Septik tromboflebit

Özet

Septik tromboflebit, venöz trombozun enfeksiyonla ilişkili olduğu; santral, pelvik veya periferik venleri tutabilen ciddi bir tablodur. BT, dolum defektini gösterirken pelvik ya da abdominal enfeksiyon odağını, kateterle ilişkili damar çevresi bulguları ve toraks görüntülenmişse olası embolik yayılımı araştırmaya yardımcı olabilir. Venöz duvar kontrastlanması ve çevre yağ dokusundaki inflamasyon enfeksiyonla birlikte görülebilir; ancak tek başına septik tromboflebit tanısını koydurmaz ve klinik/mikrobiyolojik bağlamla yorumlanır. Raporlamada trombüsün uzanımı, olası enfeksiyon odağı ve toraks görüntülenmişse septik emboli bulguları ayrı ayrı belirtilir.

Faz ve pencere

Portal tanısal

Kontrastlı venöz seride ilgili damarda dolum defekti, duvar kontrastlanması, damar çevresinde yağ kirlenmesi ve komşu enfeksiyon odağı birlikte değerlendirilir; pelvik ve abdominal venlerde lümen opasifikasyonunun yeterliliği kontrol edilir.

Gecikmiş tanısal

VKI'de akım karışımı veya yetersiz opasifikasyon şüphesinde gecikmiş kontrastlı seri kan opasifikasyonunu homojenleştirmeye ve karışım artefaktının çözülmesine yardımcı olur; trombüsün uzanımı ayrıca değerlendirilir.

Kontrastsız

Kontrastsız BT damar içi gazı gösterebilir; gaz tek başına enfeksiyöz tromboflebit tanısı koydurmaz ve eşlik eden trombüs ile enfeksiyon bulguları birlikte değerlendirilir.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40), Mediasten (G 350 / M 50).

BT bulguları

• Venöz dolum defekti — opak lümen içinde duvara yapışık ya da oklüzif intraluminal trombüs.
• Venöz duvar inflamasyonu — tromboze segmentte belirgin duvar kontrastlanması görülebilir.
• Perivenöz yağ kirlenmesi — tromboze ven çevresinde çizgilenme, ödem veya yumuşak doku infiltrasyonu.
• Komşu enfeksiyon odağı — pelvik/abdominal enfeksiyon odağı veya kateter giriş alanı tromboze venle anatomik ilişkisi ve olası yayılım açısından değerlendirilir.
• Damar çevresinde apse/koleksiyon — koleksiyonun varlığı, venle komşuluğu ve lümen içinde trombüs bulunup bulunmadığı ayrı değerlendirilir.
• İntravasküler gaz — venöz lümende gaz enfeksiyöz tromboflebitte görülebilir; gaz bulgusu trombüs ve enfeksiyon odağıyla birlikte yorumlanır.
• Trombüs boyunca yayılım — santral ve periferik bağlantılı venlere, dallara ve komşu venöz havzaya uzanım koronal planda takip edilir.

Normalde

Patent iliak venler ve VKİ’nin lümen opasifikasyonu değerlendirilir; damar duvarı ve çevre retroperitoneal yağ planında belirgin inflamasyon olup olmadığı kontrol edilir. Aynı taraftaki patent ven segmentini veya karşı iliak veni referans alarak dolum defektini, duvar boyanmasını ve çevresel inflamasyonu kıyaslayın; incelemenin venöz opasifikasyon yeterliliğini de kontrol edin.

Ayırıcı tanı

Bland venöz tromboz

lümen içi dolum defekti yapabilir; septik niteliği eşlik eden enfeksiyon odağı ve klinik/mikrobiyolojik bağlamla değerlendirilir.

Tümör trombüsü

primer kitleden venöz lümene devamlılık ve trombüs içinde tümörle benzer kontrastlanma ile ayrılır.

Erken faz kontrast karışımı

özellikle VKI'de çizgili/katmanlı görünür ve homojen gecikmiş venöz opasifikasyonda kaybolur.

Kateterle ilişkili bland tromboz

kateter ucuyla ilişkili olabilir; kateter varlığı tek başına trombüsün enfeksiyöz olduğunu kanıtlamaz ve klinik/mikrobiyolojik bağlamla yorumlanır.

Perivenöz selülit veya flebit olmaksızın komşu apse

apse vene komşu olabilir ancak lümen açıklığı korunur ve intraluminal defekt görülmez.

Tuzaklar

• Perivenöz yağ çizgilenmesi eşlik eden inflamasyonu gösterebilir ancak septik tromboflebit tanısı için tek başına yeterli değildir; doğrudan trombüs ve enfeksiyon odağıyla birlikte değerlendirilir.
• Portal fazda yetersiz opaklaşan VKI'deki akım karışımı trombüs sanılabilir; damar opaklığı artan gecikmiş seride defektin sürüp sürmediğini doğrulayın.
• İntravasküler gaz tek başına septik tromboflebit kanıtı değildir; aynı damarda trombüs ve eşlik eden enfeksiyon bulgularıyla birlikte değerlendirilir.
• BT bulguları trombüsün mikrobiyolojik niteliğini kanıtlamaz; görüntüde doğrudan görülen trombozu, enfeksiyon odağını ve çevresel inflamasyonu ayrı tarif edin.

Kendini dene

1. Kontrastlı BT’de ana iliak vende oklüzif dolum defekti, belirgin duvar kontrastlanması, çevre yağ dokusunda inflamasyon ve komşu apse görülüyor; klinik bulgular da enfeksiyonla uyumlu. En uygun yorum nedir?

   • Septik tromboflebit
   • Bland iliak tromboz
   • VKI tümör trombüsü
   • İliak ven anevrizması
   Cevabı göster

   Septik tromboflebit. Trombozla birlikte ven duvarı kontrastlanması, perivenöz inflamasyon ve anatomik olarak ilişkili apse enfeksiyöz tromboflebiti destekler; BT bulguları klinik ve mikrobiyolojik bağlamla yorumlanır.

2. VKI’de erken kontrastlı seride tabakalı opasite görülüyor; gecikmiş venöz seride lümen homojen ve damar çapı korunmuş. En olası neden nedir?

   • Kontrast karışım artefaktı
   • Septik VKI trombozu
   • Bland VKI trombozu
   • VKI duvar invazyonu
   Cevabı göster

   Kontrast karışım artefaktı. Gecikmiş seride homojenleşen tabakalı opasite, farklı akım kollarından gelen kanın geçici karışımını destekler. Gerçek trombozda dolum defekti gecikmiş görüntülerde sürer; tümör trombüsünde trombüs içi kontrastlanma, lümen genişlemesi ve komşu kitleyle devamlılık aranır.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 24 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Suppurative thrombosis of the portal vein (pylephlebitis): a systematic review of literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Septic thrombophlebitis in a HIV-positive intravenous drug userpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. Multidetector CT of iatrogenic and self-inflicted vascular lesions and infections at the groinair.unimi.it
4. The inferior vena cava: anatomical variants and acquired pathologiesinsightsimaging.springeropen.com
5. Septic Thrombophlebitis of the Portal Venous System: Clinical and Imaging Findings in Thirty-Three Patientslink.springer.com

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.