Vasküler kaynaklı mozaik atenüasyon (mozaik perfüzyon)

Özet

Mozaik atenüasyon, küçük hava yolu hastalığı, vasküler perfüzyon farkı veya yamalı parankim hastalığından kaynaklanabilir; tek başına bir tanı değildir. İnce kesit kontrastsız HRCT'de lobüler dansite farkının damar çapı ve dallanma yoğunluğuyla uyumu, hava hapsi ile damar kaynaklı hipoperfüzyonu ayırmaya yardım eder. Kronik tromboembolik hastalık ya da pulmoner hipertansiyon düşündüren bulgular varsa damar yatağı ve sağ kalp ayrıca incelenmelidir. Damar ilişkisini hava hapsi sanmak yanlış küçük hava yolu tanısına, vasküler nedeni atlamak ise önemli pulmoner hipertansiyon veya kronik embolik hastalığın gözden kaçmasına yol açabilir.

Faz ve pencere

HRCT tanısal

İnspiratuvar ince kesitlerde düşük atenüasyonlu lobüllerde damarlar daha seyrek veya ince, yüksek atenüasyonlu alanlarda daha belirgin olabilir; damar kesitleriyle oluşan yalancı bölgesel farklılığı izotropik kesitlerde damar devamlılığını takip ederek ayırın. Ekspiratuvar BT'de mozaik atenüasyon alanlarında hava hapsi görülmesi küçük hava yolu hastalığını destekler. Vasküler etiyoloji, hipoperfüze alanlarda damarların seyrek olmasıyla desteklenir; ekspiratuvar BT'de hava hapsi küçük hava yolu hastalığını düşündürür.

BTPA

Kronik tromboemboli klinik veya morfolojik olarak düşünülüyorsa pulmoner arter dallarındaki organize dolum defekti, web/bant, damar kalibrasyon kaybı ve eşlik eden pulmoner arter genişlemesi araştırılır; bu inceleme yalancı mozaik paternin kendisini değil, olası vasküler nedenini değerlendirir.

BT bulguları

• Lobüler atenüasyon mozaiği — sınırları ikincil pulmoner lobül çevresine uyan, düşük ve yüksek yoğunluklu alanların yama tarzında birlikteliğidir; tek başına etiyoloji göstermez.
• Damar kalibrasyonu uyumu — hipoperfüze düşük atenüasyonlu bölgelerde pulmoner arter dalları daha ince ve seyrek, görece yüksek atenüasyonlu bölgelerde daha geniş/dolu görünebilir.
• Ekspirasyonda hava hapsi yokluğu — vasküler mozaikte düşük atenüasyonlu lobüller ekspirasyonda küçük hava yolu hastalığındaki gibi belirgin biçimde havalı kalma eğilimi göstermez.
• Kronik tromboembolik arter bulguları — organize duvar yapışık trombüs, eksantrik dolum defekti, ağsı bantlar veya keskin kalibrasyon değişiklikleri BTPA'da eşlik edebilir.
• Pulmoner hipertansiyon eşlikçileri — ana pulmoner arter genişlemesi, sağ ventrikül genişlemesi ve interventriküler septumda düzleşme vasküler yüklenmeyi destekler; mozaik atenüasyon tek başına alt tipi belirlemez.
• Parankimal yüksek yoğunluk alanları — buzlu cam veya ince retikülasyon yüksek atenüasyonlu lobüllerde belirginse düşük atenüasyonlu alanları hastalıklı kabul etmeden önce yamalı infiltratif süreci düşünün.

Normalde

Normal inspiratuvar akciğer parankimi homojen havalıdır; pulmoner arter dalları hilustan perifere doğru düzenli biçimde incelir ve komşu lobüllerde benzer görünür. Aynı kraniokaudal düzeyde düşük atenüasyonlu lobülün arter dallarını yüksek atenüasyonlu komşusuyla karşılaştırın, sonra ekspirasyonda bu alanların göreli havalılığının korunup korunmadığını izleyin.

Ayırıcı tanı

Küçük hava yolu hastalığı

ekspirasyonda belirginleşen lobüler hava hapsi ve eşlik eden bronş duvarı kalınlaşması/bronşektazi destekler.

Yamalı infiltratif parankim hastalığı

yüksek atenüasyonlu alanlar buzlu cam, retikülasyon veya sentrilobüler nodül içerir; damar çapı farkı primer ipucu değildir.

