Klinik Atölye

Lenfatik sistem ve dalak · Patoloji · Orta öncelik

Kronik lenfositer lösemi / küçük lenfositik lenfoma

Chronic lymphocytic leukemia / small lymphocytic lymphoma

Kronik lenfositer lösemi / küçük lenfositik lenfoma: yayımlanmış olgu görüntüsü, koronal kesit

4 adım

Görüntü: Hellerhoff, “Splenomegalie bei CLL.jpg”, Wikimedia Commons · CC BY-SA 3.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı, odak işaretleri eklendi.

Özet

Kronik lenfositer lösemi (KLL/CLL) ve küçük lenfositik lenfoma (SLL), WHO 2022 sınıflamasında tek hastalık birimi kabul edilen aynı spektrumun kan ve doku ağırlıklı görünümleridir; KLL olguları sıklıkla periferik lenfositozla saptanır. Kontrastlı BT, klinik olarak gerektiğinde çok istasyonlu adenopatiyi, dalak-karaciğer büyümesini ve nadir ekstranodal bulguları anatomik olarak haritalar; BT bulguları tek başına tanı koydurmaz. Bilinen KLL/SLL’de orantısız hızda büyüyen nod veya yeni organ kitlesi Richter dönüşümü, ikinci malignite ya da enfeksiyon gibi başka bir süreci düşündürebilir.

Faz ve pencere

Portal tanısal
Kontrastlı boyun-toraks-abdomen-pelvis BT’de çok istasyonlu hafif-orta büyümüş nodlar sık görülür; splenomegali veya hepatomegali eşlik edebilir ve hacimli/konfluent nodal kitleler relaps ya da bazı yüksek riskli başvurularda görülebilir. BT anatomik hastalık yükünü ve yeni kitleleri haritalar, ancak KLL tanısı periferik kandaki ≥5 × 10⁹/L klonal B hücrelerinin uyumlu immünfenotipinin akım sitometrisiyle gösterilmesine dayanır; SLL’de kan klonal B hücreleri <5 × 10⁹/L iken sekonder lenfoid dokularda tutulum vardır.

Önerilen pencereler: Mediasten (G 350 / M 50), Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

  • Çok istasyonlu adenopati — servikal, aksiller, mediastinal ve abdominal nodal bölgeler birlikte tutulabilir; BT bu dağılımı anatomik olarak gösterir.
  • Nodal yağlı hilusun silinmesi — KLL/SLL tutulmuş nodlarda mimari effasman nedeniyle yağlı hilus radyolojik olarak seçilemeyebilir; bu görünüm tek başına alt tipi belirlemez.
  • Splenomegali — dalak büyümesi KLL/SLL nodal hastalığına eşlik edebilir; BT’de dalak görünümü normalden büyümüşe değişken olabilir.
  • Hepatomegali — karaciğer büyümesi KLL/SLL’ye eşlik edebilir; yeni fokal karaciğer lezyonları KLL’ye özgü değildir ve Richter dönüşümü dahil alternatif nedenler yönünden değerlendirilir.
  • Konfluent abdominal adenopati — hacimli veya birleşen abdominal nodal kitleler relaps sırasında ya da bazı yüksek riskli ilk başvurularda görülebilir.
  • Orantısız büyüyen tek nod — bilinen KLL/SLL’de hızla büyüyen kitle Richter dönüşümü açısından şüphe uyandırır; kesin tanı doku incelemesiyle konur.
  • Ekstranodal tutulum — KLL’de akciğer, deri veya gastrointestinal sistem tutulumu nadirdir; görüntüleme bulguları özgül olmayabilir ve enfeksiyon ya da Richter dönüşümüyle karışabilir.

