Hemorajik over kisti ve korpus luteum kanaması

Özet

Hemorajik over kisti çoğunlukla üreme çağında, sıklıkla korpus luteum içinde gelişen kanamadır; rüptür pelvik ağrı ve hemoperitoneuma neden olabilir. Kontrastsız BT kist içindeki ve karın boşluğundaki kanı yüksek atenüasyonlu içerik olarak gösterirken kontrastlı değerlendirme aktif kanama odağını ortaya çıkarabilir. BT özellikle akut karın ağrısında alternatif tanılar araştırılırken kist rüptürünü ve kan kaybının yayılımını saptamada yararlıdır; gebelik olasılığı ve ektopik gebelik ayrıca dışlanmalıdır. Aktif kanama veya üst abdomenlere uzanan hemoperitoneumun atlanması hemodinamik kötüleşmenin nedeninin tanınmasını geciktirebilir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Kist içindeki pıhtı veya kan basit sıvıdan daha yüksek atenüasyonlu, heterojen ya da tabakalı görünebilir. Douglas boşluğundaki yoğun serbest sıvı ve üst abdomenlerdeki kan dağılımı hemoperitoneumu destekler; kontrastsız seri kan içeriğini kontrastlanmadan ayırmaya yardım eder.

Arteriyel tanısal

Rüptüre korpus luteum kistinde kontrastlı BT’nin portal fazında aktif kanama (kontrast ekstravazasyonu) görülebilir. Hemodinamik kan kaybı şüphesinde bu fazın hedefi aktif kanama odağını saptamaktır.

Portal tanısal

Korpus luteum duvarında çevresel kontrastlanma ve pelviste kanla uyumlu serbest sıvı görülebilir. Kanın parakolik oluklardan üst abdomenlere uzanımı ve olası eşlik eden adneksiyel kitle değerlendirilir.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40), Anjiyo (G 600 / M 150).

BT bulguları

• Hemorajik kist içeriği — over içindeki kistik odağın kontrastsız seride yüksek atenüasyonlu veya pıhtı nedeniyle heterojen olmasıdır.
• Korpus luteum duvarı — kalın, dalgalı kontur ve kontrastlı seride çevresel boyanma gösterebilir.
• Hemoperitoneum — Douglas boşluğu ve pelviste yoğun serbest sıvı görülebilir; kan miktarı arttıkça parakolik oluklara ve üst abdomenlere yayılım araştırılır.
• Pıhtılaşmış kan — pelviste serbest sıvı içinde daha yoğun, kitle benzeri kümelenme gösterebilir.
• Sentinel pıhtı — kanama kaynağına komşu en yoğun pıhtı birikimi olası kaynak tarafını işaret edebilir.
• Aktif kontrast ekstravazasyonu — kontrastlı seride (özellikle portal fazda) damar dışı kontrast birikimi olarak görülür ve gecikmiş serilerde kanama alanı genişleyebilir.
• Üst abdomen kanı — perihepatik/perisplenik alana uzanan sıvı yaygın hemoperitoneumu gösterir; miktar ve dağılım raporlanmalıdır.

Normalde

Normal pelviste Douglas boşluğu ve parakolik oluklar belirgin sıvıyla dolu değildir; overler çevre yağ planlarından seçilir ve korpus luteum varsa yalnızca fizyolojik duvar kontrastlanması gösterebilir. Kan şüphesinde kontrastsız seri, yüksek dansiteli odağın gerçek kan/pıhtı mı yoksa kontrastlanma mı olduğunu ayırt etmeye yardım eder.

Ayırıcı tanı

Rüptüre ektopik gebelik

gebelik testi pozitifliği, ekstrauterin gebelik odağı veya hemorajik adneksiyel kitle ile birlikte değerlendirilmeli; korpus luteum ektopik gebeliği dışlamaz.

Rüptüre endometrioma

yoğun içerikli kiste çevresel peritoneal reaksiyon ve asit eşlik edebilir; endometriozis öyküsü ve başka endometriotik odaklar yardımcıdır.

Over torsiyonu

büyümüş ödemli over, anormal adneksiyel konum ve burulmuş pedikül ön plandadır; serbest kan tek başına tanı koydurmaz.

Pelvik inflamatuvar hastalık

kalınlaşmış tüpler, çevresel inflamasyon ve koleksiyon/apse görünümü beklenir.

Mezenterik veya damar kaynaklı kanama

ekstravazasyon overden uzakta bağırsak mezenterinde ya da damar komşuluğunda başlar.

