Klinik Atölye

Kolon ve apendiks · Kavram · Yüksek öncelik

Kolon pnömatozisi

Colonic pneumatosis

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez.

Kolon pnömatozisi: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit

5 adım

Görüntü: Omura T, Aritake T., “Incidental Colonic Pneumatosis Intestinalis With Pneumoperitoneum Managed Conservatively.” 2026, FIGURE 1. PMC13401155 · doi:10.1002/ccr3.73221 · CC BY 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı, odak işaretleri eklendi.

Özet

Kolon pnömatozisi bağırsak duvarı içindeki gazı tanımlayan bir görüntüleme bulgusudur; tek başına iskemi veya nekroz tanısı koydurmaz. BT, duvar içi gazı lümen gazından ayırmaya ve eşlik eden duvar kontrastlanması, portomezenterik venöz gaz, serbest sıvı ve pnömoperitoneum gibi bulguları değerlendirmeye yardımcı olur. Kistik kolon pnömatozisi klinik açıdan benign olabilirken, azalmış duvar kontrastlanması ve venöz gazla birlikte görülen pnömatozis ciddi iskemi olasılığını artırır. Pnömatozisin gaz paterni veya yaygınlığı tek başına klinik ciddiyeti göstermez; eşlik eden bağırsak duvarı bulguları ve altta yatan hastalık birlikte değerlendirilmelidir.

Faz ve pencere

Portal tanısal
Kolon duvarı içinde lümenden ayrık, duvar boyunca çizgisel/yarımay biçimli veya kistik hava odakları aranır; portal venöz faz aynı anda duvar kontrastlanmasını, mezenterik venlerde ve karaciğerin periferal portal dallarında gazı, serbest sıvıyı ve olası iskemi işaretlerini gösterir. Gazın kendisi kontrastsız BT'de de saptanabilir; burada kontrast fazının tanısal katkısı eşlik eden perfüzyon hasarını değerlendirmektir.

Önerilen pencereler G genişlik, M merkez; değerler Hounsfield birimi (HU)

  • AkciğerG 1500 / M −600
  • BatınG 400 / M +50
  • Yumuşak dokuG 400 / M +40

BT bulguları

  • Duvar içi çizgisel gaz — kolon duvarı içinde çizgisel veya kıvrımlı gaz odakları izlenebilir.
  • Kistik pnömatozis — duvar içinde birbirinden ayrı, yuvarlak hava boşlukları; benign kistik formda görülebilir.
  • Duvarı aşan dağılım — duvar içi gazla birlikte mezenterik ven dallarında ve intrahepatik portal dallarda gaz eşlik edebilir.
  • Portal venöz gaz — karaciğer periferine uzanan dallanan gaz çizgileri; mezenterik venöz gazla birlikte izlenebilir.
  • Azalmış duvar kontrastlanması — pnömatozisin eşlik ettiği segmentte mukozal/periferik kontrastlanma azalması iskemi açısından uyarıcıdır.
  • İskemiye eşlik eden çevresel değişiklik — duvar ödemi, mezenterik yağ kirlenmesi, damar tıkanması veya serbest sıvı birlikte görülebilir.
  • Lümene göre yüksek uzanım — gaz-sıvı seviyesinin üstünde duvar boyunca devam eden gaz gerçek pnömatozisi destekler.
  • Serbest peritoneal gaz — pnömatozisle birlikte bulunabilir; perforasyon ve benign kistik pnömatoziste rüptür olasılığı ayrıca araştırılır.

Normalde

Psödo-pnömatoziste gaz dışkı içinde veya dışkı ile komşu mukozal kıvrımlar arasında lümen içinde kalabilir ve duvar içi gazı taklit edebilir. Şüpheli gaz odağının duvarla ve lümen içeriğiyle ilişkisini değerlendirin; gazın duvar boyunca lümen gaz-sıvı seviyesinin üzerine uzanması gerçek pnömatozisi destekler.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0119; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Psödo-pnömatozis
özellikle çekum ve çıkan kolonda dışkı ile mukozal kıvrımlar arasına hapsolmuş lümen gazı duvar gazını taklit eder; gaz-sıvı seviyesinde sonlanabilir.
Pnömoperitoneum
gaz kolon duvarının iç yüzünde değil, serozanın dışında periton boşluğunda serbesttir.
Kolon perforasyonu
duvar dışı gaz, fokal duvar defekti, çevresel kirlenme veya koleksiyon eşlik edebilir.
İskemik kolitte duvar kalınlaşması ve anormal kontrastlanma görülebilir.

