Kateter ilişkili pnömotoraks ve hemotoraks

Özet

Santral venöz erişim sırasında plevranın veya komşu damarların yaralanması, işlem tarafında pnömotoraks ya da hemotoraksa neden olabilir. BT, supin grafide gözden kaçabilen küçük pnömotoraks ve hemotoraksı saptayabilir; kateterin seyriyle ilişkili eşlik eden toraks bulgularını birlikte değerlendirir. Plevral koleksiyonun yoğunluğu, dağılımı ve kateter ucuyla ilişkisi olası komplikasyon mekanizmasını anlamaya yardım eder; plevral sıvı yoğunluğu tek başına aktif kanamayı göstermez. Büyük hemotoraks ya da gerilim pnömotoraks kardiyopulmoner işlevi hızla bozabilir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Kontrastsız BT plevral hava ve sıvıyı, kan ürünlerinin başlangıç atenüasyonunu, akciğer basısını, göğüs duvarı hematomunu ve kateter/ponksiyon hattının plevrayla ilişkisini değerlendirebilir; aktif damar kaçağını tek başına göstermez.

Kontrastlı tanısal

Kontrastlı toraks BT damar yaralanmasını veya damar dışı kontrastı gösterebilir. Aktif arteriyel kanama kuşkusunda arteriyel faz BTA değerlidir; kuşku sürerse venöz/geç fazlar kaçak odağının görünüm değişikliğini veya yeni kontrast birikimini gösterebilir.

Önerilen pencereler: Akciğer (G 1500 / M -600), Mediasten (G 350 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Pnömotoraks — visseral plevra dışındaki plevral aralıkta, akciğer kenarının dışında hava görülür; supin BT’de bu hava anterior ve bazal kesimlerde birikebilir.
• Derin sulkus bulgusu — supin radyografide kostofrenik açının beklenmedik derin ve hiperlüsent görünmesi, supin pnömotoraksı düşündürür.
• Hemotoraks — plevral boşlukta sıvı izlenir; supin BT’de serbest kan posterior-bağımlı kesimde tabakalanabilir ve plevral hava eşlik ediyorsa hava-sıvı seviyesi görülebilir.
• Yüksek atenüasyonlu plevral sıvı — kontrastsız BT’de basit sıvıdan daha yoğun plevral içerik kan ürünleri lehinedir; yoğunluk tek başına kesin eşik değildir.
• Plevra giriş yolu yaralanması — kateter girişinde plevra hasarı işlem tarafında pnömotoraksa yol açabilir; eşlik eden parankimal opasite veya göğüs duvarı hematomunu ayrıca tarif et.
• Göğüs duvarı hematomu — işlem alanında, akut kanla uyumlu yüksek atenüasyonlu yumuşak doku koleksiyonu izlenebilir.
• Gerilim fizyolojisi düşündüren BT görünümü — büyük plevral hava birikimine eşlik eden karşı tarafa mediastinal kayma, diyafram depresyonu ve karşı akciğer basısı görülebilir.

Normalde

Normalde visseral ve pariyetal plevra karşı karşıyadır ve aralarında az miktarda fizyolojik sıvı bulunur; pnömotoraksta plevral hava akciğer kenarının dışındadır ve o alanda akciğer işaretleri görülmez. Aynı düzeyde karşı tarafla plevral hava, bağımlı sıvı tabakası ve akciğer hacmini kıyasla; kateter giriş tarafındaki yeni asimetriyi doğrudan tarif et.

Ayırıcı tanı

Büllöz amfizem

hava koleksiyonu plevra ile göğüs duvarı arasında değil, ince duvarlı intraparenkimal boşluk içindedir.

Basit plevral efüzyon

sıvı çoğu kez düşük atenüasyonlu ve homojen olabilir; ancak BT atenüasyonu tek başına transüda, eksüda veya kan ayrımını sağlamaz.

Şilotoraks

plevral sıvı atenüasyonu değişken olabilir; BT görünümü tek başına şilöz içeriği güvenilir biçimde ayırt etmez.

Plevral kalınlaşma

plevraya yapışık yumuşak doku, bağımsız hava-sıvı koleksiyonu gibi serbest plevral aralıkta tabakalanmaz.

Akciğer kontüzyonu

buzlu cam veya konsolidasyon plevral sıvı değil, parankim içinde ve çoğu kez travma alanında dağılır.

