Medial arteriyel kalsinoz (Mönckeberg tipi)

Özet

Medial arteriyel kalsinoz, özellikle diyabet ve kronik böbrek hastalığında görülen, bacak arterlerini sık tutan kalsifikasyon örüntüsüdür; distal tibial arterlerde belirgin olabilir. Kontrastsız BT kalsiyumun damar boyunca dağılımını lümen kontrastından bağımsız gösterir, ancak rutin BT'nin çözünürlüğü intimal ve medial yerleşimi kesin olarak ayırmaya yetmez. Uzun, çizgisel veya çevresel kalsifikasyonlar medial arteriyel kalsifikasyonla uyumlu olabilir; periferik arter hastalığında medial ve intimal kalsifikasyon birlikte bulunabilir. Medial arteriyel kalsifikasyon tek başına arter lümenini daraltmaz; periferik arter hastalığında aterosklerotik plaklarla birlikte bulunabileceğinden eşlik eden lümen hastalığı ayrıca değerlendirilmelidir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

İnfrapopliteal arterlerde medial kalsifikasyon görülebilir; kalsiyum birikimleri ilerledikçe damar duvarında çizgisel veya çevresel (annüler) bir görünüm oluşturabilir. Konvansiyonel BT'de bu dağılım medial kalsifikasyonu düşündürebilir; ancak görüntüleme kalsiyumun medial mi aterosklerotik intimal mi olduğunu güvenilir biçimde ayıramayabilir.

Önerilen pencereler: Yumuşak doku (G 400 / M 40), Kemik (G 1800 / M 400).

BT bulguları

• Tibial arter duvarı boyunca damar merkezini çevreleyen, kısa plaklardan çok kesintisiz çizgisel veya halka biçimli kalsifikasyon dizileri izlenir.
• Kalsifikasyon kruris boyunca uzun segmentlere yayılır; posterior tibial ve peroneal arterlerde de benzer örüntü bulunabilir.
• Kalsiyum odağı BT’de yumuşak dokudan yüksek atenüasyonlu görünür; kontrastsız incelemede arter lümenini dolduran iyot olmadığı için damar konturuna göre duvar boyunca izlenebilir.
• Damar iç çapı çevresel kalsifikasyon nedeniyle daralmış görünebilir; rutin kesit çözünürlüğü gerçek lümen sınırını veya duvar katmanını her zaman ayıramaz.
• Periferik arter hastalığında medial arteriyel kalsifikasyon ve intimal aterosklerotik kalsifikasyon aynı hastada birlikte bulunabilir.
• Yaygın tibial kalsifikasyon arter sertliğiyle ilişkili olabilir; tek başına belirli bir stenoz derecesini göstermez.

Ölçütler ve sınıflamalar

Medial arteriyel kalsifikasyonun histolojik ilerleyişi

Erken lezyonlarda kalsiyum-fosfat birikimleri internal elastik lamina yakınında küçük odaklar halinde başlayabilir. İlerledikçe medial düz kas hücreleri ve çevre matrikse yayılıp birleşerek medial tabakada parçalı, tabakalı veya çevresel kalsifikasyon oluşturabilir. İleri lezyonlarda kalsifikasyon media tabakasının büyük bölümünü tutabilir; bazı olgularda ektopik kemikleşme görülür. Bu histolojik betimleme klinik BT evrelemesi değildir ve rutin BT'den tek başına evre verilemez.

Normalde

Normal kontrastsız BT'de tibial arterlerin seyri yumuşak dokular arasında seçilir ancak arter duvarını halka gibi izleyen belirgin yüksek atenüasyonlu kalsiyum bulunmaz. Aynı kruris düzeyinde anterior tibial, posterior tibial ve peroneal arter çevresindeki kalsifikasyonun sürekliliğine, eksantrik plak kümeleri yerine damar çevresindeki dağılımına ve kas içi ya da kemik kaynaklı kalsiyumdan ayrımına bakılır.

Ayırıcı tanı

İntimal aterosklerotik kalsifikasyon

sıklıkla düzensiz/eksantrik plak odakları ve eşlik eden lümen düzensizliği veya yumuşak plakla birliktedir; BT'de kesin tabaka ayrımı yine sınırlıdır.

Arteriyel lümen kontrastı

arter merkezini homojen doldurur ve kontrastlı fazda görünür; duvar boyunca yüksek atenüasyonlu kalsiyum odağı kontrastsız görüntüde de seçilir.