Kronik tromboembolik pulmoner hipertansiyon

BTPA'da kronik arter webleri, bantları veya organize trombüs ile damar kalibrasyon kaybı mozaik perfüzyonu açıklar.

Pulmoner arteriyel hipertansiyon

geniş ana pulmoner arter ve sağ kalp yüklenmesi görülebilir; mozaik paternin varlığı tek başına bu tanıyı koydurmaz.

Tuzaklar

• Düşük atenüasyonlu alanlarda ince damar görmek, küçük hava yolu hastalığına özgü değildir; hipoperfüzyon da aynı damar azalmasını oluşturabilir.
• İnspiratuvar mozaik atenüasyon hava hapsini kanıtlamaz; ekspiratuvar kesit ve eşlik eden bronş bulgusu yoksa vasküler nedenleri açık tutun.
• Mozaik paternin yüksek yoğunluklu lobülleri infiltrasyon olabilir; her zaman koyu alanı değil, karşılık gelen parlak alanın yapısını da inceleyin.
• Düşük atenüasyonlu alanlarda damar seyrekliği vasküler etiyolojiyi destekler; mozaik atenüasyon küçük hava yolu hastalıklarında da görülebildiğinden, ekspiratuvar BT'de hava hapsi olup olmadığını değerlendirin.

Kendini dene

1. İnspiratuvar BT'de lobüler mozaik var; koyu alanlarda damarlar seyrek, ekspirasyonda belirgin hava hapsi yok. En olası mekanizma hangisi?

   • Vasküler hipoperfüzyon
   • Obliteratif bronşiolit
   • Alveoler kanama
   • Kardiyojenik ödem
   Cevabı göster

   Vasküler hipoperfüzyon. Düşük atenüasyonlu bölgelerde damarların seyrekleşmesi ve ekspiratuvar hava hapsinin belirgin olmaması vasküler perfüzyon farkını destekler. Konstriktif bronşiolitte ekspiratuvar BT'de hava hapsi görülebilir.

2. Mozaik atenüasyona ana pulmoner arter genişliği, sağ ventrikül büyümesi ve BTPA'da arter webleri eşlik ediyor. Hangi süreç öncelikle düşünülür?

   • Kronik tromboembolik hastalık
   • Hipersensitivite pnömonisi
   • Respiratuvar bronşiolit
   • Diffüz alveoler proteinozis
   Cevabı göster

   Kronik tromboembolik hastalık. Kronik arter webleri ve sağ kalp/pulmoner arter yüklenmesi kronik tromboembolik pulmoner hipertansiyonu destekler. Diğer seçenekler mozaik oluşturabilse de kronik intraluminal arter bantlarını açıklamaz.

