Özet
Proksimal tibiofibular eklem (PTFJ) çıkığı, fibula başının proksimal tibianın lateral eklem fasetiyle uyumunu kaybettiği nadir travmatik yaralanmadır; spor veya yüksek enerjili travma sonrası lateral diz ağrısında akılda tutulmalıdır. BT, özellikle grafideki örtüşme tanıyı belirsiz bıraktığında eklem hizasını ve eşlik eden kemik kırıklarını göstermeye yardımcı olur. Ogden sınıflamasında çıkık yönü kaydedilir; posteromedial veya superior tipler yüksek enerjili yaralanma ve alt ekstremite kırıklarıyla ilişkili olabilir; ortak fibular (peroneal) sinir yaralanması tüm tiplerde bildirilmiş, en sık Tip II’de görülmüştür. Tanının atlanması kronik lateral diz ağrısı, instabilite veya sinir yaralanmasının tanınmasını geciktirebilir.
Faz ve pencere
- BT eklem hizası tanısal
- Fibula başı ile lateral tibial kondilin eklem faseti arasındaki uyum ve fibula başının anterolateral, posteromedial ya da superior yer değiştirmesi değerlendirilir.
- Kemik algoritması tanısal
- Aksiyel ve çok düzlemli rekonstrüksiyonlarda eklem hizası ve fibula başının yer değiştirme yönü; eşlik eden fibula veya tibia kırıkları değerlendirilir.
Önerilen pencereler: Kemik (G 1800 / M 400), Yumuşak doku (G 400 / M 40).
BT bulguları
- Fibula başı ile proksimal tibianın eklem faseti arasındaki normal eklem uyumunun azalması veya kaybı.
- Fibula başının tibianın anterolateraline ya da posteromedialine yer değiştirmesi.
- Fibula başının superior yönde yer değiştirmesi (Ogden tip IV); fibula boynu veya alt ekstremite kırıkları eşlik edebilir.
- Eklem çevresinde hafif lokal yumuşak doku şişliği olabilir.
- Fibula boynu veya tibia şaftı kırığı eşlik edebilir; özellikle yüksek enerjili travmada ek alt ekstremite kırıkları da taranmalıdır.
- Aksiyel BT’de fibula başının tibial fasete göre konumu değerlendirilir; faset oblikliği gibi anatomik değişkenlik varsa karşı tarafla kıyas yardımcı olur.
- Ortak fibular sinir yaralanması yalnız kemik hizasına bakılarak dışlanmaz; bu sinirin motor ve duyu işlevi ayrıca değerlendirilmelidir.
Ölçütler ve sınıflamalar
- Ogden sınıflaması
- Tip I: belirgin çıkık olmaksızın eklem gevşekliği/subluksasyon. Tip II: anterolateral çıkık. Tip III: posteromedial çıkık. Tip IV: fibula başının superior yönde yer değiştirmesi.
Normalde
Normal PTFJ’de fibula başı ile lateral tibial kondilin eklem faseti uyumlu karşılıklıdır; faset geometrisi yatay veya oblik varyant gösterebilir. Karşı dizle aynı düzeyde eklem hizasını kıyaslayın; oblik görüntüleme ve anatomik varyantlar fibula başının projeksiyondaki konumunu değiştirebilir.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0685; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Normal PTFJ faseti yatay veya oblik olabilir; oblik eklem yüzü fibula başının projeksiyondaki konumunu değiştirebilir, bu nedenle karşı tarafla kıyaslayın.
- Ogden tip I, belirgin tam çıkık olmaksızın proksimal fibulanın çok yönlü artmış hareketliliği/laksite durumudur.
- Fibula boynu kırığı ayrıca tanımlanır; superior PTFJ çıkığında fibula boynu kırığı eşlik edebileceğinden eklem hizası ayrı değerlendirilmelidir.
Tuzaklar
- Tek taraflı görüntüde oblik eklem varyantını çıkık saymayın; eklem fasetinin geometrisini ve fibula başı konumunu karşı tarafla kıyaslayın.
- Çıkık yönünü yalnız fibula başı yüksekliğiyle tariflemeyin; eklem seviyesinde anterolateral, posteromedial veya superior yönü belirleyin.
