Klinik Atölye

Tükürük ve tiroid bezleri · Patoloji · Düşük öncelik

IgG4 ilişkili sialadenit

IgG4-related sialadenitis

IgG4 ilişkili sialadenit: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit

4 adım

Görüntü: Li W, Chen Y, Sun ZP ve ark., “Clinicopathological characteristics of immunoglobulin G4-related sialadenitis.”, 2015, Fig. 4. PMC4508811 · doi:10.1186/s13075-015-0698-y · CC BY 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı, odak işaretleri eklendi.

Özet

IgG4 ilişkili sialadenit, sistemik fibroinflamatuvar hastalığın tükürük bezlerini tuttuğu ve sıklıkla iki submandibular bezi belirgin büyüttüğü bir örüntüdür. Kontrastlı BT, bezlerin simetrik dağılımını, homojen parankim görünümünü ve başka bez ya da boyun nodu tutulumunu ortaya koyabilir; görüntü tek başına histolojik tanı sağlamaz. Bez içinde ayrı infiltratif odak veya belirgin asimetri varsa lenfoma ve primer bez tümörü ayırıcı tanıda tutulmalıdır. Hastalığı tek bir bez kitlesi olarak okumak, sistemik dağılım bilgisini kaçırabilir.

Faz ve pencere

Kontrastlı tanısal
Kontrastlı BT ve MR'da bezlerde diffüz veya lokalize hacim artışı ve yumuşak doku yoğunluğu izlenirken, lenf nodu genişlemeleri de sık eşlik eder.
Kontrastsız
Kontrastsız BT ve MR'da bezlerde diffüz veya lokalize hacim artışı izlenir; ancak bu görüntüleme yöntemleri IgG4 ilişkili sialadenit tanısında sınırlılıklar gösterdiğinden klinik ve histolojik verilerle birlikte değerlendirilir. BT ve MR bez şişliğini değerlendirmede yararlı olsa da IgG4 ilişkili sialadenit tanısında sınırlılıklara sahiptir.

Önerilen pencereler: Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

  • Submandibular bezlerde bilateral ve çoğu kez simetrik hacim artışı
  • Tutulmuş bez parankiminde diffüz veya lokalize yumuşak doku yoğunluğu ve hacim artışı izlenir.
  • Submandibular bezlerle birlikte parotislerin de yaygın glandüler genişlemesi
  • Bez içinde baskın, ayrık tümöral kitle olmadan bez konturunun genel olarak korunması
  • Servikal zincirlerde eşlik eden lenf nodları; dağılım ve morfoloji tek başına özgül değildir
  • Nadiren tek taraflı tutulum görülebilir; belirgin asimetri veya fokal odak alternatif bez patolojilerini de düşündürmelidir.

Normalde

Normal submandibular bezler mandibula gövdesinin medial-alt tarafında, mylohyoid kasın altında ve iki yanda benzer boyutlu, düzgün konturlu yapılardır; parotisler masseterin arkasında homojen bez dokusu olarak seçilir. Kıyaslamada en belirgin bezin hacmini karşı tarafla ölçüsüz kıyasla, parankimin yamalı mı homojen mi olduğunu ve büyümenin fokal kitle yerine bezin tamamına yayılıp yayılmadığını değerlendir.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0622; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Sjögren sialadeniti
kronik evrede parankim heterojenitesi, küçük kistik değişiklikler ve yağlı atrofi daha belirgin hale gelir.
Lenfoma
fokal veya infiltratif yumuşak doku, bez mimarisinin silinmesi ve eşlik eden patolojik nodlar IgG4 örüntüsünden ayrılmalıdır.
Sialadenoz
iki taraflı bez büyümesi yapabilir, fakat çoğunlukla homojen veya yağlı parankim değişikliği inflamatuvar sistemik dağılım kanıtı olmaksızın görülür.
Akut bakteriyel sialadenit
tek bezde ödem, çevre yağ planı kirlenmesi ve olgunlaşmışsa rim kontrastlanan apse oluşturabilir.
Submandibular bez tümörü
bezin genel büyümesinden ayrılan sınırlı solid kitle ve komşu planlarda infiltrasyon şüphe uyandırır.

Tuzaklar

  • Simetrik büyümeyi otomatik olarak IgG4 sayma; Sjögren ve lenfoproliferatif hastalıklar da iki taraflı bezleri etkileyebilir.
  • Servikal lenf nodu varlığı bu tanıya özgü değildir; bezlerin homojenliği ve tutulumun hangi glandlarda olduğu ile birlikte raporla.
  • Küçük fokal parankim farklılığını genel glandüler genişleme içinde kaybetme; tek taraflı belirgin nodül ayrı inceleme gerektirir.

Kendini dene

  1. Ağrısız bez şişliği olan hastada en az iki büyük tükürük bezi çiftinde üç aydan uzun süredir simetrik büyüme izleniyor.

