Klinik Atölye

Hava yolları · Patoloji · Orta öncelik

KOAH ve kronik bronşit BT paterni

COPD and chronic bronchitis CT pattern

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez.

KOAH ve kronik bronşit BT paterni: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit
Görüntü konuyu kısmen gösteriyor; bulgunun bir bölümü seçilebilir.

5 adım

Görüntü: Nauck S, Pohl M, Jobst BJ ve ark., “Phenotyping of COPD with MRI in comparison to same-day CT in a multi-centre trial.” 2024, Fig. 3. PMC11364611 · doi:10.1007/s00330-024-10610-0 · CC BY 4.0. Değişiklik: yeniden boyutlandırıldı.

Özet

KOAH, çoğunlukla tütün dumanı gibi zararlı maruziyetlerle ilişkili heterojen bir hastalıktır; amfizem ve küçük hava yolu hastalığı farklı oranlarda bulunabilir, kronik bronşit belirtileri de eşlik edebilir. BT, amfizemin lobül içi dağılımını, damar yatağındaki seyrelmeyi, bronş duvarı değişikliklerini ve ekspiratuvar hava hapsini gösterir; KOAH tanısı için spirometrinin yerini almaz ve kronik bronşit semptom tanısını tek başına koydurmaz. Bu yapısal bulguları ayırmak, baskın hasarı ve alternatif ya da eşlik eden patolojileri görünür kılar. KOAH BT değerlendirmesinde büllerin boyut, yerleşim ve dağılımı ile hava hapsi ve eşlik eden parankimal fibrozis değerlendirilebilir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal
İnspiratuvar ince kesitlerde amfizem, düşük atenüasyon alanları, damar dallarındaki seyrelme, bronş duvar kalınlaşması ve mukus tıkaçları incelenir. Ekspirasyon serisi varsa normal akciğer atenüasyonu artıp hacmi azalırken hava hapsi bulunan lobüllerde bu değişiklikler daha azdır. KOAH morfolojisini değerlendirmede iyotlu kontrast rutin olarak gerekmez; sayısal dansitometri eşikleri edinim, inspirasyon düzeyi ve rekonstrüksiyon koşullarına bağlı araştırma ölçütleridir.

Önerilen pencereler: Akciğer (G 1500 / M -600), Mediasten (G 350 / M 50).

BT bulguları

  • Sentrilobüler amfizem — sekonder pulmoner lobül merkezinde, merkezî pulmoner arteriyol komşuluğunda, belirgin duvarı olmayan düşük atenüasyon odaklarıdır; sıklıkla üst loblarda belirgindir.
  • Panlobüler amfizem — lobül boyunca yaygın, sınırları seçilmeyen düşük atenüasyonlu yıkımdır; alfa-1 antitripsin eksikliğinde görülen amfizem tipik olarak alt loblarda belirgindir.
  • Paraseptal amfizem — plevraya komşu subplevral yerleşimli, sınırları seçilebilen düşük atenüasyon odaklarıdır; yaygın olduğunda büller oluşturabilir ve eşlik eden büller pnömotoraksla ilişkili olabilir.
  • Vasküler seyrelme — amfizematöz alanlarda pulmoner damarların sayısı ve/veya kalibresi azalabilir; dallar daha ince ve seyrek görünebilir.
  • Bronş duvar kalınlaşması — segmental bronş duvarının kalın görünmesidir; hava yolu değişikliğini destekleyebilir ancak özgül değildir ve kronik bronşit tanısı koydurmaz.
  • Mukus tıkacı — bronş veya bronşiol lümenindeki mukus tıkaçları BT’de görülebilir; tree-in-bud paterni ise inflamatuvar veya enfeksiyöz bronşioliti düşündürür.
  • Ekspiratuvar hava hapsi — ekspirasyonda normalde beklenen atenüasyon artışı ve hacim azalmasının sınırlı kaldığı alanlardır; küçük hava yolu obstrüksiyonunu düşündürür, ancak amfizemle birlikte olabilir.
  • Amfizemin BT’deki görsel şiddeti iz miktarından ileri düzeye kadar derecelendirilebilir.

Ölçütler ve sınıflamalar

İnspiratuvar kantitatif amfizem ölçümünde sık kullanılan eşik; inspirasyon ve rekonstrüksiyon koşullarına duyarlıdır
≤ −950 HU
Kantitatif çalışmalarda kullanılan ekspiratuvar düşük atenüasyon eşiği; tek başına hava hapsini amfizemden ayırmaz
< −856 HU
Amfizemin anatomik BT dağılımı
Sentrilobüler amfizem lobül merkezini; panlobüler amfizem lobül boyunca yaygın alanı; paraseptal amfizem ise plevraya komşu subplevral bölgeyi tutar. Bunlar morfolojik dağılım adlarıdır, KOAH şiddet evresi değildir.

