Portal ven kavernöz dönüşümü

Özet

Portal kavernom çoğunlukla kronik ekstrahepatik portal ven tıkanıklığının ardından gelişen, hilustaki kıvrımlı venöz kollateraller ağıdır. Portal venöz fazlı BT, normal ana portal venin yerini alan damar ağını ve portal sistemin diğer açık segmentlerini gösterir. Kollateraller koledok ve hepatik kanalları sararak portal kavernom kolanjiyopatisine, biliyer darlıklara veya taş taklitçilerine yol açabilir. Sadece hilus damarlarını tanıyıp safra yolları ve splenik/mezenterik uzanımı incelememek obstrüksiyonun nedenini ve kapsamını eksik bırakabilir.

Faz ve pencere

Portal tanısal

Portal venöz fazda normal ana portal ven lümeni daralmış, ipliksi ya da izlenmez olabilir; aynı yatakta porta hepatis boyunca ana portal ven yönünde uzanan çok sayıda serpiginöz, kontrastlanan venöz kanal görülür. Sağ-sol intrahepatik portal dallar, splenik ven ve SMV'nin açıklığı ile biliyer sistemde kollaterale komşu bası/daralma değerlendirilir.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Karaciğer (G 150 / M 30), Anjiyo (G 600 / M 150).

BT bulguları

• Ana portal ven kaybı — beklenen hilus segmentinde normal kalibrasyonlu tek venöz lümenin seçilememesi veya belirgin daralması.
• Kavernöz kollateral ağı — porta hepatiste portal ven yatağını dolduran, birbirine kıvrımlı çoklu kontrastlanan kanallar.
• İntrahepatik dal devamlılığı — kavernöz ağı çevresinden sağ ve sol portal dallara ulaşan venöz kanallar.
• Kronik portal hipertansiyon eşlikçileri — splenomegali neredeyse her zaman bulunur; asit ve üst abdominal venöz kollateraller ise ek bulgu olarak değerlendirilir.
• Portal biliyer bası — perikoledokal/perihiler venlerin koledok ve hepatik kanal konturlarında dıştan bası veya düzensiz daralma oluşturması.
• Portal biliyer taş taklitçisi — kontrastlanan perikoledokal venlerin safra yolu lümeninde taş ya da intraluminal odak izlenimi vermesi.
• Trombüsün eşlik etmesi — ana portal ven artığı veya splenik/mezenterik venlerde dolum defekti ve kronik damar küçülmesi.

Normalde

Normal hilus düzeyinde ana portal ven tek, düzgün konturlu ve homojen kontrastlanan bir lümen olarak bifurkasyona ulaşır; porta hepatiste safra kanalı ve hepatik arter bu venöz ana eksene paralel, ayrı yapılar halinde seçilir. Aynı kesitte tek portal ven gövdesini çoklu serpiginöz kollateral kanallardan ayırın; ana safra yolu boyunca çap ve konturu izleyin, sağ ve sol intrahepatik safra dallarını birbiriyle karşılaştırın.

Ayırıcı tanı

Periportal ödem portal ven trombozuna komşu olarak görülebilir; kronik ekstrahepatik portal ven tıkanıklığına bağlı kavernöz dönüşüm ise periportal kollateral damar ağıyla karakterizedir.

Perihiler tümör

yumuşak doku kitlesi portal dalları ve safra yollarını sarar; kavernom gibi ayrı, kontrastla dolan serpiginöz lümenlerden oluşmaz.

Portal ven anevrizması

tek, fokal ve genişlemiş kontrastlı portal lümen vardır; hilus boyunca çoklu kollateral ağ beklenmez.

Akut portal ven trombozu

genişlemiş veya dolum defektli ana ven görülür; kronik kavernomdaki yerleşik alternatif venöz ağ henüz gelişmemiş olabilir.

Tuzaklar

• Perikoledokal kollateraller safra yolu içinde taş veya yumuşak doku odağı gibi görünebilir; portal fazda damarların kontrastlanmasını ardışık kesitlerde izleyerek lümen dışındaki yerleşimi doğrulayın.
• Kavernöz dönüşümü doğrudan kavernöz tümör ya da kitle diye yorumlamayın; çoklu damar lümenleri ve ana portal ven yatağının kaybı damar kökenini gösterir.
• Safra yolu darlığını yalnız BT ile taş veya tümör olarak sınıflamayın; damar ağına komşuluğunu belirtin, biliyer haritalama gerekiyorsa MRCP korelasyonunu önerin.