Normalde

Normal kıyaslamada mediastinal nodal istasyonları anatomik konumları ve aradaki yağ planlarıyla ayrı izleyin; nodların prevascular, paratrakeal ve hiler dağılımını kaydedin. Önceki incelemeyle nodal dağılımı karşılaştırıp belirgin farklı büyüyen yeni odağı ayrıca not edin.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s1278; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Foliküler lenfoma
çok bölgeli nodal ve dalak tutulumu KLL/SLL ile örtüşebilir; görüntüleme histolojik alt tipi kesinleştirmez, doku ve immünfenotip gerekir.
Mantle hücreli lenfoma
yaygın nodal hastalık KLL/SLL ile örtüşebilir; ayırım için akım sitometrisi ve doku immünfenotipi gerekir.
Tüberküloz lenfadeniti
aktif mediastinal TB nodlarında merkezî düşük atenüasyon ve periferik rim kontrastlanması görülebilir; bu görünüm etiyolojiyi tek başına kesinleştirmez.
Richter dönüşümü
bir veya birkaç nodun hızla büyümesi, yeni kitle veya klinik kötüleşme şüphe uyandırabilir; PET/BT örnekleme yerini belirlemeye yardım eder ve tanı doku incelemesiyle konur.
Metastatik nodal hastalık
servikal nodlarda yuvarlaklaşma, merkezî nekroz, kistik değişiklik veya anormal kümelenme metastazı destekleyebilir; primer tümör ve nod dağılımıyla birlikte değerlendirilir.

Tuzaklar

  • BT’de büyümüş nod KLL/SLL tanısını koydurmaz; KLL uyumlu immünfenotipli ≥5 × 10⁹/L klonal periferik B lenfositle, SLL ise <5 × 10⁹/L klonal B hücresine eşlik eden sekonder lenfoid doku tutulumu ile tanımlanır.
  • Bir anatomik alandaki çok sayıda küçük kümeli nod da anormal BT hastalık görünümüne katkı verebilir; yalnız kısa eksen ölçüsüne dayanmayıp tüm istasyonları inceleyin.
  • Orantısız büyüyen odağı genel nodal dağılım içinde kaybetmeyin; FDG-PET/BT dönüşüm şüphesinde örnekleme için en aktif bölgeyi seçmeye yardım eder, tanı patolojiyle konur.
  • Splenomegali KLL/SLL’ye eşlik edebilir, ancak her hastada görülmez.

Kendini dene

  1. Periferik lenfositozlu hastada toraks ve abdomen boyunca homojen nodlar ile splenomegali saptanıyor. BT'nin en doğru katkısı nedir?

    Cevabı göster

    Anatomik hastalık yükü. BT nodal dağılımı ve organ büyümesini haritalar; klonal immünfenotipi göstermez. KLL tanısı periferik kandaki ≥5 × 10⁹/L klonal B hücrelerinin uyumlu immünfenotipinin akım sitometrisiyle gösterilmesine dayanır; SLL’de klonal B hücre sayısı <5 × 10⁹/L iken sekonder lenfoid doku tutulumu vardır.

  2. Yaygın nodal CLL/SLL görünümü olan hastada tek bir nod kısa sürede belirgin büyümüş ve heterojenleşmiş. Hangi süreç dışlanmalıdır?

