Sentrilobüler amfizem BT bulguları

Özet

Sentrilobüler amfizem BT’de sentrilobüler dağılımlı düşük atenüasyon alanlarıyla tanınır ve merkezî asinüslerin yıkımıyla ilişkilidir. BT’de sentrilobüler amfizem, sekonder lobül merkezine oturan yuvarlak düşük atenüasyon odakları olarak görünür ve üst lob baskınlığı sıktır. Amfizem, terminal bronşiollerin distalindeki hava boşluklarının alveol duvar yıkımıyla kalıcı genişlemesidir.

Faz ve pencere

HRCT tanısal: İnce kesit (HRCT) BT’de sekonder lobül merkezine oturan yuvarlak düşük atenüasyon odakları aranır; sentrilobüler amfizem sıklıkla üst lob baskınlığı gösterir.

Önerilen pencereler: Akciğer (G 1500 / M -600).

BT bulguları

Erken sentrilobüler amfizemde küçük, duvarsız düşük atenüasyon alanları normal akciğerle çevrilidir.
Düşük atenüasyon odağının sekonder lobülün merkezine oturması ve merkezi asinüslerin yıkımını yansıtması sentrilobüler konumu destekler.
Üst lob baskınlığı sentrilobüler amfizemde sık görülen bir özelliktir.
İlerleyen sentrilobüler amfizemde yıkım alanları birleşebilir; sentrilobüler amfizem Fleischner sınıflamasında konfluen ve ileri yıkıcı alt tipleri içerir.
KOAH’ın hava yolu baskın fenotipinde diffüz bronş duvarı kalınlaşması görülebilir; hava hapsi ise ekspiratuvar BT’de tanımlanan ayrı bir bulgudur.
Fleischner sınıflamasında sentrilobüler amfizemin konflüan ve ileri yıkıcı alt tipleri de yer alır.
Fleischner görsel sınıflamasında sentrilobüler amfizem iz miktarda, hafif, orta, konflüan ve ileri yıkıcı olarak alt sınıflara ayrılır.

Ölçütler ve sınıflamalar

Anatomik amfizem alt tipleri: Sentrilobüler tip sekonder lobül merkezinden başlar ve ağır olsa bile sınırlarını çoğunlukla korur; panlobüler tip lobül boyunca diffüz yıkım ve mimari silinme yapar; paraseptal tip distal asinüsü plevra/fissür komşuluğunda tutar ve düşük atenüasyon odakları sağlam septalarla ayrılır.

Normalde

Sentrilobüler amfizem odağını komşu normal akciğerle karşılaştırın: erken odak sekonder lobül merkezinde, belirgin duvarı olmayan düşük atenüasyon alanı olarak görünür ve çevresinde normal akciğer bulunabilir.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s1278; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Panlobüler amfizem sekonder lobül boyunca diffüz yıkım yapar; BT’de geniş düşük atenüasyon alanları ve lobüler mimarinin silinmesi görülebilir.
Paraseptal amfizem distal asinüsü plevra, mediasten veya fissür komşuluğunda tutar; düşük atenüasyon odakları sağlam interlobüler septalarla ayrılabilir.
Pulmoner Langerhans hücreli histiyositozda üst zonlarda düzensiz solid/kaviteli nodüller ve kistler görülebilir; kostofrenik sinüsler sıklıkla korunur.
Mozaik atenüasyon tek başına amfizem tanısı koydurmaz; ekspiratuvar BT’de hava hapsi değerlendirilse de vasküler düşük atenüasyonla ayrım zor olabilir.

Tuzaklar

Tek başına düşük atenüasyon sentrilobüler amfizem için yeterli değildir; odağın lobül merkezindeki yerleşimini, belirgin duvar bulunmamasını ve çevresindeki normal akciğeri birlikte değerlendirin.
İleri sentrilobüler ve panlobüler yıkımın ayrımı güçleşebilir; sentrilobüler tip lobül sınırlarını koruma eğilimindeyken panlobüler tipte lobüler mimari silinebilir.
Hava hapsini yalnız ekspiratuvar BT’de adlandırın; bu bulgu inspiratuvar görüntüdeki yapısal alveol duvarı yıkımıyla aynı tanım değildir.

