Özet
Pulmoner arter lümenindeki dolum defekti en sık tromboemboliyle ilişkili olsa da tümör, kronik organize trombüs, vaskülit ve embolize yabancı madde benzer görünüm verebilir. Özellikle ana pulmoner arterde genişletici kitle, duvarı örten lezyon, kontrastlanan doku veya damar dışında uzanım alternatif tanıyı düşündürür. BTPA lümen içindeki dolum defektini ve damar çapı/duvarıyla ilişkisini gösterir; farklı faz mevcutsa doku kontrastlanması ve akım artifaktı ayrımına katkı sağlayabilir, ancak faz farkı tek başına tanı koydurmaz. Taklitçiyi akut tromboemboli diye yorumlamak alternatif tanı ve uygun incelemeyi geciktirebilir; bu nedenle dolum defektleri klinik bağlam ve tüm görüntüleme bulgularıyla birlikte değerlendirilir.
Faz ve pencere
- BTPA tanısal
- Dolum defektinin damar duvarı ve kontrastlı lümenle ilişkisi, damarı genişletip genişletirmediği, pulmoner arter dışına uzanımı ve diğer arterlerdeki eşlik eden bulgular değerlendirilir. Akut embolik pıhtı merkezdeyse kontrastla çevrili görünebilir; duvara yapıştığında eksantrik ve damar duvarıyla dar açılı dolum kusuru oluşturabilir.
- Gecikmiş
- Tümöral materyal kuşkusu varsa, mevcut farklı fazlarda lezyonun doku kontrastlanması ve damar dışı uzanımı karşılaştırılabilir. Akım artifaktı da faz ilerledikçe kaybolabileceğinden yalnız faz farkına dayanarak tümör tanısı konmaz.
Önerilen pencereler: Anjiyo (G 600 / M 150), Mediasten (G 350 / M 50), Akciğer (G 1500 / M -600).
BT bulguları
- Damarı genişleten santral doku — ana pulmoner arterin veya proksimal dalının lümenini dolduran lobüle ve genişletici kitle pulmoner arter intimal sarkomunu düşündürür.
- Duvarı örten kitle — lezyon bir veya iki pulmoner arter duvar konturunu silip arter dışına uzanabilir; bu bulgu sarkom şüphesini artırır.
- Heterojen kontrastlanma — dolum defektindeki yamalı veya heterojen kontrastlanma bland trombüsten çok tümöral materyal lehinedir; tek başına tanı koydurmaz.
- Kronik web ve bantlar — intralüminal ağsı çizgiler, eksantrik organize trombüs, damar daralması veya distal damar kaybı kronik tromboembolik hastalık göstergeleridir.
- Damar dışına uzanan yumuşak doku — pulmoner arter duvarı dışına gerçek tümöral uzanım sarkom olasılığını artırır.
- Pulmoner arter anevrizması içinde trombüs — Behçet hastalığında anevrizma içindeki kısmi veya tam dolum defekti in situ trombozu temsil edebilir.
- Yüksek atenüasyonlu yabancı materyal — vertebroplasti çimentosu ve bazı embolize cihaz parçaları kontrastsız BT’de yüksek atenüasyonlu veya lineer materyal olarak görülebilir.
- Yağ atenüasyonlu intravasküler dolum defekti — renal anjiyomiyolipom embolisi nadiren pulmoner arter dolum defekti yapabilir; renal venlerde yağ içeriği veya renal anjiyomiyolipom eşlik edebilir.
Normalde
Pulmoner arter lümenindeki dolum defektinin damar duvarı ilişkisini, genişletici veya duvar konturunu örtücü özelliğini ve varsa pulmoner arter dışına uzanımını değerlendirin. Aynı seviyedeki karşı taraf arteriyle ve varsa önceki toraks BT/BT anjiyografide damar çapını ve lezyon görünümünü karşılaştırın; sarkom genişletici veya heterojen kontrastlanan doku ile görülebilir.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s1278; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Akut pulmoner tromboemboli
- kontrastla çevrili santral ya da eksantrik lümen pıhtısı yapabilir; duvara yapışan akut pıhtı damar duvarıyla dar açı oluşturabilir.
- Pulmoner arter intimal sarkomu
- lobüle, genişletici ve heterojen kontrastlanan santral kitle; damar dışına invazyon veya duvar konturunu örtme görülebilir.
- Kronik tromboembolik hastalık
- web, bant, eksantrik organize materyal, damar daralması/amputasyonu, mozaik atenüasyon ve genişlemiş bronşiyal kollateraller destekleyicidir.
