Klinik Atölye

Böbrek: kitleler ve anomaliler · Taklitçi · Orta öncelik

Kortikal skar/atrofi

Cortical scar/atrophy

Kortikal skar/atrofi: yayımlanmış olgu görüntüsü, koronal kesit

4 adım

Görüntü: Merchant S, Bharati A, Merchant N., “Tuberculosis of the genitourinary system-Urinary tract tuberculosis: Renal tuberculosis-Part II.”, 2013, Figure 7 (A-C). PMC3737619 · doi:10.4103/0971-3026.113617 · CC BY-NC-SA 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı.

Özet

Kortikal skar, genellikle geçirilmiş enfeksiyon (piyelonefrit) veya iskemi/infarkt sonrası gelişen fokal parankim kaybıdır; düzensiz böbrek konturu nedeniyle solid renal kitle veya gelişimsel lobülasyonla karışabilir. Kontrastlı BT'de incelmiş korteks, piramidi örten çökme ve kronik piyelonefritte aynı düzeyde alttaki kalikste çekilme, düzensizlik veya küntleşmeye dikkat edilir. Kontrastsız BT kalınlık ve konturu gösterse de aktif perfüzyon farkını ya da kaliksin kontrastla dolumunu tek başına ortaya koyamaz. Yanlış tanı ve ayırıcı tanı zorluğu gereksiz takibe veya ek inceleme çağrısı yapabilir; bu durum hastada gereksiz radyasyon ve maliyet yüküne yol açabilir.

Faz ve pencere

Kontrastsız
Kontrastsız BT yalnızca kalsifikasyon, hemorajik materyal ve yağ bileşenini saptayabilir; parankim kalınlığı ve kontur değerlendirmesi için kontrast fazları gereklidir.
Nefrografik tanısal
Nefrografik fazda böbrek parankimi homojen kontrastlanma gösterir; skar alanı komşu parankime göre hipovasküler veya hacimsiz kalabilir, ancak deformasyonun en belirgin izlendiği faz ürografik/ekskretoriktir.
Gecikmiş
Ürografik (gecikmiş) fazda kontrastlanan toplayıcı sistemde, skar altında kalan kalikste çekilme, düzensizlik veya küntleşme (clubbing) izlenir; bu faz kaliks deformasyonunun değerlendirmesi için kritiktir.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

  • Fokal veya polar kortikal incelme, dış konturda çökme ve parankim hacminde azalma görülür.
  • Kronik piyelonefrit skarı sıklıkla alttaki medüller piramidin üzerine oturur; fetal lobülasyon oluğu piramitlerin arasındadır.
  • Kronik enfeksiyon sekeliyle uyumlu alttaki kalikste çekilme, düzensizlik ya da küntleşme eşlik edebilir.
  • Çoklu polar skarlar ve izole parankim kayıpları, kronik enfeksiyon örüntüsünün radyolojik göstergeleri arasında yer alır.
  • Perirenal yağda akut inflamatuvar stranding veya sıvı yoksa, bu durum aktif enfeksiyonu düşündürmez ve bulgular eskiden kalma skar lehinedir.
  • Skarın kenarında kontrastlanan solid nodül veya renal ven/vena kava trombozu şüphesi varsa solid renal lezyon açısından değerlendirme gerekir.

Normalde

Normal korteks böbrek dış konturunu kesintisiz sarar; medüller piramitler ve kaliksler düzenli biçim ve aralıklarını korur. Şüpheli çökme seviyesini karşı böbreğin karşılık gelen polüyle, aynı böbreğin komşu segmentiyle ve alttaki kaliksle kıyaslayın; kortikal incelmenin kaliks deformasyonuyla aynı noktada olup olmadığına bakın.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Kalıcı fetal lobülasyon
düzgün çentik piramitler arasına düşer; aradaki korteks kalın ve kaliks yapısı normal kalır.
Renal infarkt, solid renal kitleye benzer görünümlü parankimal anormallik oluşturabilir; klinik öykü ayırıcı tanıda yardımcıdır.
Fokal piyelonefrit
enfeksiyon bulguları yokken solid kitleyi taklit edebilir; böbrek parankimiyle kötü tanımlı sınır, ödem veya asimetrik perirenal stranding bulgularıyla desteklenir.
Renal hücreli karsinom
dış konturu bozabilen gerçek solid doku, kontrastlanma farklılığı veya kitle etkisi oluşturur.

