Duodenal ve retroperitoneal yaralanma

Özet

Künt veya penetran travma, duodenumda duvar içi hematomdan tam kat yırtılmaya kadar değişen hasar oluşturabilir. İntravenöz kontrastlı BT'de duodenum duvarı ve pankreas başı komşuluğu, periduodenal hematom veya sıvı ve retroperitoneal ekstraluminal gaz birlikte değerlendirilir. Duodenumun retroperitoneal konumu ve komşu organlarla yakınlığı yaralanmanın gözden kaçmasına yol açabilir; çok düzlemli BT kesitleri duvar devamlılığını değerlendirmeyi kolaylaştırır. Perforasyon bulguları ile pankreas ve büyük damar komşuluğundaki eşlik eden yaralanmalar BT'de ayrıca aranmalıdır.

Faz ve pencere

Portal tanısal

Kontrastlı travma BT'sinde duodenal duvar kalınlaşması, mural hematom veya kontrastlanma azalması, periduodenal sıvı ve sağ anterior pararenal alandaki yağlı doku değişikliği incelenir; pankreas başı ile komşu damarlar da gözden geçirilir.

Arteriyel tanısal

Arteriyel faz görüntülerinde periduodenal veya pankreatikoduodenal hematom içindeki aktif kontrast ekstravazasyonu ve komşu damar hasarı araştırılır.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40), Akciğer (G 1500 / M -600).

BT bulguları

• Duodenum duvarı kalınlaşması — travma sonrası D2-D3 çevresindeki fokal duvar kalınlaşması kontüzyon veya mural hematom olabilir; tek başına perforasyonu kanıtlamaz.
• İntramural duodenal hematom — akut dönemde duvar içinde hiperatenuasyonlu kalınlaşma yapabilir ve büyük olduğunda lümeni daraltabilir.
• Duvar kesintisi — duodenum duvarının tam kat devamlılık kaybı, perforasyon için yüksek özgüllüklü doğrudan BT bulgusudur.
• Periduodenal retroperitoneal sıvı — sağ anterior pararenal boşlukta veya pankreas çevresinde yeni sıvı ya da hematom duodenum yaralanmasına eşlik edebilir; bu yumuşak bulgu tek başına perforasyonu göstermez.
• Retroperitoneal ekstraluminal hava — beklenen duodenum lümeni dışında, mezenterik veya retroperitoneal alanda hava tam kat bağırsak yaralanması için yüksek özgüllüklü bulgudur; BT'de görülmemesi yaralanmayı dışlamaz.
• Ekstraluminal kontrast veya bağırsak içeriği — duvar defektinden periduodenal ya da retroperitoneal alana taşan içerik perforasyonun doğrudan bulgusudur; kontrast kaçağının görülmemesi yaralanmayı dışlamaz.
• Pankreas başı ve büyük damar komşuluğu — duodenal travmayla pankreas veya komşu damar yaralanması birlikte bulunabileceğinden her yapının konturu ve kontrastlanması ayrı değerlendirilir.
• Komşu vertebra hasarı — künt kompresyon mekanizmasında torakolomber omurları ve komşu bağırsak segmentlerini birlikte inceleyin.

Normalde

Normal duodenum D1-D4 boyunca izlenirken duvar bütünlüğü korunur; çevresinde travmaya bağlı yeni sıvı, hematom veya lümen dışı gaz görülmez. D2-D3'ü ardışık kesitlerde izleyip pankreas başı çevresindeki yağ planlarını, sağ anterior pararenal boşluğu ve gazın lümen içinde mi dışında mı olduğunu karşılaştırın.

Ayırıcı tanı

Akut pankreatit

pankreas çevresindeki inflamatuvar değişiklikler komşu duodenal duvarda ikincil kalınlaşma yapabilir; travma öyküsü ve duvarın devamlılığı ayrıca değerlendirilir.

Pankreatik travma

pankreas ve duodenum yakın komşudur, bu nedenle pankreas konturu ve komşu duodenum duvarı ayrı ayrı incelenmelidir.

Duodenit

duvar kalınlaşması, submukozal ödem, periduodenal yağlı doku kirlenmesi ve mukozal kontrastlanma görülebilir; bu bulgular özgül olmadığından travma öyküsü ve doğrudan yaralanma işaretleriyle birlikte yorumlanır.

Normal duodenal divertikül

D2 veya D3 komşuluğunda gaz-sıvı içeren kese görülebilir; lümenle doğrudan devamlılık divertikülü destekler, çevre yağlı doku kirlenmesi ya da dışa taşan içerik ise komplike süreci düşündürür.

Üst batında torakstan geçen hava

pnömotorakstan diyafram krusları boyunca karın boşluğuna geçen hava travmatik serbest hava yorumunu yanıltabilir; bu dağılımı duodenum komşuluğundaki fokal retroperitoneal havadan ayırmak için toraks ve diyaframı da inceleyin.

