Klinik Atölye

Pankreas · Patoloji · Orta öncelik

Pankreatik psödokist

Pancreatic pseudocyst

Pankreatik psödokist: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit

4 adım

Görüntü: Jani N, Bani Hani M, Schulick RD ve ark., “Diagnosis and management of cystic lesions of the pancreas.”, 2011, Figure 5. PMC3166757 · doi:10.1155/2011/478913 · CC BY 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı, odak işaretleri eklendi.

Özet

Akut interstisyel ödemli pankreatit sonrası psödokist genellikle 4 haftadan sonra gelişen, iyi sınırlı duvarlı ve homojen sıvı içerikli koleksiyondur. Psödokist akut pankreatitin yanı sıra kronik pankreatit veya pankreas travması sonrasında da gelişebilir. BT koleksiyon duvarını ve komşu organ/damar ilişkisini gösterir; pankreas kanalıyla bağlantının değerlendirilmesinde MRCP daha elverişlidir. Nekrotizan pankreatit sonrası solid nekrotik debris varsa WON lehinedir; kanama, enfeksiyon ve komşu organ basısı da değerlendirilmelidir.

Faz ve pencere

Portal tanısal
İyi sınırlı, kontrastlanan inflamatuvar duvarla çevrili homojen sıvı atenüasyonlu koleksiyon; solid nekrotik bileşen beklenmez, komşu organ ve damarlarla ilişkisi değerlendirilir.
Arteriyel
Kanama veya psödoanevrizma kuşkusunda arteriyel fazda koleksiyon komşuluğunda psödoanevrizma ve kanama bulguları araştırılır.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Karaciğer (G 150 / M 30).

BT bulguları

  • İyi sınırlı, çoğunlukla pankreas dışı, homojen sıvı koleksiyonu
  • İyi sınırlı, tek duvarla çevrili homojen sıvı koleksiyonu; solid nekrotik debris bulunmaz.
  • Mide ve/veya duodenumda bası; büyük koleksiyonlarda gastrik çıkış tıkanıklığına yol açabilen kitle etkisi.
  • Splenik ven veya portal vende bası/tromboz; splenik ven tıkanıklığında portal hipertansiyon ve perigastrik kollateral damarlar gelişebilir.
  • Koleksiyon içi gaz enfeksiyon veya bağırsak fistülü olasılığını düşündürür; kanama kuşkusunda hemorajik içerik ve arteriyel fazda psödoanevrizma aranır.

Ölçütler ve sınıflamalar

Akut pankreatit sonrası Atlanta zaman ölçütü
İnterstisyel ödemli akut pankreatitten genellikle >4 hafta sonra
Revize Atlanta sınıflaması
Akut pankreatit iki tipe ayrılır: interstisyel ödemli tipte parankim homojen kontrastlanır ve nekroz yoktur; nekrotizan tipte pankreatik ve/veya peripankreatik nekroz bulunur. Akut pankreatit koleksiyonları içerik ve kapsül durumuna göre APFC, psödokist, ANC veya WON olarak adlandırılır.
Revize Atlanta: pankreatik psödokist
Akut interstisyel ödemli pankreatit sonrası genellikle 4 haftadan sonra ortaya çıkan; iyi sınırlı duvarlı, homojen sıvı içeren ve solid nekrotik bileşeni olmayan koleksiyon.

Normalde

Omental bursa (lesser sac), mide ile pankreas arasında yer alır; normal BT karşılaştırmasında bu aralıkta koleksiyon olmamasına ve splenik damar lümenlerinin açık görünmesine dikkat et. Aynı düzeyde koleksiyonun duvarını, sıvı içeriğini ve komşu organ/damar basısını kıyasla.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

WON
olgun duvarlıdır ancak içeriğinde sıvı ve nekrotik debris karışımı bulunur.
Kistik pankreatik neoplazm
kalın kontrastlanan duvar, septa veya mural solid nodül neoplazm kuşkusunu artırabilir; pankreatit bağlamında kanal bağlantısı psödokist veya WON’u destekleyebilir.
Pankreatik psödoanevrizma
koleksiyon komşuluğunda görülebilen ve kanama kaynağı olabilen damar komplikasyonudur; tanıda arteriyel faz BT yararlıdır.

