Üreter taşı

Özet

Akut abdominal ağrı veya renal kolik şikayetiyle başvuran hastalarda BT ile görüntülemenin en sık endikasyonlarından biridir. Kontrastsız BT üreter boyunca kalkülü gösterir ve taşın proksimalindeki hidroureter ile hidronefrozu ortaya koyar. Pelvik düzeydeki damar kalsifikasyonları ve flebolitler üreter taşını taklit edebildiğinden, odağın üreter seyriyle devamlılığı ve ikincil tıkanma işaretleri birlikte aranır. Obstrükte sistemde enfeksiyon ya da forniks kaçağı eşlik ederse yalnız taşın yerini bildirmek klinik açıdan yetersiz kalır.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Kontrastsız BT'de üreter lümeni içinde yüksek dansiteli odak olarak saptanır; lokalizasyonu için vertebral düzey, iliak damar çaprazı veya üreterovesikal bileşke referans alınır. Kalkül saptanması için IV kontrast gerekmez.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Kemik (G 1800 / M 400).

BT bulguları

• Taşın üreter içinde bulunduğu seviye, böbrekten mesaneye izlenen gerçek üreter seyri üzerinde ardışık aksiyel ve koronal kesitlerle doğrulanır.
• Taşın üstünde üreter çapının artması ve renal pelviste genişleme, odağın işlevsel obstrüksiyonla ilişkisini destekler.
• Yumuşak doku rim işareti — kalsifik odağı çevreleyen ince üreter duvarı halkası, odağın üreter lümeninde olmasını destekler.
• Kuyruklu yıldız işareti — pelvik kalsifikasyondan uzanan yumuşak doku kuyruğu, komşu venöz flebolit lehinedir.
• Taş düzeyinde ani lümen sonlanması ve üstteki hidroureter, tıkanma seviyesini belirginleştirir; alt üreterin devamlılığı ayrıca aranır.
• İpsilateral perinefrik yağ çizgilenmesi veya kaliks çevresi sıvı, akut basınç artışıyla ilişkili ikincil değişikliklerdir; tek başına enfeksiyonu kanıtlamaz.
• Üreteropelvik bileşke, iliak damar çaprazı ve üreterovezikal bileşke düzeyleri taşların takılabildiği doğal daralma bölgeleridir; her odak kendi anatomik seviyesine göre tariflenir.

Normalde

Normal (taşsız) üreter kontrastsız BT'de renal pelvisten mesaneye uzanan ince bir tubüler yapı olarak izlenir; taşsız kontrol üreterlerde ortalama çap proksimalde 4,3 mm, distalde 3,8 mm ölçülmüştür. Taşlı tarafta aynı düzeydeki üreter segmentini karşı tarafla kıyasla; lümen içi kalsifik odağı, üst segment genişlemesini ve pelvisteki eşlik eden basınç değişikliğini birlikte ara.

Ayırıcı tanı

Pelvik flebolit

üreterden ayrı venöz hat boyunca yerleşir; kuyruklu yıldız uzantısı olabilir ve üst üriner sistemde genişleme eşlik etmeyebilir.

Üreter tümörü

lümen içi kalsifiye odaktan çok yumuşak doku dolum defekti veya fokal duvar kalınlaşması oluşturur; kontrastlı/ürografik inceleme gerekebilir.

Tuzaklar

• Pelvik flebolit üreter taşıyla benzer yerleşebilir; tanıda rim işareti ve üreteral obstrüksiyona işaret eden diğer bulgular kullanılmalıdır.
• Görüntüde belirgin kalkül saptanmasa da hidronefroz ve perinefrik çizgilenme gibi obstrüksiyonun sekonder bulguları görülebilir; bu bulgular tanıyı destekler ancak tek başına kesin taş kanıtı sayılmamalıdır.
• Kontrastlı görüntüde opasifiye üreter içindeki küçük taş çevre kontrastla silikleşebilir; mevcutsa kontrastsız seri ve ince kesit rekonstrüksiyonlarını kullan.

Kendini dene

1. Pelvik kalsifikasyonun çevresinde yumuşak doku halkası ve üst üreterde genişleme var. En olası tanı?

   • Obstrüktif üreter taşı
   • Pelvik flebolit
   • Üreteral polip
   • Renal arter kalsifikasyonu
   Cevabı göster

   Obstrüktif üreter taşı. Üreter içindeki taşın rim görünümü ve proksimal hidroureterle birlikte olması obstrüktif üreter kalkülünü destekler. Flebolitler venöz kökenli kalsifikasyonlardır ve komşu üreterde obstrüksiyon bulgusu genellikle eşlik etmez.

