Parafarengeal apse

Özet

Parafarengeal apse genellikle tonsil veya farinks enfeksiyonlarından, ayrıca odontojenik enfeksiyonun bu derin boşluğa yayılmasıyla gelişebilir. Kontrastlı BT, koleksiyonun parafarengeal boşluktaki yerini ve farinks, karotis kılıfı, internal juguler ven ile komşu boşluklar üzerindeki etkisini gösterir. Internal juguler ven trombozu ve karotis arter tutulumu, parafarengeal enfeksiyonun değerlendirilecek komşuluk komplikasyonları arasındadır. Ağır parafarengeal enfeksiyon hava yolu basısı, damar komplikasyonları veya retrofarengeal boşluk üzerinden inen mediastinal yayılımla komplike olabilir.

Faz ve pencere

Kontrastlı tanısal

Kontrastlı boyun BT'de parafarengeal boşlukta merkezi düşük atenüasyonlu, çevresel kontrastlanan koleksiyon araştırılır; farinks konstriktörleri ve karotis kılıfının konumu, internal juguler ven açıklığı ve damar çevresindeki inflamasyon değerlendirilir.

Önerilen pencereler: Yumuşak doku (G 400 / M 40), Anjiyo (G 600 / M 150).

BT bulguları

• Püy koleksiyonu, superior konstriktör kasın lateralindeki parafarengeal boşlukta yer alır; odağın bulunduğu alanda parafarengeal yağ planı inflamasyonla silinebilir.
• Merkezde düşük atenüasyon ve çevresel kontrastlanma apse olasılığını destekler; ancak bu morfolojik ölçütler flegmonla örtüşebilir.
• Mediale uzanan koleksiyon farinks yan duvarını içe doğru bombeleştirip orofaringeal hava yolunu daraltabilir.
• Koleksiyonun parafarengeal boşluğun prestiloid (ön) ya da poststiloid (arka/karotis) kompartımanıyla ilişkisi, farinks duvarı ve karotis kılıfının konumuna göre değerlendirilir.
• Internal juguler ven lümenindeki dolum defekti trombozu düşündürür; enfeksiyon alanıyla komşuluk ve damar çevresi inflamasyon septik tromboflebit olasılığını artırır.
• Özellikle poststiloid kompartımandaki apse karotis arterinde erozyona yol açabilir; koleksiyon komşuluğunda arter konturu ve lümen açıklığı değerlendirilir.
• Retrofarengeal boşluk üzerinden kaudal boyun ve mediastene uzanım ile diğer derin boyun boşluklarına yayılım araştırılır.

Normalde

Parafarengeal boşluk superior konstriktör kasın lateralinde ve pterygoid kasın medialinde yer alır; posterior kompartımanda karotis arteri ve internal juguler ven bulunur. Aynı düzeyde karşı tarafın yağ planı ve farinks konturuyla kıyasla; koleksiyonun uzanımını, karotis kılıfı konumunu ve internal juguler ven lümen açıklığını ayrı ayrı değerlendir.

Ayırıcı tanı

Peritonsiller apse

tonsil kapsülü ile superior konstriktör kas arasındadır; parafarengeal koleksiyon ise superior konstriktör kasın lateralindeki boşluğun merkezindedir.

Parafarengeal flegmon

yağ planında ödem ve çizgilenme görülebilir; belirgin sınırlı sıvı koleksiyonu ve kapsül olmayabilir.

Süpüratif lenf nodu

büyümüş lenf nodu içinde düşük yoğunluklu merkez görülebilir; odak nodal yapı içinde sınırlıdır.

Nekrotik lenf nodu

nekrotik veya kötü kontrastlanan nodlar apseyi taklit edebilir; odağın nodal yapı içindeki yeri ve eşlik eden bulgular değerlendirilir.

Tuzaklar

• Koleksiyonun tüm uzanımını çok düzlemli görüntülerde izle; farinks duvarı ve karotis kılıfının konumu komşulukları anlamaya yardımcı olur.
• Internal juguler ven dolum defekti tek kesitte yorumlanmamalı; komşu kesitlerde kraniokaudal sürekliliği, kontrast doluşunu ve damar çevresi inflamasyonu birlikte incele.
• Peritonsiller apse ile parafarengeal apse komşu olabilir; koleksiyonun tonsil kapsülü ve superior konstriktör kasa göre konumunu, ayrıca farinks lateralindeki boşluğa uzanımını takip et.
• Çevresel kontrastlanma tek başına apseyi kanıtlamaz; flegmon ve nekrotik lenf nodları görüntüde benzer olabilir.

Kendini dene

1. Tonsillit sonrası ateşli hastada superior konstriktör kasın lateralindeki parafarengeal boşlukta, yağ içinde periferik kontrastlanan koleksiyon görülüyor. En olası tanı nedir?

   • Parafarengeal apse
   • Peritonsiller apse
   • Retrofarengeal apse
   • Parafarengeal flegmon
   Cevabı göster

   Parafarengeal apse. Koleksiyonun superior konstriktör kasın lateralindeki parafarengeal boşlukta merkezlenmesi tanıyı destekler; BT’de apse ile flegmon bulguları örtüşebileceğinden görünüm klinik bağlamla birlikte değerlendirilir. Peritonsiller apse tonsil kapsülü ile kas arasındadır; retrofarengeal apse posterior boşluktadır, flegmonda belirgin sınırlı sıvı koleksiyonu olmayabilir.

2. Parafarengeal koleksiyonun yanında internal juguler vende kraniokaudal uzanımlı dolum defekti ve damar çevresi inflamasyon saptandı. Hangi komplikasyon düşünülür?

   • Septik tromboflebit
   • Karotis diseksiyonu
   • Tonsil nekrozu
   • Retrofaringeal ödem
   Cevabı göster

   Septik tromboflebit. Enfeksiyonla komşu internal juguler ven trombozu ve çevre inflamasyon septik tromboflebit ile uyumludur. Diseksiyon arter duvarı ve lümenini etkiler; diğer seçenekler venöz dolum defektini açıklamaz.

İlgili konular

• Retrofaringeal apse
• Tehlike boşluğu yayılımı ve inen mediastinit
• Ludwig anjini

Kaynaklar

Bu sayfadaki 37 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 37 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. ESR Essentials: acute infections of the head and neck—practice recommendations by the European Society of Head and Neck Radiologylink.springer.com
2. Parapharyngeal Abscessmerckmanuals.com
3. Computed tomography imaging of acute neck inflammatory processeswjgnet.com
4. Diagnostic accuracy of contrast-enhanced CT for neck abscesses: A systematic review and meta-analysis of positive predictive valuejournals.plos.org
5. CT of the Neck: Image Analysis and Reporting in the Emergency Settingpubs.rsna.org
6. The assessment and management of deep neck space infections in adults: A systematic review and qualitative evidence synthesisonlinelibrary.wiley.com
7. Critical infections in the head and neck: A pictorial review of acute presentations and complicationspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. Imaging and Intervention in Internal Carotid Artery Pseudoaneurysm Secondary to Retropharyngeal Abscesslink.springer.com
9. pmc.ncbi.nlm.nih.govpmc.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.