specific Enophthalmos Wedges and Onlays for Post-Traumatic OZC Reconstruction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. International Olympic Committee (IOC) consensus paper on sports-related ophthalmology issues in elite sports.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. The stand-alone Ayurveda treatment for the management of COVID-associated mucormycosis (CAM): a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Occult medial orbital wall trapdoor fracture inducing recurrent rhinogenic intraorbital abscess in a pediatric patient: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Diffuse Large B-Cell Lymphoma of the Ethmoid Sinus With Orbital Invasion: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Sinonasal osteosarcoma of the ethmoid bone with decade-later recurrence presenting as early orbital apex syndrome: an 18-year case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Bone destruction of orbital wall in idiopathic orbital inflammatory pseudotumor: does it always imply malignancy?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. The Relevance and Potential Role of Orbital Fat in Inflammatory Orbital Diseases: Implications for Diagnosis and Treatment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Sinonasal schwannoma masquerading as an IgG4-related nasal mass.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Endoscopic ipsilateral mononostril transethmoidal removal of an orbital apex cavernous hemangioma: illustrative case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Orbital clock concept: A novel anatomical zoning system for endoscopic vs. external orbital approaches.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Occult recurrence of sinonasal inverted papilloma masked by a mucocele: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Traumatic oculomotor nerve palsy treated with transnasal endoscopic decompression through the optic strut.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. What's that smell? A pictorial review of the olfactory pathways and imaging assessment of the myriad pathologies that can affect them.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Iatrogenic Injury to Medial Rectus After Endoscopic Sinus Surgery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Danger points, complications and medico-legal aspects in endoscopic sinus surgery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Optimized imaging of the midface and orbits.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Orbital Trauma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Pediatric orbital fractures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Imaging of skull base tumours.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Endoscopic Management of a Rare Pediatric Fronto-Ethmoidal Mucocele With Orbital Involvement: Navigating Surgical Challenges.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. Computed Tomography Findings in Pathology-Confirmed Rhino-Orbital Mucormycosis During the COVID-19 Era: A Retrospective Cross-Sectional Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Craniofacial Ossifying Fibromas in Children: Clinical Variability and Surgical Outcomes in a Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. PET/CT Imaging in Treatment Planning and Surveillance of Sinonasal Neoplasms.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Frontal Mucopyocoele Presenting With Recurrent Periorbital Cellulitis: A Delayed Diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.