    Cevabı göster

    IgG4 ilişkili sialadenit. Kaynaklar, IgG4 ilişkili sialadenitte (eskiden Mikulicz hastalığı) en az iki büyük bez çiftinde simetrik ve ağrısız büyümenin temel klinik bulgu olduğunu belirtir. Sjögren sendromunda anti-Ro/SSA ve anti-La/SSB antikorları ile labial biyopside ≥1 fokus skoru belirleyici olup, IgG4-RS ile Castleman hastalığı, sarkoidoz ve lenfoma gibi patolojiler ayırıcı tanıda yer alır.

  2. İki taraflı bez büyümesine rağmen solda belirgin infiltratif solid odak ve bozulmuş glandüler kontur dikkati çekiyor. Hangi taklitçi özellikle dışlanmalıdır?

    Cevabı göster

    Lenfoma. Fokal infiltratif doku ve mimari kayıp lenfoproliferatif hastalık şüphesini artırır, yalnız simetrik inflamasyon kabul edilmemelidir. Sialadenoz yaygın büyüme, viral parotit yaygın akut bez şişliği, sialolitiazis ise kanal içinde kalsifiye taş yapar.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 35 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 6 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

  1. Challenges in Differential Diagnosis and Management of Lymphoepithelial Sialadenitis (LESA): A Scoping Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Salivary Gland Pathology in IgG4-Related Disease: A Comprehensive Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Are Classification Criteria for IgG4-RD Now Possible? The Concept of IgG4-Related Disease and Proposal of Comprehensive Diagnostic Criteria in Japanpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Symmetrical polyarthritis in IgG4-related sialadenitis: a diagnostic challenge with seronegative rheumatoid arthritispmc.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Autoimmune Pancreatitis Presenting as Multifocal Masses: A Rare Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Internal Organ Involvement in IgG4-related Sialadenitis: A Systemic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. IgG4-related disease: a rheumatologist's perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Clinical features of IgG4-related rhinosinusitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Salivary Gland Pathology in IgG4-Related Disease: A Comprehensive Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. [Studies on newly recognized chronic sialadenitis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Impact of Screening for Salivary Gland by Ultrasonography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Immunoglobulin G4 (IgG4)-Related Sialadenitis and Dacryoadenitis With Chronic Rhinosinusitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Treatment of immunoglobulin G4-related sialadenitis: outcomes of glucocorticoid therapy combined with steroid-sparing agents.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Comorbid diseases of IgG4-related sialadenitis in the head and neck region.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. [Clinicopathological characteristics and diagnosis of IgG4related sialadenitis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. [Analysis of clinicopathological characteristics of IgG4-related sialadenitis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. TNF-α Suppresses Autophagic Flux in Acinar Cells in IgG4-Related Sialadenitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. [Research hotspot in IgG4-related sialadenitis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. [Volume measurements of human parotid and submandibular glands].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. An Overview of IgG4-Related Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Challenges in Differential Diagnosis and Management of Lymphoepithelial Sialadenitis (LESA): A Scoping Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. An Ultrasound-Based Machine Learning Model for Differentiating IgG4-Related Sialadenitis and Primary Sjögren's Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Role of endoscopic ultrasound in diagnosis and management of autoimmune pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. IgG4-related disease - focus on digestive system involvement.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Clinicopathological Pearls and Diagnostic Pitfalls in IgG4-Related Disease: Challenging Case Series and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Juvenile Sjögren disease: time for age-specific classification criteria.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Cross-sectional pictorial review of IgG4-related disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Rare Diseases of the Salivary Glands and of Facial Nerve.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Diagnostic delay and histopathological subtyping challenges in idiopathic multicentric Castleman disease, not otherwise specified: a case report of a three-hospital odyssey.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Spatial transcriptomics reveals an SPP1-centered immune-fibrotic axis associated with fibrosis-related tissue remodeling in IgG4-related disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. A case of an immunoglobulin G4 related inflammatory pseudotumor involving the clivus and the nasopharynx: A challenging case of a perplexing entity with an exhaustive overview.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Unilateral Orbital Lymphomas: A Structured Multidisciplinary Workflow for Diagnosis and Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Rosai-Dorfman Disease in Nasal Cavity and Paranasal Sinuses: Imaging Features in a Series of 23 Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Progressive Transformation of Germinal Centers: A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Evaluation and management of dry mouth and its complications in rheumatology practice.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Advances in Sjögren's Syndrome Dry Eye Diagnostics: Biomarkers and Biomolecules beyond Clinical Symptoms.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Demystifying anti-inflammatory therapeutic strategies against pancreatitis and concomitant diseases: a 2025 perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Advanced magnetic resonance imaging techniques for structural and functional assessment of salivary glands.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. MRI-based volumetric and histogram analysis of parotid and submandibular salivary glands in type 2 diabetes mellitus: a retrospective study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Complementary roles of 68Ga-FAPI and 18 F-FDG PET/CT in evaluating IgG4-related disease: a systematic review and pooled analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Can Ultrasound Elastography Be Used as an Objective Measure in Tonsillectomy Indications?