Tuzaklar

• Duodenum lümenindeki gazı ekstraluminal hava sanmayın; duvarı ardışık aksiyel ve koronal kesitlerde izleyerek gazın lümen dışına geçtiğini doğrulayın.
• Periduodenal sıvıyı tek başına perforasyon kabul etmeyin; doğrudan duvar bulguları ve diğer BT işaretleriyle birlikte değerlendirin.
• Pankreas ve duodenum yakın komşu olduğundan eşzamanlı yaralanma olasılığını göz önünde bulundurun; pankreas başı ile komşu damarları ayrıca inceleyin.
• D2-D3 mural hematomunu lümen içeriğiyle karıştırmayın; duvarın atenüasyonunu ve lümen kalibresini ardışık kesitlerde karşılaştırın.

Kendini dene

1. Epigastrik darbe sonrası D2-D3 duvarı kalın, sağ anterior pararenal alanda sıvı ve duodenum dışında gaz var. En güçlü tanı nedir?

   • Duodenal perforasyon
   • Akut pankreatit
   • Duodenit
   • Duodenal divertikül
   Cevabı göster

   Duodenal perforasyon. Travma bağlamında duodenum lümeni dışındaki retroperitoneal gaz perforasyonu güçlü biçimde destekler; çevre sıvı ve duvar değişikliği de kuşkuyu artırır. Pankreatit veya duodenit tek başına bu ekstraluminal gazı açıklamaz; divertikül lümenle bağlantılı kese görünümündedir.

2. D2 komşuluğunda gaz-sıvı içeren kese var; çevre yağ planları temiz ve kese lümenle devamlı. En olası açıklama nedir?

   • Duodenal divertikül
   • Retroperitoneal perforasyon
   • Pankreatik laserasyon
   • İntramural hematom
   Cevabı göster

   Duodenal divertikül. Perforasyonda duvar dışı gaz çevre planlara yayılabilir; intramural hematom ise duodenum duvarı içinde kalınlaşma yapar.

İlgili konular

• Hemoperitoneum ve retroperitoneal kanama
• Mezenter yaralanması

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 33 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Duodenal Trauma: Mechanisms of Injury, Diagnosis, and Managementpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
2. Imaging of non-neoplastic duodenal diseases. A pictorial review with emphasis on MDCTlink.springer.com
3. Radiologic Imaging of Traumatic Bowel and Mesenteric Injuries: A Comprehensive Up-to-Date Reviewkjronline.org
4. WSES guidelines on blunt and penetrating bowel injury: diagnosis, investigations, and treatmentlink.springer.com
5. Case Report: Resectability-guided management of an indeterminate periduodenal spindle cell tumor initially suspected to be a gastrointestinal stromal tumorpmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. Inferior pancreaticoduodenal artery aneurysm presenting as a highly vascularized lesion by the papilla Vateri: presentation of a case and review of the literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. Inferior Vena Cava Graft–Enteric Fistula Presenting with Occult Gastrointestinal Bleeding and Psoas Abscess: A Rare Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
8. Pediatric blunt duodenal injury: a 9-year retrospective single-center series from Vietnampmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. Conservative Treatment of Duodenal Obstruction Caused by Retroperitoneal Hematoma Following Seatbelt Injury in a Child: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. Spectrum of Signs of Pneumoperitoneum.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Delayed presentation of blunt duodenal injuries in children. Case report and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Duodenal rupture following trauma in a child.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Endoscopic fibrin sealant closure of duodenal perforation after endoscopic retrograde cholangiopancreatography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Duodenal mature teratoma causing partial intestinal obstruction: A first case report in an adult.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Management of horizontal duodenal perforation: a report of three cases and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Massive retroperitoneal hematoma following colonoscopy: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Management of duodenal perforation post-endoscopic retrograde cholangiopancreatography. When and whom to operate and what factors determine the outcome? A review article.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Camel-related pancreatico-duodenal injuries: a report of three cases and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Endoscopic Treatment of Endoscopic Retrograde Cholangiopancreatography-Related Duodenal Perforations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Combined stomach and duodenal perforating injury following blunt abdominal trauma: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Duodenal transection following a seat belt injury: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. The spectrum and outcome of blunt trauma related enteric hollow visceral injury.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Isolated duodenal perforation at D4 following blunt abdominal trauma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Occult Small Bowel Injury With Delayed Retroperitoneal Abscess Formation After Blunt Trauma: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. How disruption of the duodenum dodged detection: A tale of anatomical trickery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Complete traumatic transection of the fourth portion of the duodenum after blunt abdominal trauma: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Pediatric blunt duodenal injury: a 9-year retrospective single-center series from Vietnam.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Inferior Vena Cava Graft-Enteric Fistula Presenting with Occult Gastrointestinal Bleeding and Psoas Abscess: A Rare Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.