Normalde

Normal sekonder pulmoner lobülün merkezî çekirdek yapılarını bronşioller ve pulmoner arteriyoller oluşturur; sentrilobüler amfizemde saydamlaşma bu merkezî bölgeden başlar. Aynı inspirasyon düzeyindeki komşu lobüllerle kıyaslayarak damarların kalibre/yoğunluk değişimini, merkezî veya subplevral düşük atenüasyon dağılımını ve ekspirasyondaki bölgesel yoğunluk-hacim değişimini değerlendirin.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s1278; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Obliteratif bronşiolitte özellikle ekspiratuvar görüntülerde mozaik atenüasyon ve hava hapsi görülebilir.
Astımda BT’de bronş duvar kalınlaşması, mozaik atenüasyon ve hava hapsi görülebilir.
Kombine pulmoner fibrozis ve amfizem
tipik dağılım üst lob baskın amfizem ile alt lob subplevral fibrotik retikülasyondur; traksiyon bronşektazisi eşlik edebilir.
Swyer–James–MacLeod sendromu
tek taraflı veya tek lobla sınırlı hiperlüsensiye azalmış damar izleri ve küçük ipsilateral pulmoner arter eşlik edebilir; ekspirasyonda hava hapsi belirginleşebilir.

Tuzaklar

  • Düşük atenüasyon tek başına amfizemi göstermez; mozaik atenüasyon hava hapsi veya perfüzyon farklılıklarıyla da ilişkili olabilir ve rekonstrüksiyon yöntemi kantitatif amfizem ölçümlerini etkileyebilir.
  • BT'de segmental hava yolu duvar ölçümleri kronik bronşiti olanlarda olmayanlara göre daha yüksek bulunmuştur.
  • Mozaik atenüasyonda damar boyutlarını karşılaştırın: küçük damarların eşlik ettiği lobüler hava hapsi küçük hava yolu hastalığını destekler; perfüzyon bozukluğu da benzer mozaik oluşturabilir.
  • Mozaik atenüasyonun farklı nedenleri vardır; ekspiratuvar görüntülerde belirgin olması hava hapsiyle uyumludur ve ekspirasyon BT'sinin tanısal yeterliliği ayrıca değerlendirilmelidir.

Kendini dene

  1. HRCT'de sekonder pulmoner lobülün merkezinden başlayan, sınırları belirsiz düşük atenüasyon odakları hangi amfizem tipini destekler?

    Cevabı göster

    Sentrilobüler amfizem. Sentrilobüler amfizem, lobül merkezinden başlayan düşük atenüasyon odaklarıyla görülür.

  2. Ekspirasyon BT'sinde yamalı düşük atenüasyon alanları beklenen dansite artışını göstermiyor. Bu bulgu en çok neyi anlatır?

