Klinik Atölye

Tükürük ve tiroid bezleri · Patoloji · Düşük öncelik

Sjögren ilişkili sialadenit

Sjögren-related sialadenitis

Bölge anatomisi, BT kesiti: Kas sınırı sarı çizgiyle işaretli
Bölge anatomisi Bu konu için açık lisanslı ve doğrulanmış bir olgu görüntüsü bulunamadı. Görüntü, “Sjögren ilişkili sialadenit” bulgusunu göstermez; bulgunun arandığı bölgeyi (kas, sarı sınır) veri setinde patolojisiz olarak etiketlenmiş başka bir incelemede gösterir.

Görüntü: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), veri setinde patolojisiz etiketli olgu, vaka s0622 · CC BY 4.0. Değişiklik: tek kesit seçildi, pencere uygulandı, organ sınırı çizildi.

Özet

Sjögren hastalığında lenfositik bez hasarı parotis ve submandibular bezlerde zaman içinde doku düzensizliği, kistik dönüşüm ve hacim kaybı oluşturabilir. BT, özellikle başka nedenle çekilen boyun incelemesinde kronik bez örüntüsünü ve yeni gelişmiş fokal kitleyi görünür kılar; hastalığı tek başına doğrulayan test değildir. Kontrastlı BT, kistik ve solid bileşenleri ayırmaya ve lenf nodlarını değerlendirmeye yardımcı olur. Yeni veya büyüyen solid odak, Sjögren zeminindeki lenfoma riskinden dolayı sıradan kronik parankim değişikliği kabul edilmemelidir.

Okuma sırası

  1. parotis bezleri. Her iki parotis bezini değerlendirin; bezlerin simetrisini, iç yapıdaki heterojeniteyi ve kistik veya solid odakları karşılaştırın.
  2. iki parotisin parankimi. Karşı bezin aynı düzeyine geç; bez içindeki düşük atenüasyonlu noktaların yaygın mı yoksa tek odakta kümeli mi olduğunu ayırt et.
  3. fokal parotis odağı ve servikal nodlar. Kronik zeminden farklı solid nodül, belirgin bez asimetrisi ve boyun lenf nodu olup olmadığını ara.
  4. parotis ve submandibular bezler. Glandüler hacimde azalma varsa yağ atenüasyonlu dokunun parankimin yerini alıp almadığını submandibular bezlerle beraber değerlendir.

Faz ve pencere

Portal tanısal
Parotis ve submandibular bezlerde yaygın heterojenite, düşük atenüasyonlu küçük kistik alanlar, yağlı dönüşüm veya atrofi seçilebilir; ayrı solid nodül ve servikal lenf nodları bu fazda haritalanır.
Kontrastsız
Yağlı parankim dönüşümü ve bez hacim kaybı görülebilir; kistik alanların solid bileşenlerden ayrımı ve fokal kontrastlanan dokunun değerlendirilmesi sınırlıdır.

Önerilen pencereler: Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

  • İki parotis bezinde yamalı veya mikronodüler parankim heterojenitesi
  • Küçük, dağınık düşük atenüasyonlu kistik odakların oluşturduğu tuz-biber ya da petek benzeri bez görünümü
  • Hastalığın geç döneminde parotis ve submandibular bezlerde hacim azalması ve yağ atenüasyonlu dönüşüm
  • Kistik odakların arasında kontrastlanan solid parankim adacıkları
  • Bir bez içinde çevresindeki kronik değişikliklerden farklı, belirgin sınırlı veya büyüyen solid nodül
  • Fokal bez lezyonuna eşlik edebilen servikal lenfadenopati

Normalde

Kıyaslamada sağ-sol bez hacmini, parankim içindeki yağ yoğunluklu alanların yaygınlığını, küçük kistik boşlukları ve tek başına belirginleşen solid odağı ayırt et.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0622; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

IgG4 ilişkili sialadenit
storiform fibrozis ve IgG4+ plazma hücresi artışı ile karakterizedir; anti-SSA/SSB pozitifliği ve lenfoepitelyal lezyonlardan farklıdır.
HIV ilişkili lenfoepitelyal hastalık
parotiste birden çok kistik veya solid odak ve eşlik eden intraparotid lenf nodları görülebilir.
Kronik obstrüktif sialadenit
kanal boyunca genişleme, ani kalibrasyon değişimi veya kalsifiye taş odağı obstrüksiyon lehinedir.
MALT lenfoma
mevcut kronik zemine göre yeni belirgin solid kitle, bez asimetrisi ve patolojik lenf nodları şüpheyi artırır.

Tuzaklar

  • Sjögren'de bilateral kistik odakları bez içi lenf nodları veya tüm kitleler olarak etiketleme; yaygın dağılımı ve bezin kalan parankimini birlikte izle.
  • Belirgin solid odak kronik heterojenitenin parçası varsayılmamalı; karşı bezle kıyasla ve çevresel lenf nodlarını gözden geçir.
  • Yağlı parotis görünümü tek başına Sjögren tanısı koydurmaz; yaşla ilişkili yağ miktarı ve diğer klinik veriler görüntüyle karışabilir.

