Özet
Akut renal kortikal nekroz, ağır ve uzamış şok, sepsis veya obstetrik kanama gibi durumlarda kortikal mikrodolaşımın yaygın hasarıyla gelişen nadir bir akut böbrek hasarı nedenidir. Kontrastlı BT’de çoğunlukla iki taraflı kortikal kontrastlanma kaybı ve medullanın göreceli korunması tanıya güçlü destek verir. BT bulguları, hastanın anüri veya akut böbrek yetmezliği gibi klinik ve laboratuvar verileriyle birlikte değerlendirilerek tanıda yol gösterici olur. Hastalarda sıklıkla geri dönüşsüz böbrek hasarı ve kalıcı dializ bağımlılığı gelişebilir.
Faz ve pencere
- Arteriyel tanısal
- Arteriyel fazda korteks belirgin kontrastlanmaz; kortekse komşu interlobüler ve arkuat arterlerin kontrastlanması korunabilir ve kortikal mikrodolaşım kaybı öne çıkar.
- Nefrografik tanısal
- Parankim fazında iki böbrek korteksi yaygın veya yamalı biçimde hipoenhans/nonenhans görünürken medulla göreceli kontrastlanır; bu korteks-medulla ayrışması ters rim işaretidir.
- Gecikmiş
- Kronik evrede böbrekler küçülür ve ilk olaydan yaklaşık iki ay sonra kortekste tramvay izi biçiminde kalsifikasyon gelişebilir.
Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).
BT bulguları
- Her iki böbrekte kortikal kontrastlanma belirgin azalmış veya kayıptır; dağılım diffüz ya da yamalı olabilir.
- Ters rim işareti — korteks hipoenhans kalırken medulla göreceli korunmuş kontrastlanma gösterir.
- Arteriyel fazda interlobüler ve arkuat arterlerin kontrastlanması, korteksin kendisindeki perfüzyon kaybına rağmen seçilebilir.
- İnce subkapsüler kontrastlanan çizgi kortikal rim işaretini oluşturabilir; global renal arter oklüzyonundaki rim ile karıştırılmamalıdır.
- Kortekste kontrastlanma yok iken medullanın kontrastlanması, hastanın anüri veya oligüri gibi ciddi böbrek fonksiyon kaybıyla uyumludur.
- Geç dönemde böbrek hacim kaybı ve tramvay izi biçimli kortikal kalsifikasyon izlenebilir.
Normalde
Bu bulgular genellikle her iki böbreği de etkiler ve tek taraflı lezyonlardan ayırt edilmek üzere karşı böbrekle karşılaştırılmalıdır. Tipik olarak her iki böbreği etkileyen kortikal kontrastlanma kaybı ve medulla korunması, tek taraflı vasküler oklüzyon veya enfarkt differansiyel tanısında göz önünde bulundurulmalıdır.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Renal arter oklüzyonu veya infarkt tek taraflı devaskülarizasyona neden olabilir; kortikal nekroz ise genellikle diffüz kortikal tutulum ve medulla korunması ile seyretir.
- Akut tübüler nekroz veya diğer akut böbrek hasarı nedenlerinde kontrastlı BT genellikle özgül olmayan bulgular gösterirken, kortikal nekroz belirgin korteks-medulla ayrışması ile fark edilir.
- Ana renal arter oklüzyonu tek böbrekte kısmi ya da masif iskemik nekroza yol açabilir; ayırıcı tanıda akut kortikal nekroz çoğunlukla iki böbreği tutar ve kapsüler kollateral dolaşıma bağlı ince milimetrik subkapsüler rim kortikal nekrozda da görülebilir.
- Renal ven trombozunda venöz dolum kusuru ve gecikmiş nefrogram öne çıkar; kortikal nekrozda ise korteks perfüzyon kaybı ile medulla koruması belirgindir.
- Piyelonefrit parankim içindeki inflamatuvar süreçlere bağlı hipoenhans alanları oluşturabilir; kortikal nekroz ise diffüz kortikal devaskülarizasyon ve medulla korunması ile ayrılır.
Tuzaklar
- Ters rim işareti, arteriyel ve portal venöz/parankim fazlarda korteks hipoenhansı ile medullanın korunmuş kontrastlanması arasındaki zıtlıkla en iyi değerlendirilir.
- Kortikal nekroz tipik olarak her iki böbreği de etkiler; tek taraflı sınırlı tutulum renal arter oklüzyonu veya enfarkt differansiyel tanısında akılda tutulmalıdır.
- Subkapsüler rim kontrastlanması kortikal nekrozda da görülebilir; işaretin adından yola çıkarak tüm bulguyu ana arter oklüzyonu diye sınıflama.
- Bir çalışmada kontrastlı BT, eGFR’si 30 mL/min/1,73 m²’nin altında olanlarda ve diyabetle birlikte eGFR’si 30–44 mL/min/1,73 m² olanlarda kontrastsız BT’ye kıyasla daha yüksek akut böbrek hasarı olasılığıyla ilişkili bulunmuştur.
