Özet
Mozaik atenüasyon, inspiratuvar BT'de iyi sınırlı, farklı yoğunluktaki akciğer bölgelerinin yamalı görünümüdür; küçük havayolu, damar-perfüzyon veya infiltratif parankim süreçlerinden kaynaklanabilir. Ekspirasyon görüntüsü lucent bölgelerin hava hapsi gösterip göstermediğini, damar dallarının karşılıklı çapı ve parankim işaretleri ise diğer mekanizmaları tartmaya yardım eder. Tek bir inspiratuvar kesitteki görünüm etiyolojiyi belirlemez; örneğin kronik tromboembolik hastalıkta damar kesilmesi veya ağları, parankimal hastalıkta ise daha yoğun alanlardaki infiltratif bulgular tanısal yönü değiştirir. Paternin taklitçilerini ayırmamak küçük havayolu hastalığını veya pulmoner vasküler hastalığı yanlış sınıflandırabilir.
Faz ve pencere
- HRCT tanısal
- Kontrastsız inspiratuvar ince kesitlerde sekonder lobül veya lobül kümeleri sınırında değişen atenüasyon alanlarını gösterin; bu faz paterni tanımlar, tek başına nedenini belirlemez. Ekspiratuvar eş görüntüde lucent alanların yoğunluk ve hacim değişimi hava hapsini araştırır; kontrast gerekmez.
- BTPA tanısal
- Pulmoner arter lümenlerini kontrastla izleyerek mozaik perfüzyon şüphesinde kronik tromboembolik nedenleri arayın: eksantrik duvar yapışık trombüs, web/bant, ani damar sonlanması veya ilgili segmental dallarda belirgin kalibre farkı. Bu inceleme parankim paternini adlandırmak için değil, damar kaynaklı taklitçiyi araştırmak için tanısal katkı sağlar.
Önerilen pencereler: Akciğer (G 1500 / M -600), Mediasten (G 350 / M 50), Anjiyo (G 600 / M 150).
BT bulguları
- Lobüler atenüasyon haritası — iyi sınırlı lucent ve daha yoğun bölgeler sekonder lobül ya da lobül gruplarına uyar.
- Damar çapı karşılaştırması — lucent ve yoğun alanlardaki aynı düzey segmental damarları izleyin; küçülen dallar perfüzyon azalmasını destekler ama hava yolu hastalığında da oluşabilir.
- Ekspiratuvar hava hapsi — normal akciğer yoğunlaşırken lucent lobülün atenüasyonunu koruması hava yolu kökenini destekler.
- Yoğun bölgelerde infiltrasyon işaretleri — buzlu cam, ince retikülasyon veya septal çizgiler artmış atenüasyonun hastalıklı parankimden kaynaklandığını düşündürebilir.
- Kronik pulmoner arter lezyonları — BTPA'da web, bant, eksantrik kronik trombüs veya keskin damar sonlanması vasküler mekanizma lehinedir.
- Heterojenlik ve dağılım — yaygın, lobüler ya da segmental yerleşimi; plevraya, fissürlere ve damar segmentlerine göre sınırlarını kaydedin.
- Eşlik eden bronşioler işaretler — sentrilobüler nodüller, bronş duvarı kalınlaşması veya bronşektazi küçük havayolu nedenini destekleyen ek bağlam sağlar.
- Ekspiratuvar BT’de hava hapsi, etkilenen alanın atenüasyonunun normal akciğer kadar artmaması ve hacminin normal akciğer kadar azalmamasıyla tanınır; hava hapsi terimini ekspiratuvar görüntüleme bulgusuna dayandırın.