İlgili konular

• İdiyopatik pulmoner fibrozis ve UIP paterni

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 5 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Imaging features, diagnosis, and clinical management of hepatic involvement in hereditary hemorrhagic telangiectasia: a case series report and literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Imaging in chronic thromboembolic pulmonary hypertension: review of the current literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. Necrotizing Oesophagitis Associated with Ketoacidosis: A Case Series Exploring the Diagnostic Dilemma of Metabolic Overlap Syndromespmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. Photon-counting detector CT in oncology: a new era of cancer imagingpmc.ncbi.nlm.nih.gov
5. Ultrasound Evaluation of Fontan-Associated Liver Disease: A State-of-the-Art Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. Persistent hypoxia with mosaic attenuation despite negative CT pulmonary angiography in chronic thromboembolic pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. Agenesis of the left pulmonary artery and cardiac hydatid cysts: A dual rarity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. Cardiothoracic Imaging Findings in Obesity Hypoventilation Syndrome (Pickwickian Syndrome): A Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
9. Lung Involvement in Pulmonary Vasculitis: A Radiological Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Imaging of pulmonary hypertension: an update.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Small vessel disease in chronic thromboembolic pulmonary hypertension: a comprehensive narrative review of multimodality imaging evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Identification and Follow-up of COVID-19 Related Matching Ventilation and Perfusion Defects on Functional Imaging Using VQ SPECT/CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Performance of a 3D convolutional neural network in the detection of hypoperfusion at CT pulmonary angiography in patients with chronic pulmonary embolism: a feasibility study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Multimodal indirect imaging signs of pulmonary embolism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Imaging Markers of Chronic Obstructive Pulmonary Disease on Computed Tomography of the Lungs: a Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. The lung in acute respiratory failure: insights from synchrotron radiation imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Pulmonary Biomechanics in COPD: Imaging Techniques and Clinical Applications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. CT Findings of Asthma and Asthma-Mimicking Conditions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. A case of breathlessness and unexpected antibodies: stating the obvious.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Successful immunosuppressive treatment of hypersensitivity pneumonitis secondary to lycoperdonosis in a dog.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. "Scorched air": A narrative review of inhalational injuries in fire onboard ships.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Amiodarone-induced granulomatous lung injury mimicking organizing pneumonia: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Multimodal Management of Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension: A Narrative Review of Treatment Selection and Sequencing.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Imaging in chronic thromboembolic pulmonary hypertension: review of the current literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Identification of imaging-based pulmonary and extrapulmonary treatable traits in COPD: a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Precision treatment of COPD based on novel imaging phenotypes: a treatable traits approach.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Unmasking Pulmonary Parenchymal Changes in Psoriasis Patients: A Radiological Perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Pseudo-obstruction on single-phase CTPA: unilateral pulmonary vein atresia as the cause of 50 years of hemoptysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Imaging features of catastrophic antiphospholipid syndrome : Massive saddle pulmonary embolism with subsequent complete resolution.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Extensive bilateral pulmonary embolism revealing iron deficiency-masked JAK2-positive polycythemia vera: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. A Rare Case of Multi-System Involvement and Hereditary Pulmonary Hypertension Caused by De Novo Heterozygous <i>CAV1</i> Mutation in a Pediatric Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. CT findings in biomass smoke-associated interstitial lung disease: A retrospective analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Long-term chest CT abnormalities up to 4.5 years after COVID-19 hospitalization and their association with dyspnea and fatigue: a prospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Clinical significance of a flattening index derived from the flow-volume loop.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Lipoid Pneumonia: HRCT and MRI Spectrum, Diagnostic Pitfalls, and Imaging-Based Diagnostic Workflow.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. A 29-Year Old Man With an Enlarging Lung Lesion With Calcifications Giving Finger-in-Glove Appearance.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Vascular etiologies of unilateral pulmonary fibrosis: Case series and literature overview.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Quantitative Imaging Metrics for the Assessment of Pulmonary Pathophysiology: An Official American Thoracic Society and Fleischner Society Joint Workshop Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Diagnostic, prognostic, and therapeutic challenges in patients with hypersensitivity pneumonitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Small airway dysfunction: a shared, early, measurable, and potentially treatable trait across COPD, asthma, and fibrotic lung disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. Frequency of Radiologic Bronchiolocentric Interstitial Pneumonia Patterns and Associated Factors in Welders.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Acute respiratory failure as a rare presentation of non-fibrotic hypersensitivity pneumonitis: Case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. Balloon pulmonary angioplasty for chronic thromboembolic pulmonary hypertension:its history and development, and regional medical cooperation in Fukushima.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Brazilian Thoracic Society recommendations for the diagnosis and treatment of chronic thromboembolic pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
46. Time Trajectory of Pulmonary Artery Involvement in Takayasu Arteritis Confirmed by Histopathology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
47. Differences in Chronic Pulmonary Embolism Burden in Chronic Thromboembolic Disease with and Without Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
48. Venoarterial extracorporeal membrane oxygenation in adults with cardiogenic shock.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
