Kalvaryal anevrizmal kemik kisti

Özet

Kalvaryal anevrizmal kemik kisti çoğunlukla çocuk ve genç erişkinde görülen, kafatasında nadir olan ekspansil litik bir kemik lezyonudur; hızlı büyüme, ağrı veya ele gelen skalp şişliği yapabilir. İnce kesit kontrastsız BT kemik ekspansiyonunu, kortikal kabuğu ve intrakraniyal uzanımı gösterir; sıvı-sıvı seviyeleri ve kistik kompartımanlar MR'da daha iyi karakterize edilir. BT'deki multiloküle görünüm tanıyı düşündürür ama tek başına özgül değildir; solid nodüler bileşen, eşlik eden öncül tümör veya agresif kenar ayrıca araştırılmalıdır. Hızlı genişleme kalvaryal incelme, defekt ve dura/beyin üzerinde bası oluşturabileceğinden lezyonun iki yüzeyle ilişkisi önemlidir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Kemik algoritmasında coğrafi sınırlı, ekspansil ve multiloküle litik lezyon araştırılır; kortikal incelme ya da kesinti ile iç/dış tabla ilişkisi ve septalar incelenir. BT kemik yapısını ve uzanımı gösterir, sıvı-sıvı seviyelerini güvenilir biçimde karakterize etmek için MR daha elverişlidir.

Önerilen pencereler: Kemik (G 1800 / M 400), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Ekspansil litik odak — diploik kemik dışa ve içe doğru genişler, kalvaryum konturu balonlaşabilir.
• Multiloküle/sabun köpüğü görünüm — ince kemik septalarla ayrılmış çok odacıklı osteolitik boşluklar görülebilir.
• İncelmiş kortikal kabuk — dış ve iç tabla kâğıt inceliğinde kalabilir; fokal kortikal açıklık olasıdır.
• Keskin sınırlı kemik kenarı — coğrafi geçiş ve ince sklerotik sınır bulunabilir, ancak görünüm değişken olabilir.
• İç septalar — lezyonun kompartımanlı mimarisi BT'de seçilebilir; kan ürünlerine ait seviyelenme MR'da daha iyi değerlendirilir.
• Yumuşak dokuya veya epidural alana uzanım — kortikal kabuk kesintisi üzerinden ekstraosseöz komponent gelişebilir.
• Solid nodüler komponent — saf kistik görünümden ayrılır ve ABC-benzeri değişiklik içeren başka bir kemik tümörünü gündeme getirir.

Normalde

Normal aynı seviyedeki kalvaryumda diploik aralık trabeküler kemik içerir, iç ve dış tablalar ince ama kesintisizdir; kemik konturu fokal olarak şişkin değildir. Karşı taraf frontal/parietal kemiğiyle kıyaslayarak diploik genişlemeyi, kortikal kabuğun devamlılığını ve septaların düzenli kemik trabekülü mü yoksa lezyon içi bölmeler mi olduğunu değerlendir.

Ayırıcı tanı

Dev hücreli tümör

ekspansil litik yıkım ve kortikal incelme yapabilir; kalvaryumda çok nadirdir ve BT görünümü ABC'den kesin ayırmaz.

Telanjiektatik osteosarkom

kanamalı kistik boşluklar ve seviyelenme gösterebilir; kalın/nodüler solid doku, agresif kemik yıkımı veya osteoid matriks şüpheyi artırır.

Eozinofilik granülom (Langerhans hücreli histiyositoz)

kalvaryumda iyi sınırlı litik defekt yapabilir; iç ve dış tablanın farklı derecede yıkılması eğimli kenarlar, bazen santral kemik parçası (button sequestrum) oluşturur.

İntraosseöz venöz malformasyon (literatürde sıklıkla yanlış biçimde hemanjiyom denir)

BT'de karakteristik içsel kemik spikülleri oluşturabilir; bu trabeküler yapı ABC'nin septalı kistik boşluklarından farklıdır.

Fibröz displazi ve eşlik eden anevrizmal kemik kisti benzeri değişiklik

zemin lezyonda buzlu cam matriks ve genişleyen kistik alanlar birlikte bulunabilir.

Tuzaklar

• BT'de sıvı-sıvı seviyesinin görünmemesi ABC'yi dışlamaz; kan ürünlerinin seviyelenmesi MR'da daha belirgin olabilir.
• Multiloküle litik görünümü tek başına anevrizmal kemik kisti olarak sınıflamayın; solid nodül veya zemin lezyonu varsa ilişkili tümörü ve anevrizmal kemik kisti benzeri değişikliği düşünün.
• İncelmiş korteksi otomatik olarak sağlam kabul etme; çok düzlemli kemik rekonstrüksiyonlarında küçük tabla kesintisi ve epidural uzanım ara.
• Hızlı büyüyen kanamalı kistik kitlede telanjiektatik osteosarkomu dışlamadan benign ABC sonucuna varma; solid/agresif bileşen MR ve doku incelemesi gerektirebilir.