Normalde
Normal inspiratuvar akciğer parankiminde aynı anatomik lobül grubunda keskin sınırlı yamalı atenüasyon karşıtlığı beklenmez; damar dalları ilgili segmentler boyunca benzer biçimde izlenir. Şüpheli mozaik alanı komşu lobüllerle kıyaslarken yoğun tarafın buzlu cam veya retiküler hastalık taşıyıp taşımadığını ve lucent taraftaki damarların gerçekten incelip incelmediğini kontrol edin; eş düzey ekspirasyon kesiti normal lobülün yoğunlaşıp küçülmesini gösterir.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s1278; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Küçük havayolu obstrüksiyonu
- ekspirasyonda lobüler lucensinin korunması ve yamalı hava hapsi ayırıcıdır; bronşioler nodüller veya bronşektazi eşlik edebilir.
- Kronik tromboembolik pulmoner hastalık
- damar azlığı lucent segmentlerde görülebilir; BTPA'da web, bant, eksantrik trombüs ve segmental damar boyut eşitsizliği arayın.
- Pulmoner hipertansiyona bağlı perfüzyon heterojenliği
- bölgesel damar çapı farkı ve eşlik eden santral pulmoner arter veya sağ kalp değişiklikleri olabilir; mozaik görünüm tek başına alt tipi belirlemez.
- İnfiltratif parankim hastalığı
- yoğun bölgelerde buzlu cam, ince retikülasyon ya da septal kalınlaşma bulunabilir; parlak alanı normal kabul etmek yerine bu tarafta hastalık arayın.
- Amfizem
- lucent sahalarda damar sayısı ve çapı azalabilir; inspiryumda kalıcı parankimal destrüksiyon, hava hapsiyle birlikte ya da ondan bağımsız görülebilir.
Tuzaklar
- Lucent bölgelerde damarların ince olması küçük havayolu hastalığı ile vasküler mozaikte ortak olabilir; ekspiratuvar eşleştirme olmadan bunu kesin damar kaynaklı diye yorumlamayın.
- Daha yoğun alanı otomatik olarak normal referans saymayın; buzlu cam veya septal çizgiler varsa mozaik görünümü oluşturan artmış atenüasyon parankimal hastalık olabilir.
- İnspiratuvar mozaik görünümü hava hapsi diye adlandırmayın; terimi ekspirasyonda anormal hava tutulumu gösterildiğinde kullanın.
- BTPA'da santral emboli görülmemesi kronik periferik damar hastalığını tek başına dışlamaz; subsegmental damarları ve parankim paternini birlikte okuyun.
Kendini dene
Lucent lobüllerde damarlar küçük; ekspirasyonda bu lobüller lucent kalıyor, BTPA'da web yok. En olası mekanizma hangisi?
Cevabı göster
Bronşioler tıkanma. Ekspirasyonda bölgesel atenüasyon artışının olmaması hava hapsi ve küçük havayolu mekanizmasını destekler. Damar çapı farkı tek başına vasküler neden kanıtı değildir; tromboembolik hastalıkta damar içi kronik lezyonlar aranır. İnfiltrasyon yoğun alanlarda parankim işaretleri, venöz hipertansiyonda ise ek damar ve kalp bulguları beklenir.
Yüksek atenüasyonlu lobüllerde buzlu cam ve septal çizgiler, lucent alanlarda ekspiratuvar hapsin olmaması hangi kaynağı öne çıkarır?
Cevabı göster
İnterstisyel pnömoni. Mozaik görünümün yoğun tarafında buzlu cam ve septal çizgiler bulunması infiltratif parankim hastalığını öne taşır; normal kabul edilen taraf aslında daha yoğun hastalıklı bölge olabilir. Mozaik görüntünün yoğun lobüllerindeki buzlu cam ve septal çizgiler infiltratif parankim hastalığını destekler; bu durumda hiperatenüasyonlu alanlar hastalık, hipodens bölgeler ise normal parankimi yansıtır. Küçük havayolu hastalıklarında ise ekspirasyonda hava hapsi ve hipodens bölgelerin korunması beklenir.
İlgili konular
Kaynaklar
Bu sayfadaki 42 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 1 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).