2. Mesane yanındaki kalsifik odağa damar kuyruğu uzanıyor; üreter ve renal pelvis normal kalibrede. Olası yapı nedir?

   • Pelvik flebolit
   • Distal üreter taşı
   • Üreterosel
   • Mesane taşı
   Cevabı göster

   Pelvik flebolit. Kalsifikasyondan uzanan venöz yumuşak doku kuyruğu flebolit lehinedir; eşlik eden üst sistem genişlemesinin olmaması da tıkayıcı üreter taşını desteklemez. Flebolit, pelvik venöz yapılar içinde yer alan kalsifiye bir trombüstür; kuyruk (comet tail) işareti ve üst üriner sistemin normal kalibrde kalması fleboliti, eşlik eden obstrüksiyon bulguları ise üreter taşını destekler.

İlgili konular

• Böbrek taşı
• Obstrüktif hidronefroz
• Piyonefroz

Kaynaklar

Bu sayfadaki 33 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 8 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Impact of Preoperative Silodosin on Ureteroscopy Outcomes for Ureterolithiasis: A Systematic Review and Meta-Analysispmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Robot-assisted Reduction Pyeloplasty with 3D Image Navigation for Adult Giant Hydronephrosis: Technique and Clinical Outcomespmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. What are the clinical effects of the different emergency department imaging options for suspected renal colic? A scoping reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. The use of alpha-1 adrenergic blockers in children with distal ureterolithiasis: a systematic review and meta-analysispmc.ncbi.nlm.nih.gov
5. Overview of point-of-care abdominal ultrasound in emergency and critical carepmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. Beyond ureterolithiasis: gamut of abnormalities affecting the ureter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. Imaging of ureter: a primer for the emergency radiologist.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. Ultrasound of colon diverticulitis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
9. Imaging of Acute Pelvic Pain in Girls: Ovarian Torsion and Beyond ☆ .pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Heterogeneity in the reporting of disease characteristics and treatment outcomes in studies evaluating treatments for nephrolithiasis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Systematic review of barriers, facilitators, and tools to promote shared decision making in the emergency department.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. What are the clinical effects of the different emergency department imaging options for suspected renal colic? A scoping review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. CT of the urinary tract revisited.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. High risk and low prevalence diseases: Infected urolithiasis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. [Efficiency of imaging methods (urography, CT contrast-enhanced) in acute stage of ureterolithiasis-interpretation problems based on description case and bibliography review].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Diagnosis and management for urosepsis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Overview of point-of-care abdominal ultrasound in emergency and critical care.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Tamsulosin for treatment of unilateral distal ureterolithiasis: a systematic review and meta-analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Serum and urinary NGAL but not KIM-1 raises in human postrenal AKI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Role of resistive index in renal colic.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. The Peak Site of Stone Distribution in the Upper Ureter is Unlikely the Ureteropelvic Junction: Computed Tomography Analysis of Stone Lodging Site With Respect to a Newly Identified Area of Constriction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. [Spontaneous renal rupture of fornix due to obstructing urethral stone].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Causes of renal forniceal rupture.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Spontaneous bilateral renal pelvis rupture during CT in the absence of urinary tract obstruction: case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. [Spontaneous renal forniceal rupture with suspicious ovarian mass].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Benefits of CT urography in patients presenting to the emergency department with suspected ureteric colic.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Transrectal ultrasonography provides enhanced detection of distal ureteral stones compared to conventional imaging modalities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. [Diagnosis of ureteral calculi using ultrasonography, intravenous urography and unenhanced helical computed tomography].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Unenhanced CT for the evaluation of acute ureteric colic: the essential pictorial guide.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Is This Your Stone? Distinguishing Phleboliths and Nephroliths on Imaging in the Emergency Department Setting.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Pelvic Phlebolith: A Trivial Pursuit for the Urologist?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Comparison of secondary signs as shown by unenhanced helical computed tomography in patients with uric acid or calcium ureteral stones.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. [Renal colic].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Imaging of Female Pelvic Emergencies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. [Clinical value of CT-perfusion in patients with ureteric stones].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Differences in stone size and ureteral dilation between obstructing proximal and distal ureteral calculi.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.