Klinik Atölye

Safra kesesi ve safra yolları · Patoloji · Yüksek öncelik

Koledok taşı

Choledocholithiasis

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez.

Koledok taşı: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit

5 adım

Görüntü: Lee SH, Hong SG, Lee KY ve ark., “Delayed Severe Hemobilia after Endoscopic Biliary Plastic Stent Insertion.” 2016, Fig. 1.. PMC4895946 · doi:10.5946/ce.2015.081 · CC BY-NC 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı, odak işaretleri eklendi.

Özet

Koledok taşı safra yolu obstrüksiyonuna yol açabilir; impaksiyon ya da büyük taşların geçişi kolanjit veya pankreatitle ilişkili olabilir. BT, koledoktaki dolum defektini, safra yolu genişlemesini ve pankreas ya da safra yollarındaki eşlik eden bazı değişiklikleri gösterebilir; ancak taşın BT’de saptanabilirliği sınırlıdır. Taşların atenüasyonu bileşime, BT’de saptanabilirliği ise bileşim ve boyuta bağlıdır; safra ile izoatenüe taşlar görünmeyebilir. Bu nedenle kanal genişlemesi veya klinik şüphe sürerken BT’de taş görülmemesi koledokolitiazisi dışlamaz.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal
Kontrastsız BT’de kalsifiye veya safradan daha atenüasyonlu taş koledok lümeninde dolum defekti olarak seçilebilir; safrayla izoatenüe taşlar görünmeyebilir.
Portal tanısal
Portal faz kontrastlı BT’de koledok lümenindeki dolum odağını ve proksimal safra yolu genişlemesini birlikte değerlendir; koledok taşına bağlı tıkanmada safra yolu genişlemesi eşlik edebilir. Taşların BT atenüasyonu bileşimlerine göre değişebilir; kalsifiye taşlar safraya göre hiperatenu olabilir, kolesterol taşları ise BT’de görünmeyebilir ve safrayla izoatenüe taşlar gözden kaçabilir.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Karaciğer (G 150 / M 30), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

  • BT’de koledok taşının atenüasyonu çevresindeki safrayla karşılaştırılır; kalsifiye taşlar safraya göre hiperatenu olabilir, kolesterol taşları ise BT’de görünmeyebilir.
  • Taşın proksimalinde koledokta ve bazen sağ-sol hepatik kanal dallarında genişleme; genişlemenin taş hizasında sonlanması obstrüksiyon seviyesini destekler.
  • Distal koledok ve ampulla komşuluğundaki küçük taş aksiyel kesitte belirsiz kalabilir; koronal veya oblik reformasyonda distal kanalın devamlılığını ve odağın kanal içindeki yerini kontrol et.
  • Birden fazla ayrı intraduktal odak, koledok boyunca taş yükünü gösterir; hilustan papilla düzeyine kadar kanalın tamamı taranır.
  • Safra yolu duvar kalınlaşması/kontrastlanması ve periduktal inflamatuvar değişiklikler kolanjite eşlik edebilir; bunlar klinik bağlamdan bağımsız olarak tek başına kolanjit tanısı koydurmaz.
  • Pankreas başı ve peripankreatik dokuda ödem, yağ çizgilenmesi ya da sıvı akut pankreatit ile uyumlu olabilir; bu bulgular tek başına biliyer etiyolojiyi kanıtlamaz.

Normalde

Koledok, ortak hepatik kanal ile sistik kanalın birleşiminden sonra pankreas başı içinden ilerleyerek duodenumdaki papillaya açılır; normal incelemede kanal boyunca fokal dolum defekti beklenmez ve çap yaş, kolesistektomi gibi etkenlerle birlikte değerlendirilir. Aynı anatomi üzerinde şüpheli odağın damarlarla ilişkisini, proksimal kanalların genişleyip genişlemediğini ve distal kanalın papillaya dek izlenip izlenemediğini kıyasla.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

İntraduktal çamur biliyer sistemde görülebilir; kaynaklar bunun koledokta taş benzeri dolum defekti oluşturduğunu desteklemiyor.
Distal koledok darlığı
lümeni daraltır ve üst kanalları genişletebilir; benign darlıklar düzgün sınırlı kanal daralması ve kademeli kalibrasyon geçişi gösterebilir, taş ise lümen içi dolum defektidir.
Distal koledok veya periampuller neoplazi
darlık bulunan segmentte duvar kalınlaşması, asimetri, lümen düzensizliği ve karaciğer parankimine göre hiperkontrastlanma malign nedeni destekleyebilir.
Koledok içi hava
lümen içi hava kabarcıkları ve hava-sıvı seviyesi taşla karışabilir; pnömobili taş dışı bir dolum defekti olabilir.
Distal kanalın aksiyel görüntüde belirsizliği
küçük koledok taşı portal venöz fazlı aksiyel kesitte net seçilemeyebilir; koronal reformasyon odağın koledok lümenindeki yerini doğrulamaya yardımcı olur.