Kendini dene

1. Portal ven gövdesi seçilmiyor; hepatik hilusta portal yatağa uzanan kıvrımlı kontrastlı kanallar bulunuyor. Tanı nedir?

   • Portal kavernom
   • Periportal ödem
   • Hiler kolanjiyokarsinom
   • Portal ven anevrizması
   Cevabı göster

   Portal kavernom. Ana portal ven yatağındaki çoklu serpiginöz ve kontrastlanan damarlar kavernöz dönüşümü gösterir. Ödem damar lümeni oluşturmaz; tümör solid yumuşak dokudur; anevrizma tek genişlemiş venöz segmenttir.

2. Kronik portal ven tıkanıklığında koledok duvarı boyunca kontrastlanan küçük yapılar izleniyor. Bu yapıların safra içi taş olmadığını en iyi ne gösterir?

   • Portal fazda damar gibi dolmaları
   • Koledokta gaz bulunması
   • Pankreas kanalının genişlemesi
   • Safra kesesinde çamur
   Cevabı göster

   Portal fazda damar gibi dolmaları. Portal fazda kan havuzuyla aynı şekilde kontrastlanan ve ardışık kesitlerde damar olarak izlenen yapılar perikoledokal kollateraldir. Diğer seçenekler safra yolu yakınındaki damarların lümen dışı yerleşimini kanıtlamaz.