Venöz flebolit

venöz trombozla ilişkili, yuvarlak kalsifik odaktır; arter anatomik seyrini izlemez ve merkezi saydamlık varsa ayırıcı ipucu olabilir.

Yumuşak doku kalsifikasyonu

arterin anatomik seyrini izlemeyen odaklar kas veya tendonla ilişkili olabilir.

Tuzaklar

• Damarı halka biçiminde saran kalsiyumu BT ile histolojik olarak ‘medial’ diye kesinleştirme; intimal kalsifikasyonla birlikte bulunabilir ve kesin katman ayrımı rutin BT'nin sınırlarını aşar.
• Kalsiyumun bir kısmı kontrastlı incelemede opak lümenle birleşip lümen açıklığını olduğundan az gösterebilir; kontrastsız seri varsa aynı odakları orada eşleştir.
• Tibial kalsifikasyon yoğunluğundan stenoz derecesi çıkarsama; kalsifikasyon damar sertliğini gösterir, lümen daralması için kontrastlı lümen ve uygun damar görüntüleme gerekir.
• Medial kalsifikasyon örüntüsü eşlik eden aterosklerozu dışlamaz; periferik arter hastalığında ikisi birlikte bulunabilir.

Kendini dene

1. Diyabetli hastanın kontrastsız kruris BT'sinde tibial arter çevresinde uzun, halka benzeri kalsifikasyonlar var. Hangi yorum en uygundur?

   • Medial kalsifikasyon örüntüsü
   • Akut arteriyel trombüs
   • Venöz flebolit
   • Kas içi hematom
   Cevabı göster

   Medial kalsifikasyon örüntüsü. Çizgisel veya annüler kalsiyum birikimleri medial arteriyel kalsifikasyonla uyumludur. Görüntüleme, kalsiyumun medial mi aterosklerotik intimal mi olduğunu güvenilir biçimde ayıramayabilir.

2. Periferik arter hastalığında medial arteriyel kalsifikasyon ile aterosklerotik plakların birlikteliği için hangisi doğrudur?

   • Aynı arter segmentinde birlikte bulunabilirler.
   • Medial kalsifikasyon aterosklerozu dışlar.
   • Aterosklerotik plak varsa medial kalsifikasyon bulunamaz.
   • Medial kalsifikasyon her zaman lümen daralmasına yol açar.
   Cevabı göster