- Mosaic attenuationpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Hypersensitivity Pneumonitis: A Pictorial Review Based on the New ATS/JRS/ALAT Clinical Practice Guideline for Radiologists and Pulmonologistspmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Mimics in chest disease: interstitial opacities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Chronic pulmonary emboli and radiologic mimics on CT pulmonary angiography: a diagnostic challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- IgG4-related lung disease presenting as interstitial lung disease with bronchiolitis: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Cardiothoracic Imaging Findings in Obesity Hypoventilation Syndrome (Pickwickian Syndrome): A Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Surgically Diagnosed Diffuse Idiopathic Pulmonary Neuroendocrine Cell Hyperplasia in Asymptomatic Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A case of breathlessness and unexpected antibodies: stating the obvious.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- CT Findings of Asthma and Asthma-Mimicking Conditions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical significance of a flattening index derived from the flow-volume loop.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- CT findings in biomass smoke-associated interstitial lung disease: A retrospective analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical improvement of pemphigus-like mucocutaneous disease in a patient with CLL following initiation of zanubrutinib: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Upadacitinib for Refractory Anti-melanoma Differentiation-Associated Gene 5 Antibody-Positive Dermatomyositis-Related Interstitial Lung Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging in chronic thromboembolic pulmonary hypertension: review of the current literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnosis of chronic thromboembolic pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- CT-MRI LI-RADS v2017: A Comprehensive Guide for Beginners.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Precision treatment of COPD based on novel imaging phenotypes: a treatable traits approach.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Identification of imaging-based pulmonary and extrapulmonary treatable traits in COPD: a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pediatric Diffuse Lung Disease in Infants: Imaging Findings and Histopathologic Correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Characteristics of PE in Elderly and Young Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Optimal approach to performing and reporting computed tomography angiography for suspected acute pulmonary embolism: a clinical consensus statement of the ESC Working Group on Pulmonary Circulation & Right Ventricular Function, the Fleischner Society, the Association for Acute CardioVascular Care (ACVC) and the European Association of Cardiovascular Imaging (EACVI) of the ESC, endorsed by European Respiratory Society (ERS), Asian Society of Thoracic Radiology (ASTR), European Society of Thoracic Imaging (ESTI), and Society of Thoracic Radiology (STR).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging in chronic thromboembolic pulmonary disease: Current practice and advances.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Frequency of Radiologic Bronchiolocentric Interstitial Pneumonia Patterns and Associated Factors in Welders.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Abnormalities on chest high-resolution computed tomography in patients with cough-variant asthma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Small vessel disease in chronic thromboembolic pulmonary hypertension: a comprehensive narrative review of multimodality imaging evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Current Perspectives on Balloon Pulmonary Angioplasty for Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary AL Amyloidosis as a Cause of Interstitial Lung Disease Diagnosed With Transbronchial Lung Biopsy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Isolated pulmonary lymphangitic carcinomatosis as the initial manifestation of renal cell carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multimodal Management of Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension: A Narrative Review of Treatment Selection and Sequencing.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Hot Tub Lung: Misdiagnosed Hypersensitivity Pneumonitis Revealing a Mycobacterial Aetiology-A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Current concepts in the diagnosis and treatment of hypersensitivity pneumonitis: a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Case Report: Multimodality imaging features and serial metabolic changes on <sup>18</sup> F-FDG PET/CT in a dog with granulomatous hepatitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnostic Method Advancement to Improve the Prognosis of Pancreatic Ductal Adenocarcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Humidifier lung diagnosed by integrating environmental assessment and inhalation provocation testing: a case with <i>Purpureocillium lilacinum</i> as the most likely causative antigen.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Case Report: Severe bronchiectasis in three kittens with detection of <i>Mycoplasma felis</i>: radiographic and computed tomography findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pseudo-obstruction on single-phase CTPA: unilateral pulmonary vein atresia as the cause of 50 years of hemoptysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Chronic thromboembolism phenotypes after acute pulmonary embolism: identification with the SEARCH algorithm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Conceptual Reconsideration of the Classification of Pulmonary Hypertension: From 5 Groups to 2 Groups.