İlgili konular

• Portal ven trombozu
• Portal hipertansiyonda portosistemik kollateraller

Kaynaklar

Bu sayfadaki 35 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 2 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Portal cavernoma cholangiopathy: Update and recommendations on diagnosis and managementpmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Portal Vein Invasion Secondary to Hepatic Hydatid Disease: A Rare Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. Pseudotumoral portal cavernoma mimicking hilar cholangiocarcinoma: A diagnostic pitfall.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
4. Pancytopenia With Hypocellular Bone Marrow Revealing Extrahepatic Portal Venous Obstruction and Cavernous Transformation in a Child: A Case Report of a Diagnostic Challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
5. Portal vein recanalization and transjugular intrahepatic portosystemic shunt in chronic portal vein thrombosis: a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
6. When a Bulbar Ulcer Hides a Darker Reality: The Unusual Diagnosis of a Portal Cavernoma in a 69-Year-Old Adult.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. An unusual presentation of portal biliopathy manifesting as chronic abdominal pain as a delayed post-splenectomy complication: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. Upfront hepaticojejunostomy in portal biliopathy: is a decompressive shunt always necessary?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
9. Portal cavernoma cholangiopathy: A systematic review of current understanding, clinical significance, and management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Clinical applications of 4D flow magnetic resonance imaging in hepatic vascular disorders: practical biomarkers, protocol design, and translational implementation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. A technical modification in cavo-portal hemi-transposition in adult living donor liver transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Septic Pylephlebitis and Cavernous Transformation Presenting as Pyrexia of Unknown Origin: A Diagnostic Challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Portal Vein Thrombosis in Patients Without Cirrhosis: Current Practical Approaches and Treatment Strategies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Imaging in Vascular Liver Diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. A Portal-Rex Shunt Using Patent Proximal Main Portal Vein as Venous Inflow and Internal Jugular Vein as Conduit.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Gun-sight technique for recanalization of chronic noncirrhotic, nonmalignant extrahepatic portal vein obstruction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Role of Grey Scale and Color Doppler in the Diagnosis of Portal Hypertension: A Comprehensive Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Portal biliopathy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Imaging of portal cavernoma cholangiopathy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. The difficult laparoscopic cholecystectomy: a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Spectrum of hepatofugal collateral pathways in portal hypertension: an illustrated radiological review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Proximal spleno-renal shunt with retro-aortic left renal vein in a patient with extra-hepatic portal vein obstruction: first case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Indications and opportunities for transsplenic access to treat portal venous and portosystemic pathology: A report of 2 cases and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Pylephlebitis: A Rare but Redoubtable Complication of Intra-Abdominal Infections-A Series of 15 Cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Living Donor Liver Transplantation in Pediatric Situs Inversus: A Case Series and Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Hepatectomy inside the Portal Ring in a Patient with Absence of Portal Vein Bifurcation: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Biliary Atresia with Portal Vein Anomaly: Surgical Challenges and Implications during Kasai Portoenterostomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Congenital hepatic fibrosis and related ciliopathies across the life course: current management, disease burden, and unmet needs in the era of genomic diagnosis and translational therapeutics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Chronic abdominal pain secondary to portosystemic collateral vessels: A case report and review of etiologies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Distal vs. total pancreatectomy with celiac axis resection in patients with locally advanced/borderline resectable pancreatic carcinoma - a retrospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Pseudotumoral portal cavernoma: A rare case that challenges diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Segmental atrophy of the liver: Review of a rare pseudotumor.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Benign and malignant focal liver lesions displaying rim arterial phase hyperenhancement on CT and MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. All about portal vein: a pictorial display to anatomy, variants and physiopathology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Non-contrast microvascular flow imaging in abdominal ultrasound: a pictorial essay.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. Vaccine-Induced Immune Thrombotic Thrombocytopenia (VITT)-like Syndrome: A Case Report and Some Considerations on a Novel Diagnostic and Therapeutic Challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. The Role of Imaging in Portal Vein Thrombosis: From the Diagnosis to the Interventional Radiological Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Diagnostic and Therapeutic Challenges of Chronic Portal Vein Thrombosis Secondary to Myeloproliferative Neoplasm in Sub-Saharan Region: A Series of Cases and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Hydatid thrombosis of the portal vein: a rare case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Feasibility of laparoscopic cholecystectomy for symptomatic gallstone disease with portal cavernoma: Can prior portal vein decompression be avoided?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. Vascular complications of chronic pancreatitis and its management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Transjugular Intrahepatic Portosystemic Shunt in Nonmalignant Noncirrhotic Portal Vein Thrombosis and Portosinusoidal Vascular Disorder.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. Endovascular Treatment for Acute Portal Vein Thrombosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Spontaneous bacteremia and spontaneous bacterial peritonitis share similar prognosis in patients with cirrhosis: a cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
46. Pancreatic Pseudocyst-portal vein fistula with portal thrombosis and biliary obstruction: a rare complication of necrotising pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
47. Early-onset extrahepatic cholangiocarcinoma in a young adult with a resected congenital biliary cyst: a rare case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
48. Liver involvement in patients with COVID-19 infection: A comprehensive overview of diagnostic imaging features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
49. Acute portal vein thrombosis in a 59-year-old male with JAK2 V617F mutation .pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
50. Computed tomography evaluation of periportal halo in healthy dogs under medetomidine-based sedation and alfaxalone-sevoflurane anesthesia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
51. Hypoattenuating periportal halo on CT in a patient population can occur in presence of a variety of diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
52. Imaging techniques in veterinary medicine . Part II: Computed tomography, magnetic resonance imaging, nuclear medicine.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
53. Chronic Pancreatitis with Portal Venous Thrombosis in a Child: Difficult Scenario for Surgery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
54. Assessment of Coronary Arteries during the Prenatal and Postnatal Periods using Two- and Three-dimensional Ultrasound.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
55. Cystic lesions and their mimics involving the intrahepatic bile ducts and peribiliary space: diagnosis, complications, and management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
56. Widespread pylephlebitis and infective thromboembolism due to <i>Streptococcus anginosus</i>-related appendiceal rupture: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
57. Hepatic Vascular Involvement in Adenosine Deaminase 2 Deficiency (DADA2): Case Reports and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
58. Pitfall in necrotizing pancreatitis: Organized hematoma with arteriovenous fistula mimicking a splenic artery pseudoaneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
59. A Silent Mimic: Biopsy-Proven Focal Nodular Hyperplasia Masquerading as Chronic Intrahepatic Biliary Obstruction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
60. Portal vein aneurysm mimicking a pancreatic mass: A case report with an emphasis on imaging pitfalls.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.