Radyasyon enteriti

Özet

Radyasyon enteriti, karın veya pelvis ışınlaması sonrasında ışın alanına giren ince barsak segmentlerinde gelişen akut inflamatuvar ya da geç fibrotik değişikliktir. Kontrastlı BT, etkilenmiş ansların dağılımını, duvar ve mezenter değişikliklerini, darlık ve fistül gibi komplikasyonları gösterirken tümör nüksü gibi alternatifleri de araştırır. Radyasyon öyküsü ve klinik bulgular, kesitsel görüntüleme bulgularıyla birlikte tanısal değerlendirmede ele alınmalıdır. Kronik striktür, obstrüksiyon, fistül veya perforasyonun gözden kaçması klinik kötüleşmeyi ve uygun değerlendirmeyi geciktirebilir.

Faz ve pencere

Portal tanısal

Kontrastlı BT’de ışınlanmış bağırsak duvarında kalınlaşma ve mukozal/serozal kontrastlanma ile mezenterik ödem ve dansite artışı görülebilir; kronik dönemde darlık veya fistül gelişebilir ve anslar yapışık, sabit seyredebilir.

Kontrastsız

Kontrastsız görüntüler duvar kalınlığı, mezenterik yoğunluk ve obstrüksiyon düzeyini gösterebilir; aktif mukozal hiperemiyi ve barsak duvarı kontrastlanmasını değerlendirmez.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Pelvik veya abdominal radyasyon alanındaki ince barsak anslarında sınırlı duvar kalınlaşması ve ödem
• Etkilenmiş anslarda mukozal hiper-kontrastlanma, submukozal ödem ve komşu anslarda ayrışma
• Kronik hasarda mezenterik fibrozise eşlik eden ans sabitlenmesi, birbirine çekilme ve mezenterik dansite artışı
• Kısa veya uzun sabit lümen darlığı, proksimal ince barsak dilatasyonu ve geçiş noktası
• Ülser, sinüs yolu veya anslar arasında fistül; olguda ekstraluminal gaz ya da kontrast
• Apse, serbest hava veya lokal sıvı koleksiyonu gibi komplike hastalık bulguları

Normalde

Normal ince barsak ansları pelviste serbestçe uzanır, duvar kalınlığı lümen distansiyonuna uygundur ve mezenterik yağ planları belirgin fibrotik çekinti göstermez. Aynı portal fazda ışın alanına giren ansları komşu ışınlanmamış anslarla; duvar kalınlığını, mukozal kontrastlanmayı, lümen açıklığını ve mezenterin ansları sabitleyip sabitlemediğini kıyasla.

Ayırıcı tanı

Tümör nüksü

ışın alanındaki fokal yumuşak doku kitlesi, progresif nodül veya yeni infiltratif doku ile öne çıkar.

Crohn hastalığı

skip tutulum, atlayan segmentler, comb sign ve fistül/striktür birlikteliği gösterebilir.

Akut enfeksiyöz enterit

daha yaygın veya alan dışına taşan mukozal hiperemi ve duvar ödemi yapabilir.

Mezenterik iskemi

damar oklüzyonu veya hipoperfüzyon bağlamı ile duvar kontrastlanmasında bölgesel azalma görülebilir.

Adezyon

geçiş noktası ve angülasyon yapar, ancak kendi başına ışın alanına sınırlı mural inflamasyon oluşturmaz.

Tuzaklar

• Radyasyon enteritini yalnız önceki kanser tanısıyla etiketleme; değişikliklerin ışın alanına uymasını ve tedavi sonrası görüntülerle zaman ilişkisini doğrula.
• Kollabe anslarda yalancı duvar kalınlaşmasını kronik enterit sanma; sıvı veya gazla yeterince distandü komşu ansla karşılaştır.
• Fibrotik sabit ans kümelenmesini yalnız postoperatif adezyon kabul etme; mezenterik yoğunluk artışı, duvar hasarı ve ışın geometrisi eşleşmesini araştır.
• Yeni yumuşak doku kitlesini radyasyon fibrozisi sayma; önceki tetkiklerde büyüme ve nodüler kontur farkı nüks lehine olabilir.

Kendini dene

1. Pelvik radyoterapi öyküsü olan hastada ışın alanındaki anslar kalın, mezenterik yağ çekintili ve lümen dar. En çok hangi süreçle uyumludur?

   • Kronik radyasyon enteriti
   • Akut apandisit
   • İnce barsak adenokarsinomu
   • Mezenterik lenfoma
   Cevabı göster

   Kronik radyasyon enteriti. Işın alanına uyan duvar değişikliği ile mezenterik fibrozis ve sabit darlık kronik radyasyon hasarını destekler. Diğer seçenekler odaksal kitle, apendiks çevresi inflamasyon veya lenfatik yumuşak doku paterni bekletir.

