Klinik Atölye

Akciğer enfeksiyonları · Patoloji · Acil

İnvaziv pulmoner aspergilloz

Invasive pulmonary aspergillosis

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez.

İnvaziv pulmoner aspergilloz: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit
Görüntü konuyu kısmen gösteriyor; bulgunun bir bölümü seçilebilir.

5 adım

Görüntü: Duzgun SA, Durhan G, Demirkazik FB ve ark., “COVID-19 pneumonia: the great radiological mimicker.” 2020, Fig. 3. PMC7681181 · doi:10.1186/s13244-020-00933-z · CC BY 4.0. Değişiklik: yeniden boyutlandırıldı.

Özet

İnvaziv pulmoner aspergilloz (IPA), özellikle nötropeni, hematolojik malignite, transplantasyon veya yoğun immünsüpresyon zemininde görülen invaziv bir küf enfeksiyonudur. Bu konu özellikle IPA’nın anjioinvaziv parankimal paternini ele alır; hava yolu invaziv formu farklı bulgularla seyredebilir ve iki patern aynı hastada birlikte bulunabilir. BT, ateşli nötropenide nodülleri, çevrelerindeki kanama halolarını ve kama biçimli infarktları gösterebilir; bu radyolojik bulgular IPA olasılığını artırsa da tek başına etkeni doğrulamaz. Nodül, kitle veya konsolidasyonda kavite ya da hava hilali gelişebilir; bunlar çoğunlukla geç bulgulardır ve nötrofil toparlanmasıyla görülebilir. Tek başına görüntü etken kesinliği sağlamaz.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal
İnce kesit toraks BT'de iyi sınırlı nodül veya kitle çevresindeki buzlu cam halo, kama biçimli periferik konsolidasyon, segmental/lober konsolidasyon ve geç dönemde kavite ya da hava hilali görülür. IPA şüphesinde toraks BT'sinde rutin kontrast önerilmez; nodül veya kitle büyük damara yakınsa kontrast kullanılabilir.

Önerilen pencereler: Akciğer (G 1500 / M -600), Mediasten (G 350 / M 50).

BT bulguları

  • Halo işareti — nodül, kitle veya konsolidasyon çevresindeki buzlu cam kuşağıdır; nötropenide çevresel kanama ve anjioinvazyonla ilişkili olabilir, ancak özgül değildir.
  • Periferik kama biçimli konsolidasyon — plevraya tabanı uzanan opasite pulmoner damar invazyonuna bağlı hemorajik infarktı düşündürebilir.
  • Çoklu iyi sınırlı nodüller — bir veya birden fazla akciğer lobunda görülebilir; klinik risk bağlamında IPA şüphesini artırır.
  • Kaviteleşme — nodül, kitle veya konsolidasyon içinde kavite gelişebilir; IPA’da bu çoğunlukla daha geç bir bulgudur.
  • Hava hilali işareti — kavite duvarı ile kavite içindeki kitle arasında hilal biçimli hava koleksiyonudur; IPA’da genellikle geç dönemde ve nötrofil toparlanması sırasında görülebilir.
  • Hava yolu yayılımı — sentrilobüler nodüller ve tomurcuklanan ağaç, anjioinvaziv görünümle birlikte veya ayrı olarak bulunabilir.
  • Plevral efüzyon — eşlik edebilir; tek başına IPA'yı doğrulamaz ve eş tanı/komplikasyon açısından değerlendirilir.

Normalde

Normal akciğer parankiminde nodül çevresinde buzlu cam halkası veya plevraya uzanan kama biçimli yoğunluk bulunmaz; segmental damar dalları çevre parankimden düzgün biçimde seçilir. Aynı seviyedeki karşı tarafı kullanarak nodülün gerçek sınırını, çevresindeki buzlu camın opasiteyi kuşatıp kuşatmadığını ve seri görüntülerde kaviteye dönüşüp dönüşmediğini kıyaslayın.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s1278; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Pulmoner mukormikoz
ters halo IPA’dan çok mukormikozla ilişkilidir, ancak bu işaret tüberküloz ve enfeksiyon dışı hastalıklarda da görülebildiğinden özgül değildir.
Bakteriyel nekrotizan pnömoni
kavite gelişimi ve tomurcuklanan ağaç gibi bulgular nekrotizan/bakteriyel enfeksiyonlarda görülebilir; bunlar IPA’ya özgü değildir.
Septik pulmoner emboliler
periferik çoklu nodüller, kavite ve besleyici damar görünümüyle taklit edebilir; damar dağılımı ve enfeksiyon kaynağı önemlidir.
Granülomatoz polianjiit
çoklu nodüller ve kavite oluşturabilir; halo tek başına enfeksiyon ayrımı yaptırmaz.
Organize pnömoni
periferik veya peribronkovasküler buzlu cam/konsolidasyon, perilobüler opasiteler ve ters halo yapabilir; bu bulgular IPA’ya özgü değildir.