Tuzaklar

  • Düzgün ve piramitler arasında yer alan yüzey oluğunu skar diye adlandırmayın; fetal lobülasyonda parankim kalınlığı ve alttaki kaliks korunur.
  • Kronik piyelonefritte skar-kaliks eşleşmesini arayın; yalnız kortikal çökme etiyolojiyi tek başına belirlemez.
  • Kontrastsız BT yalnızca kalsifikasyon, hemorajik materyal ve yağ bileşenini saptar; solid kitle tanısı için kontrastlı fazlardaki ölçülebilir enhansımsiyon gereklidir.
  • İnflamatuar süreçler ve vasküler lezyonlar (örneğin infarkt) solid renal kitleyi taklit edebilir; skar ile gelişimsel varyant ayrımında skarın piramitleri örterek kalikste küntleşme yaratması belirleyicidir.

Kendini dene

  1. Üst polde piramidi örten kortikal incelme, çökme ve aynı seviyede kalikste küntleşme izleniyor. En olası tanı nedir?

    Cevabı göster

    Kronik piyelonefrit skarı. Skarın medüller piramidi örterek alttaki kalikste küntleşme (clubbing) ve çekilme yaratması tipiktir. Fetal lobülasyonda ise kortekste çentik olsa bile alttaki kaliks yapısı bozulmaz ve parankim kalınlığı korunur; bu durum skar ile ayrımın en kritik göstergesidir.

  2. Böbrek korteksinde piramitler arasına yerleşen düzgün çentik izleniyor, alttaki kaliks yapısı bozulmamış ve korteks kalınlığı normal. En olası tanı nedir?

