Retrofaringeal selülit ve süpüratif lenfadenit

Özet

Retrofaringeal enfeksiyonlar çocuklarda çoğunlukla üst solunum yolu enfeksiyonundan sonra gelişir; selülit ve süpüratif lenfadenit ayrı fakat eşlik edebilen tutulum paternleridir. Kontrastlı BT retrofaringeal ödemi, düğüm içi süpürasyonu ve boşluk boyunca uzanan koleksiyonu lokalize etmeye yardım eder; drene edilebilirliği tek başına kesinleştirmez. Düşük atenüasyon, çevresel kontrastlanma ve gaz gibi morfolojik BT bulguları apse ile selülitte örtüşebilir. İncelemede hava yolu açıklığı, komşu derin boyun boşlukları ve mediastinal uzanım birlikte değerlendirilmelidir.

Faz ve pencere

Venoz tanısal

İntravenöz kontrastlı boyun BT’sinde selülitte retrofaringeal alanda simetrik düşük atenüasyon; süpüratif lenfadenitte paramedian nodda merkezî düşük atenüasyon ve çevresel kontrastlanma aranır. Boşluk apsesinde düşük atenüasyonlu koleksiyon, lenf nodu sınırlarını aşarak retrofaringeal boşluk boyunca uzanabilir; farinks duvarı ve hava yolu üzerindeki kitle etkisi ayrıca değerlendirilir. Bu görüntüleme özellikleri örtüşebildiğinden drene edilebilir apse yalnız tek bir morfolojik bulguyla kesinleştirilmez.

Önerilen pencereler: Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Retrofaringeal boşlukta orta hatta göre simetrik yaygın düşük atenüasyon ödemle uyumludur
• Posterior farinks duvarında hafif anterior itilme selülitte görülebilir; bu bulgu apseyi tek başına ayırt ettirmez.
• Paramedian retrofaringeal lenf düğümünde büyüme ve merkezî düşük atenüasyon süpüratif lenfadeniti düşündürür.
• Paramedian lenf düğümündeki düşük atenüasyon ve çevresel kontrastlanma süpüratif lenfadeniti destekler; boşluk apsesi düğüm sınırlarıyla sınırlı kalmayıp retrofaringeal alana yayılır.
• Selülit yaygın ödem örüntüsüdür; gaz eşlik edebilir, ancak gaz tek başına drene edilebilir apseyi kanıtlamaz.
• Retrofaringeal boşluk boyunca uzanan, lenf nodu sınırlarını aşan düşük atenüasyonlu koleksiyon apseyi destekler; posterior farinks duvarı ve hava yolu üzerindeki kitle etkisi ayrıca değerlendirilir.
• Retrofaringeal enfeksiyon tehlike boşluğuna, parafaringeal boşluğa ve mediastene yayılabilir.

Normalde

Aynı düzeyde posterior farinks duvarı ile prevertebral kaslar arasındaki alanı incele; orta hattan yana simetrisini, düşük atenüasyonun yaygın mı nod merkezli mi olduğunu ve odak koleksiyonun nod sınırlarını aşıp aşmadığını karşılaştır.

Ayırıcı tanı

Retrofaringeal apse

düşük atenüasyonlu sıvı koleksiyonu boşluk boyunca uzanabilir ve farinks arka duvarını daha belirgin öne iter; bazen gaz eşlik eder.

Metastatik lenf düğümü

görünüm enfeksiyöz adenitle örtüşebilir; düğüm çevresindeki yağ retikülasyonu ve diğer klinik/görüntüleme bulguları ayırıcı değerlendirmeye yardım eder.

Parafaringeal apse

kontrastlı BT’de parafaringeal boşlukta tek veya çok bölmeli düşük atenüasyonlu, hava ve/veya sıvı merkezli koleksiyon görülebilir; tonsil kaynaklı uzanımda medial pterigoid kas tutulumu ve posterolateral karotis kılıfı yayılımı da değerlendirilir.

Longus colli kalsifik tendiniti

üst servikal vertebra önündeki tendon kalsifikasyonu prevertebral inflamasyon ve retrofaringeal ödemle karışabilir; nod merkezli süpürasyon bu tanı için beklenen bulgu değildir.

Tuzaklar

• Retrofaringeal alandaki yaygın düşük atenüasyon ödem olabilir; sınırları belirsiz düşük atenüasyonu tek başına apse ya da drenaj kanıtı sayma.
• Süpüratif retrofaringeal lenf düğümü, düşük atenüasyon ve çevresel kontrastlanmayla apseyi taklit edebilir; bulgunun nod sınırlarında mı kaldığını yoksa boşluk boyunca mı yayıldığını değerlendir.
• Farinks duvarının hafif itilmesi selülitte görülebilir; belirgin itilme de tek başına apse kanıtı değildir, koleksiyon ve diğer bulgularla birlikte yorumlanmalıdır.
• Derin boyun enfeksiyonu danger space üzerinden mediastene uzanabileceğinden aksiyel kesitleri kaudale, üst mediastene kadar izle.

Kendini dene

1. Çocuk hastada kontrastlı BT’de retrofaringeal alanda iki yana simetrik düşük atenüasyon ve hafif posterior farinks duvarı itilmesi var; odak koleksiyon, paramedian düşük atenüasyonlu nod veya longus colli tendon kalsifikasyonu yok. En uygun tanı hangisidir?

   • Retrofaringeal selülit
   • Retrofaringeal apse
   • Nekrotik metastaz
   • Longus colli tendiniti
   Cevabı göster

   Retrofaringeal selülit. Yaygın simetrik düşük atenüasyon ve hafif itilme retrofaringeal selülit paternidir. BT morfolojisi apse ve selülit arasında örtüşebildiğinden belirgin organize koleksiyonun yokluğu tek başına erken apseyi dışlamaz; verilen seçenekler içinde en uyumlu tanı selülittir.

2. Retrofaringeal alandaki paramedian bir lenf düğümünde merkezî düşük atenüasyon ve çevresel kontrastlanma görülüyor; bulgu nod sınırları içinde kalıyor. En olası durum hangisidir?

   • Süpüratif lenfadenit
   • Basit selülit
   • Longus colli tendiniti
   • Tonsil hipertrofisi
   Cevabı göster

   Süpüratif lenfadenit. Merkezî sıvılaşma ve çevresel kontrastlanma gösteren paramedian düğüm süpüratif lenfadenit lehinedir. Boşluk apsesi düğüm sınırlarını aşan bir koleksiyon, selülit ise daha çok yaygın boşluk ödemi görünümü verir.

İlgili konular

• Peritonsiller apse

Kaynaklar

Bu sayfadaki 36 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 34 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Computed tomography imaging of acute neck inflammatory processeswjgnet.com
2. ESR Essentials: acute infections of the head and neck—practice recommendations by the European Society of Head and Neck Radiologypubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. Diagnostic accuracy of contrast-enhanced CT for neck abscesses: A systematic review and meta-analysis of positive predictive valuejournals.plos.org
4. CT of the Neck: Image Analysis and Reporting in the Emergency Settinggeiselmed.dartmouth.edu
5. Protocol CT Neck for head and neck cancer, Royal College of Radiologists of Thailandrcrt.or.th
6. link.springer.comlink.springer.com
7. pubs.rsna.orgpubs.rsna.org
8. pmc.ncbi.nlm.nih.govpmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. pmc.ncbi.nlm.nih.govpmc.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.