    Cevabı göster

    Küçük hava yolu hastalığı. Ekspirasyonda bölgesel atenüasyon artışının olmaması hava hapsi ve küçük hava yolu obstrüksiyonu ile uyumludur. Diğer seçenekler hava yolu kaynaklı lobüler ekspirasyon paternini açıklamaz.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 43 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 13 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Structural Predictors of Lung Function Decline in Young Smokers with Normal Spirometry.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Disease Progression Modeling in Chronic Obstructive Pulmonary Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Anthracosis of the lungs: etiology, clinical manifestations and diagnosis: a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Expression Levels of MUC5AC and MUC5B in Airway Goblet Cells Are Associated with Traits of COPD and Progression of Chronic Airflow Limitation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. [Effect of asbestos fibre dust exposures on lung function--a systematic review].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Clinical Epidemiology of COPD: Insights From 10 Years of the COPDGene Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Impact of emphysema heterogeneity on pulmonary function.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. [COPD and inflammation: statement from a French expert group. Phenotypes related to inflammation].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Risk factors for lung cancer in COPD - results from the Bergen COPD cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. The importance of CT quantitative evaluation of emphysema in lung cancer screening cohort with negative findings by visual evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Structural airway imaging metrics are differentially associated with persistent chronic bronchitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Updates in COPD Management: From Inflammatory Pathways to Targeted Therapies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Childhood pneumonia increases risk for chronic obstructive pulmonary disease: the COPDGene study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Association of Long-term Ambient Ozone Exposure With Respiratory Morbidity in Smokers.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Mosaic Attenuation Pattern: A Guide to Analysis with HRCT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. [CT imaging features of bronchiolitis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Bronchiolar disorders: a clinical-radiological diagnostic algorithm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Classical imaging triad in a very young child with swyer-james syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Response patterns to bronchodilator and quantitative computed tomography in chronic obstructive pulmonary disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Quantitative analysis of chest computed tomography in alpha-1-antitrypsin deficiency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Lobar Emphysema Distribution Is Associated With 5-Year Radiological Disease Progression.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Alpha-1 Antitrypsin Deficiency-Associated Chronic Obstructive Pulmonary Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Vanishing lung syndrome (giant bullous emphysema): CT findings in 7 patients and a literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Preserved ratio impaired spirometry is associated with small airway dysfunction and reduced total lung capacity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. The association between small airway dysfunction and aging: a cross-sectional analysis from the ECOPD cohort.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Chronic effort dyspnea explained by lung function tests and by HRCT and CRX radiographic patterns in COPD: a post-hoc analysis in 51 patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Pulmonary fibrosis and emphysema: Is the emphysema type associated with the pattern of fibrosis?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Alpha-1 antitrypsin deficiency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Alpha1-antitrypsin deficiency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. α1-Antitrypsin Deficiency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Etiology of primary spontaneous pneumothorax.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Pulmonary vascular density: comparison of findings on computed tomography imaging with histology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. CT-based pulmonary vascular pruning and emphysema: clinical correlations and prognostic impacts in COPD.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Radiographic pulmonary vessel volume, lung function and airways disease in the Framingham Heart Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. The computed tomographic "tree-in-bud" pattern: Characterization and comparison with radiographic and clinical findings in 36 cats.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Interstitial Lung Diseases Presenting as Small Nodules: Imaging Phenotypes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. [Increased transparency in thin-slice computed tomography of lung parenchyma].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Emphysema: Imaging for Endoscopic Lung Volume Reduction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Imaging of pulmonary emphysema: a pictorial review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. [Not Available].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Probability of cancer in pulmonary nodules detected on first screening CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. [Post-infectious autobullectomy].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Mimics in chest disease: interstitial opacities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. From the archives of the AFIP: pulmonary alveolar proteinosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Kerley A-lines represent thickened septal plates between lung segments in patients with lymphangitic carcinomatosis: confirmation using 3D-CT lung segmentation analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Anatomic Pulmonary Lobectomy via Video-Assisted Thoracoscopic Surgery in an Adult Patient With Congenital Lobar Emphysema: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Spontaneous Pneumothorax: A Review of Underlying Etiologies and Diagnostic Imaging Modalities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Clinical, Functional, and Comorbid Characteristics of COPD Patients with Impaired Diffusing Capacity: A Cross-Sectional Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Narrative review: mucus plugging in chronic obstructive lung diseases and bronchiectasis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Precision treatment of COPD based on novel imaging phenotypes: a treatable traits approach.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. CT Findings of Asthma and Asthma-Mimicking Conditions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Imaging Markers of Chronic Obstructive Pulmonary Disease on Computed Tomography of the Lungs: a Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Chest CT in the evaluation of chronic obstructive pulmonary disease: recommendations of Asian Society of Thoracic Radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Identification of imaging-based pulmonary and extrapulmonary treatable traits in COPD: a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Small airway dysfunction: a shared, early, measurable, and potentially treatable trait across COPD, asthma, and fibrotic lung disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Imaging biomarkers of post-COVID dyspnea: insights from machine learning CT patterns and parametric response mapping.