Özet
Sjögren hastalığında lenfositik bez hasarı parotis ve submandibular bezlerde zaman içinde doku düzensizliği, kistik dönüşüm ve hacim kaybı oluşturabilir. BT, özellikle başka nedenle çekilen boyun incelemesinde kronik bez örüntüsünü ve yeni gelişmiş fokal kitleyi görünür kılar; hastalığı tek başına doğrulayan test değildir. Kontrastlı BT, kistik ve solid bileşenleri ayırmaya ve lenf nodlarını değerlendirmeye yardımcı olur. Yeni veya büyüyen solid odak, Sjögren zeminindeki lenfoma riskinden dolayı sıradan kronik parankim değişikliği kabul edilmemelidir.
Okuma sırası
- parotis bezleri. Her iki parotis bezini değerlendirin; bezlerin simetrisini, iç yapıdaki heterojeniteyi ve kistik veya solid odakları karşılaştırın.
- iki parotisin parankimi. Karşı bezin aynı düzeyine geç; bez içindeki düşük atenüasyonlu noktaların yaygın mı yoksa tek odakta kümeli mi olduğunu ayırt et.
- fokal parotis odağı ve servikal nodlar. Kronik zeminden farklı solid nodül, belirgin bez asimetrisi ve boyun lenf nodu olup olmadığını ara.
- parotis ve submandibular bezler. Glandüler hacimde azalma varsa yağ atenüasyonlu dokunun parankimin yerini alıp almadığını submandibular bezlerle beraber değerlendir.
Faz ve pencere
- Portal tanısal
- Parotis ve submandibular bezlerde yaygın heterojenite, düşük atenüasyonlu küçük kistik alanlar, yağlı dönüşüm veya atrofi seçilebilir; ayrı solid nodül ve servikal lenf nodları bu fazda haritalanır.
- Kontrastsız
- Yağlı parankim dönüşümü ve bez hacim kaybı görülebilir; kistik alanların solid bileşenlerden ayrımı ve fokal kontrastlanan dokunun değerlendirilmesi sınırlıdır.
Önerilen pencereler: Yumuşak doku (G 400 / M 40).
BT bulguları
- İki parotis bezinde yamalı veya mikronodüler parankim heterojenitesi
- Küçük, dağınık düşük atenüasyonlu kistik odakların oluşturduğu tuz-biber ya da petek benzeri bez görünümü
- Hastalığın geç döneminde parotis ve submandibular bezlerde hacim azalması ve yağ atenüasyonlu dönüşüm
- Kistik odakların arasında kontrastlanan solid parankim adacıkları
- Bir bez içinde çevresindeki kronik değişikliklerden farklı, belirgin sınırlı veya büyüyen solid nodül
- Fokal bez lezyonuna eşlik edebilen servikal lenfadenopati
Normalde
Kıyaslamada sağ-sol bez hacmini, parankim içindeki yağ yoğunluklu alanların yaygınlığını, küçük kistik boşlukları ve tek başına belirginleşen solid odağı ayırt et.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0622; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- IgG4 ilişkili sialadenit
- storiform fibrozis ve IgG4+ plazma hücresi artışı ile karakterizedir; anti-SSA/SSB pozitifliği ve lenfoepitelyal lezyonlardan farklıdır.
- HIV ilişkili lenfoepitelyal hastalık
- parotiste birden çok kistik veya solid odak ve eşlik eden intraparotid lenf nodları görülebilir.
- Kronik obstrüktif sialadenit
- kanal boyunca genişleme, ani kalibrasyon değişimi veya kalsifiye taş odağı obstrüksiyon lehinedir.
- MALT lenfoma
- mevcut kronik zemine göre yeni belirgin solid kitle, bez asimetrisi ve patolojik lenf nodları şüpheyi artırır.
Tuzaklar
- Sjögren'de bilateral kistik odakları bez içi lenf nodları veya tüm kitleler olarak etiketleme; yaygın dağılımı ve bezin kalan parankimini birlikte izle.
- Belirgin solid odak kronik heterojenitenin parçası varsayılmamalı; karşı bezle kıyasla ve çevresel lenf nodlarını gözden geçir.
- Yağlı parotis görünümü tek başına Sjögren tanısı koydurmaz; yaşla ilişkili yağ miktarı ve diğer klinik veriler görüntüyle karışabilir.
Kendini dene
Ağız kuruluğu öyküsü olan kişide iki parotis heterojen; çok sayıda küçük düşük atenüasyonlu odak var. Yeni gelişen, tek başına kontrastlanan nodül nasıl ele alınmalıdır?
