Özet
KOAH, çoğunlukla tütün dumanı gibi zararlı maruziyetlerle ilişkili heterojen bir hastalıktır; amfizem ve küçük hava yolu hastalığı farklı oranlarda bulunabilir, kronik bronşit belirtileri de eşlik edebilir. BT, amfizemin lobül içi dağılımını, damar yatağındaki seyrelmeyi, bronş duvarı değişikliklerini ve ekspiratuvar hava hapsini gösterir; KOAH tanısı için spirometrinin yerini almaz ve kronik bronşit semptom tanısını tek başına koydurmaz. Bu yapısal bulguları ayırmak, baskın hasarı ve alternatif ya da eşlik eden patolojileri görünür kılar. KOAH BT değerlendirmesinde büllerin boyut, yerleşim ve dağılımı ile hava hapsi ve eşlik eden parankimal fibrozis değerlendirilebilir.
Faz ve pencere
- Kontrastsız tanısal
- İnspiratuvar ince kesitlerde amfizem, düşük atenüasyon alanları, damar dallarındaki seyrelme, bronş duvar kalınlaşması ve mukus tıkaçları incelenir. Ekspirasyon serisi varsa normal akciğer atenüasyonu artıp hacmi azalırken hava hapsi bulunan lobüllerde bu değişiklikler daha azdır. KOAH morfolojisini değerlendirmede iyotlu kontrast rutin olarak gerekmez; sayısal dansitometri eşikleri edinim, inspirasyon düzeyi ve rekonstrüksiyon koşullarına bağlı araştırma ölçütleridir.
Önerilen pencereler: Akciğer (G 1500 / M -600), Mediasten (G 350 / M 50).
BT bulguları
- Sentrilobüler amfizem — sekonder pulmoner lobül merkezinde, merkezî pulmoner arteriyol komşuluğunda, belirgin duvarı olmayan düşük atenüasyon odaklarıdır; sıklıkla üst loblarda belirgindir.
- Panlobüler amfizem — lobül boyunca yaygın, sınırları seçilmeyen düşük atenüasyonlu yıkımdır; alfa-1 antitripsin eksikliğinde görülen amfizem tipik olarak alt loblarda belirgindir.
- Paraseptal amfizem — plevraya komşu subplevral yerleşimli, sınırları seçilebilen düşük atenüasyon odaklarıdır; yaygın olduğunda büller oluşturabilir ve eşlik eden büller pnömotoraksla ilişkili olabilir.
- Vasküler seyrelme — amfizematöz alanlarda pulmoner damarların sayısı ve/veya kalibresi azalabilir; dallar daha ince ve seyrek görünebilir.
- Bronş duvar kalınlaşması — segmental bronş duvarının kalın görünmesidir; hava yolu değişikliğini destekleyebilir ancak özgül değildir ve kronik bronşit tanısı koydurmaz.
- Mukus tıkacı — bronş veya bronşiol lümenindeki mukus tıkaçları BT’de görülebilir; tree-in-bud paterni ise inflamatuvar veya enfeksiyöz bronşioliti düşündürür.
- Ekspiratuvar hava hapsi — ekspirasyonda normalde beklenen atenüasyon artışı ve hacim azalmasının sınırlı kaldığı alanlardır; küçük hava yolu obstrüksiyonunu düşündürür, ancak amfizemle birlikte olabilir.
- Amfizemin BT’deki görsel şiddeti iz miktarından ileri düzeye kadar derecelendirilebilir.
Ölçütler ve sınıflamalar
- İnspiratuvar kantitatif amfizem ölçümünde sık kullanılan eşik; inspirasyon ve rekonstrüksiyon koşullarına duyarlıdır
- ≤ −950 HU
- Kantitatif çalışmalarda kullanılan ekspiratuvar düşük atenüasyon eşiği; tek başına hava hapsini amfizemden ayırmaz
- < −856 HU
- Amfizemin anatomik BT dağılımı
- Sentrilobüler amfizem lobül merkezini; panlobüler amfizem lobül boyunca yaygın alanı; paraseptal amfizem ise plevraya komşu subplevral bölgeyi tutar. Bunlar morfolojik dağılım adlarıdır, KOAH şiddet evresi değildir.