49. Assessing Lung Involvement in Paediatric Rheumatic Diseases: A Retrospective Evaluation of the Limitations of Spirometry.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
50. Fibrotic Patterns and Diagnostic Correlates in Hypersensitivity Pneumonitis: Clinical, Radiologic, and Hematologic Insights.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
51. Immune Checkpoint Inhibitor-Related Pneumonitis in Renal Cell Carcinoma: Clinical Features, Mechanisms, and Lessons from Lung Cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
52. Clinical Characteristics and Interstitial Findings on High-Resolution Computed Tomography in Patients with Coal Workers' Pneumoconiosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
53. A comprehensive review of ossifying fibromyxoid tumor: insights into its clinical, pathological, and molecular landscape.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
54. Pediatric Diffuse Lung Disease in Infants: Imaging Findings and Histopathologic Correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
55. Intracranial venous thrombosis imaging by anatomical location: an educational review with mimics and diagnostic pitfalls.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
56. High-resolution computed tomography assessment of connective tissue disease-associated interstitial lung disease: Advances in diagnosis and prognostic evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
57. Early Risk Stratification for Subsequent Small Airway Dysfunction in Hospitalized Children with <i>Mycoplasma Pneumoniae</i> Pneumonia: A Retrospective Cohort Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
58. Multidisciplinary Recommendations for the Use of Chest CT and Bronchial Biopsy in Severe Asthma: An Expert Consensus Based on Real-World Experience.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
59. Chest CT in the evaluation of chronic obstructive pulmonary disease: recommendations of Asian Society of Thoracic Radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
60. Congenital Absence of the Left Pulmonary Artery Associated With Right-Sided Aortic Arch Presenting as Hemoptysis in an Adult: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
61. Unilateral Pulmonary Artery Agenesis in an Adult: A Case Report and Review of Literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
62. First Experience With a Whole-Body Spectral Photon-Counting CT Clinical Prototype.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
63. A systematic approach to interpretation of heterogeneous lung attenuation on computed tomography of the chest.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
64. ACVIM consensus statement guidelines for the diagnosis, classification, treatment, and monitoring of pulmonary hypertension in dogs.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
65. Current Perspectives on Balloon Pulmonary Angioplasty for Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
66. Imaging features, diagnosis, and clinical management of hepatic involvement in hereditary hemorrhagic telangiectasia: a case series report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
67. Necrotizing Oesophagitis Associated with Ketoacidosis: A Case Series Exploring the Diagnostic Dilemma of Metabolic Overlap Syndromes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
68. Neonatal Course and Long-Term Outcome in Children With Congenital Chylothorax.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
69. Mapping acute lung allograft dysfunction of unknown cause after lung transplantation: Insights from clinical and radiological patterns.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
70. Bronchiolar disorders in systemic autoimmune rheumatic diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
71. When BAL meets CT scan: enhancing noninvasive diagnosis of acute cellular rejection after lung transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
72. Evolving landscape of imaging-based evaluation in systemic autoimmune rheumatic disease-associated interstitial lung disease: from visual assessment to quantitative artificial intelligence-assisted evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
73. Quantitative computed tomography and predictive modelling for COPD exacerbations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
74. Pulmonary Veno-Occlusive Disease: A Focused Clinicopathologic Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
75. Pneumonitis Associated with Immune Checkpoint Inhibitors and Targeted Anticancer Therapies: A Retrospective Case Series of 12 Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
76. Serial evaluation of clinical, functional, and structural pulmonary changes in 10 dogs with leptospirosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
77. Post-Tuberculosis Lung Disease: Clinicopathologic Insights, Diagnosis, Prevention, and Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
78. New CT-Detected Pulmonary Abnormalities During Breast Cancer Chemotherapy: Frequency, Imaging Features, and Cumulative-Exposure Associations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
79. Lung imaging methods: indications, strengths and limitations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
80. Chest CT Findings after Mild COVID-19 Do Not Explain Persisting Respiratory Symptoms: An Explanatory Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
81. Pathophysiological Insights and Clinical Management Strategies for Interstitial Lung Diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
82. Childhood Interstitial Lung Disease (chILD) Associated With Toxic Chemical Inhalation Exposures: A State-of-the-Art Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
83. The Impact of Genetics on Pediatric Interstitial Lung Diseases: A Narrative Literature Review and Clinical Implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
84. Breathing With Half a Pulmonary Circuit: Three Cases of Unilateral Pulmonary Artery Agenesis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
85. EACR 2025 Congress: Innovative Cancer Science, 16-19 June 2025.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
86. High-affinity alphavbeta3 integrin targeted optical probe as a new imaging biomarker for early atherosclerosis: initial studies in Watanabe rabbits.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
87. Fleischner Society: Glossary of Terms for Thoracic Imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
88. Multiomics Analysis-Based Biomarkers in Diagnosis of Polycystic Ovary Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
89. Consensus statement on thoracic radiology terminology in Portuguese used in Brazil and in Portugal.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
90. Tips and Tricks in Thoracic Radiology for Beginners: A Findings-Based Approach.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
91. Hot Tub Lung: Misdiagnosed Hypersensitivity Pneumonitis Revealing a Mycobacterial Aetiology-A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
92. Imaging in chronic thromboembolic pulmonary disease: Current practice and advances.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
93. Emergence of the natural history of Myhre syndrome: 47 patients evaluated in the Massachusetts General Hospital Myhre Syndrome Clinic (2016-2023).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.