Klinik Atölye

Böbrek: kitleler ve anomaliler · Kavram · Orta öncelik

Böbrek kitlesi BT faz protokolü

Renal mass CT protocol

Böbrek kitlesi BT faz protokolü: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit

4 adım

Görüntü: Zhang H, Yin F, Chen M ve ark., “A Reliable Prediction Model for Renal Cell Carcinoma Subtype Based on Radiomic Features from 3D Multiphase Enhanced CT Images.”, 2021, Figure 1. PMC8478553 · doi:10.1155/2021/6595212 · CC BY 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı, odak işaretleri eklendi.

Özet

Böbrek kitlesi protokolü, lezyonun kontrastlanıp kontrastlanmadığını ve komşu parankime göre vasküleriteyi yanıtlamak için fazları amaca göre düzenler; ekskretuar faz eklenerek kitlenin toplayıcı sistemle ilişkisi değerlendirilir. Kontrastsız görüntü başlangıç atenüasyonunu, kortikomedüller faz damar anatomisini ve hipervasküler tümörleri, nefrografik faz küçük veya hipovasküler lezyonları daha iyi gösterir. Gecikmiş/ekskretuar görüntü yalnız toplayıcı sistem ilişkisi ya da ürotelyal köken ayrımı gerekiyorsa eklenir; her olguda tüm fazları edinmek zorunlu değildir. Uygun faz bulunmazsa düşük vaskülariteli tümör, gerçek kontrastlanma veya venöz uzanım yanlış değerlendirilebilir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal
Lezyonun başlangıç HU değerini verir; makroskopik yağ, kalsifikasyon, kan/protein içeriği ve sonraki fazlarda ölçülecek atenüasyon için temel oluşturur.
Kortikomedüller tanısal
Kortikomedüller fazda korteks medulladan daha belirgin kontrastlanır; renal arter dalları, vasküler varyantlar ve hipervasküler berrak hücreli RCC daha görünürdür.
Nefrografik tanısal
Nefrografik/venöz fazda parankim daha homojen opaklaşır; küçük hipodens ve hipovasküler kitleler ile lezyon-parankim sınırı daha rahat seçilebilir.
Gecikmiş
Ekskretuar fazda kontrastlı idrar pelvis ve kaliksleri doldurur; kitlenin toplayıcı sistemle ilişkisi, dolum defekti ve parankimal RCC-ürotelyal lezyon ayrımı araştırılır.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Anjiyo (G 600 / M 150), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

  • Önce kontrastsız görüntüde kitlenin başlangıç atenüasyonu, makroskopik yağ, kalsifikasyon ve olası kanama/proteinöz içerik kaydedilir.
  • Aynı lezyonun aynı bölgesinden kontrastsız ve kontrastlı fazlarda ROI ölçümü yapılır; <10 HU artış kontrastlanmama, 10–20 HU belirsiz, >20 HU belirgin kontrastlanma lehinedir.
  • Kortikomedüller görüntüde korteks-medulla ayrımı, renal arter dalları ve hipervasküler tümör bileşeninin kontrastlanma örüntüsü incelenir.
  • Nefrografik görüntüde parankim homojenleşirken küçük, hipovasküler veya izodens lezyonun sınırları aranır.
  • Gecikmiş faz gerekiyorsa lezyonun pelvis/kaliksleri itip itmediği, lümene uzanıp uzanmadığı ve opaklaşan idrar içindeki dolum defekti değerlendirilir.
  • Koronal ve sagital rekonstrüksiyonlar, aksiyal kesitlerde zor ayırt edilen kontur deformasyonları ve kutupsal yerleşimli lezyonların saptanması için rutin olarak yapılmalıdır.
  • Evreleme amacıyla renal ven/VCI trombüsü, bölgesel lenf nodları ve ekstrarenal metastazlar ayrı ayrı gözden geçirilir.

Ölçütler ve sınıflamalar

Belirgin kontrastlanma eşiği
>20 HU artış
Belirsiz kontrastlanma aralığı
10–20 HU artış

Normalde

Normal böbrekte kortikomedüller fazda korteks medulladan daha parlak, nefrografik fazda korteks ve medulla daha benzer yoğunlukta görünür; kontrastsız fazda toplayıcı sistem opak değildir. Lezyonun kontrastlanma derecesi komşu normal renal parankime göre değerlendirilir; HU artışının yönü ve büyüklüğü ile lezyon sınırları ve sinüs uzanımı izlenir.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Basit kist
kontrastsızda homojen sıvı atenüasyonu, ince düzgün duvar ve kontrastlı görüntülerde iç kontrastlanma olmaması beklenir.
Hemorajik/proteinöz kist
başlangıç HU değeri yükselebilir; gerçek kontrastlanma ancak fazlar arası ölçüm ve iç yapı incelemesiyle dışlanır.
Berrak hücreli RCC
sıklıkla kortikomedüller fazda belirgin hipervasküler kontrastlanma ve heterojen nekrotik alanlar gösterir.
Papiller RCC
çoğu kez daha az vaskülerdir; nefrografik fazda hafif kontrastlanma veya izodens görünüm nedeniyle kolay gözden kaçabilir.
Anjiyomiyolipom
makroskopik intralezyonel yağ kontrastsız BT'de negatif atenüasyonlu odak olarak tanınabilir; yağsız tiplerde örtüşme sürer.
Ürotelyal karsinom
renal pelvis/kaliks duvarına bağlı dolum defekti ve obstrüksiyon oluşturabilir; ekskretuar faz lümen ilişkisini gösterir.