Tuzaklar

  • Safra ile izoatenüe taş kontrastsız ve kontrastlı BT’de seçilemeyebilir; kanal genişlemesi veya ani sonlanma varsa negatif BT’yi taşın dışlandığı şeklinde yorumlama.
  • Ampulla düzeyindeki küçük taş aksiyel kesitlerde belirsiz kalabilir; ince koronal reformasyonda koledokun distal ucunu papillaya dek izle.
  • Portal fazda hiperatenuasyonlu bir dolum odağı görüldüğünde, çift enerjili BT’nin düşük kV ve kalsiyum ya da lipid temelli madde görüntüleri taş saptanmasını artırabilir.
  • Safra kanalı genişlemesi tek başına taş varlığını kanıtlamaz; distal kitle, benign darlık ve biliyer girişim sonrası değişiklikleri kanalın sonlanma biçimi ve eşlik eden duvar/kitle bulgularıyla ayır.

Kendini dene

  1. Distal koledokta safra ile çevrili yuvarlak hiperatenuasyonlu dolum defekti, kontrastsız seride de yoğun kalıyor ve proksimal safra yolları geniş. En olası tanı nedir?

    Cevabı göster

    Koledok taşı. Kontrastsız seride hiperatenuasyonunu koruyan, safra ile çevrili dolum defekti kalsifiye taşı destekler. Kontrastlanan yumuşak doku kitlesi neoplaziyi düşündürür; darlık lümeni daraltır, hava ise lümen içi kabarcıklar ya da hava-sıvı seviyesi oluşturabilir.

  2. Safra yolları geniş ve obstrüksiyon şüphesi sürüyor, ancak BT’de koledok taşı seçilemiyor. Bu durumda hangi yorum doğrudur?