Cevabı göster
Lenfoma açısından şüpheli odak. Kronik Sjögren parankimi içinde ayrışan solid kitle ve lenfadenopati lenfoproliferatif hastalık açısından değerlendirme gerektirir. Yağlanma yaygın düşük atenüasyon oluşturur; taş kanalda kalsifiye odak, basit kist ise sıvı yoğunluğu gösterir.
Ağız-göz kuruluğu olan kişide iki parotis heterojen ve çok sayıda küçük kistik odaklı; bez hacmi de azalmış. Ağız ve göz kuruluğu olan kişide iki parotiste heterojenite ve kistik odaklar görülürse, bu örüntü hangi hastalıkla uyumlu olabilir?
Cevabı göster
Sjögren ilişkili kronik sialadenit. Sicca öyküsüyle birlikte bilateral heterojen parankim, çoklu küçük kistik odaklar ve kronik hacim kaybı Sjögren ilişkili sialadenit örüntüsünü destekler; BT tek başına etiyolojiyi doğrulamaz. IgG4 hastalığında submandibular bez baskın, daha homojen genişleme görülebilir; Warthin fokal kitle, bakteriyel parotit ise akut inflamasyon örüntüsü oluşturur.
İlgili konular
Kaynaklar
Bu sayfadaki 33 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 3 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).
- Sjögren’s Disease-Associated Parotid MALT Lymphoma: Diagnostic Pitfall of Ultrasound-Guided Core Needle Biopsypmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Atypical Sjögren-Like Presentation as a Paraneoplastic Manifestation of Metastatic Parotid Adenocarcinomapmc.ncbi.nlm.nih.gov
- A Case Report of Eosinophilic Sialodochitis with Right Submandibular Sialolithiasis and Hyperattenuating Material Along Wharton’s Ductpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Challenges in Differential Diagnosis and Management of Lymphoepithelial Sialadenitis (LESA): A Scoping Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Cystic Fluorodeoxyglucose-Avid Thymic Hyperplasia with Lymphoepithelial Sialadenitis-like Featurespmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Sjögren's Disease-Associated Parotid MALT Lymphoma: Diagnostic Pitfall of Ultrasound-Guided Core Needle Biopsy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Sarcoidosis Presenting With Severe Hypercalcemia, Renal Dysfunction, and Bilateral Submandibular Swelling: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Lymphoid interstitial pneumonia in Sjögren disease: clinical course and comparison with other ILD patterns.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Case Report: Autoimmune-associated tubulointerstitial nephritis with predominant Sjögren features in a child presenting with recurrent sterile pyuria.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The clinical and multimodal imaging features of IgG4-related dacryoadenitis with coexisting vitiligo: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- An Association Between Autoimmune Hepatitis (AIH) and Immunoglobulin G4-Related Disease (IgG4-RD) in a Male Diagnosed With Primary Sjögren's Syndrome (SJS): A Case-Based Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Atypical Sjögren-Like Presentation as a Paraneoplastic Manifestation of Metastatic Parotid Adenocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Challenges in Differential Diagnosis and Management of Lymphoepithelial Sialadenitis (LESA): A Scoping Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Localized Pulmonary Amyloidosis Associated With Sjögren's Syndrome, Coexisting Lymphoid Interstitial Pneumonia, and a Severe Double Aortic Lesion: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Nodular Pulmonary Amyloidosis Associated With Sjögren's Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Parotid gland MALT lymphoma with amyloid deposition, challenges in preoperative diagnosis: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinicopathological Pearls and Diagnostic Pitfalls in IgG4-Related Disease: Challenging Case Series and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Sjögren Disease-B Cells at the Brink: From Autoimmunity to Lymphomagenesis and the Rise of Novel B Cell-Targeted Therapies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multiple Bilateral Parotid Calcifications in a Patient with Sjögren's Syndrome: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- From inflammatory initiation to fibrotic remodeling: mechanisms and precision therapeutic strategies in otorhinolaryngologic involvement of IgG4-related disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Ultrasound Beyond Joints: A Review of Extra-Articular Applications in Rheumatology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Approach to non-compressive myeloneuropathy through a rendezvous of 11 cases from an Indian backdrop.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Role of whole body MRI in paraneoplastic/autoimmune syndromes: An MRPET study to standardize protocols, pattern interpretation, and establish yield of MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Fibrosis in Immune-Mediated and Autoimmune Disorders.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Advanced imaging for quantification of abnormalities in the salivary glands of patients with primary Sjögren's syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Dural masses: meningiomas and their mimics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- In vitro expanded human CD4+CD25+ regulatory T cells suppress effector T cell proliferation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Overlapping rheumatoid arthritis and antisynthetase syndrome with secondary Sjögren's syndrome: a case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Rare Diseases of the Salivary Glands and of Facial Nerve.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Rare Diseases of the Orbit.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Evaluation of parotid and submandibular salivary glands by ultrasonography in patients using antidepressants: a case control study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- AI-Based Dose Compliance of Secondary Organs at Risk in Head and Neck Cancer Radiotherapy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Synthetic CT-enabled weekly adaptive radiotherapy for nasopharyngeal carcinoma: Optimizing plan adaptation triggers through volumetric-dosimetric monitoring.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Immune Checkpoint Inhibitors Journey: From Early Promise to Lasting Impact.