Tuzaklar

  • Eksik edinilen kortikomedüller fazda berrak hücreli RCC'nin erken tepe kontrastlanması kaçabilir; BT'de görülen faz davranışı histolojik tanının yerini tutmaz.
  • Yalnız kortikomedüller fazda küçük hipovasküler papiller tümör parankimle izodens kalabilir; lezyon saptama sorusunda nefrografik faz değerlidir.
  • Fazlar arasında solunum hareketi ve tutarsız nefes tutma yanlış hizalanmaya yol açabilir; bu nedenle HU ölçümünde hizalama bozulmasını en aza indirmek için aynı anatomik düzeyde ve benzer boyutta ROI kullanılması önerilir.
  • Ekskretuar (gecikmiş) faz her renal kitle için gerekli değildir; lümene uzanım veya ürotelyal tümör sorusu yoksa ek faz gereksiz radyasyon getirir.

Kendini dene

  1. Kontrastsız ölçümü 35 HU olan kitle nefrografik fazda 61 HU. HU farkı ve yorum hangisidir?

    Cevabı göster

    26 HU; belirgin kontrastlanma. 61−35=26 HU artış, kullanılan eşiklere göre >20 HU olduğundan belirgin kontrastlanmayı destekler. Mutlak 61 HU tek başına kistin basit olduğunu göstermez; karşılaştırma eş anatomik kesitte yapılmalıdır.

  2. Kontrastsız ve kortikomedüller görüntülerde silik kalan küçük hipovasküler odak hangi fazda daha görünür olabilir?

    Cevabı göster

    Nefrografik faz. Nefrografik fazda parankim homojen kontrastlanır ve küçük hipovasküler odaklar daha seçilebilir. Ekskretuar faz lümen ilişkisini gösterir; kemik algoritması bu yumuşak doku sorusuna yönelik değildir.

Bu konunun yer aldığı turlar

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 41 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 10 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