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Atypical adenoid cystic carcinoma of the palate during pregnancy: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Mandibular Inflammatory Myofibroblastic Tumors: A Literature Review with a New Case Presentation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Imaging features of lacrimal gland disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. A Case Report of Eosinophilic Sialodochitis with Right Submandibular Sialolithiasis and Hyperattenuating Material Along Wharton's Duct.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Case Report: Pembrolizumab-associated seronegative sicca syndrome during continued immunotherapy and after drug withdrawal in metastatic urothelial carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Autoimmune Pancreatitis Presenting as Multifocal Masses: A Rare Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Sjögren's Disease-Associated Parotid MALT Lymphoma: Diagnostic Pitfall of Ultrasound-Guided Core Needle Biopsy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. From inflammatory initiation to fibrotic remodeling: mechanisms and precision therapeutic strategies in otorhinolaryngologic involvement of IgG4-related disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. When the nerve speaks first: IgG4-related disease unmasked by peripheral neuropathy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Autoimmune fibroinflammation in IgG4-related ophthalmic disease: TLR8-dependent signaling pathways and fibrotic remodeling revealed by proteomic profiling.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Anatomical variability of the lingual artery: a comprehensive narrative review with clinical and surgical applications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Evaluation of parotid and submandibular salivary glands by ultrasonography in patients using antidepressants: a case control study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Trends in Head and Neck Cancer: Oral Cavity Carcinoma and What the Radiologist Needs to Know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Submandibular gland preservation versus removal during neck dissection in oral squamous cell carcinoma: a systematic review and meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Multilocular Thymic Cyst with High F 18  Fluorodeoxyglucose Uptake and Rheumatoid Arthritis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Autoimmune disease of head and neck, imaging, and clinical review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Actinomycosis of parotid gland after maxillary molar extraction, case report and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Tiopronin-induced reversible bilateral parotid gland enlargement in a patient with alcoholic cirrhosis: Case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Idiopathic sialadenosis mimicking neoplasms: Clinical and histopathological considerations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. ESR Essentials: acute infections of the head and neck-practice recommendations by the European Society of Head and Neck Radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Global Burden of Deep Neck Space Abscesses: Epidemiology, Challenges, and Outcomes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Canine bilateral zygomatic sialadenitis: 20 cases (2000-2019).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Approach to Secretory Carcinoma of the Minor Salivary Glands of the Buccal Mucosa: A Case Report With a Review of the Literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. Pleomorphic adenoma arising from ectopic salivary glands in the submandibular region: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. Spontaneous Infarction of Benign Salivary Gland Tumors: A Series of 5 Cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. Sarcoidosis Presenting With Severe Hypercalcemia, Renal Dysfunction, and Bilateral Submandibular Swelling: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. Preoperative ultrasound risk stratification of submandibular gland lesions: a retrospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. Correlation between fine needle aspiration cytology with histopathology of non-thyroidal head and neck lesions: first report from Somalia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  70. Imaging-Endoscopy Discordance in Occult Tonsillar Tumors: Diagnostic Challenges of Submucosal Mucoepidermoid Carcinoma-A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  71. Case Report: A rare pediatric case of secretory carcinoma of the parotid gland with high-grade components misdiagnosed as pleomorphic adenoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  72. Infiltrative and inflammatory systemic disorders involving the pituitary gland.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  73. Sonographic Anatomy and Imaging of the Extracranial Component of the Hypoglossal Nerve (CNXII).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  74. Case Report: IgG4-related ophthalmic disease presenting with unilateral proptosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  75. Chronic Unilateral Proptosis in Primary Care: A Case of IgG4-Related Orbital Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  76. Multimodal Imaging of Oncocytic Lipoadenoma Arising from the Parotid Deep Lobe with Medial Extension into the Parapharyngeal Space: A Case Report with Histopathologic Findings and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  77. An Association Between Autoimmune Hepatitis (AIH) and Immunoglobulin G4-Related Disease (IgG4-RD) in a Male Diagnosed With Primary Sjögren's Syndrome (SJS): A Case-Based Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  78. A case of suspected Sjögren's disease-associated pleuritis in a very elderly patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  79. Parotid gland tumor computed tomography image segmentation and benign-malignant differentiation diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  80. Diagnostic and Therapeutic Perspectives on Parotid Mammary Analog Secretory Carcinoma: Two Case Reports and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  81. IgG4-related periaortitis presenting as left flank pain.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  82. Impact of Steroid Pulse Therapy on Early Treatment Response and Relapse in Type 1 Autoimmune Pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.