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Deep Learning Image Reconstruction Algorithm for Quantitative Assessment of Low-Dose Biphasic Chest CT in Chronic Obstructive Pulmonary Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Seeing is believing-on the utility of CT in phenotyping chronic obstructive pulmonary disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Disease Classification of Pulmonary Xenon Ventilation MRI Using Artificial Intelligence.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Investigation of airways using MDCT for visual and quantitative assessment in COPD patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. Paget's disease of the cervical spine: case report and review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Preserved ratio impaired spirometry: clinical, imaging and artificial intelligence perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Early warning and stratification of the elderly cardiopulmonary dysfunction-related diseases: multicentre prospective study protocol.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Korean Guidelines for Diagnosis and Management of Interstitial Lung Diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. Fibrotic Pulmonary Sarcoidosis-From Pathogenesis to Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. Bridging Clinical Phenotypes and Histopathological Endotypes in Refractory Chronic Cough.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. Beyond Blood Eosinophils: Target-Tier Heterogeneity and Patient Enrichment in COPD Type 2 Inflammation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. Case Report: A case of giant emphysematous bullae successfully treated with percutaneous aspiration and sclerotherapy for staged reduction of pulmonary bullae.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. Connecting the dots: historical perspective on lung volume reduction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  70. Quantitative CT assessment of structural and functional response to omalizumab in severe allergic asthma: a prospective real-world study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  71. Mechanical Forces and Mechanotransduction in COPD: Pathogenesis, Clinical Phenotypes, and Therapeutic Implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  72. Management of Adult Bronchiectasis: Consensus-Based Guidelines of the German Respiratory Society.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  73. Non-Linear Dysanaptic Lung Growth in Patients With Post-Infectious Bronchiolitis Obliterans.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  74. Bronchiolitis Obliterans Syndrome Following High-Dose Chemotherapy and Autologous Hematopoietic Stem Cell Transplantation in a Pediatric Patient With Neuroblastoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  75. Swyer-James-MacLeod Syndrome: A Rare Cause of Unilateral Hyperlucent Lung in a Two-Year-Old Male Child.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  76. Case Report: Severe asthma following earthquake-related inhalational exposure in a child.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  77. Multidisciplinary Recommendations for the Use of Chest CT and Bronchial Biopsy in Severe Asthma: An Expert Consensus Based on Real-World Experience.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  78. Evolving landscape of imaging-based evaluation in systemic autoimmune rheumatic disease-associated interstitial lung disease: from visual assessment to quantitative artificial intelligence-assisted evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  79. Case Report: Severe bronchiectasis in three kittens with detection of <i>Mycoplasma felis</i>: radiographic and computed tomography findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  80. Clinical Implementation of Inspiratory-Expiratory Chest CT: Defining Quality Criteria for Diagnostic Quality and Detection of Concurrent FEV<sub>1</sub> Decline following Lung Transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  81. A retrospective analysis of the anatomic characteristics of pulmonary bullae based on chest CT classification and their association with pulmonary function.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  82. Combined pulmonary fibrosis and emphysema: a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  83. Computed Tomography-Derived Bronchial Wall Indices in Cats with Clinical and Serological Features Compatible with Heartworm-Associated Respiratory Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  84. Quantitative Computed Tomography Biomarkers of Emphysema Severity in Chronic Obstructive Pulmonary Disease: Insights from Muscle Mass, Fat Volume, and Vascular Dimensions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  85. The association between emphysema detected on computed tomography and increased risk of lung cancer: a systematic review and meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  86. A case of breathlessness and unexpected antibodies: stating the obvious.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  87. The role of radiological imaging in the management of severe and difficult-to-treat asthma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  88. Computed Tomography of Contemporary Occupational Lung Disease: A Pictorial Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  89. The Atypical Manifestation of Pulmonary Tuberculosis in Patients with Bronchial Anthracofibrosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  90. Small Airway Disease in Pre-COPD and Early COPD: Insights Into the Pulmonary "Silent Zone".pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  91. Small airway disease as a key factor in COPD: new perspectives and insights.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  92. Lung Hyperinflation as Treatable Trait in Chronic Obstructive Pulmonary Disease: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  93. Reporting and management of incidental lung findings on computed tomography: beyond lung nodules.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  94. Precision diagnostics in bronchiectasis: current advances in imaging, microbiology, biomarkers, and digital health.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  95. Quantitative CT-derived lobar inter-tapering as a candidate imaging feature associated with airway-predominant non-emphysematous COPD.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  96. Cardiothoracic Imaging Findings in Obesity Hypoventilation Syndrome (Pickwickian Syndrome): A Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  97. The forgotten airway: central airway pathology in the ICU.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  98. Application of Artificial Intelligence in Thoracic Radiology: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  99. Bronchial Wall T2-Weighted MRI Signal: An Emerging Investigational Non-Ionizing Imaging Biomarker in Severe Asthma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  100. Advanced ALK-EML4 fusion-positive non-small cell lung cancer with intraspinal metastases: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  101. Leptomeningeal carcinomatosis in sinonasal NUT carcinoma: a case report and review of intracranial involvement.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  102. Assessment of emphysema with simulated low-dose dark-field radiography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  103. Dark-field chest radiography signal characteristics in inspiration and expiration in healthy and emphysematous subjects.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.