Özet
Amfizematöz sistit, mesane duvarında gaz oluşumuyla seyreden komplike üriner enfeksiyondur; diyabet, nörojenik mesane ve üriner staz zemininde görülebilir. BT, duvar içi gazı lümendeki havadan ayırıp hastalığın çevre dokulara veya üst üriner sisteme uzanımını araştırır. Duvarı izleyen intramural gaz tanısal ağırlık taşırken yalnız intralüminal hava yakın zamanda kateterizasyon veya fistülden kaynaklanabilir. Tanının gecikmesi ağır enfeksiyonun ve eşlik eden üst sistem tutulumunun fark edilmemesine yol açabilir.
Faz ve pencere
- Kontrastsız tanısal
- Kontrastsız BT'de duvar içinde düşük atenüasyonlu gaz çizgileri, kabarcıklar veya benekli odaklar mesane konturunu takip eder; lümende de hava bulunabilir. İntravenöz kontrast, gazı göstermek için gerekli değildir; kontrastlı ek inceleme ancak apse, böbrek enfeksiyonu ya da başka komplikasyon sorusu varsa kullanılır.
Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).
BT bulguları
- İntramural gaz — mesane duvarı içinde çizgisel veya kabarcıklı hava odakları, tanının temel BT bulgusudur.
- İntralüminal gaz — mesane içindeki serbest hava, idrar sıvısının üzerinde hava-sıvı seviyesi oluşturabilir; duvar içi gazdan ayrı tarif edilir.
- Duvar kalınlaşması — enfekte mesane duvarı diffüz ödemli veya düzensiz kalın olabilir.
- Perivezikal inflamasyon — mesane çevresinde yağlı doku çizgilenmesi ve inflamatuvar değişiklikler izlenebilir.
- Gazın yayılımı — çevre pelvik yumuşak dokulara uzanan gaz, ileri hastalık veya perforasyon olasılığını artırır.
- Üst üriner sistem gazı — toplayıcı sistem, renal parankim veya perinefrik dokudaki gaz eşlik eden amfizematöz enfeksiyonu düşündürür.
- Mesane dışı kaynak — fistül, cerrahi veya kateter sonrası yalnız lümende hava bulunabilir; duvar içi gazın dağılımı özellikle aranır.
Normalde
Normal mesane duvarında gaz odağı görülmez; lümen içindeki hava da yakın zamanda enstrümantasyon yoksa beklenen bir bulgu değildir. Şüpheli düşük atenüasyonlu gaz odaklarının duvar içinde mi yoksa serbest lümen havası mı olduğunu karşılaştırın ve böbrek toplayıcı sistemlerine kadar izleyin.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0119; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Kateterizasyon sonrası intralüminal hava
- gaz yalnız lümende bulunur; mesane duvarını izleyen kabarcıklar beklenmez.
- Kolovezikal fistül
- lümende hava ve komşu kalınlaşmış sigmoid kolon veya divertikül hastalığı olabilir; fistül hattı araştırılır.
- Vezikovajinal fistül
- pelvik radyoterapi veya cerrahi sonrası gelişebilir; klasik bulgu sürekli vajinal idrarsızmadır, kolovezikal fistülde görülen fekalüri veya pnömatüri yapmaz.
- Mesane rüptürü
- ekstravezikal kontrast birikimi sistografiyle gösterilir; perivezikal hava tek başına rüptürü kanıtlamaz.
Tuzaklar
- Kateter balonunun çevresindeki tek lüminal hava kabarcığını duvar gazı sayma; gazın mesane duvarına gömülü ve duvar boyunca devamlı olup olmadığını çok düzlemli kontrol et.
- Yakın zamanda kateter veya sistoskopi varsa lümendeki hava beklenebilir; klinik zamanlamayı bilmeden yalnız hava üzerinden enfeksiyon tanısı koyma.
- Duvar gazı saptandığında incelemeyi pelviste bitirme; renal parankim, toplayıcı sistem ve perinefrik alanlara kadar gaz uzanımını ara.
- İntralüminal hava ile duvar gazı bir arada olabilir; lümen havası intramural komponenti gölgelememelidir.