Kendini dene

  1. Ağız kuruluğu öyküsü olan kişide iki parotis heterojen; çok sayıda küçük düşük atenüasyonlu odak var. Yeni gelişen, tek başına kontrastlanan nodül nasıl ele alınmalıdır?

    Cevabı göster

    Lenfoma açısından şüpheli odak. Kronik Sjögren parankimi içinde ayrışan solid kitle ve lenfadenopati lenfoproliferatif hastalık açısından değerlendirme gerektirir. Yağlanma yaygın düşük atenüasyon oluşturur; taş kanalda kalsifiye odak, basit kist ise sıvı yoğunluğu gösterir.

  2. Ağız-göz kuruluğu olan kişide iki parotis heterojen ve çok sayıda küçük kistik odaklı; bez hacmi de azalmış. Ağız ve göz kuruluğu olan kişide iki parotiste heterojenite ve kistik odaklar görülürse, bu örüntü hangi hastalıkla uyumlu olabilir?

    Cevabı göster

    Sjögren ilişkili kronik sialadenit. Sicca öyküsüyle birlikte bilateral heterojen parankim, çoklu küçük kistik odaklar ve kronik hacim kaybı Sjögren ilişkili sialadenit örüntüsünü destekler; BT tek başına etiyolojiyi doğrulamaz. IgG4 hastalığında submandibular bez baskın, daha homojen genişleme görülebilir; Warthin fokal kitle, bakteriyel parotit ise akut inflamasyon örüntüsü oluşturur.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 33 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 3 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

