Rabdomiyoliz ve miyonekroz

Özet

Ağır veya uzun süreli kas hasarı rabdomiyolize, ağır olgularda ise miyonekroza yol açabilir. BT; kas büyümesi, düşük ya da heterojen atenüasyon ve kontrastlanma paternini göstererek tutulumun yaygınlığını değerlendirmeye yardım eder, ancak laboratuvar tanısının yerini almaz. Kas tutulumunun yaygınlığı ve olası kompartıman sendromu gibi komplikasyonlar görüntüleme, klinik ve laboratuvar bulgularıyla birlikte ele alınmalıdır. Yüksek klinik kuşkuda görüntüleme, kas tutulumunun yaygınlığını ve miyonekroz gibi eşlik eden değişiklikleri değerlendirmeye yardımcı olabilir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Etkilenen kas grubu büyümüş veya asimetrik olabilir ve ödem nedeniyle düşük ya da heterojen atenüasyon gösterebilir. Rabdomiyolizde BT bulguları özgül değildir.

Kontrastlı tanısal

Kontrastlı BT’de etkilenmiş kas düşük veya heterojen atenüasyon gösterebilir; ağır miyonekrozda kontrastlanması azalmış ya da kontrastlanmayan alan ve çevresel kontrastlanma görülebilir. Bu bulgu paterni hasar alanını tarif eder ancak etiyolojiyi tek başına belirlemez.

Önerilen pencereler: Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Kas büyümesi — etkilenen kas grubu aynı düzeydeki komşu veya karşı taraf kaslara göre hacimli görünür.
• Yaygın düşük atenüasyon — ödemli kasın iç yoğunluğu sağlam kas demetlerine göre azalır ve normal çizgilenme silikleşir.
• Yamalı heterojenite — kas parankimindeki heterojen atenüasyon ödemle ilişkili olabilir; ağır olguda miyonekroz eşlik edebilir ve görüntüleme bulguları özgül değildir.
• Kompartıman genişlemesi — kas ödemi etkilenen kompartımanda hacim artışına eşlik edebilir; olası kompartıman sendromu klinik bağlamla birlikte değerlendirilir.
• Nekrozda kontrastlanma azalması — kontrastlı görüntülemede hasarlı kas alanı komşu kaslara göre daha az kontrastlanabilir veya kontrastlanmayabilir; çevresel kontrastlanma eşlik edebilir.
• Stipple görünümü — kontrastlanmayan kas alanı içinde küçük noktasal veya çizgisel kontrastlanan odaklar stipple işareti oluşturabilir; bunların canlı doku olduğunu BT’den kesinleştirmeyin.
• Kompartıman etkisi — etkilenen kas grubundaki ödem ve hacim artışı komşu anatomiyi yer değiştirebilir; kompartıman sendromu önemli bir eşlikçi komplikasyondur.
• Geç dönem kalsifikasyon — kronikleşen miyonekroz alanında distrofik kalsifikasyon görülebilir.

Normalde

Aynı düzeydeki sağlam kaslarla etkilenen kasın hacmini ve atenüasyonunu karşılaştırın. Kontrastlı seride etkilenen kasın kontrastlanma paternini değerlendirin.

Ayırıcı tanı

Piyomiyozit

kas içinde sıvı yoğunluklu koleksiyon ve çevresel kontrastlanma, enfeksiyon kliniğiyle birlikte apse lehine olur.

Nekrotizan fasiit

fasyal kalınlaşma ve sıvı kas sınırlarını aşarak fasya boyunca yayılır; kas değişikliğinden çok fasyal yayılım baskındır.

Kas kontüzyonu

doğrudan künt darbe sonrası oluşur; daha ağır kontüzyonlarda hematom gelişebilir.

Diyabetik kas enfarktı

diyabet zemininde görülen seyrek bir miyonekroz biçimidir; akut ağrı, sıklıkla uyluk tutulumu ve kas ödemi/nekroz alanlarıyla ortaya çıkabilir.

İnfiltratif kas tümörü

odaksal kitle, komşu yapı invazyonu veya kemik etkilenmesi akut yaygın kas ödeminden daha çok kitle sürecini düşündürür.

Tuzaklar

• Kas büyümesi ve düşük atenüasyonu tek başına rabdomiyoliz için özgül kabul etmeyin; enfeksiyon, iskemi ve travma benzer ödem paterni oluşturabilir.
• Kontrastsız incelemede düşük atenüasyonu canlılık kaybı olarak adlandırmayın; kas düşük atenüasyonu ödemle ilişkili olabilir ve nekroz yorumu kontrastlanma paterni ile klinik-laboratuvar bağlamında yapılmalıdır.
• Kas içindeki noktasal veya çizgisel kontrastlanma, nekrotik kas içindeki stipple işareti olabilir; bu görünümü tek başına damar dışı aktif kanama olarak yorumlamayın.

Kendini dene

1. Ezilme öyküsü olan hastada kuadriseps büyümüş ve heterojen; kontrastlı seride merkez kontrastlanmıyor, içinde birkaç noktasal odak var. En uygun yorum nedir?

   • Rabdomiyoliz ve miyonekroz
   • İntramüsküler lipom
   • Kas yırtığı
   • Normal varyant
   Cevabı göster

   Rabdomiyoliz ve miyonekroz. Kas büyümesi, düşük/heterojen atenüasyon ve kontrastlanmayan alan miyonekrozu destekler; noktasal kontrastlanan odaklar stipple işareti olabilir. İntramüsküler lipom yağ atenüasyonlu sınırlı kitledir; kas yırtığında lif devamlılığı bozulması ve hematom beklenir.

2. Ağrılı uylukta genişlemiş kas içinde çevresel kontrastlanan sıvı koleksiyonu saptanıyor. En önemli ayırıcı tanı hangisidir?

   • Piyomiyozit
   • Kronik kas atrofisi
   • Psödoanevrizma
   • Yağlı dejenerasyon
   Cevabı göster

   Piyomiyozit. Kas içindeki sıvı koleksiyonunun çevresel kontrastlanması apse lehinedir ve piyomiyozit olasılığını destekler. Görüntüleme bulguları özgül olmayabileceğinden klinik ve laboratuvar verileriyle birlikte değerlendirilmelidir.

İlgili konular

• Kas kompartımanında ödem/basınç etkisi

Kaynaklar

Bu sayfadaki 40 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 30 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Rhabdomyolysis: a review of imaging features across modalitiespubmed.ncbi.nlm.nih.gov
2. Clinics in diagnostic imaging (179)pmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. Multisystem Imaging Manifestations of COVID-19, Part 2: From Cardiac Complications to Pediatric Manifestationsdoi.org
4. Quadriceps muscle injuries in athletes: a narrative reviewacademic.oup.com

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.