Özet
Primer sklerozan kolanjit (PSC), safra kanallarında kronik fibroinflamasyonla seyreden ve sıklıkla inflamatuvar bağırsak hastalığıyla birlikte görülen kolanjiyopatidir. BT, kanal duvarı değişikliklerini, segmental safra yolu genişlemesini ve kronik karaciğer hasarının morfolojik sonuçlarını gösterir; ince çok odaklı darlıkları haritalamada MRCP daha duyarlıdır. Görüntüdeki düzensizlik tek başına PSC tanısı koydurmaz; sekonder kanal hasarı ve kolanjiyokarsinom dışlanmalıdır. İlerlemiş hastalık siroz ve portal hipertansiyona, ayrıca safra yolu kanseri gelişimine zemin hazırlayabilir.
Faz ve pencere
- Portal
- Kontrastlı portal fazda santral intrahepatik veya ekstrahepatik kanallarda duvar kalınlaşması ve kontrastlanma, eşlik eden segmental kanal genişlemesiyle görülebilir. Lobar hacim dağılımı, nodüler karaciğer konturu ve portal hipertansiyon bulguları da bu fazda değerlendirilir; BT darlıkların tamamını göstermeyebilir ve PSC'nin kolanjiyografik örüntüsünü tanımlamak için tek başına tanısal değildir.
Önerilen pencereler: Karaciğer (G 150 / M 30), Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).
BT bulguları
- İntrahepatik dallarda ve/veya ekstrahepatik safra kanalında düzensiz kalibre değişimleri; BT'de aralıklı segmental genişleme ve duvar belirginliği şeklinde seçilebilir.
- Kolanjiyografide çok odaklı darlıkların araya giren normal ya da hafif genişlemiş segmentlerle oluşturduğu boncuk dizisi görünümü.
- Aktif periduktal inflamasyonla ilişkili konsantrik yumuşak doku kalınlaşması ve kanal duvarında belirgin kontrastlanma.
- İleri kanal hasarında periferik intrahepatik dalların seyrelmesi veya görünürlüğünün azalması; santral kanalların görece belirgin kalması.
- Kronik fibroziste lobar hacim yeniden dağılımı, yüzey nodülaritesi ve kaudat lobun görece korunması ya da büyümesi.
- Portal hipertansiyon eşlik ettiğinde splenomegali, portosistemik kollateraller ve asit.
- Önceki incelemeye göre yeni belirginleşen fokal darlık, asimetrik periduktal doku veya darlığın yukarısında artan kanal genişlemesi; eşlik eden kitle kolanjiyokarsinom şüphesini artırır.
Normalde
Normal BT'de sağ ve sol hepatik kanallar hilustan periferik dallara düzenli biçimde incelir; kanal duvarları belirgin kalınlaşmış ya da kontrastlanan halkalar oluşturmaz. Kıyaslarken santral kanal kalibrasyonundaki kesintili değişimi, iki lobun hacim dengesini ve kaudat lobu aynı kesitlerde incele; BT'de darlık seçilmemesi erken PSC'yi dışlamaz.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- IgG4 ilişkili sklerozan kolanjit
- daha düzgün ve uzun segmentli duvar tutulumu; pankreas büyümesi veya otoimmün pankreatit eşlik edebilir.
- Sekonder sklerozan kolanjit
- iskemi, biliyer cerrahi, enfeksiyon ya da toksik hasar gibi açıklayıcı neden ve buna uyan kanal dağılımı bulunur.
- Kolanjiyokarsinom
- baskın odaksal asimetrik darlık, periduktal kitle veya damarları saran yumuşak doku PSC'nin yaygın kanal örüntüsünden ayrılır.
- Tekrarlayan piyojenik kolanjit, sekonder sklerozan kolanjit nedenlerinden biri olarak PSC'nin ayırıcı tanısında yer alır.
Tuzaklar
- Erken PSC'de BT kanalları olağan görünebilir; klinik şüphe sürüyorsa ince darlıkları ve aradaki genişlemeleri MRCP ile araştır.
- Periduktal kontrastlanma PSC'ye özgü değildir; akut enfeksiyon, IgG4 ilişkili hastalık ve tümöral infiltrasyon benzer duvar görünümü yapabilir.
- Periferik dalların silik olması tek başına santral bir tıkanıklık düzeyini kanıtlamaz; lobar atrofi ve santral kanal görünümüyle birlikte yorumla.
- Sklerozan kolanjit görünümünü otomatik olarak primer adlandırma; önceki biliyer girişim, iskemi ve enfeksiyonla ilişkili sekonder nedenleri sorgula.
Kendini dene
Kolestazı olan hastada kolanjiyografide çok odaklı kısa darlıkların normal ya da hafif genişlemiş segmentlerle dönüşümlü görülmesi, PSC'nin boncuk dizisi örüntüsüyle uyumludur. En uygun yorum hangisidir?
Cevabı göster
Kronik kolanjiyopati ve fibrotik yeniden şekillenme. Santral kanal kalibre düzensizliği ile nodüler karaciğer morfolojisinin birlikteliği kronik sklerozan kanal hastalığını destekler; BT, PSC tanısını tek başına kesinleştirmez. Diğer seçenekler bu yaygın kanal ve karaciğer yüzeyi örüntüsünü açıklamaz.