Normalde
Normal sekonder pulmoner lobülün merkezî çekirdek yapılarını bronşioller ve pulmoner arteriyoller oluşturur; sentrilobüler amfizemde saydamlaşma bu merkezî bölgeden başlar. Aynı inspirasyon düzeyindeki komşu lobüllerle kıyaslayarak damarların kalibre/yoğunluk değişimini, merkezî veya subplevral düşük atenüasyon dağılımını ve ekspirasyondaki bölgesel yoğunluk-hacim değişimini değerlendirin.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s1278; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Obliteratif bronşiolitte özellikle ekspiratuvar görüntülerde mozaik atenüasyon ve hava hapsi görülebilir.
- Astımda BT’de bronş duvar kalınlaşması, mozaik atenüasyon ve hava hapsi görülebilir.
- Kombine pulmoner fibrozis ve amfizem
- tipik dağılım üst lob baskın amfizem ile alt lob subplevral fibrotik retikülasyondur; traksiyon bronşektazisi eşlik edebilir.
- Swyer–James–MacLeod sendromu
- tek taraflı veya tek lobla sınırlı hiperlüsensiye azalmış damar izleri ve küçük ipsilateral pulmoner arter eşlik edebilir; ekspirasyonda hava hapsi belirginleşebilir.
Tuzaklar
- Düşük atenüasyon tek başına amfizemi göstermez; mozaik atenüasyon hava hapsi veya perfüzyon farklılıklarıyla da ilişkili olabilir ve rekonstrüksiyon yöntemi kantitatif amfizem ölçümlerini etkileyebilir.
- BT'de segmental hava yolu duvar ölçümleri kronik bronşiti olanlarda olmayanlara göre daha yüksek bulunmuştur.
- Mozaik atenüasyonda damar boyutlarını karşılaştırın: küçük damarların eşlik ettiği lobüler hava hapsi küçük hava yolu hastalığını destekler; perfüzyon bozukluğu da benzer mozaik oluşturabilir.
- Mozaik atenüasyonun farklı nedenleri vardır; ekspiratuvar görüntülerde belirgin olması hava hapsiyle uyumludur ve ekspirasyon BT'sinin tanısal yeterliliği ayrıca değerlendirilmelidir.
Kendini dene
HRCT'de sekonder pulmoner lobülün merkezinden başlayan, sınırları belirsiz düşük atenüasyon odakları hangi amfizem tipini destekler?
Cevabı göster
Sentrilobüler amfizem. Sentrilobüler amfizem, lobül merkezinden başlayan düşük atenüasyon odaklarıyla görülür.
Ekspirasyon BT'sinde yamalı düşük atenüasyon alanları beklenen dansite artışını göstermiyor. Bu bulgu en çok neyi anlatır?
Cevabı göster
Küçük hava yolu hastalığı. Ekspirasyonda bölgesel atenüasyon artışının olmaması hava hapsi ve küçük hava yolu obstrüksiyonu ile uyumludur. Diğer seçenekler hava yolu kaynaklı lobüler ekspirasyon paternini açıklamaz.
Kaynaklar
Bu sayfadaki 43 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 13 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).