Kendini dene

1. Genç hastada frontal kemikte ekspansil, multiloküle litik lezyon ve incelmiş kortikal kabuk var. En olası tanı hangisidir?

   • Anevrizmal kemik kisti
   • Osteoma
   • Kalvaryal meningiom
   • Metastatik skleroz
   Cevabı göster

   Anevrizmal kemik kisti. Ekspansil çok odacıklı litik kalvaryal lezyon ve incelmiş kabuk ABC ile uyumludur. Osteoma kemik yapıcı yoğun odaktır; meningiom çoğunlukla dural kitle/hiperostoz yapar; metastatik skleroz litik multiloküle ekspansiyonu açıklamaz.

2. Kistik kalvaryal lezyonda belirgin nodüler solid komponent ve agresif kortikal yıkım görülüyor. Hangi taklitçi özellikle dışlanmalıdır?

   • Telanjiektatik osteosarkom
   • Araknoid granülasyon
   • Osteoma
   • Dermoid kist
   Cevabı göster

   Telanjiektatik osteosarkom. Telanjiektatik osteosarkom kanamalı kistik boşluklar nedeniyle ABC'yi taklit edebilir; solid nodüler doku ve agresif kemik davranışı malignite kuşkusunu artırır. Araknoid granülasyon düzgün sınırlı bir iç tabla girintisi yapabilen psödolezyondur; osteoma sklerotik kemik yapıcı odaktır, dermoid kist ise tipik olarak iyi sınırlıdır ve agresif kortikal yıkımı açıklamaz.

Kaynaklar

Bu sayfadaki 37 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 6 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Update on aneurysmal bone cyst: pathophysiology, histology, imaging and treatmentlink.springer.com
2. Aneurysmal Bone Cysts of the Craniofacial Origin: A Systematic Reviewaao-hnsfjournals.onlinelibrary.wiley.com
3. Imaging of skull vault tumors in adultslink.springer.com
4. Radiological review of skull lesionslink.springer.com
5. Imaging Spectrum of Calvarial Abnormalitiespubs.rsna.org
6. Rare giant cell tumour of the left parieto-occipital skull in an 8-year-old female patient: a case reportlink.springer.com
7. Aneurysmal Bone Cysts - StatPearlsncbi.nlm.nih.gov
8. Material properties of the inner and outer cortical tables of the human parietal boneanatomypubs.onlinelibrary.wiley.com
9. A rare calvarial aneurysmal bone cyst in an adult: Case report and literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. Isolated calvarial aneurysmal bone cyst in a pediatric patient: illustrative casepmc.ncbi.nlm.nih.gov
11. Decoding calvarial lesions: Contemporary neurosurgical management integrating radiological and histopathological featurespmc.ncbi.nlm.nih.gov
12. Multicentric Calvarial Hemangioma with Dural Invasion: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
13. Aggressive evolution of an occipital bone ABC-like lesion with dural invasion and intradural extension: a case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
14. Isolated calvarial aneurysmal bone cyst in a pediatric patient: illustrative case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. A rare calvarial aneurysmal bone cyst in an adult: Case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Imaging of skull vault tumors in adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. CT and MRI of pediatric skull lesions with fluid-fluid levels.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Fronto-parietal osteoblastoma with secondary aneurysmal bone cyst: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Aneurysmal frontal bone cyst in a child with history of acute lymphoblastic leukemia: a case of rare location and history.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Intracranial aneurysmal bone cysts in association with fibrous dysplasia: Case report and scoping review of case reports.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. A case of telangiectatic osteosarcoma arising from the frontal bone.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Radiological and Surgical Findings of Patients with Intradiploic Mass Lesion: Case Series and Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. An Unusual Skull With Bilateral Multiple Bony Lesions on the Parietal and Frontal Bones of the Superior Surface of the Calvaria: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Intraosseous Venous Malformations of the Head and Neck.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Radiological review of skull lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Aggressive Juvenile Trabecular Ossifying Fibroma in a 4-Year-Old: Case Report Bringing Diagnostic Challenges and Surgical Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Decoding calvarial lesions: Contemporary neurosurgical management integrating radiological and histopathological features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Multicentric Calvarial Hemangioma with Dural Invasion: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.