Uzun ve düzgün kanal duvarı kalınlaşmasına pankreasın yaygın büyümesi eşlik ediyor. PSC benzeri görünümün olası taklitçisi hangisidir?
Cevabı göster
Sistemik otoimmün pankreatobiliyer tutulum. Düzgün uzun segment kanal tutulumu ile pankreas büyümesi, IgG4 ilişkili pankreatobiliyer hastalık olasılığını öne çıkarır. Hiler tümör genellikle odaksal doku ve darlık yapar; pigment taşları lümen içi odaklarla, anastomoz darlığı ise cerrahi bağlantı düzeyiyle ilişkilidir.
İlgili konular
Kaynaklar
Bu sayfadaki 36 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 4 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).
- Evaluation and management of primary sclerosing cholangitis patients awaiting liver transplantationpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- The 2024 diagnostic criteria for primary sclerosing cholangitispmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Navigating Neoplasm Risk in Inflammatory Bowel Disease and Primary Sclerosing Cholangitispmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical association between inflammatory bowel disease and primary sclerosing cholangitis: what changes after colectomy and liver transplantation?pmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Quality and Quantity? The Clinical Significance of Myosteatosis in Various Liver Diseases: A Narrative Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Cholangiocarcinoma: Diagnosis and Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pathogenesis, diagnosis, and management of cholangiocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Primary sclerosing cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Current diagnostic and management options in perihilar cholangiocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The management of gallbladder polyps.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Liver Function Assessment by Magnetic Resonance Imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- MRI of cholangiocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Primary sclerosing cholangitis in children with inflammatory bowel disease: An ESPGHAN position paper from the Hepatology Committee and the IBD Porto group.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Management of perihilar cholangiocarcinoma in the era of multimodal therapy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Hilar cholangiocarcinoma: diagnosis, treatment options, and management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Immunoglobulin G4-related sclerosing cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Primary sclerosing cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging of the biliary tract.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Early detection of intrahepatic cholangiocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Circulating multi-omic signature of disease severity and cholangiocarcinoma in primary sclerosing cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Autoimmune liver diseases and overlap syndromes in children with inflammatory bowel diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Causal effects of circulating cathepsins on cholecystitis, cholelithiasis, primary biliary cholangitis, primary sclerosing cholangitis, acute pancreatitis, and chronic pancreatitis: A Mendelian randomization study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diffuse Large B-Cell Lymphoma Masquerading as Cholangiocarcinoma in a Young Adult.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Immunoglobulin G4 (IgG4)-Related Disease With a Biphasic Clinical Course of Spontaneous Remission and Relapse: A Case Report of Diagnostic Reasoning.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Secondary sclerosing cholangitis: contemporary etiologies, diagnostic pathways, and treatment strategies for clinicians: a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- PSC-DM: A Validated Clinical Diagnostic Model for Distinguishing Primary From Secondary Sclerosing Cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Childhood Liver Disease Research Network's prospective characterization of pediatric primary sclerosing cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Congenital hepatic fibrosis and related ciliopathies across the life course: current management, disease burden, and unmet needs in the era of genomic diagnosis and translational therapeutics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Mesenchymal stem cells in intrahepatic and extrahepatic biliary diseases: mechanisms and therapeutic applications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multifocal autoimmune pancreatitis complicated by pancreatic insufficiency and segmental portal hypertension: A case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multimodal imaging features to diagnose abdominal complications of sickle cell disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- IgG4-related disease in gastroenterology: from pathogenesis to clinical management and long-term outcomes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Interventional Radiology in the Management of Primary Liver Malignancies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Advanced Imaging Techniques for Assessing Fat, Iron, and Fibrosis in Chronic Liver Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Surgical management of hilar cholangiocarcinoma: Controversies and recommendations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Endoscopic diagnosis of immunoglobulin G4-related sclerosing cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- High-Frequency Miniprobe Endoscopic Ultrasonography Across the Gastrointestinal Tract.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Arterial and biliary complications after transarterial chemoembolization for hepatocellular carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Autoimmune Biliary Diseases: From Fragmented Pathways to Precision Diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Post-COVID-19 cholangiopathy: Systematic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The clinical significance of biliary findings in magnetic resonance enterography of patients with inflammatory bowel disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Intrahepatic Cholangiocarcinoma in Small-Duct Primary Sclerosing Cholangitis Associated With Crohn Disease: First Reported Case and Surveillance Implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Primary Sclerosing Cholangitis in an Elderly Female With Concomitant Gallstone Disease: A Diagnostic Challenge and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Urostomy-associated stomal variceal hemorrhage secondary to portal hypertension: A case report and interventional radiology-guided management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Management of parastomal variceal bleeding in an adult with metastatic liver cancer: A case-based review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinicopathological Pearls and Diagnostic Pitfalls in IgG4-Related Disease: Challenging Case Series and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Evolving techniques to optimize ERCP-based sampling and evaluation of malignant biliary strictures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Next Generation Sequencing for the Differentiation of Benign and Malignant Biliary Strictures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The role of ceus in the characterization of indeterminate focal liver lesions at second-level imaging methods (INFOLIL STUDY).