    Cevabı göster

    BT’de görünmeyen taş dışlanamaz. Safrayla izoatenüe veya küçük taşlar BT’de görünmeyebilir; kanal genişlemesi obstrüksiyon araştırmasını sürdürmeyi gerektirir. Duktal genişleme tek başına taş tanısı koydurmaz; distal kitle ve darlık gibi nedenler de ayırıcı tanıda kalır.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 30 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Imaging of Biliary Tree Abnormalitiespubs.rsna.org
  2. Common bile duct stones on multidetector computed tomography: attenuation patterns and detectabilitypubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Imaging of Benign Biliary Tract Diseasepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Gallstones top to toe: what the radiologist needs to knowpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Imaging lexicon for acute pancreatitis: 2012 Atlanta Classification revisitedpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Secondary choledocholithiasis caused by fish bones: a case report and review of the literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Unnecessary ERCPs: Is Spontaneous Stone Passage the Sole Determinant?pmc.ncbi.nlm.nih.gov
  8. ASGE guideline on the role of endoscopy in the evaluation and management of choledocholithiasis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Evaluation of Jaundice in Adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Evaluation of Jaundice in Adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Acute cholangitis: Diagnosis and management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Etiology and diagnosis of acute biliary pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Biliary causes of postcholecystectomy syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Technical aspects of bile duct evaluation and exploration.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Amoxicillin/clavulanic acid-induced pancreatitis: case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. MR imaging of benign and malignant biliary conditions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Magnetic resonance cholangiography: past, present and future: a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Adult bile duct strictures: role of MR imaging and MR cholangiopancreatography in characterization.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Early cross-sectional imaging following open and laparoscopic cholecystectomy: a primer for radiologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Noninvasive Imaging of the Biliary System Relevant to Percutaneous Interventions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Diagnosis of Perihilar Osteoclast Giant Cell Carcinoma in an Elderly Patient: A Report of Diagnostic Challenges Over Several Attempts.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Drug-Induced Liver Injury Secondary to Radionuclide Therapy With Lutetium-177 Vipivotide Tetraxetan in a Patient With Metastatic Castrate-Resistant Prostate Cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. A Case of Biliary Intraepithelial Neoplasm in a Young Man Diagnosed by Laparoscopic Hepatectomy to Treat Recurrent Intrahepatic Lithiasis and Cholangitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Prevalence, features, and explanations of missed and misinterpreted pancreatic cancer on imaging: a matched case-control study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. Poor 'real-life' negative predictive value of cross-sectional imaging in obstructive jaundice.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Surgical management strategies and postoperative outcomes of choledochal cysts in children: the role of preoperative radiological assessment in a retrospective observational study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. The Role of Imaging in Portal Vein Thrombosis: From the Diagnosis to the Interventional Radiological Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Duodenal imaging on the spotlight: from A to Z.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Management of obstructive jaundice secondary to hemorrhagic cholecystitis following a high-altitude fall: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Imaging and Multidisciplinary Management of Acute Cholecystitis With Choledocholithiasis in a Phrygian Cap Gallbladder: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Hepatic Duct Adenoma Identified Using Direct Cholangioscopy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Ultrasonographic evaluation of patients with abnormal liver function tests in the emergency department.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Cholangioscopic biopsy sample detection of bile duct invasion by hepatocellular carcinoma: an underappreciated entity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Fluoroscopy-guided shaped endobiliary biopsy at endoscopic retrograde cholangiography can accurately diagnose biliary neoplasia: Results from a large cohort.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Utility of Dual-Energy Computed Tomography in Clinical Conundra.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Principles and Applications of Dual-Layer Spectral CT in Gastrointestinal Imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Diagnostic evaluation and ablation treatments assessment in hepatocellular carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Cholecystoduodenal Fistula, Gallstone Ileus, and Choledocholithiasis: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Clinical Characteristics, ERCP Management, and Early Adverse Events Among Patients with Choledocholithiasis at a Romanian Tertiary Referral Center: A Retrospective Cohort.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Acute Emergent Biliary Pathologies Identified Using Point-of-Care Ultrasound.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Post-cholecystectomy Cystic Duct Stump Calculus With Cystic Duct Remnant-Common Bile Duct Fistula Causing Choledocholithiasis: A Report of a Rare Case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Rapunzel Syndrome Presenting as Acute Pancreatitis With Biliary Ductal Dilatation in a Child: A Rare Mechanical Etiology of Pediatric Pancreatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. When Feeding Tubes Cause Biliary Disease: A Case of Acalculous Cholecystitis Due to Gastrostomy Tube Obstruction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Age-Associated Differences in Ductal Involvement in Biliary Lithiasis: A Consecutive MRCP Cohort Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Emergent Treatment of Acute Cholangitis and Acute Cholecystitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Multimodal imaging features to diagnose abdominal complications of sickle cell disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Gallstones Detection on Dual-Energy Computerized Tomography-Is It Ready for Real-World Use? A Retrospective Observational Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Imaging of Benign Biliary Tract Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. A Rare Case of a Forgotten Common Bile Duct Stent Retained for 23 Years.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Cholangitis, Choledocholithiasis and a Cholecystocolonic Fistula: A Case Report on a Rare Triple Surgical Challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Comparative validation of intraoperative ultrasound versus intraoperative cholangiography for the detection of choledocholithiasis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Choledochal Villous Adenoma With Intrahepatic Bile Duct Stones: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Pylephlebitis Following an Acute Angiocholitis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Endoscopic Retrograde Cholangio-Pancreatography in Children: Retrospective Audit at the Largest Tertiary Pediatric Institution in Singapore.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Improvement in the Image Quality of Bile and Pancreatic Ducts with Dual- Layer Spectral CT.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Complications and expected imaging findings after endoscopic retrograde cholangiopancreatography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Advances in Imaging and Diagnosis of Emphysematous Cholecystitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Case report and literature review of IgG4-related autoimmune pancreatitis secondary to pancreatic involvement of IgG4-related sclerosing disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Rapid Development of Diffuse-Type Remnant Pancreatic Cancer Following Obstructive Pancreatitis after Pancreaticoduodenectomy for Distal Bile Duct Carcinoma: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Intraductal Papillary Neoplasm With Associated Invasive Cholangiocarcinoma and Biliary Intraepithelial Neoplasia in Primary Sclerosing Cholangitis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. The Great Imitator: A Case Report of Mirizzi Syndrome Misdiagnosed as Cholangiocarcinoma Bismuth Type II.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Case Report: A steroid-sparing mechanical management of IgG4-related sclerosing cholangitis mimicking cholangiocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Laparoscopic Common Bile Duct Exploration for Choledocholithiasis-Induced Cholangitis in a 2-Month-Old Infant: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.