Tuzaklar

  • Tek başına pnömatozisi transmural nekroz olarak raporlamayın; klinik durumla birlikte kontrastlanma, damar açıklığı, serbest sıvı ve portal venöz gazı tartın.
  • Çekum/çıkan kolon dışkısı arasındaki gazı duvar içine yerleşmiş sanmayın; gazın lümen içindeki sıvı seviyesiyle ilişkisini ve duvarın dış yüzünü koronal planda kontrol edin.
  • Yumuşak doku penceresinde ince gaz odakları belirsiz kalabilir; akciğer penceresi ile intramural gazın duvar boyunca sürekliliğini inceleyin.
  • Kistik paternin benign olabileceğini göz önünde bulundurun; serbest hava varlığında dahi duvar bütünlüğü ve eşlik eden iskemi bulguları olmadan otomatik perforasyon sonucu çıkarmayın.

Kendini dene

  1. Çekumda lümen gaz-sıvı seviyesinin üzerinde uzanan duvar içi çizgisel gaz ve azalmış duvar kontrastlanması var. En kaygı verici yorum?

    Cevabı göster

    İskemik pnömatozis. Duvar içindeki gerçek çizgisel gaz ve azalmış kontrastlanma iskemi endişesini artırır. Psödo-pnömatozis çoğunlukla dışkı arayüzünde ve gaz-sıvı seviyesinde sonlanır; divertiküller kese biçimindedir; lipom yağ atenüasyonlu kitle oluşturur.

  2. Asemptomatik hastada kolon duvarında yuvarlak gaz kistleri var; duvar kontrastlanması korunmuş, sıvı ve portal ven gazı yok. Bu bulgular için en uygun yorum hangisidir?