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Practical Use of Ultrasound in Modern Rheumatology-From A to Z.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Occult MALT lymphoma masquerading as benign cysts in Sjögren's syndrome: A case report of diagnostic dilemma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Lymphoepithelial Cyst "En Crypto": A Case Report of a Rare Localization in the Superior Pole of the Palatine Tonsil.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnostic and Interventional Sialendoscopy: A Four-Year Retrospective Study of 89 Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A Comprehensive Study of Combined Approach Sialendoscopy in Managing Salivary Gland Sialolithiasis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Masseter Muscle Size in Chronic Parotid Sialadenitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary coexistence of immunoglobulin light chain amyloidosis and light chain deposition disease: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Results of 301 Parotidectomies: A Twenty-Year Experience of One Single Institution.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Evaluation and management of dry mouth and its complications in rheumatology practice.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- International Society of Paediatric Surgical Oncology (IPSO) Surgical Practice Guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- CT Chest findings in IgG4-related disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Autoimmune disease of head and neck, imaging, and clinical review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Update on Sjögren Syndrome and Other Causes of Sicca in Older Adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Tertiary lymphoid structures in diseases: immune mechanisms and therapeutic advances.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Sjögren Syndrome and Other Causes of Sicca in Older Adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Infra-Temporal and Pterygo-Palatine Fossae Tumors: A Frontier in Endoscopic Endonasal Surgery-Description of the Surgical Anatomy of the Approach and Report of Illustrative Cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- State of the art of 18 F-FDG PET/CT application in inflammation and infection: a guide for image acquisition and interpretation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary amyloidosis: clinicopathologic spectrum and diagnostic pitfalls in a 12-patient case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- State-of-the-Art Review: Contemporary Ambulatory Approach to Adult Fever of Unknown Origin.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnostic Approach to Pulmonary B-Cell Lymphomas in Small Biopsies, with Practical Recommendations to Avoid Misinterpretation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Advanced magnetic resonance imaging techniques for structural and functional assessment of salivary glands.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Efficacy and Safety of Nutritional Supplements for Cancer Supportive Care: An Umbrella Review and Hierarchical Evidence Synthesis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Comprehensive review of post-treatment imaging in head and neck cancers: from expected to unexpected and beyond.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Not So Crystal Clear: Pulmonary Crystal-Storing Histiocytosis Without Haematological Disease: A Unique Radiological Manifestation and Review of the Literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- International Harmonization of Nomenclature and Diagnostic Criteria (INHAND): Non-proliferative and Proliferative Lesions of the Non-human Primate ( M. fascicularis ).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- International Harmonization of Nomenclature and Diagnostic Criteria (INHAND): Nonproliferative and Proliferative Lesions of the Rabbit.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A review of the oral health of individuals with disabilities in Puerto Rico and among U.S. Hispanics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging of sialadenitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Magnetic resonance imaging of parotid gland tumors: a pictorial essay.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Actinomycosis of parotid gland after maxillary molar extraction, case report and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A distinct radiologic perspective on parotid pleomorphic adenoma: sialo-CBCT case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Giant Lipoma of the Parapharyngeal Space: Surgical Considerations and Comprehensive Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Sialolipoma of the Parotid Gland: A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- T2 hypointense lesions in the parapharyngeal space: a diagnostic challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bilateral synchronous salivary gland tumors: report of three cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Machine learning model for diagnosing salivary gland adenoid cystic carcinoma based on clinical and ultrasound features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Adenoid cystic carcinoma with cystic change of the parotid gland posing a diagnostic challenge: A rare case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Predicting the benefit of adaptive radiotherapy in head and neck Cancer using cone-beam computed tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Preoperative ultrasound risk stratification of submandibular gland lesions: a retrospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging features of lacrimal gland disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pre-treatment and post-treatment nasopharyngeal carcinoma imaging: imaging updates, pearls and pitfalls.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Advances and Challenges in Wearable Sensors for Health Monitoring.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Acinar Atrophy, Fibrosis and Fatty Changes Are Significantly More Common than Sjogren's Syndrome in Minor Salivary Gland Biopsies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The Role of Computed Tomography in Imaging Non-neurologic Disorders of the Head in Equine Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.