    Cevabı göster

    Richter dönüşümü. Diğer nodlardan farklı hızda büyüyen heterojen odak Richter dönüşümü açısından örnekleme gerektirebilir. Diğer seçenekler yeni nodal kitleyi açıklamaz.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 36 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 24 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Review of targeted therapy in chronic lymphocytic leukemia: what a radiologist needs to know about CT interpretationpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. EHA Guidelines on management of chronic lymphocytic leukemia and Richter transformationpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Anatomic Approach to Common and Uncommon Manifestations of Thoracic Leukemias with Radiologic-Pathologic Correlationpubs.rsna.org
  4. Extramedullary and extranodal manifestations in chronic lymphocytic leukemia – an updatepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  5. The Radiology Assistant: Mediastinal Lymph Node Mapradiologyassistant.nl
  6. Spleen Imaging — StatPearlsncbi.nlm.nih.gov
  7. Aftermath of pulmonary tuberculosis: computed tomography assessmentpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Imaging Approach for Cervical Lymph Node Metastases from Unknown Primary Tumorpubs.rsna.org
  9. Imaging of anterior mediastinal tumourspmc.ncbi.nlm.nih.gov
  10. International consensus statement on diagnosis, evaluation, and research of Richter transformation: the ERIC recommendations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Diffuse large B-cell lymphoma of the prostate.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Collision tumor between a spinal schwannoma and chronic lymphocytic leukemia/small lymphocytic lymphoma: case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Hepatic Lymphoma Diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Sarcoidosis and lymphoma: a comparative study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Reassessment of small lymphocytic lymphoma in the era of monoclonal B-cell lymphocytosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. A Machine Learning Tool Using Digital Microscopy (Morphogo) for the Identification of Abnormal Lymphocytes in the Bone Marrow.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Impact of splenectomy on prognosis in lymphoma with splenic involvement.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Obstructive sleep apnea syndrome caused by uncommon tumors of the upper aerodigestive tract.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Chronic lymphocytic leukemia/small lymphocytic lymphoma presenting as acute renal failure.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Triple cancer: chronic lymphocytic leukemia with bladder and prostate carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Adhesive capsulitis mimicking metastasis on 18F-FDG-PET/CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Expression of cancer testis antigen CT45 in classical Hodgkin lymphoma and other B-cell lymphomas.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. The HELIOS trial protocol: a phase III study of ibrutinib in combination with bendamustine and rituximab in relapsed/refractory chronic lymphocytic leukemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. EACR 2025 Congress: Innovative Cancer Science, 16-19 June 2025.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. The Droplet Digital PCR: A New Valid Molecular Approach for the Assessment of B-RAF V600E Mutation in Hairy Cell Leukemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Guidelines for the use of flow cytometry and cell sorting in immunological studies (third edition).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Extramedullary and extranodal manifestations in chronic lymphocytic leukemia - an update.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. ESR Essentials: imaging of lymphoma-practice recommendations by the European Society of Oncologic Imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. A rare case of Richter transformation with breast involvement: A case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Delayed Diagnosis of Type 1 Gaucher Disease at Age 15 After Years of Mild Cytopenias and Splenomegaly: A Case Report and Long-Term Follow-Up.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Sponge-like sonographic pattern of the spleen in immune dysregulation disorders.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Clinical and genetic landscape of neuronopathic gaucher disease in Ukraine: hepatosplenomegaly and diagnostic delay.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Prolymphocytic Progression in Chronic Lymphocytic Leukemia Without Richter Transformation: An Eighteen-Year Clinical-Diagnostic Correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Skin Lesions Mimicking Mosquito Bites as the Initial Presentation of Chronic Lymphocytic Leukemia/Small Lymphocytic Lymphoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Extragenital <i>Mycoplasma hominis</i> infection following obinutuzumab therapy in a patient with chronic lymphocytic leukemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Spleens With Disseminated Lymphoma Exhibit Higher Standardized Uptake Value Maximum, Metabolic Tumor Volumes, and Total Lesion Glycolysis on Fluorine-18 Fluorodeoxyglucose Positron Emission Tomography/Computed Tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Albendazole Monotherapy and Spleen Preservation in an Adolescent with Isolated Primary Splenic Cystic Echinococcosis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Comparison of canine adrenal gland size assessment using ultrasonography and computed tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Staged traditional Chinese medicine treatment for suspected pulmonary inflammatory pseudotumor with progressive lesion reduction: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Case Report of Primary Splenic Angiosarcoma in a Young Patient: A Very Rare and Challenging Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Splenoses and Other Ectopic and Heterotopic Splenic Tissue: The Use of Long-Lasting Enhancement in Contrast-Enhanced Ultrasound to Avoid Unnecessary Intervention.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. mNGS-Assisted Diagnosis of Visceral Leishmaniasis Presenting as Hemophagocytic Lymphohistiocytosis: Two Cases Confirmed by rK39.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Clinical and Diagnostic Challenges in Primary Splenic Lymphomas: When is Splenectomy Necessary to Differentiate SMZL from DLBCL?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.