- Pulmoner arter vasküliti veya Behçet hastalığı
- arter duvarı kalınlaşması/kontrastlanması, stenoz veya anevrizma ve anevrizma içinde trombüs görülebilir.
- Tümör embolisi
- malignite bağlamında pulmoner arterde kontrastlanan dolum defekti olabilir; öykü ve eşlik eden tümör bulguları önemlidir.
- Yabancı cisim embolisi
- çimento veya embolize cihaz parçaları yüksek atenüasyonlu olabilir; klinik işlem öyküsü ve lineer/metal yoğunluk görünümü tanıyı destekler.
Tuzaklar
- Ana pulmoner arterin genişlemesini tek başına pulmoner hipertansiyona bağlamayın; lümeni dolduran dokunun arter duvarıyla ilişkisini ve damar dışına geçişini kontrol edin.
- Duvara oturan eksantrik dolum kusurunu otomatik olarak kronik trombüs saymayın; web, damar daralması ve mozaik perfüzyon eşlik etmiyorsa tümör veya vaskülit olasılığını da araştırın.
- BTPA'da tek başına görülen bir dolum defektini sınırlı teknik incelemelerde aşırı yorumlamayın; SVC şerit artefaktı, akım karışımı, solunum hareketi ve yetersiz kontrast opaklaşması gibi teknik nedenleri de değerlendirin.
Kendini dene
Ana pulmoner arterde lobüle, heterojen kontrastlanan doku damarı genişletiyor ve duvar dışına taşıyor. En olası taklitçi?
Cevabı göster
Pulmoner arter sarkomu. Genişletici lobüle kitle, heterojen kontrastlanma ve pulmoner arter dışına uzanım sarkomu destekler. Akut trombüs lümen içinde kontrastla çevrili olabilir; akım artifaktı ise sıklıkla belirsiz sınırlı görünür veya farklı/gecikmiş fazda kaybolur ve arter dışı kitle dokusunu açıklamaz.
Lober arterde ince web, damar çapında azalma ve mozaik atenüasyon birlikte görülüyor. En olası açıklama?
Cevabı göster
Kronik tromboembolik hastalık. Pulmoner arter web/bantları, damar daralması ve mozaik atenüasyon kronik tromboembolik hastalık için tanınan görüntüleme bulgularıdır. Bu kronik intralüminal ve perfüzyon paterninin birlikte bulunması seçenekler içinde kronik tromboembolik hastalığı en iyi açıklar.
Bu konunun yer aldığı turlar
İlgili konular
Kaynaklar
Bu sayfadaki 41 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 29 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).
- The filling defect of pulmonary artery, an imaging finding what we should knowjournals.sagepub.com
- 2022 ESC/ERS Guidelines for the diagnosis and treatment of pulmonary hypertensionacademic.oup.com
- Canadian Society of Thoracic Radiology/Canadian Association of Radiologists Best Practice Guidance for Investigation of Acute Pulmonary Embolism, Part 2journals.sagepub.com
- Evaluation and Utilization of Flow Artifacts at CTpubs.rsna.org
- Multidisciplinary Approach to Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension: Role of Radiologistspubs.rsna.org
- Pulmonary artery sarcoma: An important mimic of pulmonary embolism-Case reports and literature reviewpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary artery aneurysm: computed tomography (CT) imaging findings and diagnosispubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging Features of Thoracic Manifestations of Behçet's Disease: Beyond Pulmonary Artery Involvementpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary artery choriocarcinoma mimicking pulmonary thromboembolism: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Massive Bilateral Pulmonary Embolism Presenting as Isolated Abdominal Pain: An Atypical Presentation and Incidental Detection in Dual Immune-Mediated Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multimodality Imaging of a Pulmonary Valve Papillary Fibroelastoma Associated With Pulmonary Embolism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Not always embolism: A case of pulmonary artery intimal sarcoma - The role of the radiologist in early diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Chest radiographs in acute pulmonary embolism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Chronic pulmonary emboli and radiologic mimics on CT pulmonary angiography: a diagnostic challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Acute Traumatic Aortic Injury: What the Radiologist Needs to Know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Role of CT in the Pre- and Postoperative Assessment of Conotruncal Anomalies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Isolated native pulmonary valve endocarditis on a bicuspid valve with large vegetation and septic pulmonary emboli: a multimodality imaging case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Unilateral Pulmonary Artery Lesion in an Immunocompromised Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Agenesis of the left pulmonary artery and cardiac hydatid cysts: A dual rarity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Computed Tomography in the Evaluation of Fontan Circulation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- <i>Radiology: Cardiothoracic Imaging</i> Highlights 2023.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary arteries: imaging of pulmonary embolism and beyond.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.