- Hafif asimetriyi tek başına kesin çıkık saymayın; eklem uyumunu, görüntüleme geometrisini ve karşı tarafı birlikte değerlendirin.
- Kemik BT ortak fibular sinir yaralanmasını dışlamaz; bu sinirin motor ve duyu işlevi klinik muayeneyle değerlendirilmelidir.
Kendini dene
Aksiyel BT'de fibula başı tibial fasetin önüne ve dışına kaymış. Ogden tipini seçin.
Cevabı göster
Tip II. Ogden Tip II anterolateral çıkıktır. Tip I eklem gevşekliği/subluksasyon; Tip III posteromedial; Tip IV superior yer değiştirmedir.
Proksimal tibiofibular eklem çıkığında motor ve duyu açısından özellikle değerlendirilmesi gereken sinir hangisidir?
Cevabı göster
Ortak peroneal sinir. Ortak fibular (peroneal) sinir fibula başı çevresindeki yaralanmalarda etkilenebilir; yayımlanmış olgularda sinir hasarı en sık Tip II’de, ancak tüm Ogden tiplerinde bildirilmiştir.
Kaynaklar
Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 25 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).
- Traumatic Dislocation of the Proximal Tibiofibular Joint: A Systematic Review and 10-year Experience From a Level 1 Trauma Centerpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Review article: Isolated proximal tibiofibular joint dislocationminerva-access.unimelb.edu.au
- Isolated proximal tibiofibular dislocation: Don't miss itpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Dislocation of the proximal tibiofibular joint, do not miss itpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Acute Isolated Anterolateral Dislocation of the Proximal Tibiofibular Jointpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Proximal tibiofibular dislocation: a case report and review of literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Proximal tibiofibular joint dislocation is rare in knee dislocations type Schenck III or higherpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Neglected Proximal Tibiofibular Joint Dislocation Treated With a Cortical Button Suspension Device: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Case Report of an Isolated Proximal Tibiofibular Joint Dislocation in a Professional Ice Hockey Playerpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Recurrent idiopathic anterolateral dislocation of the proximal tibiofibular joint: case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Review article: Isolated proximal tibiofibular joint dislocation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- [Proximal tibiofibular joint dislocation diagnosis and treatment].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Proximal tibiofibular joint dislocation: a rare entity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Proximal tibiofibular joint instability in multiligamentous injury of the knee.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Proximal tibiofibular joint dislocation associated with tibial shaft fractures - 7 Cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Proximal tibiofibular joint dislocation treated using flexible and permanent syndesmosis fixation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Neglected Proximal Tibiofibular Joint Dislocation Treated With a Cortical Button Suspension Device: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Proximal tibiofibular joint dislocation is rare in knee dislocations type Schenck III or higher.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Maisonneuve fracture.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Osteotomies in Patello-Femoral Instabilities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Oswestry-Bristol Classification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multiligament knee injury (MLKI): an expert consensus statement on nomenclature, diagnosis, treatment and rehabilitation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical and CT-Based Outcomes of Anterior and Posterior Syndesmotic Augmentation Using Nonabsorbable Suture Tape for Acute Syndesmotic Instability: A Preliminary Case Series of Seven Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Traumatic bony avulsion of the lateral collateral ligament of the knee in a pediatric patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Allograft Deltoid Ligament Reconstruction and Z-Lengthening Fibular Osteotomy for Residual Valgus Instability After Ankle Fracture Fixation: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A Novel Lateral Tibiofibular Index for Simulated Posterior Fibular Translation: A Three-Dimensional CT Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A multiple joint morphometric analysis of female patients with progressive collapsing foot deformity: a cross-sectional study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Computed Tomography Scan Architectural Measurements in Adult Foot and Ankle Surgery: A Narrative Review for Orthopaedic Trainees.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Two surgical stabilization strategies for irreducible proximal tibiofibular joint dislocations: case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Diagnosis, Treatment, and Aftercare of Ankle Fractures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Comparison of screw and suture-button techniques in the treatment of ankle syndesmotic injuries.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bosworth fracture-dislocation of the ankle: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A Novel Radiographic Classification of the Proximal Tibiofibular Joint.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.