Endokardit ve perivalvüler komplikasyonların BT bulguları

Özet

İnfektif endokardit kapak ve çevre dokuyu tutar; özellikle protez kapak çevresinde apse, psödoanevrizma, fistül veya protez ayrışması gelişebilir. EKG eşlemeli kontrastlı kardiyak BT, ekokardiyografinin yetersiz kaldığı olgularda perivalvüler yayılımı ve cerrahi açıdan önemli anatomiyi gösterir. Küçük ve hareketli vejetasyonlar BT’de görünmeyebilir; negatif BT endokarditi dışlamaz ve ekokardiyografinin yerine geçmez. Perivalvüler yayılım, apse, fistül ve protez ayrışması morbiditeyle ilişkilidir ve cerrahi planlamayı etkileyebilir; yayılımın yeri ile komşu yapılara etkisi raporlanır.

Faz ve pencere

BTA tanısal

EKG eşlemeli kontrastlı kardiyak BT’de kapak halkası çevresindeki düşük atenüasyonlu kavite veya kalınlaşma, düşük atenüasyonlu nekrotik merkez ve çevresel kontrastlanan kenarla apseden şüphelendirir; kalp boşluğu ya da aort köküyle doğrudan bağlantılı kontrastla dolan kese psödoanevrizmayı; iki boşluk arasında kontrastla dolan kanal fistülü düşündürür. Protez halkası boyunca doku defekti/misalignment, paravalvüler kaçak veya protezin sallanır hareketi ayrıca aranır; küçük ve hareketli vejetasyon negatif incelemeyle dışlanamaz.

Önerilen pencereler: Mediasten (G 350 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40), Anjiyo (G 600 / M 150).

BT bulguları

• Aortik veya mitral anulus komşuluğunda düşük atenüasyonlu nekrotik merkez ve çevresel kontrastlanan kenar içeren koleksiyon; çevre yumuşak doku kalınlaşması apseyi destekleyebilir.
• Psödoanevrizma — aort kökü veya kalp boşluğuyla doğrudan iletişim gösteren, kontrastla dolan perivalvüler kese; boyun genişliği değişken olabilir.
• Fistül — daha önce ayrı olan iki kalp boşluğu veya boşluk-damar arasında kontrast geçişi gösteren anormal kanal.
• Protez kapak halkası ile anulus arasında doku defekti veya hizalanma bozukluğu, paravalvüler kaçak ve/veya cine görüntülerde anormal protez sallanması ayrışmayı düşündürür.
• Kapak yaprakçığında kalınlaşma ya da düzensiz yumuşak doku vejetasyonu düşündürebilir; özellikle küçük (yaklaşık 10 mm altı) ve hareketli lezyonlar BT’de gözden kaçabilir.
• Aort kökü, sol ventrikül çıkış yolu, mitroaortik perde/intervalvüler fibröz cisim ve mitral anulus boyunca yayılımın yeri ile uzanımı haritalanır.
• Koroner ostiuma, ileti dokusu komşuluğuna veya kalp boşluklarına uzanan koleksiyon ve fistülün anatomik etkisi.

Normalde

Normal kapak anuluslarında koleksiyon, kontrastla dolan yalancı kese veya fistül kanalı beklenmez; protez varsa anulus-protez hizalanması korunur ve paravalvüler doku defekti bulunmaz. Şüpheli odağı aynı seviyedeki aort kökü, sol ventrikül çıkış yolu, atriyoventriküler oluk ve varsa karşı kapak halkasıyla karşılaştırarak koleksiyonun boşlukla iletişimini takip edin.

Ayırıcı tanı

Kazeöz mitral anulus kalsifikasyonu

çoğunlukla posterior mitral anulus merkezli, kontrastsız BT’de yoğun kalsifiye kitle görünümündedir; iyotlu kontrast sonrası belirgin iç kontrastlanma beklenmez ve apseyi taklit edebilir.