    Cevabı göster

    Kalıcı fetal lobülasyon. Fetal lobülasyon, piramitler arasındaki yüzey çentiğiyle ve normal parankim kalınlığı ile toplayıcı sistem görünümüyle skardan ayırt edilebilir.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 35 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 12 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Imaging and Management of Incidental Renal Lesionspmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Common pitfalls in renal mass evaluation: a practical guidepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Infarcts and ischemia in the abdomen: an imaging perspective with an emphasis on cross-sectional imaging findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Impact of stone removal on renal function: a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Etiopathology of chronic tubular, glomerular and renovascular nephropathies: clinical implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Deep learning and high-resolution magnetic resonance vascular wall imaging: current challenges and future perspectives.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. International consensus statement on allergy and rhinology: Olfaction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Current status and future perspectives of magnetic resonance high-field imaging: a summary.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Case Report: gastric signet-ring-cell adenocarcinoma in a young adult with tracheoesophageal fistula/esophageal atresia and complex gastrointestinal history.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Role of Endoscopic Ultrasonography in Management of Pancreaticobiliary Cancers: Recent Trends and Advances.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Delayed Lymphatic Reconstruction for Breast Cancer-Related Lymphedema.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Parry-Romberg Syndrome: Radioclinical Dissociation in a Paucisymptomatic Form and a Proposed Diagnostic Framework.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Review of imaging modalities and radiological findings of calvarial lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Neuroimaging Pearls from the MDS Congress Video Challenge. Part 1: Genetic Disorders.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Added value of restricted diffusion in acute pyelonephritis: Two cases with different clinical presentations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Role of CT in Pyelonephritis: A Comprehensive Pictorial Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Spontaneous rupture of an infected renal cyst: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Imaging of renal pseudotumors in children: a comprehensive review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. CT and MRI in Urinary Tract Infections: A Spectrum of Different Imaging Findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. 불분명한 소아 복부 종괴: 영상 기반 진단 접근법.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Use of gadolinium-based contrast agents in head and neck cancer diagnosis, staging, and monitoring: current applications and future perspectives.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Sonographic Anatomy and Normal Measurements of the Human Kidneys: A Comprehensive Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. ESR Essentials: renal imaging in children-practice recommendations by the European Society of Paediatric Radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Feature Extraction of Kidney Tissue Image Based on Ultrasound Image Segmentation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. High-affinity alphavbeta3 integrin targeted optical probe as a new imaging biomarker for early atherosclerosis: initial studies in Watanabe rabbits.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Clinical Characteristics, Microbiological Spectrum, Biomarkers, and Imaging Insights in Acute Pyelonephritis and Its Complicated Forms-A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Kidney involvement during the course of febrile urinary tract infection.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Radiogenomic landscape of the hallmarks of cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Endometrial Cancer: A Daily Clinical Practice Guide for Radiologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Comparison of Diagnostic Performance and Confidence between Contrast-Enhanced Computed Tomography Scan and Non-Contrast-Enhanced Computed Tomography Plus Abdomen Ultrasound for Hepatic Metastasis in Patients with Breast Cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Value of pre-intervention CT perfusion imaging in acute ischemic stroke prognosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. The Empirical Foundations of Teleradiology and Related Applications: A Review of the Evidence.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Computed tomography of renal emergencies: A comprehensive diagnostic guide for radiology residents.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Emphysematous conditions of the abdomen and pelvis: pearls and pitfalls.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. MDCT Diagnosis and Staging of Xanthogranulomatous Pyelonephritis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Complicated pyelonephritis associated with chronic renal stone disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Obstructed hemivagina with ipsilateral renal and urinary tract anomaly presenting as an unusual cause of acute abdomen: a radiologic perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Cross-sectional imaging of iatrogenic complications after extracorporeal and endourological treatment of urolithiasis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Spilling the beans: an inside scoop on the imaging of renal parenchymal disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Divergent outcomes of delayed ureteropelvic junction stenosis after renal cyst sclerotherapy: two case reports.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Multifocal Skeletal Muscle Mineralisation Following Severe Trauma and Prolonged Critical Illness: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Spectral CT and Photon-counting Detector CT: Principles and Applications in Neuroradiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Understanding Photon-Counting CT: Physics, Detector Technology, and Image Reconstructions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Perioperative Point-of-Care Ultrasound Utilization in Abdominal Organ Transplantation. Part II: Postoperative Care.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Assessment and characterisation of common renal masses with CT and MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Multi-modality imaging review of congenital abnormalities of kidney and upper urinary tract.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Coexistence of Autoantibodies against the Golgi Complex and Ro52 Antigen in a Patient with Nonspecific Interstitial Pneumonia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. EACR 2025 Congress: Innovative Cancer Science, 16-19 June 2025.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Eustachian and Aortic Valve Endocarditis: A Rare Case of Concomitant Right- and Left-Sided Endocarditis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Inflammatory renal pseudotumor mimicking renal cell carcinoma with complete radiologic resolution: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Primary antiphospholipid syndrome presenting with unilateral renal infarction and C4d-positive cortical necrosis: a case report with a pooled analysis of 24 cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Retained Surgicel mimicking renal tumor recurrence: A diagnostic pitfall following partial nephrectomy - A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Biomimetic materials for medical applications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Multimodal imaging in neuro-ophthalmology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Imaging side effects and complications of chemotherapy and radiation therapy: a pictorial review from head to toe.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. The pathogenesis of cerebral small vessel disease and vascular cognitive impairment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Imaging Approach to Pulmonary Infections in the Immunocompromised Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. A Rare Multifocal Pattern of Type 2 Autoimmune Pancreatitis with Negative IgG4: A Potential Diagnostic Pitfall That May Mimic Multifocal Pancreatic Adenocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Solid renal masses: what the numbers tell us.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. Case Report: Sclerosing angiomatoid nodular transformation of the spleen: surgery or conservative treatment?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Benign and malignant focal liver lesions displaying rim arterial phase hyperenhancement on CT and MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Advances in Image-Guided Ablation Therapies for Solid Tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Contrast-enhanced ultrasound in the evaluation and management of solid renal lesions based on EFSUMB guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. State-of-the-Art Renal Imaging in Children.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. Isolated Spontaneous Renal Artery Dissection Presented with Flank Pain.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. Chemotherapy-related complications in the kidneys and collecting system: an imaging perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. Reninoma in an adolescent boy with negative selective renal vein sampling: a case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. Granulomatosis with Polyangiitis (Wegener Granulomatosis) Presenting as a Pancreatic Mass: A Rare Malignancy Mimic.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  70. Fibromyxoid Nephrogenic Adenoma Mimicking Renal Cell Carcinoma: A Diagnostic Pitfall in Fine-Needle Aspiration Cytology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  71. Multifaceted Imaging of Renal Lesions With an Emphasis on Cross-Sectional Imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  72. Bilateral Renal Infarction as the Initial Manifestation of Left Atrial Myxoma During Early Pregnancy: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  73. The diagnostic challenge of wandering spleen with torsion: a rare cause of acute abdomen in children - a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  74. Renal Papillary Necrosis (RPN) in an African Population: Disease Patterns, Relevant Pathways, and Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  75. Presumptive Ewing Sarcoma of the Jejunum Presenting with Metastatic Disease: A Case Report and Focused Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  76. Aortoduodenal syndrome caused by infrarenal abdominal aortic aneurysm: Evolution of CT findings and early imaging clues.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  77. The Challenge of Determining the Etiology of Encephalopathy in an Elderly Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.