Tuzaklar

  • Halo işareti Aspergillus’a özgü değildir; enfeksiyöz veya neoplastik lezyon çevresindeki lokal kanamayı ya da lepidik tümör büyümesini yansıtabilir.
  • Hava hilalini başlangıç bulgusu veya tek başına iyileşme kanıtı saymayın; bu çoğu kez lezyon içi nekroz/kaviteleşmenin daha geç görünümüdür.
  • Klasik halo veya kavite bulguları bulunmayabilir; tipik işaretler geçici olabilir ve atipik buzlu cam/konsolidasyon paternleri de görülebilir.
  • Ters halo görünümü mukormikozla ilişkilidir fakat özgül değildir; etkeni yalnız bu işarete göre tayin etmeyin.

Kendini dene

  1. Nötropenik hastada yeni bir nodül çevresinde buzlu cam halo görülüyor. Bu bulgu en çok hangi süreci düşündürür?

    Cevabı göster

    Anjioinvaziv küf enfeksiyonu. Nötropenik hastada nodül çevresindeki halo invaziv pulmoner aspergillozu kuvvetle düşündürür; ancak hiçbir BT paterni kesin tanı koydurmaz ve halo etkeni tek başına ayırt etmez. Halo işareti immünsuporese ve immün kompetent bireylerde çeşitli nedenlerle ortaya çıkabilir; bu nedenle BT paterni tek başına tanıyı kesinleştirmez ve klinik bağlamla desteklenmelidir.

  2. Önceki BT'de saptanan nodülde kaviteleşme belirginleşip kavite içinde yarımay biçimli hava görülüyor. Hangisi doğrudur?

    Cevabı göster

    Geç dönem hava hilali. Kavite duvarı ile kavite içindeki kitle arasında görülen yarımay biçimli hava, hava hilali işaretidir; bu bulgu invaziv fungal hastalık için spesifik değildir ve genellikle enfeksiyonun daha geç döneminde görülür. Halo işareti ise nodül veya kitlenin etrafında görülen buzlu cam kuşağıdır ve bunlardan ayrı bir bulgudur.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 39 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 24 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. IDSA Clinical Practice Guideline Update for the Diagnosis and Management of Aspergillosisidsociety.org
  2. Imaging Spectrum of Invasive Fungal and Fungal-like Infectionspubs.rsna.org
  3. Consensus guidelines for the diagnosis and management of invasive aspergillosis, 2021onlinelibrary.wiley.com
  4. Fleischner Society: Glossary of Terms for Thoracic Imagingpubs.rsna.org
  5. Thoracic Manifestations of ANCA-associated Vasculitis: Review of the 2022 ACR/EULAR Classification Criteriapubs.rsna.org
  6. Multimodality Imaging of Infective Endocarditispubs.rsna.org
  7. Radiological Society of North America Expert Consensus Document on Reporting Chest CT Findings Related to COVID-19pubs.rsna.org
  8. Review of the Chest CT Differential Diagnosis of Ground-Glass Opacities in the COVID Erapubs.rsna.org
  9. High-Resolution CT and CT Angiography of Peripheral Pulmonary Vascular Disorderspubs.rsna.org
  10. Chronic pulmonary aspergillosis: rationale and clinical guidelines for diagnosis and management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Invasive Pulmonary Aspergillosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Invasive Pulmonary Aspergillosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. [Invasive pulmonary aspergillosis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. [Invasive Pulmonary Aspergillosis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Diagnosis and treatment of invasive pulmonary aspergillosis in critically ill intensive care patients: executive summary of the German national guideline (AWMF 113-005).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Guidance on Imaging for Invasive Pulmonary Aspergillosis and Mucormycosis: From the Imaging Working Group for the Revision and Update of the Consensus Definitions of Fungal Disease from the EORTC/MSGERC.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. CT Halo sign: A systematic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Diagnosis of invasive pulmonary aspergillosis: updates and recommendations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Diagnosis and treatment of invasive fungal infections: looking ahead.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Modeling Invasive Aspergillosis: How Close Are Predicted Antifungal Targets?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Our 2015 approach to invasive pulmonary aspergillosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Advances in the In Vivo Molecular Imaging of Invasive Aspergillosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Invasive Pulmonary Aspergillosis in Chronic Obstructive Pulmonary Disease Exacerbations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Eosinophilic lung diseases: a clinical, radiologic, and pathologic overview.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. The relative frequencies of causes of widespread ground-glass opacity: a retrospective cohort.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Early Bedside Risk Stratification in ICU Patients with Suspected Invasive Pulmonary Aspergillosis: A Minimalist Clinical Decision Support Model.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Invasive pulmonary aspergillosis in the post-COVID-19 era: diagnosis, treatment, and what lies ahead.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Detection and Management of Invasive Mold Disease in Pediatric Hematological Cancer Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Invasive Pulmonary Aspergillosis-Mimicking <i>Pseudomonas aeruginosa</i> Pneumonia in Immunocompromised Patients: Radiologic Differentiation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Clinical features, management, and outcomes of pulmonary mucormycosis: a decade-long retrospective study from a single center in central China.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Rare concurrent invasive pulmonary aspergillosis in a critically Ill patient with hemorrhagic fever with renal syndrome: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Diagnostic Reassessment of a Pulmonary Mass Initially Suspected to Represent IgG4-Related Lung Disease: The Complementary Role of Tissue Metagenomic Sequencing.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. From breath to block: Disseminated invasive aspergillosis presenting with pulmonary, ocular, myocardial and cerebral involvement, and high-grade atrioventricular block during acalabrutinib therapy for chronic lymphocytic leukaemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.