Protez pannusu

cerrahi sonrası iyileşme yanıtı olarak anulus çevresinde gelişen sabit, yoğun fibröz dokudur; kontrastla dolan kavite veya fistül kanalı oluşturmaz.

Postoperatif değişiklik veya aort duvarı hematomu

protez çevresinde beklenen cerrahi materyal ve hematom psödoanevrizma/apseyi taklit edebilir; kontrastsız görüntüler ve cerrahi öykü ayrımda yardımcı olur.

Aort kökü anevrizması

kontrastlanan lümen aortla devamlılık gösterir; perivalvüler apsedeki düşük atenüasyonlu nekrotik merkez ve çevresel kontrastlanan kenardan ayrılır.

Kapak vejetasyonu

yaprakçığa tutunan intraluminal yumuşak doku kitlesi görünümü oluşturabilir; küçük ve hareketli lezyonlarda ekokardiyografi BT’den daha duyarlıdır.

Tuzaklar

• Tek başına küçük veya kontrastlanmayan periannüler odak apse tanısı koydurmaz; merkez atenüasyonu, varsa çevresel kontrastlanma, cerrahi materyal ve kontrastsız/kontrastlı görüntüleri birlikte değerlendirin.
• Apse ile psödoanevrizma birlikte bulunabilir; kontrastla dolan kavitenin kalp boşluğu veya aort köküyle doğrudan iletişimini çok düzlemli ve çok fazlı görüntülerde izleyin.
• Protez çevresindeki metal saçılması gerçek halka defektini örtebilir; metal azaltma artefaktı ise yalancı trombüs veya vejetasyon oluşturabilir, bu nedenle bulguyu farklı düzlem ve kardiyak fazlarda doğrulayın.
• Negatif kardiyak BT küçük vejetasyonu dışlamaz; enfeksiyon şüphesi sürüyorsa BT bulgusuzluğunu endokardit yokluğu olarak raporlamayın.

Kendini dene

1. Protez aort kapağı çevresindeki kontrastla dolan kese sol ventrikül çıkış yoluyla doğrudan iletişim gösteriyor. En olası komplikasyon nedir?

   • Psödoanevrizma
   • Periannüler apse
   • Pannus
   • Kazeöz kalsifikasyon
   Cevabı göster

   Psödoanevrizma. Kontrastla dolan perivalvüler kesenin sol ventrikül çıkış yoluyla doğrudan iletişimi psödoanevrizma lehinedir. Apse merkezinde düşük atenüasyon ve çevresel kontrastlanan kenar görülebilir; pannus sabit fibröz doku, kazeöz kalsifikasyon ise posterior mitral anulus merkezli yoğun kitle görünümündedir.

2. Bakteriyemisi olan protez kapaklı hastada BT’de vejetasyon seçilemiyor. Endokardit açısından en doğru yorum hangisidir?

   • Küçük vejetasyon dışlanamaz
   • Endokardit dışlanır
   • Pannus doğrulanır
   • Kapak normal kabul edilir
   Cevabı göster

   Küçük vejetasyon dışlanamaz. Küçük veya hareketli vejetasyon BT’de görülmeyebilir; negatif BT endokarditi dışlamaz. Görüntüleme protez çevresi komplikasyonları haritalamada yararlıdır, ancak klinik şüpheyi veya ekokardiyografiyi geçersiz kılmaz.

İlgili konular

• Protez kapak ve kapak girişimi komplikasyonları
• Mitral anulusun kazeöz kalsifikasyonu
• Mitral anulus kalsifikasyonu

Kaynaklar

Bu sayfadaki 37 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 22 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. 2023 ESC Guidelines for the Management of Endocarditismatcvs.org.my
2. 2023 ESC Guidelines for the Management of Endocarditis: official ESC pageescardio.org
3. Role of Cardiac CT in Infective Endocarditis: Current Evidence, Opportunities, and Challengespubs.rsna.org
4. Multimodality Imaging of Infective Endocarditispubs.rsna.org
5. Imaging in Infective Endocarditis—Current Opinions and Trends in Cardiac Computed Tomographypubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.