Tuzaklar

  • BT’de az miktardaki solid debris gözden kaçabileceğinden, içerik kuşkusunda MR/MRCP ile karakterizasyon ve önceki incelemelerle karşılaştırma yardımcı olabilir.
  • Kontrastlanan mural odak görülürse bunun nodül olup olmadığını ve komşu damarlarla ilişkisini çok düzlemli görüntülerde değerlendir.

Kendini dene

  1. Akut interstisyel ödemli pankreatitten dört haftadan uzun süre sonra iyi sınırlı duvar geliştiren koleksiyon homojen sıvı içeriyor ve debris göstermiyor. En uygun ad nedir?

    Cevabı göster

    Psödokist. İyi sınırlı duvar ve homojen sıvı, nekrotik debris olmaksızın psödokist morfolojisidir.

  2. Nekrotizan pankreatit sonrasında olgun duvarlı koleksiyon içinde bağımlı solid debris görülüyor. Psödokistten ayıran en olası tanı nedir?

    Cevabı göster

    WON. WON’da nekrotik doku/debris bulunur; psödokist yalnız homojen sıvı içerir.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 35 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 20 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Clinical Practice Guidelines for the Endoscopic Management of Peripancreatic Fluid Collectionspmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Pancreatic pseudocyst: The past, the present, and the futurewjgnet.com
  3. Role of computed tomography and magnetic resonance imaging in local complications of acute pancreatitisgs.amegroups.org
  4. Imaging of inflammatory disease of the pancreasacademic.oup.com
  5. Pancreatic Cystic Lesions and Malignancy: Assessment, Guidelines, and the Field Defectpubs.rsna.org
  6. Intraperitoneal anatomy with the aid of pathologic fluid and gas: An imaging pictorial reviewclinicalimagingscience.org
  7. Beyond the Six-Week Rule: Contemporary Insights Into Pancreatic Pseudocystpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Clinical, Radiological, and Endoscopic Features of Pancreatic Pseudocyst and Walled-Off Necrosis: How to Diagnose and How to Drain Thempmc.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Pancreatic pseudocyst: The past, the present, and the futurepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Endoscopic Ultrasound‐guided Drainage With Lumen‐apposing Metal Stent versus Plastic Stent for the Treatment of Pancreatic Pseudocyst: A Systematic Review and Meta‐analysispmc.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Pancreatic pseudocyst: The past, the present, and the future.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Management of Incidental Pancreatic Cystic Lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. [A case of pancreatic arteriovenous malformation identified by investigating the cause of upper abdominal pain associated with acute pancreatitis].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Endoscopic ultrasonography-guided endoscopic treatment of pancreatic pseudocysts and walled-off necrosis: new technical developments.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. A systematic review of abusive visceral injuries in childhood--their range and recognition.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Pictorial Review of Mediastinal Masses with an Emphasis on Magnetic Resonance Imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Diagnostic evaluation of pancreatic cystic malignancies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Advanced endoscopic interventions on the pancreas and pancreatic ductal system: a primer for radiologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. [Pancreatic pseudocyst. Case report and literature review].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. [Mediastinal pancreatic cysts: review and own clinical observations].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Delayed, diffuse acute peritonitis secondary to misplacement of a cystogastrostomic "pigtail" drain in an outpatient after discharge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Clinical, Radiological, and Endoscopic Features of Pancreatic Pseudocyst and Walled-Off Necrosis: How to Diagnose and How to Drain Them.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. [Endoscopic ultrasound-guided cystogastrostomy for successful drainage of pancreatic pseudocyst: a pediatric case report].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. The efficacy of low molecular weight heparin in severe acute pancreatitis: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Beyond the Six-Week Rule: Contemporary Insights Into Pancreatic Pseudocyst.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Pancreaticopleural fistula originated from a tiny pancreatic pseudocyst: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Post‑vaccination Acute Pancreatitis in an Infant: A Report of a Rare Case and Brief Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Mediastinal Pancreatic Pseudocyst With Esophageal Compression Presenting as Acute Chest Pain.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Spontaneous Bacterial Peritonitis as a Rare Complication of a Pancreatic Duct Leak in a Patient Without Cirrhosis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Pancreatic stent and transpapillary pseudocyst drainage via endoscopic retrograde cholangiopancreatography for children with blunt pancreatic duct injury.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.