Kendini dene

Sigara öyküsü olan hastanın üst loblarında sekonder lobül merkezine oturan düşük atenüasyon alanları var. En olası patern nedir?
Cevabı göster
Sentrilobüler amfizem. Sentrilobüler amfizem sekonder lobül merkezinde başlar ve erken BT’de duvarsız düşük atenüasyon odakları normal akciğerle çevrilidir. Panlobüler tip lobül boyunca diffüz yıkım, paraseptal tip plevra/fissür komşuluğunda distal asinüs yıkımı yapar; hava hapsi ekspiratuvar BT bulgusudur.
Ekspiratuvar BT’de hava hapsini tanımlayan bulgu hangisidir?
Cevabı göster
Ekspirasyonda atenüasyon artışının ve akciğer hacmi azalmasının normalden az olması. Hava hapsi ekspiratuvar BT’de değerlendirilen bir bulgudur; çeşitli akciğer hastalıklarıyla ilişkili olabileceği gibi fizyolojik ve geçici bir bulgu da olabilir. Lobül merkezindeki duvarsız düşük atenüasyon sentrilobüler amfizemi, plevra/fissür kenarı paraseptal amfizemi, perihiler buzlu cam ile septal kalınlaşma ise ödem paternini tarif eder.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 33 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 11 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

Respiratory bronchiolitis-interstitial lung disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Understanding the pathophysiology of the asthma-chronic obstructive pulmonary disease overlap syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Phenotype of Chronic Obstructive Pulmonary Disease Based on Computed Tomography-Defined Underlying Pathology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Diffuse cystic lung diseases: Imaging spectrum and diagnostic approach using high-resolution computed tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Recent advances in airway imaging using micro-computed tomography and computed tomography for chronic obstructive pulmonary disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Association between Chest CT-defined Emphysema and Lung Cancer: A Systematic Review and Meta-Analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
[Using Artificial Intelligence Software for Diagnosing Emphysema and Interstitial Lung Disease].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
A Single-Cell Atlas of Small Airway Disease in Chronic Obstructive Pulmonary Disease: A Cross-Sectional Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Respiratory bronchiolitis/interstitial lung disease: fibrosis, pulmonary function, and evolving concepts.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
An Unusual Presentation of Acute Fibrinous and Organizing Pneumonia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Small airways disease in mild and moderate chronic obstructive pulmonary disease: a cross-sectional study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
A vision transformer for emphysema classification using CT images.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Classification and Quantification of Emphysema Using a Multi-Scale Residual Network.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Pulmonary Acinus: Understanding the Computed Tomography Findings from an Acinar Perspective.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Classification of Centrilobular Emphysema Based on CT-Pathologic Correlations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
High resolution CT (HRCT) of the lung in adults. Defining the limits between normal and pathologic findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
CT-Definable Subtypes of Chronic Obstructive Pulmonary Disease: A Statement of the Fleischner Society.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Primary immunodeficiency diseases of adults: a review of pulmonary complication imaging findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Bullous Parametric Response Map for Functional Localization of COPD.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Surgical therapy for chronic obstructive pulmonary disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Vanishing lung syndrome (giant bullous emphysema): CT findings in 7 patients and a literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Combined Pulmonary Fibrosis and Emphysema: Comparative Evidence on a Complex Condition.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
The association between decreased ALPS index and emphysema as well as cognitive function in patients with COPD.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Lung volume reduction surgery beyond the NETT selection criteria.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Lung Volume Reduction in Pulmonary Emphysema.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Lung volume reduction surgery for diffuse emphysema.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Diffuse cystic lung diseases-a primer for radiologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
The Pneumoconiosis Renaissance: Revisiting the Pulmonary Pathology of Poorly Soluble Low Toxicity Particles: Insights from Rodent Inhalation Studies on Titanium Dioxide Nanoparticles.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Fleischner Society: Glossary of Terms for Thoracic Imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Emphysema in an 11-month-old boy with alpha-1 antitrypsin deficiency.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Synthetic data augmentation for CT-based emphysema subtype classification: A comparative evaluation of generative and classical approaches.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Nebulized Potassium-Conjugated Linoleic Acid (K-CLA) Therapy in a Patient With Chronic Obstructive Pulmonary Disease and Centrilobular Emphysema: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
The 2025 ATS/ERS update of the international multidisciplinary classification of the interstitial pneumonias: implications for the pathologist.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Alpha-1 Antitrypsin Genotype Distribution in Patients with Emphysema.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Assessment of Comorbidities in Chronic Obstructive Pulmonary Disease Patients by Chest High Resolution Computed Tomography (HRCT).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Lung Imaging in COPD Part 1: Clinical Usefulness.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Quantitative Computed Tomography Biomarkers of Emphysema Severity in Chronic Obstructive Pulmonary Disease: Insights from Muscle Mass, Fat Volume, and Vascular Dimensions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Safety and efficacy of tract embolization using gelatin sponge particles in reducing pneumothorax after CT-guided percutaneous lung biopsy in patients with emphysema.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Higher small pulmonary artery and vein volume on computed tomography is associated with mortality in current and former smokers.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Imaging Advances in Chronic Obstructive Pulmonary Disease. Insights from the Genetic Epidemiology of Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPDGene) Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.