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary Veno-Occlusive Disease: A Focused Clinicopathologic Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Extensive Pneumomediastinum, Pneumopericardium, and Subcutaneous Emphysema Complicating Anti-melanoma Differentiation-Associated Gene 5 (Anti-MDA5)-Positive Dermatomyositis-Associated Fibrosing Interstitial Lung Disease: A CT-Based Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pleuroparenchymal Fibroelastosis Complicated by Pulmonary Alveolar Proteinosis After Peripheral Blood Stem Cell Transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A prospective cohort study for characterization and predictive factors of long-term POST-COVID interstitial changes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Evolving landscape of imaging-based evaluation in systemic autoimmune rheumatic disease-associated interstitial lung disease: from visual assessment to quantitative artificial intelligence-assisted evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A Stepwise Approach to Computed Tomography Imaging of Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Lung Function Trajectories After Preterm Birth: A Life-Course Approach to Age-Specific Monitoring.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnosis and Management of Small Airways Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Donor-size-normalized tidal volume and early peak airway pressure-derived pressure burden after lung transplantation: an exploratory single-center cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Successful immunosuppressive treatment of hypersensitivity pneumonitis secondary to lycoperdonosis in a dog.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diagnostic, prognostic, and therapeutic challenges in patients with hypersensitivity pneumonitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Acute respiratory failure as a rare presentation of non-fibrotic hypersensitivity pneumonitis: Case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Chronic thromboembolic pulmonary hypertension: towards an etiology-oriented conceptual framework.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Unilateral Pulmonary Artery Lesion in an Immunocompromised Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Cardiovascular imaging with total-body PET.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Evolving strategies in pulmonary arteriovenous malformation embolization.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Artificial intelligence in computed tomography imaging for pulmonary embolism: a narrative review from computed tomography pulmonary angiography to non-contrast computed tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bronchial Dieulafoy's disease complicated by pulmonary embolism after successful hemostasis: a case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging Markers of Chronic Obstructive Pulmonary Disease on Computed Tomography of the Lungs: a Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Chest CT in the evaluation of chronic obstructive pulmonary disease: recommendations of Asian Society of Thoracic Radiology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Predictive value of quantitative CT-derived emphysema heterogeneity for outcomes following bronchoscopic lung volume reduction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Lipid accumulation and interstitial lung disease associated with amikacin liposomal inhalation suspension in patients with Mycobacterium avium complex lung disease: a single-center retrospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Heart-brain axis pathophysiological understanding and clinical impact.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multidisciplinary Recommendations for the Use of Chest CT and Bronchial Biopsy in Severe Asthma: An Expert Consensus Based on Real-World Experience.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical Characteristics and Interstitial Findings on High-Resolution Computed Tomography in Patients with Coal Workers' Pneumoconiosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Normalization of CEA, CA15-3, and CA27-29 Tumor Markers Following Single Lung Transplant in a Patient With a History of Early-Stage Breast Cancer and Idiopathic Pulmonary Fibrosis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Rituximab-Induced Interstitial Lung Disease: A Possible Underestimated Complication-A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Computed tomography-based radiomics prediction model for differentiating invasive pulmonary aspergillosis and <i>Pneumocystis jirovecii</i> pneumonia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Lung imaging methods: indications, strengths and limitations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Sarcoidosis: Pitfalls and Challenging Mimickers.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Hypersensitivity Pneumonitis: A Pictorial Review Based on the New ATS/JRS/ALAT Clinical Practice Guideline for Radiologists and Pulmonologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Agenesis of the left pulmonary artery and cardiac hydatid cysts: A dual rarity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Quantitative CT assessment of structural and functional response to omalizumab in severe allergic asthma: a prospective real-world study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.