Tuzaklar

• Kontrastlı tek fazdaki yüksek dansiteli sıvı, kanı kontrastlanmadan ayırt etmeyi güçleştirir; mevcutsa kontrastsız pelvis serisini karşılaştırın.
• Korpus luteumun çevresel boyanması aktif kanama değildir; duvar içindeki düzgün halka yerine damar dışına taşan odak ve hemoperitoneum içindeki değişen kontrast birikimini arayın.
• Sentinel pıhtı kaynak tarafını düşündürür ama tek başına kesin kaynak kanıtı değildir; iki overi, uterus çevresini ve mezenteri inceleyin.
• Üreme çağında hemoperitoneumu yalnız kist rüptürüne bağlamak ektopik gebeliği atlatabilir; gebelik durumu ve rahim içi gebelik bulgusu klinik olarak korele edilmelidir.

Kendini dene

1. Gebelik testi negatif üreme çağındaki hastada BT, over kaynaklı yoğun içerikli kist ve Douglas boşluğunda yüksek atenüasyonlu serbest sıvı gösteriyor. En olası tanı?

   • Hemorajik kist rüptürü
   • Hidrosalpinks
   • Over fibromu
   • Peritoneal inklüzyon kisti
   Cevabı göster

   Hemorajik kist rüptürü. Gebelik testinin negatif olması ve kistin over kaynaklı olduğunun gösterilmesiyle, yoğun içerikli kist ve pelvik hemoperitoneum rüptüre hemorajik kisti destekler. Hidrosalpinks tübüler sıvıdır; fibrom solid, inklüzyon kisti ise loküle peritoneal sıvı biçimindedir.

2. Kontrastlı BT’de over kist duvarı çevresel boyanıyor ancak damar dışı kontrast odağı izlenmiyor. Hangi yorum doğrudur?

   • Aktif kanama kesin
   • Luteal duvar boyanabilir
   • Torsiyon dışlandı
   • Ektopik gebelik dışlandı
   Cevabı göster

   Luteal duvar boyanabilir. Korpus luteumun çevresel vasküler duvarı boyanabilir ve bu tek başına aktif kanama değildir. Aktif kanama için damar dışına uzanan kontrast odağı aranır; bu bulgunun yokluğu torsiyonu veya ektopik gebeliği dışlamaz.

İlgili konular

• Ektopik gebelik ve rüptürün BT’de fark edilmesi
• Fonksiyonel over kisti ve korpus luteum
• Over/adneks torsiyonu

Kaynaklar

Bu sayfadaki 42 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 4 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Radiological appearances of gynaecological emergenciespmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Identifying corpus luteum rupture as the culprit for haemoperitoneum.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. Association of CT findings in patients with hemoperitoneum due to ruptured ovarian cysts with subsequent intervention.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
4. Minilaparotomic incision for haemorrhagic corpus luteum: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
5. Ruptured Corpus Luteal Cyst: Prediction of Clinical Outcomes with CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
6. A Case of Hemorrhagic Ovarian Cyst Rupture Necessitating Surgical Intervention.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. Diverse case series of granulomatous peritonitis mimicking advanced ovarian cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. [Inferior vena cava thrombosis after laparoscopy].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
9. The predicting factors for indication of surgery in patients with hemoperitoneum caused by corpus luteum cyst rupture.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Cross-sectional imaging of acute gynaecologic disorders: CT and MRI findings with differential diagnosis-part I: corpus luteum and haemorrhagic ovarian cysts, genital causes of haemoperitoneum and adnexal torsion.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Ruptured Ovarian Cyst Leading to Massive Spontaneous Intraperitoneal Hemorrhage in Chronic Immune Thrombocytopenic Purpura (ITP): Successful Nonsurgical Intervention.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Rare case of haemoperitoneum secondary to a ruptured ovarian ectopic pregnancy superimposed by a bleeding corpus luteum cyst.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Diagnostic imaging in gynecologic malignancy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Blood in the belly: CT findings of hemoperitoneum.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Hemoperitoneum from splenic rupture in an expatriate.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Adnexal Torsion of a Luteinized Ovarian Cyst in Early Pregnancy: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Rare Implantation Sites of Ectopic Pregnancy: A Case Series of Ovarian and Hepatic Pregnancy and Review of Diagnostic Challenges.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Acute hemoperitoneum due to a ruptured hemorrhagic ovarian cyst in a 19-year-old female.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Total laparoscopic radical hysterectomy for cervical cancer in prolapsed uterus.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.