   Aynı arter segmentinde birlikte bulunabilirler.. Medial arteriyel kalsifikasyon ve aterosklerotik plaklar aynı arter segmentinde birlikte bulunabilir; bu birliktelik PAD bulgularının daha ağır seyretmesiyle ilişkili olabilir.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 39 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 11 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Lower limb arterial calcification and its clinical relevance with peripheral arterial diseasefrontiersin.org
2. Advances in CT Techniques in Vascular Calcificationfrontiersin.org
3. ACR Appropriateness Criteria® Lower Extremity Arterial Claudication-Imaging Assessment for Revascularization: 2022 Updatepmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. Medial arterial calcification in ageing and disease: current evidence and knowledge gapspmc.ncbi.nlm.nih.gov
5. Anatomy, Bony Pelvis and Lower Limb: Posterior Tibial Arteryncbi.nlm.nih.gov
6. Radiological identification and analysis of soft tissue musculoskeletal calcificationslink.springer.com
7. Review of breast arterial calcifications for cardiovascular disease risk predictionpmc.ncbi.nlm.nih.gov
8. Inflammatory, Metabolic, and Coagulation Effects on Medial Arterial Calcification in Patients with Peripheral Arterial Diseasepmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. Metabolites and metabolism in vascular calcification: links between adenosine signaling and the methionine cyclepmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. Breast Arterial Calcification: A Potential Surrogate Marker for Cardiovascular Diseasepmc.ncbi.nlm.nih.gov
11. Lower extremity arterial disease in patients with diabetes: a contemporary narrative reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
12. Breast Arterial Calcification: A Potential Surrogate Marker for Cardiovascular Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Recent progress in the biomarkers of peripheral artery disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Intimal and medial arterial calcification in peripheral arterial disease a systematic review and meta-analysis of imaging and histological evidence.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Intimal and medial calcification in relation to cardiovascular risk factors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Different Ultrasound Scoring Methods for Assessing Medial Arterial Calcification: Association with Diabetic Complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Assessment of foot perfusion in patients with a diabetic foot ulcer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Cold exposure protects against medial arterial calcification development via autophagy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. The clinical significance of medial arterial calcification in end-stage renal disease in women.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Risk factors for atherosclerotic and medial arterial calcification of the intracranial internal carotid artery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Development of a novel chronic kidney disease mouse model to evaluate the progression of hyperphosphatemia and associated mineral bone disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Aortic calcification: A postmortem CT validation study in a middle-aged population.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. DIAMACC: protocol of a prospective diagnostic accuracy study of the maximal systolic acceleration to detect peripheral arterial disease in patients with diabetes-related foot ulceration in the Netherlands.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. An elevated ankle-brachial index is not a valid proxy for peripheral medial arterial calcification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Diagnostic accuracy of the maximal systolic acceleration to detect peripheral arterial disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Intracranial Arterial Calcification and Its Impact on Subsequent Ischemic Cerebral Events: A Retrospective Cohort Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Severity of Intracranial Arterial Calcification on Computed Tomography and Risk of Dementia in Patients With Stroke or Transient Ischemic Attack: A Population-Based Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Extra-Carotid Arterial Webs: A Single-Center Series and Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Intraosseous tumours of the knee.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Multi-detector row computed tomography angiography of peripheral arterial disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Automated assessment of breast arterial calcification: a new frontier in cardiovascular risk prediction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Coronary Artery Calcification: From Molecular Mechanisms to Interventional Strategies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Atherosclerosis: A Pathologist's Perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Diabetic plaque calcification: mechanisms, imaging phenotypes, and clinical implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Coronary Artery Disease and Atherosclerosis in Other Vascular Districts: Epidemiology, Risk Factors and Atherosclerotic Plaque Features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. An Overview of the Diagnostic and Treatment Strategies for Aortic Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Treatment effects of human amnion-derived mesenchymal stem cells for skin lesions and metastatic pulmonary calcification in calciphylaxis patients - case series and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Mechanisms of aortic dissection: From pathological changes to experimental and <i>in silico</i> models.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Application of postmortem imaging modalities in cases of sudden death due to cardiovascular diseases-current achievements and limitations from a pathology perspective : Endorsed by the Association for European Cardiovascular Pathology and by the International Society of Forensic Radiology and Imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Case Report: Intravascular lithotripsy combined with a new-generation 3-in-1 carotid stent for calcified carotid artery stenosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. Clinical and CT angiography characteristics of Chinese stroke patients with carotid web: a retrospective study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Intravascular Imaging to Predict the Coronary No-Reflow and Slow-Flow Phenomena: Advances and Perspectives.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. Arterial calcification due to CD73 deficiency presenting with critical limb-threatening ischemia successfully treated with iliac endarterectomy and distal bypass.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Rapidly Progressive Medial Calcific Sclerosis in a Dialysis Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
46. Pathological Insights Into the Relationship Between Medial and Intimal Calcification in Lower Extremity Artery Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
47. Peripheral artery disease in diabetes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
48. Associations between carotid macrovascular and retinal microvascular alterations in diabetes: Evidence synthesis and implications for risk assessment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
49. Medial arterial calcification in ageing and disease: current evidence and knowledge gaps.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
50. Monckeberg's Medial Sclerosis in Athletes: Report of Two Cases and Possible Pathophysiological Mechanisms.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
51. Post-Traumatic Stress Disorder and Atherosclerosis: Co-Phenomena, or Cause-and-Effect?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
52. In vitro evaluation of a new balloon design to treat calcified stenosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
53. Peripheral artery disease and local drug delivery: a review of disease pathology and drug delivery systems for therapy below the knee.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
54. NaF-PET Imaging for Detection of Early Arterial Microcalcification and Monitoring of Targeted Therapy: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
55. Considerations in the Use of Mouse Models of Vascular and Valvular Calcification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
56. Vascular calcification: pathogenic mechanisms, signaling crosstalk and translational therapeutics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
57. Managing Dialysis-Associated Haemodynamic Instability in Critical Calcific Left Main Stem Disease With Tachycardia-Bradycardia Syndrome Using Intravascular Lithotripsy-Assisted Percutaneous Coronary Intervention and Permanent Pacemaker Implantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
58. Diagnostic accuracy of ultrasonography for lower extremity arterial disease in patients with diabetes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.