Göğüs tüpü malpozisyonu ve ilişkili yaralanma

Özet

Göğüs tüpü plevral hava veya sıvıyı boşaltmak için kullanılır; fissür, akciğer parankimi, göğüs duvarı, mediastinum ya da abdomen içindeki malpozisyon drenajı bozabilir veya yaralanmaya yol açabilir. BT, tüpün konumunu ve plevra ile ilişkisini radyografiden daha ayrıntılı gösterebilir. Parankim içi tüp yerleşimi akciğer kontüzyonu veya laserasyonuna; uygunsuz düşük geçiş diyafram ve üst abdominal organ yaralanmasına yol açabilir. Tüpün konumunu ve olası tıkanma/kıvrılmayı, plevral hava ya da sıvı koleksiyonunun devam edip etmediğiyle birlikte değerlendirmek gerekir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Tüpün plevra, fissür, akciğer parankimi ve göğüs duvarına göre seyri; kıvrılma, kalan plevral hava/sıvı ve parankimal laserasyon kontrastsız BT’de değerlendirilir.

Arteriyel

Tüp hattı yakınında damar yaralanması veya aktif kanama şüphesinde kontrastlı BT/BT anjiyografiyle vasküler yaralanma ve kanama bulguları değerlendirilir.

Önerilen pencereler: Akciğer (G 1500 / M -600), Mediasten (G 350 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40), Kemik (G 1800 / M 400).

BT bulguları

• İntraparenkimal tüp, visseral plevrayı geçtikten sonra akciğer dokusu içinde ilerler; çevresinde kontüzyon, laserasyon veya hematom görülebilir.
• İntrafissüral yerleşimde tüp majör ya da minör fissür düzleminde seyreder; BT’de tüpün fissürle ilişkisi çok düzlemli görüntülerde doğrulanır.
• Ekstraplevral/göğüs duvarı yerleşiminde tüp veya yan delikleri plevral boşluğa ulaşmaz; bu durum hava ya da sıvının yetersiz boşalmasına yol açabilir.
• Mediastinal ya da transdiyafragmatik seyir özofagus, kalp, büyük damar veya üst abdominal organları yaralayabilir.
• Yan deliklerin plevra dışında kalması hava kaçağına ve yetersiz boşalmaya yol açabilir; cilt altı amfizem tüp yerleşimi veya işlev sorunu ile ilişkili olabilir.
• Tüpün distal ucunun plevral boşlukta olması, kıvrılma, keskin açılanma veya lümen tıkanmasının drenajı bozmasını dışlamaz.
• Persistan pnömotoraks veya boşalmamış plevral koleksiyon yetersiz drenajla birlikte bulunabilir; hemotoraksın BT yoğunluğu kan ürünü ve pıhtı ile uyumlu olabilir.

Ölçütler ve sınıflamalar

BT’de torakostomi tüpü malpozisyon bölgeleri

İntraparenkimal, fissür içi, göğüs duvarı/ekstraplevral, mediastinal ve abdominal yerleşimler olarak konum temelli tarif edilir.

Normalde

Normal yerleşimde tüp gövdesi göğüs duvarını geçip parietal plevrayı aşar ve plevral boşlukta uzanır; akciğer parankimi, majör/minör fissür ve diyafram bütünlüğü korunur. Aynı düzeyde tüpün plevral boşluğa göre konumunu, yan delikleri, çevre parankimi ve kalan plevral hava/sıvıyı karşılaştır.

Ayırıcı tanı

Fissür içindeki tüp

tüp gövdesi BT’de loblar arasındaki fissür düzleminde izlenir; bu konum ayrı bir malpozisyon olarak tarif edilir.

Akciğer parankimindeki tüp

BT’de akciğer parankiminin tüpü çevreleyip çevrelemediği incelenir; tek kesitte üst üste düşme tek başına malpozisyonu kanıtlamaz.

Loküle pnömotoraks

özellikle anterior veya posterior yerleşimli tüplerde BT, tüpün konumunu değerlendirmede radyografiden daha kullanışlıdır.

Akciğer laserasyonu

parankim içindeki tüp yerleşimi kontüzyon veya laserasyonla ilişkili olabilir; eşlik eden travma da benzer parankim hasarı oluşturabilir.

Göğüs duvarı/subkutan tüp

kateter yumuşak dokuda seyreder ve plevral boşluğa girmez; BT’de tüpün göğüs duvarı ile ilişkisi izlenir.

Tuzaklar

• Yan deliğin plevra dışında kalması hava boşalmasını bozabilir; bu nedenle değerlendirmede yalnız ucu değil tüpün fenestralı bölümünü de incele.
• Loküle pnömotoraksda özellikle anterior veya posterior konumlu tüplerin yeri radyografide belirsiz kalabilir; bu durumlarda BT yerleşimi daha iyi gösterir.
• Tüpün akciğerle üst üste düşmesi tek başına intraparenkimal yerleşim değildir; BT’de akciğer dokusunun tüpü çevreleyip çevrelemediğini koronal ve sagittal görüntülerde incele.
• Tüp yolu boyunca akciğer parankimi, mediastinal yapılar ve diyaframla ilişkiyi inceleyerek olası komşu organ yaralanmasını ara.

Kendini dene

1. BT’de göğüs tüpünün majör fissür içinde seyrettiği görülüyor. Bu yerleşim nasıl adlandırılır?

   • İntrafissüral malpozisyon
   • Lobar atelektazi
   • Plevral plak
   • Bronkoplevral fistül
   Cevabı göster

   İntrafissüral malpozisyon. Kateterin fissür yaprakları arasında seyretmesi intrafissüral malpozisyondur; diğer bulgular tüpün anatomik seyrini açıklamaz.

2. Tüp ucu plevral boşlukta; ancak yan delikler plevra dışında kalıyor ve pnömotoraks sürüyor. En olası sorun nedir?

   • Yetersiz plevral hava boşalması
   • Lobar atelektazi
   • Pulmoner emboli
   • Plevral kalsifikasyon
   Cevabı göster

   Yetersiz plevral hava boşalması. Yan deliğin plevra dışında kalması pnömotoraksın yetersiz boşalmasına yol açabilir; diğer seçenekler tüpün bu konumunu açıklamaz.

Bu konunun yer aldığı turlar

• Tüpler, kateterler ve cihazların BT'de değerlendirilmesi

Kaynaklar

Bu sayfadaki 37 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 29 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Tube Thoracostomy: Complications and Its Managementonlinelibrary.wiley.com
2. Demystifying the persistent pneumothorax: role of imaginginsightsimaging.springeropen.com
3. Thoracic trauma WSES-AAST guidelineslink.springer.com

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.