- Structural Predictors of Lung Function Decline in Young Smokers with Normal Spirometry.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Disease Progression Modeling in Chronic Obstructive Pulmonary Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Anthracosis of the lungs: etiology, clinical manifestations and diagnosis: a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Expression Levels of MUC5AC and MUC5B in Airway Goblet Cells Are Associated with Traits of COPD and Progression of Chronic Airflow Limitation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [Effect of asbestos fibre dust exposures on lung function--a systematic review].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical Epidemiology of COPD: Insights From 10 Years of the COPDGene Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Impact of emphysema heterogeneity on pulmonary function.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [COPD and inflammation: statement from a French expert group. Phenotypes related to inflammation].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Risk factors for lung cancer in COPD - results from the Bergen COPD cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The importance of CT quantitative evaluation of emphysema in lung cancer screening cohort with negative findings by visual evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Structural airway imaging metrics are differentially associated with persistent chronic bronchitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Updates in COPD Management: From Inflammatory Pathways to Targeted Therapies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Childhood pneumonia increases risk for chronic obstructive pulmonary disease: the COPDGene study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Association of Long-term Ambient Ozone Exposure With Respiratory Morbidity in Smokers.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Mosaic Attenuation Pattern: A Guide to Analysis with HRCT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [CT imaging features of bronchiolitis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bronchiolar disorders: a clinical-radiological diagnostic algorithm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Classical imaging triad in a very young child with swyer-james syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Response patterns to bronchodilator and quantitative computed tomography in chronic obstructive pulmonary disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Quantitative analysis of chest computed tomography in alpha-1-antitrypsin deficiency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Lobar Emphysema Distribution Is Associated With 5-Year Radiological Disease Progression.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Alpha-1 Antitrypsin Deficiency-Associated Chronic Obstructive Pulmonary Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Vanishing lung syndrome (giant bullous emphysema): CT findings in 7 patients and a literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Preserved ratio impaired spirometry is associated with small airway dysfunction and reduced total lung capacity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The association between small airway dysfunction and aging: a cross-sectional analysis from the ECOPD cohort.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Chronic effort dyspnea explained by lung function tests and by HRCT and CRX radiographic patterns in COPD: a post-hoc analysis in 51 patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary fibrosis and emphysema: Is the emphysema type associated with the pattern of fibrosis?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Alpha-1 antitrypsin deficiency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Alpha1-antitrypsin deficiency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- α1-Antitrypsin Deficiency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Etiology of primary spontaneous pneumothorax.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary vascular density: comparison of findings on computed tomography imaging with histology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- CT-based pulmonary vascular pruning and emphysema: clinical correlations and prognostic impacts in COPD.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Radiographic pulmonary vessel volume, lung function and airways disease in the Framingham Heart Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The computed tomographic "tree-in-bud" pattern: Characterization and comparison with radiographic and clinical findings in 36 cats.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Interstitial Lung Diseases Presenting as Small Nodules: Imaging Phenotypes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [Increased transparency in thin-slice computed tomography of lung parenchyma].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysema: Imaging for Endoscopic Lung Volume Reduction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging of pulmonary emphysema: a pictorial review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [Not Available].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Probability of cancer in pulmonary nodules detected on first screening CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [Post-infectious autobullectomy].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Mimics in chest disease: interstitial opacities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- From the archives of the AFIP: pulmonary alveolar proteinosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Kerley A-lines represent thickened septal plates between lung segments in patients with lymphangitic carcinomatosis: confirmation using 3D-CT lung segmentation analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Anatomic Pulmonary Lobectomy via Video-Assisted Thoracoscopic Surgery in an Adult Patient With Congenital Lobar Emphysema: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Spontaneous Pneumothorax: A Review of Underlying Etiologies and Diagnostic Imaging Modalities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical, Functional, and Comorbid Characteristics of COPD Patients with Impaired Diffusing Capacity: A Cross-Sectional Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Narrative review: mucus plugging in chronic obstructive lung diseases and bronchiectasis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Precision treatment of COPD based on novel imaging phenotypes: a treatable traits approach.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- CT Findings of Asthma and Asthma-Mimicking Conditions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging Markers of Chronic Obstructive Pulmonary Disease on Computed Tomography of the Lungs: a Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Chest CT in the evaluation of chronic obstructive pulmonary disease: recommendations of Asian Society of Thoracic Radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Identification of imaging-based pulmonary and extrapulmonary treatable traits in COPD: a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Small airway dysfunction: a shared, early, measurable, and potentially treatable trait across COPD, asthma, and fibrotic lung disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging biomarkers of post-COVID dyspnea: insights from machine learning CT patterns and parametric response mapping.