Klinik Atölye

Supraventriküler aritmiler

Multifokal atriyal taşikardi

Multifokal atriyal taşikardi, aynı derivasyonda en az üç farklı sinüs dışı P dalgası morfolojisi görülen hızlı ve düzensiz bir atriyal ritimdir.

12 derivasyonlu örneği aç

Örnek kayıttaki ölçümler

Hız (/dk)
≈120
Ritim
Tamamen düzensiz
PR (ms)
Değişken
QRS (ms)
90
QTc (ms)
—
Aks
+45°

Değerler, EKG Atölyesi'ndeki simüle örnek kayda aittir; tek bir hastayı temsil etmez.

EKG kriterleri

  • MAT’de atriyal hız >100/dk’dır.
  • Gezici atriyal pacemakerda atriyal hız <100/dk’dır.
  • Aynı derivasyonda en az üç farklı sinüs dışı P dalgası morfolojisi görülür.
  • PP aralıkları değişkendir.
  • PR ve RR aralıklarının değişkenliği sık görülür, ancak tanı koydurucu değildir.
  • MAT’de, AF’den farklı olarak, görünür P dalgaları arasında belirgin bir izoelektrik dönem vardır.

Ne oluyor?

P dalgası morfolojilerindeki değişkenliğin çok odaklı kökeni düşündürdüğü varsayılır. MAT için haritalama çalışmaları çok azdır. Şemadaki sağ ve sol atriyum vurgusu anatomik odak haritası değil, temsili bir çizimdir. MAT KOAH ile yakından ilişkilidir.

Mekanizma

MAT’nin patogenezi tam olarak açıklanmamıştır. Yeniden giriş, anormal otomatisite ve tetiklenmiş aktivite olası mekanizmalar arasındadır. Bu mekanizmaların hiçbiri kesin olarak gösterilmemiştir. KOAH gibi pulmoner hastalıklarda hipoksi, hiperkapni, asidoz ve artmış adrenerjik uyarı otomatisiteyi artırabilir. Hipokalemi, hipoksi, asidemi ve artmış katekolaminler hücre içi kalsiyum depolarını artırarak tetiklenmiş aktiviteye yol açabilir. PR aralığı önceki RP aralığının uzunluğuna göre değişir.

İpucu

  • Ayırıcı tanıda sık atriyal erken vurulu sinüs taşikardisi, değişken AV düğüm iletimli flutter, AF ve gezici atriyal pacemaker yer alır.
  • Sık atriyal erken vurulu sinüs taşikardisinde PP aralıkları düzenlidir.
  • Değişken AV düğüm iletimli flutterda PP aralıkları düzenli ve flutter dalgaları belirgindir.
  • AF’de seçik P dalgası morfolojileri bulunmaz.
  • Gezici atriyal pacemakerda kalp hızı <100/dk’dır.
  • MAT’de aynı derivasyonda en az üç farklı sinüs dışı P morfolojisi ve görünür P dalgaları arasında izoelektrik dönem aranır.
  • MAT’nin kendisi için antikoagülasyon endike değildir.
  • Eşlik eden klinik AF’de CHA₂DS₂-VA skoru ≥2 ise oral antikoagülasyon önerilir.
  • CHA₂DS₂-VA skoru 1 ise oral antikoagülasyon düşünülmelidir.

Kaynaklar

  1. ESC supraventriküler taşikardi kılavuzu, 2019Brugada J, Katritsis DG, Arbelo E, ve ark. 2019 ESC Guidelines for the management of patients with supraventricular tachycardia. Eur Heart J 2020;41:655–720.
  2. StatPearls: Multifokal atriyal taşikardiCuster AM, Yelamanchili VS, Lappin SL. Multifocal Atrial Tachycardia. StatPearls [Internet]. Updated 2023 Jul 17. NCBI Bookshelf NBK459152.
  3. MAT mekanizma ve tedavisi derlemesi, 1989Scher DL, Arsura EL. Multifocal atrial tachycardia: mechanisms, clinical correlates, and treatment. Am Heart J. 1989;118(3):574–580. PMID: 2570520.
  4. KOAH yatan hasta yönetimi derlemesi, 2013Harte BJ, Wesorick D, Odden A. Chronic Obstructive Pulmonary Disease: Inpatient Management. Hosp Med Clin. 2013;2(2):e169–e191. doi:10.1016/j.ehmc.2012.12.001.
  5. MAT tanı ve tedavisi eleştirel derlemesi, 1994Schwartz M, Rodman D, Lowenstein SR. Recognition and treatment of multifocal atrial tachycardia: a critical review. J Emerg Med. 1994;12(3):353–360. doi:10.1016/0736-4679(94)90278-X.
  6. AHA ilaç ilişkili aritmiler bilimsel bildirisi, 2020Tisdale JE, Chung MK, Campbell KB, ve ark. Drug-Induced Arrhythmias: A Scientific Statement From the American Heart Association. Circulation. 2020;142(15):e214–e233. doi:10.1161/CIR.0000000000000905.
  7. StatPearls: VerapamilPatel P, Cassagnol M. Verapamil. StatPearls [Internet]. Updated June 19, 2026. NCBI Bookshelf NBK538495.
  8. ESC atriyal fibrilasyon kılavuzu, 2024Van Gelder IC, Rienstra M, Bunting KV, ve ark. 2024 ESC Guidelines for the management of atrial fibrillation. Eur Heart J 2024;45:3314–3414.

Bu sayfa eğitim amaçlıdır. EKG örnekleri gerçek hasta kayıtları değil, vektör modeliyle üretilmiş simülasyonlardır. İçerik uzman hakem incelemesinden geçmemiştir; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. Güncel kılavuzları ve kurum protokollerini esas alın.