  1. Sjögren’s Disease-Associated Parotid MALT Lymphoma: Diagnostic Pitfall of Ultrasound-Guided Core Needle Biopsypmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Atypical Sjögren-Like Presentation as a Paraneoplastic Manifestation of Metastatic Parotid Adenocarcinomapmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. A Case Report of Eosinophilic Sialodochitis with Right Submandibular Sialolithiasis and Hyperattenuating Material Along Wharton’s Ductpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Challenges in Differential Diagnosis and Management of Lymphoepithelial Sialadenitis (LESA): A Scoping Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Cystic Fluorodeoxyglucose-Avid Thymic Hyperplasia with Lymphoepithelial Sialadenitis-like Featurespmc.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Sjögren's Disease-Associated Parotid MALT Lymphoma: Diagnostic Pitfall of Ultrasound-Guided Core Needle Biopsy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Sarcoidosis Presenting With Severe Hypercalcemia, Renal Dysfunction, and Bilateral Submandibular Swelling: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Lymphoid interstitial pneumonia in Sjögren disease: clinical course and comparison with other ILD patterns.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Case Report: Autoimmune-associated tubulointerstitial nephritis with predominant Sjögren features in a child presenting with recurrent sterile pyuria.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. The clinical and multimodal imaging features of IgG4-related dacryoadenitis with coexisting vitiligo: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. An Association Between Autoimmune Hepatitis (AIH) and Immunoglobulin G4-Related Disease (IgG4-RD) in a Male Diagnosed With Primary Sjögren's Syndrome (SJS): A Case-Based Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Atypical Sjögren-Like Presentation as a Paraneoplastic Manifestation of Metastatic Parotid Adenocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Challenges in Differential Diagnosis and Management of Lymphoepithelial Sialadenitis (LESA): A Scoping Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Localized Pulmonary Amyloidosis Associated With Sjögren's Syndrome, Coexisting Lymphoid Interstitial Pneumonia, and a Severe Double Aortic Lesion: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Nodular Pulmonary Amyloidosis Associated With Sjögren's Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Parotid gland MALT lymphoma with amyloid deposition, challenges in preoperative diagnosis: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Clinicopathological Pearls and Diagnostic Pitfalls in IgG4-Related Disease: Challenging Case Series and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Sjögren Disease-B Cells at the Brink: From Autoimmunity to Lymphomagenesis and the Rise of Novel B Cell-Targeted Therapies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Multiple Bilateral Parotid Calcifications in a Patient with Sjögren's Syndrome: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. From inflammatory initiation to fibrotic remodeling: mechanisms and precision therapeutic strategies in otorhinolaryngologic involvement of IgG4-related disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Ultrasound Beyond Joints: A Review of Extra-Articular Applications in Rheumatology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Approach to non-compressive myeloneuropathy through a rendezvous of 11 cases from an Indian backdrop.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Role of whole body MRI in paraneoplastic/autoimmune syndromes: An MRPET study to standardize protocols, pattern interpretation, and establish yield of MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Fibrosis in Immune-Mediated and Autoimmune Disorders.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Advanced imaging for quantification of abnormalities in the salivary glands of patients with primary Sjögren's syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Dural masses: meningiomas and their mimics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. In vitro expanded human CD4+CD25+ regulatory T cells suppress effector T cell proliferation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Overlapping rheumatoid arthritis and antisynthetase syndrome with secondary Sjögren's syndrome: a case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Rare Diseases of the Salivary Glands and of Facial Nerve.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Rare Diseases of the Orbit.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Evaluation of parotid and submandibular salivary glands by ultrasonography in patients using antidepressants: a case control study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. AI-Based Dose Compliance of Secondary Organs at Risk in Head and Neck Cancer Radiotherapy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Synthetic CT-enabled weekly adaptive radiotherapy for nasopharyngeal carcinoma: Optimizing plan adaptation triggers through volumetric-dosimetric monitoring.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. The Immune Checkpoint Inhibitors Journey: From Early Promise to Lasting Impact.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Practical Use of Ultrasound in Modern Rheumatology-From A to Z.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Occult MALT lymphoma masquerading as benign cysts in Sjögren's syndrome: A case report of diagnostic dilemma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Lymphoepithelial Cyst "En Crypto": A Case Report of a Rare Localization in the Superior Pole of the Palatine Tonsil.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Diagnostic and Interventional Sialendoscopy: A Four-Year Retrospective Study of 89 Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. A Comprehensive Study of Combined Approach Sialendoscopy in Managing Salivary Gland Sialolithiasis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Masseter Muscle Size in Chronic Parotid Sialadenitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Pulmonary coexistence of immunoglobulin light chain amyloidosis and light chain deposition disease: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Results of 301 Parotidectomies: A Twenty-Year Experience of One Single Institution.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Evaluation and management of dry mouth and its complications in rheumatology practice.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. International Society of Paediatric Surgical Oncology (IPSO) Surgical Practice Guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. CT Chest findings in IgG4-related disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Autoimmune disease of head and neck, imaging, and clinical review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Update on Sjögren Syndrome and Other Causes of Sicca in Older Adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Tertiary lymphoid structures in diseases: immune mechanisms and therapeutic advances.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Sjögren Syndrome and Other Causes of Sicca in Older Adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Infra-Temporal and Pterygo-Palatine Fossae Tumors: A Frontier in Endoscopic Endonasal Surgery-Description of the Surgical Anatomy of the Approach and Report of Illustrative Cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. State of the art of 18 F-FDG PET/CT application in inflammation and infection: a guide for image acquisition and interpretation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Pulmonary amyloidosis: clinicopathologic spectrum and diagnostic pitfalls in a 12-patient case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. State-of-the-Art Review: Contemporary Ambulatory Approach to Adult Fever of Unknown Origin.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Diagnostic Approach to Pulmonary B-Cell Lymphomas in Small Biopsies, with Practical Recommendations to Avoid Misinterpretation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Advanced magnetic resonance imaging techniques for structural and functional assessment of salivary glands.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. The Efficacy and Safety of Nutritional Supplements for Cancer Supportive Care: An Umbrella Review and Hierarchical Evidence Synthesis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Comprehensive review of post-treatment imaging in head and neck cancers: from expected to unexpected and beyond.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Not So Crystal Clear: Pulmonary Crystal-Storing Histiocytosis Without Haematological Disease: A Unique Radiological Manifestation and Review of the Literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. International Harmonization of Nomenclature and Diagnostic Criteria (INHAND): Non-proliferative and Proliferative Lesions of the Non-human Primate ( M. fascicularis ).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. International Harmonization of Nomenclature and Diagnostic Criteria (INHAND): Nonproliferative and Proliferative Lesions of the Rabbit.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. A review of the oral health of individuals with disabilities in Puerto Rico and among U.S. Hispanics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Imaging of sialadenitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Magnetic resonance imaging of parotid gland tumors: a pictorial essay.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Actinomycosis of parotid gland after maxillary molar extraction, case report and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. A distinct radiologic perspective on parotid pleomorphic adenoma: sialo-CBCT case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. Giant Lipoma of the Parapharyngeal Space: Surgical Considerations and Comprehensive Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. Sialolipoma of the Parotid Gland: A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. T2 hypointense lesions in the parapharyngeal space: a diagnostic challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. Bilateral synchronous salivary gland tumors: report of three cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  70. Machine learning model for diagnosing salivary gland adenoid cystic carcinoma based on clinical and ultrasound features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  71. Adenoid cystic carcinoma with cystic change of the parotid gland posing a diagnostic challenge: A rare case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  72. Predicting the benefit of adaptive radiotherapy in head and neck Cancer using cone-beam computed tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  73. Preoperative ultrasound risk stratification of submandibular gland lesions: a retrospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  74. Imaging features of lacrimal gland disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  75. Pre-treatment and post-treatment nasopharyngeal carcinoma imaging: imaging updates, pearls and pitfalls.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  76. Advances and Challenges in Wearable Sensors for Health Monitoring.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  77. Acinar Atrophy, Fibrosis and Fatty Changes Are Significantly More Common than Sjogren's Syndrome in Minor Salivary Gland Biopsies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  78. The Role of Computed Tomography in Imaging Non-neurologic Disorders of the Head in Equine Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.