Tuzaklar

• Supin BT’de plevral hava apikal yerleşimli olmayabilir; anterior ve anteroinferior plevral aralığı sistematik incele. Derin sulkus bulgusu, supin radyografide kostofrenik açının anormal derinleşmesidir.
• Küçük hemotoraks kontrastsız BT’de basit efüzyona benzeyebilir; travma/işlem zamanı, bağımlı dağılım ve eşlik eden yüksek atenüasyonlu pıhtıyı birlikte değerlendir.
• Kontrastlı seride yoğun kontrastın plevral sıvıyla karışması, kan yoğunluğunu ölçmeyi güçleştirir; önce kontrastsız seri varsa karşılaştır.
• Mediastinal kayma tek başına tansiyon pnömotoraks tanısı değildir; ventilasyon, pozisyon ve diğer hacim kaybı nedenleriyle birlikte yorumlanmalıdır.

Kendini dene

1. Supin BT’de sağ ön göğüs duvarı boyunca hava var; bu alanda damar izi yok ve akciğer içe çekilmiş. Tanı?

   • Pnömotoraks
   • Bül
   • Plevral plak
   • Akciğer kontüzyonu
   Cevabı göster

   Pnömotoraks. Damar izi içermeyen plevral hava ve içe çekilmiş akciğer pnömotoraksı destekler. Bül akciğer içindeki amfizematöz hava boşluğudur; plevral plak plevra boyunca yumuşak doku veya kalsifik kalınlaşma görünümündedir; kontüzyon ise buzlu cam veya konsolidasyon gibi parankimal opasite yapar.

2. Santral venöz kateter yerleştirilmesi sırasında görülebilen ciddi toraks komplikasyonlarından biri hangisidir?

   • Hemotoraks
   • Plevral kalınlaşma
   • Trakeomalazi
   • Mediastinit
   Cevabı göster

   Hemotoraks. S2 kaynağına göre santral ven kateteri yerleştirmesinin başlıca komplikasyonları arasında kanama, pnömotoraks, hemotoraks ve arteriel kanülasyon sayılmaktadır.

Bu konunun yer aldığı turlar

• Tüpler, kateterler ve cihazların BT'de değerlendirilmesi

İlgili konular

• Santral venöz kateter ucu malpozisyonu
• Kateter perforasyonu ve kontrast ekstravazasyonu

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 26 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Pneumothorax and Hemothorax: Practical Approaches for Radiologistsjksronline.org
2. Pictorial Review of Pleural Disease: Multimodality Imaging and Differential Diagnosispubs.rsna.org
3. Imaging of pleural diseasepmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. Complications of central venous port systems: a pictorial reviewlink.springer.com
5. Imaging Review of Procedural and Periprocedural Complications of Central Venous Lines, Percutaneous Intrathoracic Drains, and Nasogastric Tubespmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. Hemothorax: A Review of the Literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. Diagnostic and Imaging Approaches to Chest Wall Lesionspubs.rsna.org
8. Double-wall sign for differentiation of spontaneous pneumothorax from giant bullous emphysemalink.springer.com
9. Pneumothorax and Hemothorax: Practical Approaches for Radiologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Clinical features and imaging findings for a mediastinal hemangiosarcoma in a dog.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. A Rare Case of Hemoperitoneum Diagnosed with Point of Care Ultrasound (POCUS).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Percutaneous management of complicated empyema thoracis using pigtail, report of a case from University Hospital of Nepal: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. CAMPO Precision128 Max ENERGY Spectrum CT Combined with Multiple Parameters to Evaluate the Benign and Malignant Pleural Effusion.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Diagnostics in Pleural Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Rapport de cas Surgical retrieval of a migrated vascular access port catheter in a dog.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. MDCT Imaging of Non-Traumatic Thoracic Aortic Emergencies and Its Impact on Diagnosis and Management-A Reappraisal.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Postoperative Pulmonary Complications: Clinical and Imaging Insightspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. CT features and short-term outcome in cats presenting with pyothorax.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Comments and Illustrations of the European Federation of Societies for Ultrasound in Medicine Guidelines: Benign Pleura Lesions (Benign Pleura Thickening, Lesions and Masses)-What Can Be Seen on Transthoracic Ultrasound?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. pmc.ncbi.nlm.nih.govpmc.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.