  1. Imaging Characterization of Renal Massespmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Common pitfalls in renal mass evaluation: a practical guidepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Imaging and Management of Incidental Renal Lesionspmc.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Imaging of Renal Cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. CT Dose Reduction Workshop: An Active Educational Experience.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Comparison of single CT scan assessment of bone mineral density, vascular calcification and fat mass with standard clinical measurements in renal transplant subjects: the ABC HeART study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Does a collecting system injury with grade iv renal blunt trauma always need urinary intervention?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Single-Acquisition Triple-Bolus Dual-Energy CT Protocol for Comprehensive Evaluation of Renal Masses: A Single-Center Randomized Noninferiority Trial.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Not Every Low-Dose Is Low-Dose: Impact of Revising Low-Dose CT Protocol on Mean Effective Radiation Exposure.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. CT-Guided Biopsy of Entirely Endophytic Small Renal Masses: Diagnostic Rates and Complications Using Standard-Dose and Reduced-Dose CT Protocols.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Characterization of Incidental Renal Mass With Dual-Energy CT: Diagnostic Accuracy of Effective Atomic Number Maps for Discriminating Nonenhancing Cysts From Enhancing Masses.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Incidental Indeterminate Renal Lesions: Distinguishing Non-Enhancing from Potential Enhancing Renal Lesions Using Iodine Quantification on Portal Venous Dual-Layer Spectral CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Low-dose CT with automatic tube current modulation, adaptive statistical iterative reconstruction, and low tube voltage for the diagnosis of renal colic: impact of body mass index.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. ACR Appropriateness Criteria® Indeterminate Renal Mass.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Radiation Exposure During Percutaneous Ablation of Small Renal Masses: A Multi-Institutional Multimodality Analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Deep learning and radiomics: the utility of Google TensorFlow™ Inception in classifying clear cell renal cell carcinoma and oncocytoma on multiphasic CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Utilisation of virtual non-contrast images and virtual mono-energetic images acquired from dual-layer spectral CT for renal cell carcinoma: image quality and radiation dose.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Role of Contrast Enhancement and Corrected Attenuation Values of Renal Tumors in Predicting Renal Cell Carcinoma (RCC) Subtypes: Protocol for a Triphasic Multi-Slice Computed Tomography (CT) Procedure.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Diagnostic performance and dose reduction of virtual noncontrast imaging in pediatric computed tomography urography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Utility of virtual unenhanced images and split-bolus injection using spectral multidetector CT for the assessment of renal cell carcinoma conspicuity and radiation dose.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Homogeneous T1 Hyperintense Renal Lesions with Smooth Borders: Is Contrast-enhanced MR Imaging Needed?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Effect of Model-Based Iterative Reconstruction on CT Number Measurements Within Small (10-29 mm) Low-Attenuation Renal Masses.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Enhancement Threshold of Small (< 4 cm) Solid Renal Masses on CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Acquired cystic disease subtype renal cell carcinoma (ACD-RCC): prevalence and imaging features at a single institution.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. CT appearances following laparoscopic partial nephrectomy for renal cell carcinoma using a rolled cellulose bolster.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Effect of Ultra-High-Resolution CT on Pseudoenhancement in Renal Cysts: A Phantom Experiment and Clinical Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Differentiation of renal oncocytoma and renal clear cell carcinoma using relative CT enhancement ratio.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Clear cell renal cell carcinoma and papillary renal cell carcinoma: differentiation of distinct histological types with multiphase CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Small renal masses (≤ 4 cm): differentiation of oncocytoma from renal clear cell carcinoma using ratio of lesion to cortex attenuation and aorta-lesion attenuation difference (ALAD) on contrast-enhanced CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. [Differentiation of subtypes of renal cell carcinoma by double-phase helical computed tomography].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. CT negative attenuation pixel distribution and texture analysis for detection of fat in small angiomyolipoma on unenhanced CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Histogram analysis of small solid renal masses: differentiating minimal fat angiomyolipoma from renal cell carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Patient-Specific Timing for Pulmonary CT Angiography: Human Validation of a Physiologically Derived Post-Trigger Delay Model.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Computed Tomographic Findings of Primary Hepatic Extraskeletal Osteosarcoma With Peritoneal Metastasis via Periportal Space in a Dog.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Study on the combined application of selected virtual monoenergetic imaging, virtual non-contrast imaging, and adaptive statistical iterative reconstruction-V in head and neck CT angiography using 256-slice wide-body CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Primary Renal Ewing Sarcoma Presenting With Divergent Radiological Phenotypes: A Radiology-Focused Case Series Featuring the Mimicking of Renal Cell Carcinoma and Urinary Tract Urothelial Carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Renal hemangioblastoma mimicking clear cell renal cell carcinoma: a case report emphasizing contrast-enhanced ultrasound findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Imaging of synchronous multifocal renal masses: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Evaluation of Multimodal MRI Diffusion and Multiphase CT Parameters for Estimating Glomerular Filtration Rate in Patients with Acute Renal Obstruction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Multiphase CT-derived markers for the characterization of large solid and cystic renal masses by histology and grade.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Imaging features of eosinophilic solid and cystic renal cell carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Diagnostic evaluation of renal masses in chronic kidney disease: a clinical and radiologic challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Incidental cystic pancreatic neuroendocrine neoplasm and differential diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Alveolar echinococcosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Can early <sup>68</sup>Ga-PSMA-11 PET/CT predict 6-month disease control in patients receiving first-line systemic therapy for metastatic clear-cell renal cell carcinoma? Protocol for the multicentre prospective phase II PSMA-RENAL study in Belgium.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. CT-Based Radiomics in Renal Tumors: Current Evidence, Methodological Challenges, and Future Perspectives for Precision Oncology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Comparison of outcomes of extracorporeal shock wave lithotripsy versus retrograde intrarenal surgery in the management of renal calculi measuring one to two centimeters.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Fused right S-shaped kidney incidentally detected on multidetector CT during staging of periampullary adenocarcinoma: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. The Central Role of Imaging in Renal Cell Carcinoma: A Comprehensive Review of Tumor Aggressiveness, Histology, and Radiomics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Unmasking hidden culprits: The pivotal role of 4D CT in diagnosing parathyroid adenoma presenting as acute pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Radiologic evaluation of the kidney transplant donor and recipient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Chronic kidney disease induces a distinct lipidomic signature and accelerates atherosclerosis progression in a novel minipig model.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Shear wave elastography in the differentiation of intra-abdominal hematoma and abscess.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Clinical, Radiological, and Endoscopic Features of Pancreatic Pseudocyst and Walled-Off Necrosis: How to Diagnose and How to Drain Them.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Utility of Dual-Energy Computed Tomography in Clinical Conundra.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. IgG4-related retroperitoneal fibrosis mimicking perinephric extension of renal cell carcinoma on CT: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Cardiac CT for electrophysiological interventions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Ventilation/Perfusion Relationships and Gas Exchange: Measurement Approaches.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Motion artifacts in kidney stone imaging using single-source and dual-source dual-energy CT scanners: a phantom study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. ESR Essentials: renal imaging in children-practice recommendations by the European Society of Paediatric Radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. Computed tomography of pediatric abdominal trauma: optimizing utilization and enhancing diagnostic interpretation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Incidental findings on non-contrast abdominal computed tomography in an asymptomatic population: Prevalence, economic and health implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Case Report: imaging features of anaplastic lymphoma kinase-rearranged renal cell carcinoma with a novel <i>DCTN1::ALK</i> fusion.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Computed Tomography of Neoplastic Infiltrating Renal Masses in Patients Without a Previous History of Cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.