Kendini dene
Diyabetli bir hastada kontrastsız BT mesane duvarında çok sayıda gaz odağı ve mesane içinde hava gösteriyor. En olası tanı hangisidir?
Cevabı göster
Amfizematöz sistit. Amfizematöz sistit, gaz üreten bakterilerin neden olduğu enfeksiyon sonucu mesane duvarında ve lümeninde gaz oluşumu ile karakterizedir. İntramural gaz, bu tanının ayırt edici BT bulgusudur.
Foley kateteri yeni takılmış hastada yalnız mesane lümeninde hava var; duvar boyunca gaz ve kalınlaşma yok. En uygun yorum hangisidir?
Cevabı göster
Enstrümantasyon sonrası hava. Yakın dönemde yapılan kateterizasyon sırasında lümene giren hava, duvar gazı veya inflamasyon bulgusu olmadan yalnızca lümende görülür ve zamanla rezolve olur.
Kaynaklar
Bu sayfadaki 36 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 2 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).
- Emphysematous osteomyelitis of the spine: a case report and case based review of the literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous pyelonephritis and cystitis: A case report and literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical utility of hyperbaric oxygen therapy in genitourinary medicinepmc.ncbi.nlm.nih.gov
- A case of emphysematous cystitis with significant quantity and atypical gas distribution on CTpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous cystitis treated with targeted antibiotic therapies: a report of two casespmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous cystitis: a review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous cystitis with diabetic neurogenic bladder.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Complicated urinary tract infections with diabetes mellitus.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [A case of empysematous cystitis which was found incidentally].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous pyelonephritis and cystitis: A case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pediatric emphysematous cystitis: a report and review of a rare diagnosis in children.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The role of nuclear medicine in the diagnosis of common and specific diabetic infections.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Coexistence of emphysematous cystitis and bilateral emphysematous pyelonephritis: a case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous osteomyelitis of the spine: a case report and case based review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous Cystitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [Emphysematous cystitis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical Outcomes and Risk Factor Analysis of Patients Presenting with Emphysematous Cystitis: A 15-Year Retrospective Multicenter Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [A Case of Emphysematous Cystitis with Bladder Diverticulum].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous cystitis with clinical subcutaneous emphysema.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous cystitis: imaging patterns and diagnostic approach on CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- An Unusual Case Presentation of Emphysematous Cystitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Schistosoma Mansoni and Haematobium : Radiological Diagnostic Clues and Pathophysiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous Cystitis. Case report and imaging features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous pyelitis: epidemiological, therapeutic and evolutive features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Modified National Early Warning Score 2, warning system for predicting treatment outcomes in patients with emphysematous pyelonephritis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Portal vein gas combined with pneumatosis intestinalis and emphysematous cystitis: A case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous cystitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A case of emphysematous cystitis caused by Klebsiella pneumoniae.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous Cystitis: An Exuberant Case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Sigmoido-vesical fistula secondary to sigmoid colon cancer presenting as urinary tract infection with Lactococcus lactis : A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Colovesical fistula following an open preperitoneal "Kugel" mesh repair of an inguinal hernia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Management of Emphysematous Cystitis in the Intensive Care Unit.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Urinary bladder obstruction caused by fungal balls: Unusual computed tomography findings - a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Two cases of emphysematous cystitis with urinary bladder rupture.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Spontaneous vesicovaginal fistula in a retroviral positive multiparous woman: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Surgical management and outcomes of vesicovaginal fistula: a 12-year experience in a tertiary center.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Fistula occurrence after definitive chemoradiotherapy in metastatic or persistent cervical cancer: a retrospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Colovesical fistula following sigmoid resection: A complex postoperative complication assessed by multimodal imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A case of late-diagnosed colovesical fistula leading to complete colonic obstruction and urethral fecal diversion.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Unforeseen consequence of colovesical fistula in diverticulitis presenting as septic cellulitis: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A case of emphysematous cystitis with significant quantity and atypical gas distribution on CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emphysematous cystitis treated with targeted antibiotic therapies: a report of two cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A rare case of emphysematous cystitis and intravesical fungus balls caused by Candida tropicalis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.