Özet
Mide adenokarsinomu, mide kanserinin en sık histolojik alt tipidir ve BT tedavi öncesi klinik evrelemede lokal yayılım ile uzak hastalık bulgularının değerlendirilmesine katkı sağlar. BT’de tümör fokal mukozal kalınlaşma veya kitle, ülserasyon, anormal kontrastlanma ya da diffüz infiltratif kalınlaşma şeklinde görülebilir. Kontrastlı BT mide duvarı, perigastrik yağ ve bağlar, bölgesel nodlar, komşu organlar, karaciğer ve peritonu birlikte değerlendirmeye yardımcı olur; erken yüzeyel tümörün duvar içindeki derinliğini belirlemede doğruluğu sınırlıdır. Küçük peritoneal implantlar ve küçük karaciğer metastazları BT’de gözden kaçabilir; negatif BT bu odakları kesin dışlamaz.
Faz ve pencere
- Arteriyel tanısal
- İyi distandü midede su gibi negatif oral kontrast lümeni açar ve mukozal kontrastlanmanın değerlendirilmesini engellemez; geç arteriyel fazda tümörlü segmentte fokal mukozal kalınlaşma veya kitle, anormal kontrastlanma, kontur düzensizliği ve ülserasyon seçilebilir.
- Portal tanısal
- Portal venöz fazda duvar kalınlaşması ve dış kontur, perigastrik yağdaki çizgilenme veya nodüller, bölgesel lenf nodları, karaciğer ve diğer uzak metastazlar değerlendirilir; peritoneal implant, omental/mezenterik çizgilenme veya nodül, peritoneal kalınlaşma ve asit peritoneal yayılımı düşündürebilir.
Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Karaciğer (G 150 / M 30), Yumuşak doku (G 400 / M 40).
BT bulguları
- Mide duvarında fokal, asimetrik veya düzensiz kalınlaşma; kontrastlanan kitle ya da lümene uzanan yumuşak doku kitlesi
- Ülserli tümörde mukozal kalınlaşma/kontrastlanma, ülser krateri ve düzensiz dış kontur görülebilir
- Mural tabakalanmanın kaybı, dış kontur düzensizliği ve perigastrik yağda çizgilenme ya da nodüler yumuşak doku tümörün dışa uzanımını düşündürebilir
- Perigastrik, gastrohepatik ve çölyak çevresindeki bölgesel lenf nodları evreleme sırasında incelenir; BT’nin nodal evreleme doğruluğu sınırlıdır
- Pankreas, dalak, karaciğer veya kolonla aradaki yağ planının silinmesi ya da doğrudan tümör devamlılığı komşu organ invazyonu şüphesi doğurur
- Hipodens karaciğer lezyonları veya periton/omentum yüzeyindeki nodül ve plaklar metastaz şüphesi doğurabilir
- Peritoneal yayılımda peritoneal kalınlaşma, omental veya mezenterik yağ çizgilenmesi, nodül/plak ve asit görülebilir; çok küçük implantları saptamada BT duyarlılığı sınırlıdır
Normalde
Yeterince distandü midede duvar tabakaları kontrastlı BT’de seçilebilir; mide çevresindeki yağ planları, perigastrik bağlar ve bölgesel nodlar da tümör yayılımı açısından birlikte incelenir. Şüpheli segmenti karşı mide duvarıyla kıyasla; kalınlaşmanın fokal/asimetrik oluşunu, dış kontur düzensizliğini ve komşu yağ planındaki değişikliği değerlendir. Yetersiz distansiyon yalancı duvar kalınlaşması oluşturabilir ve bazı patolojileri örtebilir; distansiyon ile varsa önceki görüntüleri de göz önünde bulundur.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin normal bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Gastrik lenfoma
- uzun segmentli veya diffüz, görece homojen duvar kalınlaşması ve korunmuş distansibilite/perigastrik yağ planları görülebilir; renal hilus altı nodal büyüme destekleyebilir.
- Gastrointestinal stromal tümör (GIST)
- mide duvarından köken alan subepitelyal kitle şeklinde olabilir; iyi sınırlı görünür ve endofitik ya da ekzofitik büyüyebilir.
- Peptik ülser
- ülser krateri çevresinde inflamatuvar duvar kalınlaşması ve komşu yağda çizgilenme görülebilir.
- Gastrit
- diffüz duvar/kıvrım kalınlaşması, submukozal ödem ve mukozal kontrastlanma gösterebilir; bu bulgular tek başına özgül değildir.
- Mide metastazı
- başka bir primer malignitesi bulunan hastada tek veya çoklu gastrik kitleler görülebilir; bazı metastazlar diffüz infiltratif görünümle primer tümörü taklit edebilir.
Tuzaklar
- Yetersiz distandü antrum fizyolojik olarak kalın görünebilir; duvarı distandü komşu segmentle karşılaştır ve kalınlaşmanın biçimini birlikte değerlendir.
- Perigastrik yağdaki birkaç ince çizgi tek başına serozal invazyonu kanıtlamaz; ince çizgilenme T3 tümörlerde de görülebilir ve BT’de T3-T4a ayrımı güç olabilir.
- BT’de normal boyutlu lenf nodları mikrometastaz içerebilir; büyük lenf nodları inflamasyonla büyüyebilir. Boyut tek başına histolojik durumu belirlemez.
- Peritoneal implantları göstermede BT duyarlılığı lezyonun yeri ve boyutuna bağlıdır; küçük karaciğer metastazlarında BT, MR’dan daha az duyarlı olabilir.
Kendini dene
Antrumda fokal düzensiz kalınlaşma/kitle, dış konturda nodüler düzensizlik ve perigastrik yağ uzanımı var. En olası görüntüleme tanısı nedir?
Cevabı göster
Gastrik adenokarsinom. Fokal düzensiz duvar kalınlaşması, dış kontur düzensizliği ve perigastrik yağ uzanımı adenokarsinomu destekler. Lenfoma daha çok diffüz/homojen kalınlaşma ve korunmuş distansibilite gösterebilir; GIST iyi sınırlı endofitik veya ekzofitik subepitelyal kitle olabilir, gastrit ise duvar/kıvrım kalınlaşması ve mukozal kontrastlanma ile görülebilir.
Mide duvarında diffüz, görece homojen kalınlaşma; korunmuş distansibilite ve perigastrik yağ planları; renal hilus altı lenfadenopati hangi tanıyı destekler?
Cevabı göster
Gastrik lenfoma. Diffüz homojen kalınlaşma, korunmuş distansibilite/yağ planı ve renal hilus altı lenfadenopati gastrik lenfomayı destekler; görüntüleme lenfomanın MALT gibi histolojik alt tipini tek başına belirlemez. GIST daha çok sınırlı subepitelyal kitle, gastrit ise mukozal kontrastlanma ve kıvrım kalınlaşmasıyla ayırt edilir.
Kaynaklar
Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 38 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).
- Staging of Gastric Cancer: CT Patterns and Correlation with Pathologic Findingspubs.rsna.org
- Ligaments and Lymphatic Pathways in Gastric Adenocarcinomapubs.rsna.org
- Artificial Intelligence in Gastric Cancer Imaging With Emphasis on Diagnostic Imaging and Body Morphometrypmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Complications of lymphoma in the abdomen and pelvis: clinical and imaging reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Gastric Masses - what you need to knowbsgar.org
- Multimodality imaging of adult gastric emergencies: A pictorial reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- CT of Gastric Emergenciespubs.rsna.org
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.