Kendini dene
Uzamış septik şok sonrası BT'de iki böbrek korteksi kontrastlanmıyor, medulla ise belirginleşiyor. Tanı?
Cevabı göster
Akut kortikal nekroz. Bilateral kortikal kontrast kaybı ile göreceli medüller korunma ters rim paternidir ve akut kortikal nekrozu destekler. Bu seçici korteks-medulla ayrışması akut kortikal nekroz için patognomoniktir; renal infarkt ise renal arter ya da dallarını tıkayan pıhtı veya kolesterol birikimlerine bağlı gelişen kısmi ya da masif iskemik nekrozdur.
Bir böbreğin tamamında kontrast kaybı, diğer böbrekte normal kontrastlanma ve kapsül altında ince canlı rim var. En olası neden?
Cevabı göster
Ana renal arter oklüzyonu. Tek taraflı ve böbreğin tamamını kapsayan kontrastlanma kaybı renal arter ya da dallarının tıkanıklığına bağlı masif iskemik nekroz ile uyumludur; kapsüler kollateral dolaşıma bağlı ince subkapsüler rim ise akut kortikal nekrozda da görülebilir. Akut kortikal nekroz çoğu hastada iki böbreğin korteksini birlikte tuttuğundan, yalnızca bir böbreğin tamamının kontrastlanmaması daha çok renal arter oklüzyonunu düşündürür.
İlgili konular
Kaynaklar
Bu sayfadaki 37 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 18 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).
- Reverse Rim Signpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Acute renal cortical necrosis following postpartum hemorrhage – successful discontinuation of peritoneal dialysis: A case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Bilateral acute renal cortical necrosis after a dog bite: case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Partially Reversible Acute Renal Cortical Necrosis Secondary to Hyperhomocysteinemia – A Case Report and Literature Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Tranexamic Acid-Induced Acute Renal Cortical Necrosis in Post-Endoscopic Papillectomy Bleedingpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Ileal Tuberculosis Causing Hypercalcemia and Renal Failure.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bisphosphonate-induced bilateral acute renal cortical necrosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Tranexamic Acid-Induced Acute Renal Cortical Necrosis in Post-Endoscopic Papillectomy Bleeding.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bilateral acute renal cortical necrosis after a dog bite: case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bilateral acute renal cortical necrosis in SLE-associated antiphospholipid syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bilateral renal cortical necrosis following acute pancreatitis - A rare complication of a common disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Acute renal cortical necrosis following postpartum hemorrhage - successful discontinuation of peritoneal dialysis: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- A Pictorial Review of Postpartum Complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Unilateral renal cortical necrosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical Scenarios in Acute Kidney Injury-Parenchymal Acute Kidney Injury - Vascular Diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Severe acute kidney injury caused by decompression sickness syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Metastatic Renal Cell Cancer Instigating Paraplegia in a Male Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Acute Stroke Care for Patients with Chronic Kidney Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Renal Safety of Intra-Arterial Treatment after Acute Ischemic Stroke with Multimodal CT Imaging selection.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Qualified kidney injury biomarkers demonstrate value during early clinical drug development.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pyelonephritis: radiologic-pathologic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Quantitative computer-aided diagnostic algorithm for automated detection of peak lesion attenuation in differentiating clear cell from papillary and chromophobe renal cell carcinoma, oncocytoma, and fat-poor angiomyolipoma on multiphasic multidetector computed tomography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Differentiation of renal oncocytoma and renal clear cell carcinoma using relative CT enhancement ratio.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Four-phase computed tomography helps differentiation of renal oncocytoma with central hypodense areas from clear cell renal cell carcinoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Association Between IV Contrast Media Exposure and Acute Kidney Injury in Patients Requiring Emergency Admission: A Nationwide Observational Study in Japan.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Contrast-enhanced CT and Acute Kidney Injury: Risk Stratification by Diabetic Status and Kidney Function.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Diffuse cystic lung diseases-a primer for radiologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Imaging More than Skin-Deep: Radiologic and Dermatologic Presentations of Systemic Disorders.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Phakomatoses: A pictorial review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Integrating kidney imaging for risk prediction, therapeutic monitoring, and prognostication across the kidney disease spectrum: a review of emerging evidence.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multiparametric functional MRI for detection of early renal allograft dysfunction after kidney transplantation: a systematic review and meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Epidemiology and Maternal-Fetal Outcomes of Pregnancy-Related Acute Kidney Injury: A Prospective Observational Study of a Predominantly Dialysis-Requiring Cohort at a Tertiary Care Center in Northern India.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- What's lurking within: When retroperitoneal calciphylaxis goes off-skin.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Wünderlich syndrome mimicking acute cholecystitis: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Tuberculosis-Associated Renal Amyloidosis Presenting as Nephrotic Syndrome: A Case Report From Ethiopia.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- "Tram-line" Calcifications in Granulomatosis with Polyangiitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Prevention and Management of Carboplatin Nephrotoxicity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.