2. Radyasyon alanındaki tek bir ans segmentinde duvar kalınlaşmasına ek olarak yeni nodüler yumuşak doku ve önceki incelemeye göre büyüme var. Hangi ayırıcı tanı öncelik kazanır?

   • Tümör nüksü
   • Basit adezyon
   • Hipoalbüminemi
   • İnvajinasyon
   Cevabı göster

   Tümör nüksü. Yeni büyüyen nodüler yumuşak doku, radyasyon fibrozisinden ziyade tümör nüksünü düşündürür. Adezyon mural nodül oluşturmaz; hipoalbüminemi yaygın ödem, invajinasyon ise iç içe geçmiş ans görünümü yapar.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 36 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 2 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Microbiome-Driven Risk Stratification and Biotherapeutics in Radiation Enteritispmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Mechanistic pathways predictive modeling and translational interventions for radiation enteritis in cervical cancer radiotherapypmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. Pathogenesis and therapy of radiation enteritis with gut microbiotapmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. Parenteral nutrition: a life–saving intervention for 4 months in short bowel syndrome—a case report and review of the literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
5. Enterocutaneous fistulas: a primer for radiologists with emphasis on CT and MRIpmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. Radiation enteritis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. Radiation enteritis: Diagnostic and therapeutic issues.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. Management of afferent loop obstruction: Reoperation or endoscopic and percutaneous interventions?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
9. Enterocutaneous fistulas: a primer for radiologists with emphasis on CT and MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Pediatric radiation enteritis with intestinal failure: A case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Toward eliminating missed important findings in fibrostenosing Crohn's disease at CT and MR enterography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Radiation in Gastroenterology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Chronic radiation enteritis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Chronic radiation enteritis and malnutrition.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Diagnosis of Small Bowel Obstruction using Targeted Enterography During Nasointestinal Decompression.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Melatonin as Protection Against Radiation Injury: A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Clinical and diagnostic significance of enteroclysis through nasointestinal decompression intubation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Treating adrenal tumors in 26 patients with CyberKnife: a mono-institutional experience.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Ligustilide Prevents Radiation Enteritis by Targeting Gch1/BH 4 /eNOS to Improve Intestinal Ischemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Role of magnetic resonance in bowel pathologies: Beyond inflammatory bowel disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Pre-radiotherapy modified prognostic nutritional index predicts acute radiation enteritis in patients with cervical cancer undergoing radiotherapy: A retrospective study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Microbiome-Driven Risk Stratification and Biotherapeutics in Radiation Enteritis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Stricturing Diseases of the Gastrointestinal Tract-Current Clinical Practice.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. A Case of Late Radiation-Induced Enteritis with Enterolith Caused Enterocutaneous Fistula.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Conservative Management Enabling Spontaneous Passage of an Idiopathic Primary Spontaneous Enterolith: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Intermittent Ileitis and Partial Small-Bowel Obstruction Due to Intestinal Helminth Infection Mimicking Crohn's Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Efficacy and safety of combining radiotherapy with first-line chemotherapy and immunotherapy for local advanced/metastatic urothelial cancer: a propensity score matching analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. The Importance of Magnetic Resonance Enterography in Monitoring Inflammatory Bowel Disease: A Review of Clinical Significance and Current Challenges.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Complications and expected imaging findings after endoscopic retrograde cholangiopancreatography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Small Bowel Imaging from Stepchild of Roentgenology to MR Enterography, Part II: The Reliable Disclosure of Crohn's Disease and Non-Inflammatory Small Bowel Disorder Plot through MRI Findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Radiological Evaluation of Bowel Ischemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Spontaneous bacteremia and spontaneous bacterial peritonitis share similar prognosis in patients with cirrhosis: a cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. An Atypical Presentation of Radiation-Induced Enteritis Treated With Hyperbaric Oxygen Therapy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Mesenteric ischemia: what the radiologist needs to know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Small bowel imaging in Crohn's disease patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. CT and MR in peritoneal malignancies: pearls and pitfalls at preoperative examination.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. Multi-slice spiral CT evaluation of chronic radiation colitis and rectitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Comprehensive Imaging Evaluation and Staging of Crohn's Disease: When and Why to Use Intestinal Ultrasound, MRE, or CTE: Current Guidelines and Future Directions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Imaging of intestinal vasculitis focusing on MR and CT enterography: a two-way street between radiologic findings and clinical data.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Serial Transverse Enteroplasty and the Reestablishment of Enteral Autonomy Among the Adult Population: New Insights With Advanced Clinical Practice and Novel Outcome Predictive Model.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Gastrointestinal perforation: clinical and MDCT clues for identification of aetiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. Complication imaging after laparoscopic Roux-en-Y gastric bypass: clues to the diagnosis and pitfalls.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Conservative and surgical management of small bowel diverticulitis complicated by enteroliths: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. Early-onset colorectal cancer in patients under 30: a case series from Tanzania highlighting an emerging epidemiological shift.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Imaging Characteristics of Pylorogastric, Duodenogastric, and True-Gastrogastric Intussusception in 25 Dogs and One Cat.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