    Cevabı göster

    Kistik pnömatozis benign bir nedenle ilişkili olabilir; görünüm tek başına benign seyri kanıtlamaz.. Kistik pnömatozis sıklıkla asemptomatik veya tesadüfi saptanabilir; ancak altta yatan gastrointestinal ya da sistemik patolojiyle ilişkili olabilir. Bu görüntüleme özellikleri benign bir nedeni düşündürebilir; ancak kistik pnömatozis altta yatan gastrointestinal veya sistemik patolojiyle ilişkili olabilir.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 9 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Pneumatosis intestinalis versus pseudo-pneumatosis: review of CT findings and differentiationpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Clinical significance of pneumatosis intestinalis – correlation of MDCT-findings with treatment and outcomepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Pneumatosis cystoides intestinalis induced by the alpha-glucosidase inhibitor complicated from sigmoid volvulus in a diabetic patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Successful Non-Operative Management of Extensive Pneumatosis Cystoides Intestinalis Due to Graft Versus Host Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Extensive colonic pneumatosis. Conservative or Surgical approach?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Gastric pneumatosis: Laboratory and imaging findings associated with mortality in adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. [A case of pneumatosis cystoides intestinalis secondary to sunitinib treatment for renal cell carcinoma].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Linear asymptomatic pneumatosis as an unexpected finding of computed tomography colonography: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Extensive colonic pneumatosis in a patient on adjuvant chemotherapy after right colectomy for primary terminal ileum lymphoma: A decision-making process between surgical and non-surgical management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Incidental Colonic Pneumatosis Intestinalis With Pneumoperitoneum Managed Conservatively.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Extensive Colonic Pneumatosis, Pneumoperitoneum, Pneumomediastinum and Subcutaneous Emphysema - a Rare Pattern of Complications in Acute Lymphoblastic Leukemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Non-enhancing bowel dilatation and secondary ileus on CT as a surgical red flag in geriatric patients with atypical presentations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Benign Pneumoperitoneum: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Graft-versus-host disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Pneumatosis intestinalis in anorexia nervosa.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Acute bowel ischemia in the absence of radiological findings: A case for endoscopy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Twist in the cecum: A case series of mobile cecum, cecal volvulus and cecal bascule.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Clinical and CT features of patients with pneumatosis intestinalis: A retrospective single-center study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Hepatic portal venous gas in severe neurocritical illness after intracranial surgery: Two case reports and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Incidentally Identified Pneumatosis Cystoides Intestinalis in Patients With Gastric Outlet Obstruction From Addis Ababa, Ethiopia: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Not all small bowel pneumatosis is ischaemia: a case-based systematic review of non-ischaemic causes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Pneumatosis intestinalis revisited: associated imaging findings, clinical correlation, management, risk stratification and future perspectives.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. An Acute-on-Chronic Presentation of Pneumatosis Cystoides Intestinalis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Advances in Imaging and Diagnosis of Emphysematous Cholecystitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Emphysematous gastritis: The silent storm within the stomach wall.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Emphysematous conditions of the abdomen and pelvis: pearls and pitfalls.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Idiopathic pneumatosis cystoides intestinalis of the small bowel with perforation and congenital duodenal membranous stenosis and malrotation of intestine. A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Pneumatosis Intestinalis: Identifying the Need for Surgery for Gas in the Gut Wall and Outcomes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Tricky acute mesenteric ischemia: what can we do?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Gastrointestinal perforation: clinical and MDCT clues for identification of aetiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Vomiting-induced gastric emphysema and hepatoportal venous gas: a case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Fulminant emphysematous hepatitis with pneumoperitoneum: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Relative colon wall attenuation - distinguishing ischemia from other colon wall changes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Pneumatosis intestinalis: Benign or dire? What you need to know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. A Rare Case of Pancolonic Ischemia Complicated by Fusobacterium Necrophorum Bacteremia: A Review of Colonic Ischemia for Internists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Case Report: A case of melanosis coli complicated by pneumatosis intestinalis-induced volvulus.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Spectrum of bowel wall thickening on ultrasound with pathological correlation in children.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Multidetector computed tomography of mesenteric ischaemia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Imaging Modalities for Evaluation of Intestinal Obstruction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Comparison of detection frequencies between ultrasonography and abdominal radiography for abnormal signs in necrotizing enterocolitis: a systematic review and meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Comparison of bedside abdominal ultrasonography and abdominal radiography in predicting surgical intervention in neonatal necrotising enterocolitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Negative surgical exploration for CT-proven pneumoperitoneum: a diagnostic pitfall in suspected gastrointestinal perforation-a six-case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Pneumatosis intestinalis after systemic chemotherapy for colorectal cancer: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Many faces of acute bowel ischemia: overview of radiologic staging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. A Practical Approach in Differentiating IBD From Other Causes of Enterocolitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. A Case Report of Candida-Induced Emphysematous Gastritis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Ultrasonography of acute retroperitoneum.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Acute gastric volvulus combined with pneumatosis coli rupture misdiagnosed as gastric volvulus with perforation: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Lamotrigine-Induced Toxic Epidermal Necrolysis with Multiorgan Failure, Pneumatosis Intestinalis and Chronic Ocular Complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Ischemic colitis after enema administration: Incidence, timing, and clinical features.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Idiopathic pneumatosis cystoides coli: An uncommon cause of pneumoperitoneum.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Fecaloma-Associated Sigmoid Colon Perforation: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Endoscopic Management of Anastomotic Insufficiencies in the Lower GI Tract.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Management of intra-abdominal infections: recommendations by the Italian council for the optimization of antimicrobial use.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Sigmoid pneumatosis cystoides intestinalis secondary to chronic digestive hyperpressure on post-ulcer duodenal bulb stenosis, decompensated following recent endoscopic insufflation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Fundic Gallbladder Diverticulum Lesion in a Child Suspected to Be Congenital: A Case Report and Scoping Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Swallow contrast-enhanced ultrasonography detects a tiny cervical esophageal diverticulum missed on barium esophagography: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Ventilation-assisted functional visualization: a stepwise workflow for planned management of a preoperatively identified tracheal diverticulum during thyroidectomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Imaging Approach to Diverticular Disease of the Small Bowel.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. The Predilection of Specific Diseases to Affect Different Sections of the Esophagus.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. Diverticulum of the buccal mucosa: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. <i>In silico</i> molecular docking and <i>in vivo</i> evidence of whey protein concentrate-mediated protection against thioacetamide-induced intestinal toxicity in male albino rats via modulation of oxidative stress, inflammation, apoptosis, and fibrosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Gastrointestinal Manifestations of Systemic Sclerosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Ipilimumab and immune-mediated adverse events: a case report of anti-CTLA4 induced ileitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. When It Is Not NEC: Recognizing Mimics of Necrotizing Enterocolitis in Preterm Infants.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. Sigmoid volvulus and incidental enterobiasis in a young adult: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. Mesenteric Ischemia: A Comprehensive Review of the Role of Radiology in Diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. CT of acute abdomen in the elderly.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. Analysis of clinical characteristics of 117 cases of ischemic colitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  70. Neonatal gastrointestinal emergencies: a radiological review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  71. International Society of Paediatric Surgical Oncology (IPSO) Surgical Practice Guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  72. Pneumatosis intestinalis: a case report and approach to management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  73. Caught in the Whirl: Computed Tomography Diagnosis of Transverse Colon Volvulus With Proximal Jejunal Involvement and Cecocolic Pneumatosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  74. Role of magnetic resonance in bowel pathologies: Beyond inflammatory bowel disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  75. Chilaiditi sign mimicking pneumoperitoneum with ischemic sigmoid volvulus: CT diagnosis of a surgical emergency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  76. A Rare Case of Pneumatosis Cystoides Intestinalis in a Patient with Chronic Appendicitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  77. A Rare Case of Giant Meckel's Diverticulum in an Adult: Diagnostic and Therapeutic Challenges.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  78. Computed tomography findings and surgical outcomes in acute mesenteric ischemia: a retrospective single-center cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  79. The spectrum of pneumatosis intestinalis in the adult. A surgical dilemma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  80. Isolated Cecal Necrosis as a Cause of Acute Abdomen.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  81. Pneumatosis Intestinalis Secondary to Appendicitis: What Do We Know?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.