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Deep Learning Image Reconstruction Algorithm for Quantitative Assessment of Low-Dose Biphasic Chest CT in Chronic Obstructive Pulmonary Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Seeing is believing-on the utility of CT in phenotyping chronic obstructive pulmonary disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Disease Classification of Pulmonary Xenon Ventilation MRI Using Artificial Intelligence.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Investigation of airways using MDCT for visual and quantitative assessment in COPD patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Paget's disease of the cervical spine: case report and review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Preserved ratio impaired spirometry: clinical, imaging and artificial intelligence perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Early warning and stratification of the elderly cardiopulmonary dysfunction-related diseases: multicentre prospective study protocol.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Korean Guidelines for Diagnosis and Management of Interstitial Lung Diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Fibrotic Pulmonary Sarcoidosis-From Pathogenesis to Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bridging Clinical Phenotypes and Histopathological Endotypes in Refractory Chronic Cough.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Beyond Blood Eosinophils: Target-Tier Heterogeneity and Patient Enrichment in COPD Type 2 Inflammation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Case Report: A case of giant emphysematous bullae successfully treated with percutaneous aspiration and sclerotherapy for staged reduction of pulmonary bullae.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Connecting the dots: historical perspective on lung volume reduction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Quantitative CT assessment of structural and functional response to omalizumab in severe allergic asthma: a prospective real-world study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Mechanical Forces and Mechanotransduction in COPD: Pathogenesis, Clinical Phenotypes, and Therapeutic Implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Management of Adult Bronchiectasis: Consensus-Based Guidelines of the German Respiratory Society.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Non-Linear Dysanaptic Lung Growth in Patients With Post-Infectious Bronchiolitis Obliterans.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bronchiolitis Obliterans Syndrome Following High-Dose Chemotherapy and Autologous Hematopoietic Stem Cell Transplantation in a Pediatric Patient With Neuroblastoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Swyer-James-MacLeod Syndrome: A Rare Cause of Unilateral Hyperlucent Lung in a Two-Year-Old Male Child.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Case Report: Severe asthma following earthquake-related inhalational exposure in a child.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multidisciplinary Recommendations for the Use of Chest CT and Bronchial Biopsy in Severe Asthma: An Expert Consensus Based on Real-World Experience.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Evolving landscape of imaging-based evaluation in systemic autoimmune rheumatic disease-associated interstitial lung disease: from visual assessment to quantitative artificial intelligence-assisted evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Case Report: Severe bronchiectasis in three kittens with detection of <i>Mycoplasma felis</i>: radiographic and computed tomography findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical Implementation of Inspiratory-Expiratory Chest CT: Defining Quality Criteria for Diagnostic Quality and Detection of Concurrent FEV<sub>1</sub> Decline following Lung Transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A retrospective analysis of the anatomic characteristics of pulmonary bullae based on chest CT classification and their association with pulmonary function.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Combined pulmonary fibrosis and emphysema: a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Computed Tomography-Derived Bronchial Wall Indices in Cats with Clinical and Serological Features Compatible with Heartworm-Associated Respiratory Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Quantitative Computed Tomography Biomarkers of Emphysema Severity in Chronic Obstructive Pulmonary Disease: Insights from Muscle Mass, Fat Volume, and Vascular Dimensions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The association between emphysema detected on computed tomography and increased risk of lung cancer: a systematic review and meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A case of breathlessness and unexpected antibodies: stating the obvious.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The role of radiological imaging in the management of severe and difficult-to-treat asthma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Computed Tomography of Contemporary Occupational Lung Disease: A Pictorial Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Atypical Manifestation of Pulmonary Tuberculosis in Patients with Bronchial Anthracofibrosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Small Airway Disease in Pre-COPD and Early COPD: Insights Into the Pulmonary "Silent Zone".pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Small airway disease as a key factor in COPD: new perspectives and insights.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Lung Hyperinflation as Treatable Trait in Chronic Obstructive Pulmonary Disease: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Reporting and management of incidental lung findings on computed tomography: beyond lung nodules.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Precision diagnostics in bronchiectasis: current advances in imaging, microbiology, biomarkers, and digital health.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Quantitative CT-derived lobar inter-tapering as a candidate imaging feature associated with airway-predominant non-emphysematous COPD.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Cardiothoracic Imaging Findings in Obesity Hypoventilation Syndrome (Pickwickian Syndrome): A Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The forgotten airway: central airway pathology in the ICU.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Application of Artificial Intelligence in Thoracic Radiology: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bronchial Wall T2-Weighted MRI Signal: An Emerging Investigational Non-Ionizing Imaging Biomarker in Severe Asthma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Advanced ALK-EML4 fusion-positive non-small cell lung cancer with intraspinal metastases: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Leptomeningeal carcinomatosis in sinonasal NUT carcinoma: a case report and review of intracranial involvement.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Assessment of emphysema with simulated low-dose dark-field radiography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Dark-field chest radiography signal characteristics in inspiration and expiration in healthy and emphysematous subjects.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.