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Artificial Intelligence in Cholangioscopy: A New Frontier for Indeterminate Biliary Strictures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Autoimmune pancreatitis associated with IgG4-related cholangitis: A radiologic-serologic correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A Rare Presentation of Acute Cholecystitis Mimicking Malignancy in a Young Male With Elevated IgG4.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- IgG4-related sclerosing cholangitis: navigating diagnostic dilemmas and the challenge of relapse.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- New onset of severe and long-term hepatobiliary diseases post-COVID-19 infection: a systematic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Ectopic β-hCG-Expressing Hepatic Neoplasm with Cutaneous Metastasis in a Young Postpartum Woman: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Recent Advancement in Diagnosis of Biliary Tract Cancer through Pathological and Molecular Classifications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Non-infectious Hepatic Cystic Lesions: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Secondary sclerosing cholangitis: mimics of primary sclerosing cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Oriental Cholangiohepatitis in a Caucasian male.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Current Treatment of Primary Biliary Cholangitis and Primary Sclerosing Cholangitis: A Comprehensive Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pediatric MR cholangiopancreatography: comparison of 3D fast spin-echo and single-shot fast spin-echo thick-slab techniques for pancreaticobiliary anatomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pharmacokinetic modelling of MRI-based liver function for risk assessment in primary sclerosing cholangitis: a prospective pilot study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- IgG4-related disease - focus on digestive system involvement.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Case report: Rare benign obstructive disease of the biliary tract-a rare case of eosinophilic cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Guidelines on the Use of Therapeutic Apheresis in Clinical Practice-Evidence-Based Approach From the Writing Committee of the American Society for Apheresis: The Tenth Special Issue.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Causes of hepatic capsular retraction: a pictorial essay.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Patterns of injury and violence in Yaoundé Cameroon: an analysis of hospital data.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Cholangiocyte biology in primary sclerosing cholangitis and other cholangiopathies: pathogenesis, clinical insights, and experimental tools.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Drug-induced liver injury in inflammatory bowel disease: Challenges in diagnosis and monitoring.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A framework for exclusion of alternative diagnoses in sarcoidosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Anatomical Landscape of Living Donor Livers: A 101-Case Retrospective Single-Center Study in Indonesia From 2010 to 2025.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Effects of the bile duct bifurcation angle and position of the living donor on biliary complications in recipients after living donor liver transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Radiology for surgeons: liver anatomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Artificial Intelligence and Radiomics in Cholangiocarcinoma: A Comprehensive Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Hepatosplenic Volumes and Portal Pressure Gradient Identify One-year Further Decompensation Risk Post-transjugular Intrahepatic Portosystemic Shunt.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Invited review: Recommendations for reporting intervention studies on reproductive performance in dairy cattle: Improving design, analysis, and interpretation of research on reproduction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Primary Sclerosing Cholangitis: Diagnosis, Management, and Clinical Challenges.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Molecular endoscopy with next-generation sequencing improves diagnosis of cholangiocarcinoma in patients with extrahepatic biliary strictures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Paraneoplastic Hepatitis Associated with Relapsed Nodular Lymphocyte-Predominant Hodgkin Lymphoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- CT and MR imaging of primary biliary cholangitis: a pictorial review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Tumor-like conditions that mimic liver tumorspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Computed tomography manifestations of drug-induced liver injury according to type and severity of injury.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Histological and Molecular Evaluation of Liver Biopsies: A Practical and Updated Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Endoscopic Diagnostics for IgG4-Related Pancreatobiliary Diseases: Current Modalities and Clinical Perspectives.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Hepatic and Pancreatobiliary Immune-Related Adverse Events in Patients Receiving Immune Checkpoint Inhibitors: A Multidisciplinary Approach.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Advanced therapies for inflammatory bowel disease associated with primary sclerosing cholangitis: a systematic review and meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Complications of lymphoma in the abdomen and pelvis: clinical and imaging review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Recurrent Intrahepatic Hepatolithiasis Associated With Low-Phospholipid-Associated Cholelithiasis Syndrome: An Underdiagnosed Pathology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- All About Multiparametric MRI Evaluation in Biliary Tree Complications After Liver Transplant.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Western Experience of Hepatolithiasis: Clinical Insights from a Case Series in a Tertiary Center.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Chinese Guidelines for Clinical Diagnosis, Treatment, and Management of Cirrhosis (2025).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Liver Fibrosis Leading to Cirrhosis: Basic Mechanisms and Clinical Perspectives.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Heritable Chronic Cholestatic Liver Diseases: A Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Portal cavernoma cholangiopathy: Update and recommendations on diagnosis and management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Ultrasonographic evaluation of patients with abnormal liver function tests in the emergency department.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Spontaneous bacteremia and spontaneous bacterial peritonitis share similar prognosis in patients with cirrhosis: a cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diffuse Caroli's disease with hepatolithiasis: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Hidden Culprit - Caroli Disease Presenting as Recurrent Liver Abscesses in a 5-year-old Boy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.