46. Rare Adult Ileo-Ileo-Colic Intussusception Caused by an Ileal Lipoma with Spontaneous Ileal Rupture and Rectal Hemorrhage: A Case Report with a Hypothesis-Generating Discussion of Mesenteric Anatomical Variability.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
47. Stenosing Ileal Angiosarcoma Presenting as Subocclusive Syndrome: A Rare Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
48. Recurrent retroperitoneal sarcoma: beyond resectability toward a biology-based therapeutic framework.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
49. Crohn's disease: research progress in decoding pathogenic multi-network and precision management of artificial intelligence radiomics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
50. Backwash Ileitis-From Pathogenesis to Clinical Significance: Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
51. Prediction of pathological activity in Crohn's disease based on dual-energy CT enterography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
52. Acute bowel ischemia in the absence of radiological findings: A case for endoscopy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
53. Gastrointestinal complications of cocaine use: a narrative literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
54. Radiation-induced intestinal injury: from molecular mechanisms to clinical translation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
55. Omentoplasty in Surgical Interventions: A Comprehensive Review of Techniques and Outcomes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
56. Colonic Epstein-Barr virus mucocutaneous ulcer mimicking metastatic cancer: a diagnostic pitfall on PET/CT in immunosuppressed patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
57. European Guideline on Chronic Nausea and Vomiting-A UEG and ESNM Consensus for Clinical Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
58. Role of capsule endoscopy in inflammatory bowel disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
59. Radiology of fibrosis part II: abdominal organs.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
60. Guidance for clinical practice using emergency and point-of-care ultrasonography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
61. Changing patterns and surgical outcomes of small bowel obstruction in the era of minimally invasive surgery for colorectal cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
62. Beyond the Beam: Multimodal Imaging and Surveillance of Post-Radiotherapy Changes in the Breast.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
63. Unilateral Orbital Lymphomas: A Structured Multidisciplinary Workflow for Diagnosis and Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
64. Hepatobiliary phase imaging in HCC: revisiting diagnostic algorithms and clinical utility of gadoxetic acid-enhanced MRI across international guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
65. Neoadjuvant chemo-reirradiation followed by resection and intraoperative electron beam radiotherapy: outcomes of multimodality treatment for locally recurrent rectal cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
66. Prevention and management of radiotherapy-related toxicities in gynecological malignancies. Position paper on behalf of AIRO (Italian Association of Radiotherapy and Clinical Oncology).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
67. Mesorectal shape variation in rectal cancer radiotherapy in prone position using a belly board.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
68. The role of enteroscopy in the diagnosis and interventional management of small intestine diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
69. Diagnostic value of CT enterography combined with inflammatory indicators in active Crohn's disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
70. Necrotizing Fasciitis Extending from the Left Iliopsoas to the Left Thigh Due to Retroperitoneal Penetration of the Descending Colon: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
71. Surgical Treatment of Low-Lying Rectal Cancer: Updates.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
72. Multidetector CT of expected findings and complications after hysterectomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
73. Ischemic Stricture of the Terminal Ileum in the Setting of Superior Mesenteric Artery Stenting: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
74. Research progress on the role and therapeutic applications of traditional Chinese medicine in radiation enteropathy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
75. Case Report: Diagnostic and therapeutic reflections on one case of greater omental adhesion misdiagnosed as peritoneal metastasis following rectal cancer surgery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
76. Case Report: Primary gastric extraskeletal osteosarcoma and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
77. Thoughts and challenges of giant retroperitoneal liposarcoma: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
78. Non-gastric mucosa-associated lymphoid tissue lymphomas: a narrative review of pathogenesis, diagnosis, and treatment strategies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
79. ESR Essentials: diagnosis and assessment of treatment response in patients with luminal Crohn's disease-practice recommendations by the European Society of Gastrointestinal and Abdominal Radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
80. Acute intestinal bleeding due to enteric duplication cyst (EDC) and visceral malrotation in a young male adult: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
81. Synergistic neoadjuvant radioimmunotherapy in locally advanced rectal cancer: mechanisms of pathologic response and the shift toward organ preservation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
82. A Practical Approach in Differentiating IBD From Other Causes of Enterocolitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.